Umman’ın ekonomik hareketlilik ve finansal istikrar ile geçen 53 yılı

Gazze ile dayanışma amacıyla tüm kutlamalar iptal edildi.

Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.
Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.
TT

Umman’ın ekonomik hareketlilik ve finansal istikrar ile geçen 53 yılı

Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.
Umman Sultanlığı’nın 53. Ulusal Günü’nde askerî geçit töreni düzenlenecek.

Umman Sultanlığı, 53. Ulusal Günü vesilesiyle yapılacak tüm kutlama etkinliklerini, Gazze Şeridi'ndeki trajedi nedeniyle iptal etti. Umman Ulusal Kutlamalar Genel Sekreterliği, 53. Ulusal Bayram programının, Sultan Heysem bin Tarık'ın yüksek himayesi altındaki askerî geçit töreni ve Umman bayraklarının çekilmesiyle sınırlı kalacağını duyurdu. Bu kararın, ‘kardeş Filistin halkı ile dayanışma’ anlamına geldiği vurgulandı.

Umman, her yıl 18 Kasım'daki 53. Ulusal Bayramı'nı bu yıl, büyük ekonomik gelişmeler ve devlet idari teşkilatını yeniden yapılandırmasının ortasında kutluyor. Bu gelişmeler, ‘Umman 2040 Vizyonu’ ile uyumlu olarak gerçekleştirildi. Bu vizyon, ekonomik büyümeyi desteklemeyi, gelir kaynaklarını çeşitlendirmeyi, mali sürdürülebilirliği sağlamayı, harcama verimliliğini artırmayı ve eğitim ve sağlık sistemini yüksek kalitede güçlendirmeyi hedefliyor.

csdfvegr
Umman Sultanlığı, ekonomik düzeyde büyük gelişmelere ve devletinin idari aygıtının yeniden yapılandırılmasına tanık oluyor. (Umman)

Umman Sultanlığı, geçen ekim ayında 10. Dönem Şura Meclisi üyelerinin seçimlerini gerçekleştirdi. Seçmenler, bu seçimlerde ilk kez modern teknolojileri kullanarak ‘İntihab’ adlı uygulama aracılığıyla oylarını kullandı. Bu uygulama, daha önce 3. Dönem Mahalli Meclisler seçimlerinde de kullanılmıştı. Seçimlerde katılım oranı yüzde 65,7 olarak gerçekleşti ve 90 üye seçildi.

Umman Sultanlığı, yakın zamanda sosyal koruma yasasını çıkardı. Bu yasa, Umman Sultanlığının farklı toplum kesimlerini kapsayan uygun ve yeterli sigorta kapsamını sağlama vizyonunu ve politikasını yerine getiriyor. Sultan Heysem bin Tarık açıklamasında "Attığımız sosyal koruma sisteminin kapsayıcı olmasını ve tüm toplum kesimlerini hedeflemesini umuyorum. Bu sayede herkes refah içinde yaşayabilecektir" dedi.

gt45yh6
Umman Sultanlığı yakın zamanda Sosyal Koruma Kanunu’nun çıkarılmasına tanık oldu. (Umman)

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre Sosyal Koruma Fonu, diğer görevlerinin yanı sıra, Ocak 2024'te başlayacak bir dizi programa da başkanlık edecek. Bu programların çoğunun sosyal araştırmaya dayanması gerekmiyor. Bu programlar, yaşlılara, çocuklara, engellilere, yetimlere, dul kadınlara, aile geliri desteğine, sosyal güvenlik programlarına (yaşlılık, engellilik, ölüm, iş kazaları, meslek hastalıkları, iş güvenliği, doğum izni, hastalık izni ve olağandışı hastalık izni) yönelik. Yasa, Umman Sultanlığı Anayasası ve Umman 2040 Vizyonu’nun sosyal yönleriyle bağlantılı hedeflerine uygun olarak Umman halkına refahı sağlamayı amaçlıyor.

Güvenli çalışma ortamı

Umman Haber Ajansı, Ulusal Gün vesilesiyle hazırladığı bir raporda, Umman Sultanlığının ulusal kadroların istihdamını, çalıştırılmasını, eğitilmesini ve geliştirilmesini sağlamak için çalıştığını belirtti. Ajans, bu çabaların, iş ve çalışma ortamının iyileştirilmesine katkıda bulunduğunu vurguladı. Ajans, iş kanunu gibi yasaların ve yönetmeliklerin, haklar ve yükümlülükler belirleyerek ve üretim tarafları arasındaki ilişkiyi istikrara getirerek güvenli bir çalışma ortamı sağladığını kaydetti. Ajans ayrıca, Umman Sultanlığının kamu ve özel sektörlerden ulusal liderleri ve yönetimsel yetenekleri geliştirmek ve eğitmek için çalıştığını kaydetti. Ajans, Sultan Heysem bin Tarık'ın Sultanlık Yönetim Akademisi'ni açtığına işaret etti.

Umman Sultanlığı, Ulusal Kentsel Gelişim Stratejisi aracılığıyla sosyal ve ekonomik refahı artırmayı, kalkınma sektörlerinin ana itici gücü olmayı hedefliyor. Bu doğrultuda, şu ana hedeflere ulaşmak için çalışıyor:

-Yaşam için uygun, esnek şehirler ve topluluklar oluşturmak.

-Umman kimliğini korumak.

-İklim değişikliğine yanıt vermek, uyum sağlamak ve etkilerini azaltmak

-Her ilin potansiyeline dayalı ekonomik büyüme ve çeşitlilik sağlamak.

-Kaynakların sürdürülebilir bir şekilde kullanılmasını sağlamak ve yenilenebilir enerji kaynakları üretmek.

- Su ve atık yönetiminin verimliliğini artırmak, ekolojik açıdan hassas bölgelerdeki etkileri yönetmek ve izlemek yoluyla çevreyi korumak ve geliştirmek.

xscd
Umman Sultanlığı, ulusal kadroları işe almak, işletmek, eğitmek ve nitelendirmek ve bir iş ve iş ortamı yaratmak için çalışmaktadır (Umman)

Ekonomik büyüme

Umman ekonomisi, cari yılın ilk yarısında sabit fiyatlarla yüzde 2,1 büyüme kaydetti. Yılın ortasına kadar, kamu borcunu 16,3 milyar Umman riyaline düşürmeyi başardı. Bu başarının arkasında harcamalarda rasyonalizasyon ve verimliliğin artırılması, petrol fiyatlarındaki artıştan kaynaklanan kamu gelirlerinde artış, petrol dışı gelirleri artırmak için mali önlemlerin alınması ve borç portföyünün yönetilmesi var. Ayrıca bazı devlet tahvillerin ihraç değerinden daha düşük bir fiyata geri satın alınması, yüksek maliyetli kredilerin ödenmesi, daha düşük maliyetli kredilerle değiştirilmesi ve nispeten düşük bir maliyetle Maskat Borsasında işlem görecek yerel tahvillerin ihraç edilmesi gibi faktörler de söz konusu başarının nedenleri arasında.

Umman'da turizm sektörünün gayri safi yurtiçi hasılaya (GSYİH) katkısı, 2022 yılında 1,7 milyar Umman riyali olarak gerçekleşti. Önümüzdeki iki yıl içinde, geçen yılın sonundaki yüzde2,4'lük orandan yüzde2,75'e yükselmesi bekleniyor.

Doğrudan yabancı yatırımlar bu yılın ilk çeyreği sonunda yüzde 23,3 artış göstererek 21 milyar 270 milyon Umman riyaline ulaştı.

Umman Sultanlığı, enerji, yenilenebilir enerji ve yeşil hidrojen gibi farklı alanlarda yatırım çekmeye odaklanıyor. Bu amaçla, bu alanlarda yatırım yapılması için araziler tahsis edildi. Geçtiğimiz haziran ayında, Orta Vilayet'te 10 milyar ABD dolarına yakın yatırım değeriyle iki yeni yeşil hidrojen üretim projesi için iki anlaşma imzalandı. Bu projelerin toplam üretim kapasitesi 250 bin ton olacak ve bu da 6,5 gigawatt yenilenebilir enerji kapasitesine eşdeğer olacak.

Umman Gelecek Fonu, geçtiğimiz mayıs ayında Sultan’ın talimatıyla iki milyar Umman riyali sermayeyle kuruldu. Fon, turizm, sanayi, dönüştürücü sanayiler, lojistik, gıda, balıkçılık, madencilik, telekomünikasyon ve bilişim teknolojileri, hizmetler ve limanlar gibi sektörleri hedefleyerek ekonomik aktiviteyi güçlendirmek ve özel sektörün bu sektörlerde ‘Umman 2040 Vizyonu’ doğrultusundaki yatırım projelerine ortak olmasını veya finanse etmesini teşvik etmek için çalışacak.

sdrgfe
Umman, Arap Körfezi ülkeleri, Avrupa, Asya ve Afrika'daki pazarları birbirine bağlamak için deniz taşımacılığı koridorlarından yararlanmayı hedefliyor. (Umman)

Umman Sultanlığı, coğrafi konumundan en iyi şekilde yararlanmak için özel ekonomik bölgeler ve serbest bölgeler yoluyla ve Körfez ülkeleri, Avrupa, Asya ve Afrika'daki pazarları birbirine bağlamak için deniz taşımacılık yollarından yararlanmaya çalışıyor. Bu yönde, bu yıl Güney Batina Vilayeti'nde Haza'in Ekonomik Şehri adında bir ekonomik şehir kuruldu ve iki serbest bölge oluşturuldu. Şehir, yerel ve yabancı yatırımları çekmeyi başardı ve değeri 300 milyon Umman riyaline ulaştı. Bu yatırımlar, Sahar Serbest Bölgesi, Madinat Sultan Qaboos Endüstriyel Bölgeleri, Duqm Özel Ekonomik Bölgesi, Salalah Serbest Bölgesi ve Mazyona Serbest Bölgesi'ne katıldı. Bu bölgeler, yatırımı teşvik eden mevzuatlar, düşük vergiler, nitelikli işgücü, gelişmiş altyapı ve sağlam siyasi ve ekonomik istikrar ile destekleniyor.

Söz konusu ekonomik hareketlilik ve ardından gelen finansal ve ekonomik göstergelerin iyileştirilmesi ve devlet genel borcunun düşürülmesi gibi olumlu sonuçlar, kredi derecelendirme kuruluşlarının Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini artırmasına ve gözden geçirmesine neden oldu. Standard & Poor's, Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini ‘BB+’ olarak yükseltti ve geleceğe dönük görünümü ‘istikrarlı’ olarak niteledi. Fitch Ratings, Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini ‘BB+’ olarak yükseltti ve geleceğe dönük görünümü ‘istikrarlı’ olarak değerlendirdi. Moody's, Umman Sultanlığının kredi derecelendirmesini ‘Ba2’ seviyesine yükseltti ve geleceğe dönük görünümü ‘pozitif’ olarak değerlendirdi.

Umman Sultanlığı, Birleşmiş Milletler Sanayi Kalkınma Örgütü tarafından yayınlanan bu yılki endüstriyel rekabetçilik performans raporunda dünya çapında 56’ıncı ve Arap ülkeleri arasında 5’inci sırada yer alarak, çeşitli küresel göstergelerde ilerleme kaydetti. Ayrıca, 2023 yılı Küresel İnovasyon Endeksi'nde 10 sıra ilerleyerek 132 ülke arasında 69’uncu sıraya yükseldi.



Nijerya'nın kuzeybatısında düzenlenen saldırıda en az 38 kişi öldürüldü

Nijerya ordu devriyesi (Arşiv- Reuters)
Nijerya ordu devriyesi (Arşiv- Reuters)
TT

Nijerya'nın kuzeybatısında düzenlenen saldırıda en az 38 kişi öldürüldü

Nijerya ordu devriyesi (Arşiv- Reuters)
Nijerya ordu devriyesi (Arşiv- Reuters)

Polis ve yerel yetkililerin bugün AFP'ye verdiği bilgiye göre, Nijerya'nın kuzeybatısındaki Zamfara eyaletinde bir köyde perşembeyi cumaya bağlayan gece silahlı kişiler en az 38 kişiyi öldürdü.

Zamfara polis sözcüsü Yezid Abubakar, “Köy ıssız bir yerde ve ulaşımı sağlayan çok az yol var. Bölgeye şu an sükunet geri döndü ve devriyeler devam ediyor” dedi.

Yerel yetkili Hamiso Faru ise 50 ölümden bahsetti ve çetelerin "ayrım gözetmeksizin ateş açtığını ve kaçmaya çalışan sakinleri öldürdüğünü" belirtti.


Trump İran’la savaşa doğru ilerliyor... Danışmanları ekonomiye odaklanmasını tavsiye ediyor

 ABD Başkanı Donald Trump (EPA)
ABD Başkanı Donald Trump (EPA)
TT

Trump İran’la savaşa doğru ilerliyor... Danışmanları ekonomiye odaklanmasını tavsiye ediyor

 ABD Başkanı Donald Trump (EPA)
ABD Başkanı Donald Trump (EPA)

ABD Başkanı Donald Trump dün yaptığı açıklamada, İran’a sınırlı bir askeri saldırı düzenlemeyi düşündüğünü söyledi. Pentagon ise İran’a yönelik haftalar sürebilecek bir operasyon için hazırlıklarını sürdürüyor; operasyonun güvenlik tesislerinin yanı sıra nükleer altyapıyı da hedef alabileceği belirtiliyor.

Reuters’ın analizine göre, olası saldırı haberleri, Trump’ın danışmanlarının ekonomik kaygılara odaklanması için baskı yaptığı bir döneme denk geliyor. Bu durum, bu yıl yapılacak ara seçimler öncesinde herhangi bir askeri tırmanışın siyasi risklerini öne çıkarıyor.

Trump, Ortadoğu’daki Amerikan birliklerinin yoğun şekilde takviye edilmesini ve İran’a olası bir hava saldırısına hazırlanılmasını emretti; operasyonun haftalar sürebileceği belirtilse de detay verilmedi.

Uzmanlar, Trump’ın İran’a odaklanmasını, ikinci döneminin ilk 13 ayında dış politikanın -özellikle askeri gücün geniş kullanımının- iç politika konularının önüne geçtiğinin en somut göstergesi olarak değerlendiriyor. Bu dönemde ABD halkının çoğunluğunun önceliği olan yaşam maliyeti gibi iç meseleler büyük ölçüde gölgede kaldı.

Trump’ın danışmanları, seçim öncesinde ekonomiye odaklanılması çağrısında bulundu

Beyaz Saray’dan üst düzey bir yetkili, Trump’ın agresif söylemine rağmen yönetim içinde İran’a saldırı konusunda henüz ‘destek’ bulunmadığını açıkladı. Kimliği açıklanmayan yetkili, Trump’ın danışmanlarının, kararsız seçmenlere ‘karışık mesajlar’ vermekten kaçınmanın ve ekonomiye öncelik vermenin önemini de fark ettiklerini belirtti.

Beyaz Saray danışmanları ve Cumhuriyetçi Parti kampanya yetkilileri, Trump’ın ekonomik konulara odaklanmasını istiyor. Geçen hafta bazı kabine üyeleriyle yapılan özel bir brifingde de bu konunun kampanyanın en önemli meselesi olduğu vurgulandı; toplantıya Trump katılmadı, ancak kaynak toplantıya katılanlardan biri olarak bilgi verdi.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre başka bir Beyaz Saray yetkilisi yaptığı açıklamada, Trump’ın dış politika gündeminin ‘doğrudan Amerikan halkı için kazançlar’ sağladığını söyledi. Yetkili, “Başkanın tüm adımları (ister dünyayı daha güvenli hale getirmek, ister ülkemiz için ekonomik kazanımlar sağlamak olsun) ABD’yi önceliklendiriyor” dedi.

Kasım ayında yapılacak seçimler, Trump’ın mensubu olduğu Cumhuriyetçi Parti’nin Kongre’nin her iki kanadındaki kontrolünü koruyup koruyamayacağını belirleyecek. Demokratların bir veya her iki meclisi kazanması, Trump için kalan başkanlık döneminde ciddi bir siyasi engel oluşturabilir.

Cumhuriyetçi stratejist Rob Godfrey, İran ile uzun süreli bir çatışmanın Trump ve Cumhuriyetçiler için büyük bir siyasi tehdit oluşturacağını söyledi. Godfrey, “Başkan, üç kez art arda Cumhuriyetçi Parti’den aday olmasını sağlayan siyasi tabanı göz önünde bulundurmalı; bu taban dış politikaya şüpheyle bakıyor ve dış çatışmalara karışılmasına karşı; çünkü ‘sonsuz savaşları bitirme’ vaat edilmiş açık bir seçim taahhüdüydü” dedi.

Cumhuriyetçiler, seçim kampanyasında geçen yıl Kongre tarafından onaylanan vergi indirimleri ile konut maliyetlerini ve reçeteli bazı ilaçları düşürmeye yönelik programları öne çıkarmayı planlıyor.

Venezuela’dan daha güçlü bir düşman

Bazı muhalif seslere rağmen, Trump’ın izoleci yaklaşımını savunan MAGA (Amerika’yı Yeniden Büyük Yap) hareketinin destekçileri, geçen ay Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’yu görevden alan ani müdahaleyi destekledi. Ancak ABD, İran ile bir savaşa girerse Trump daha güçlü bir direnişle karşılaşabilir.

Trump, İran’ın nükleer programıyla ilgili bir anlaşmaya varılmaması durumunda ülkeyi bombalamakla defalarca tehdit etti. Dün de uyarısını tekrarlayarak, “Onlar için adil bir anlaşma yapmaları en iyisi” dedi.

İran Dini Lideri Ali Hamaney (AFP)İran Dini Lideri Ali Hamaney (AFP)

ABD, geçtiğimiz haziran ayında İran’daki nükleer tesisleri hedef aldı ve Tahran’ı, tekrar bir saldırıya uğraması durumunda sert bir yanıt vermekle tehdit etti.

Trump destekçileri ‘kararlı ve sınırlı önlemleri’ destekliyor

Trump, 2024 yılında ikinci başkanlık dönemini kazanırken büyük ölçüde ‘Önce Amerika’ yaklaşımına dayandı; bu yaklaşım yüksek enflasyonu düşürme ve maliyetli dış çatışmalardan kaçınma taahhütlerini içeriyordu. Ancak anketler, yüksek fiyatları düşürme konusunda Amerikan halkını ikna etmekte zorlandığını gösteriyor.

Buna karşın Cumhuriyetçi stratejist Lauren Kole, Trump’ın destekçilerinin, eylem belirleyici ve sınırlı olduğu takdirde İran’a karşı askeri adımları destekleyebileceğini söyledi. Kole, “Beyaz Saray, atılacak her adımı Amerikan güvenliği ve iç ekonomik istikrarla açık şekilde ilişkilendirmeli” dedi.

Ancak anketler, halkın başka bir dış savaşa girme konusunda isteksiz olduğunu gösteriyor. Trump’ın seçmenlerin ekonomik kaygılarını tamamen çözme vaadini yerine getirmedeki zorlukları göz önüne alındığında, İran ile olası bir tırmanış, başkan için ciddi riskler taşıyor. Trump, Reuters ile yaptığı son röportajda, partisinin ara seçimlerde zorluklarla karşılaşabileceğini kabul etmişti.

Savaşın çeşitli nedenleri

Tarih boyunca dış politika nadiren ara seçimlerde seçmenler için belirleyici bir konu olmuştur. Ancak Trump, Ortadoğu’ya iki uçak gemisi, savaş gemileri ve savaş uçaklarını içeren büyük bir güç sevk edince, İran önemli tavizler vermediği sürece askeri bir harekât gerçekleştirmekten başka seçeneği kalmamış olabilir. Aksi takdirde uluslararası alanda zayıf görünme riskiyle karşı karşıya.

Trump’ın olası bir saldırı için sunduğu gerekçeler ise belirsiz ve çeşitli. Ocak ayında, İran hükümetinin ülke genelindeki halk protestolarını bastırma kampanyasına yanıt olarak saldırı tehdidinde bulundu, ancak daha sonra geri adım attı.

"Abraham Lincoln" uçak gemisi, 8 Ocak'ta rotasını Ortadoğu'ya çevirmeden önce Pasifik Okyanusu'nda seyrediyor (ABD ordusu)"Abraham Lincoln" uçak gemisi, 8 Ocak'ta rotasını Ortadoğu'ya çevirmeden önce Pasifik Okyanusu'nda seyrediyor (ABD ordusu)

Son dönemde ise askeri tehditlerini İran’ın nükleer programını sona erdirme talepleriyle ilişkilendirdi ve ‘rejim değişikliği’ fikrini gündeme getirdi. Ancak kendisi ve yardımcıları, hava saldırılarının bunu nasıl gerçekleştireceğini açıklamadı.

Beyaz Saray’daki ikinci yetkili, Trump’ın ‘her zaman diplomasiyi tercih ettiğinin ve İran’ın geç olmadan anlaşmaya varması gerektiğinin’ açık olduğunu söyledi. Yetkili, başkanın ayrıca İran’ın ‘nükleer silaha sahip olamayacağını, üretim kapasitesi bulunamayacağını ve uranyum zenginleştiremeyeceğini’ vurguladığını bildirdi.

Birçok gözlemci, Trump’ın bu belirsizliğini, Başkan George W. Bush’ın 2003’te Irak’ı işgal etme gerekçesiyle ortaya koyduğu net hedeflerle karşılaştırıyor.

Bush, ülkenin kitle imha silahlarını yok etmeyi amaçladığını açıkça belirtmişti; ancak bu hedeflerin daha sonra yanlış istihbarat ve asılsız iddialara dayandığı ortaya çıkmıştı.

Godfrey, ara seçimlerde belirleyici rol oynayan bağımsız seçmenlerin, Trump’ın İran ile nasıl başa çıktığını yakından izleyeceğini söyledi. Godfrey, “Seçmenler ve başkanın tabanı, Trump’ın argümanlarını sunmasını bekleyecek” dedi.


Doğu Pasifik Okyanusu'nda bir tekneye düzenlenen ABD bombardımanında üç kişi hayatını kaybetti

Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)
Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)
TT

Doğu Pasifik Okyanusu'nda bir tekneye düzenlenen ABD bombardımanında üç kişi hayatını kaybetti

Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)
Karayipler'de ABD'nin düzenlediği bir baskında hedef alınan bir tekne, (Arşiv- Reuters)

ABD ordusu, son aylarda yaşanan benzer olayların sonuncusu olarak, Doğu Pasifik'te bir tekneyi bombaladığını ve üç mürettebatın öldüğünü açıkladı.

Trump yönetimi, bölgede uyuşturucu kaçakçılığı şüphesiyle imha edilen gemilerin başarısını övüyor. ABD ordusu, X platformunda yaptığı bir paylaşımda, teknenin "uyuşturucu kaçakçılığı operasyonlarına karıştığını" belirtti.