Navalni’nin ölüm sebebi olduğu iddia edilen ‘ani ölüm sendromu’ hakkında ne biliyoruz?

Rus muhalif Aleksey Navalni’nin Mumbai’de çizilen bir resmi (AFP)
Rus muhalif Aleksey Navalni’nin Mumbai’de çizilen bir resmi (AFP)
TT

Navalni’nin ölüm sebebi olduğu iddia edilen ‘ani ölüm sendromu’ hakkında ne biliyoruz?

Rus muhalif Aleksey Navalni’nin Mumbai’de çizilen bir resmi (AFP)
Rus muhalif Aleksey Navalni’nin Mumbai’de çizilen bir resmi (AFP)

Rus yetkililer, muhalif lider Aleksey Navalni’nin ‘ani ölüm sendromu’ (SDS) nedeniyle hayatını kaybettiğini açıklayarak, annesine Navalni’nin ölümüyle ilgili soruşturma tamamlanmadan cenazesinin teslim edilmeyeceğini bildirdi.

Rusya Federal Cezaevi Servisi, 30 yıl hapis cezasına çarptırılan Navalni’nin Cuma günü, Moskova’nın yaklaşık bin 900 kilometre kuzeydoğusundaki Yamal-Nenets bölgesinde bulunan Kharp’taki ceza kolonisinde yürüyüş yaptıktan sonra rahatsızlandığını, bilincini kaybettiğini ve doktorların müdahalesine rağmen öldüğünü duyurdu.

Navalni’nin yakın müttefiklerinden biri olan Yolsuzlukla Mücadele Vakfı Başkanı Ivan Zhdanov, Cuma günü sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada şunları yazdı;

Aleksey’in avukatı ve annesi bu sabah ceza kolonisine vardıklarında, onlara Navalni’nin ölüm nedeninin ani ölüm sendromu olduğu söylendi.

Ani ölüm sendromu hakkında ne biliyoruz?

Ani ölüm sendromu, doğal nedenlerden kaynaklanan ani, beklenmedik ölümleri tanımlayabilen geniş bir terimdir.

Bu resmi bir durum veya teşhis değildir ve mutlaka belirli bir tıbbi duruma işaret etmez.

Şarku’l Avsat’ın Medical News Today sitesinden aktardığına göre, ani ölüm sendromu, hızlı başlangıçlı ve öngörülemeyen ölümlere yol açan birçok biyolojik senaryoyu kapsayan bir terimdir.

İlgili kişinin genellikle çok az hastalık belirtisi vardır veya hiç yoktur. Ölümden sonra bile otopsi belirgin anormallikleri ortaya çıkarmayabilir.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO), semptomların ortaya çıkmasından sonraki bir saat içinde ani ölümün meydana gelebileceğini ifade ediyor.

Ani ölüm sendromu ile ani kalp durması arasında bir fark vardır.

Çünkü ani kalp durması, herhangi bir kardiyovasküler nedenden dolayı bir saat içinde meydana gelen, kalp fonksiyonu kaybının neden olduğu ölümü tanımlar.

Pek çok farklı hastalık vücutta ölümcül zincirleme reaksiyona neden olsa da ani kalp durması yaygın bir nedendir.

Ani ölüm sendromunun herhangi bir uyarısı var mı?

Ani ölüm sendromu bir hastalık olmadığından, standartlaştırılmış bir semptomu yoktur. Bu nedenle semptomlar varsa altta yatan nedene bağlı olarak büyük ölçüde değişebilir.

Örneğin ani kalp durması durumunda uyarı işaretleri herhangi bir kalp komplikasyonuna benzer olabilir.

İnsanların neredeyse yarısı hiçbir ani kalp durması semptomu bildirmiyor. Ancak belirtiler mevcutsa, çarpıntı, baş dönmesi, göğüs rahatsızlığı, nefes darlığı ve bayılmayı içerebilir.

dsfvedf
Rus muhalif Alexei Navalny, Ocak ayında Rusya Yüksek Mahkemesi’nde yapılan duruşma sırasında ceza kolonisinde (AP)

Ani ölüm sendromuna yol açabilecek diğer durumların uyarı işaretleri hafif olabilir.

Örneğin, bir kişi serebral anevrizma semptomlarını boyun tutulması veya şiddetli baş ağrısı gibi sıradan rahatsızlıklarla karıştırabilir.

Ani ölüm sendromuna ne sebep olur?

Vücutta bilinen ve bilinmeyen çok sayıda süreç buna katkıda bulunabilir. Bununla birlikte, kardiyovasküler hastalık genel olarak önemli bir rol oynamaktadır.

Ani kardiyak ölüm, ani ölüm sendromunun en yaygın nedenidir.

Ani ölüm sendromu, kalbin elektriksel aktivitesini değiştiren, kalp krizi gibi ani kalp durmasına ve koroner arter spazmına neden olabilen kalıtsal kalp hastalıkları olan aritmilerden kaynaklanabilir.

Önlemek mümkün mü?

Kronik hastalık yönetimi ve yaşam tarzı değişiklikleri yoluyla ani ölüm sendromunu önlemek mümkün olabilir.

Örneğin, kardiyovasküler hastalık riski yüksek olan kişiler, yaşam tarzı değişiklikleri ve tıbbi tedavilerle risklerini azaltabilirler.

Proaktif hastalık yönetimi ani ölüm sendromunun önlenmesinde önemli olabilir.

Benzer şekilde, belirli astım durumlarında acil durum inhaleleri kişinin hayatını kurtarabilir.

Ancak ani ölümlerin hepsi önlenemiyor.

Ani ölüm sendromundaki bazı koşullar, genetikten etkilenenler gibi değiştirilebilir risk faktörlerine sahip olmayabilir.

ABD’de 150 bin ila 450 bin arasında ani ölüm yaşanıyor.

Batılı hükümetler 47 yaşındaki Navalni’nin ani ölümünden Rus yetkililerin sorumlu olduğunu söylerken, G7’nin dışişleri bakanları, Rusya’yı söz konusu durumu acilen açıklığa kavuşturmaya çağırdı.

sdv
Bir aktivist Amsterdam’daki bir gösteride taşıdığı pankartta Rus muhalif Navalni’nin ‘öldüğünü değil, öldürüldüğünü’ ifade ediyor (EPA)

Kremlin, Batı’nın Navalni’nin ölümüne tepkisinin kabul edilemez olduğunu açıkladı.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Navalni’nin ölümüyle ilgili henüz yorum yapmadı.

Navalni’nin sözcüsü Kira Yarmysh, Rus muhalifin annesinin Cuma günü yerel saatle 14:17’de öldüğüne dair resmi bilgi aldığını söyledi.

Navalni’nin ekibi, cesedin nerede olduğunun belirsiz olduğunu açıkladı.

Annesine, cesedin cezaevine yakın olan Salehard şehrine nakledildiği bilgisi verildi. Ancak Navalni’nin annesi bahsedilen yere gidince morgun kapalı olduğunu gördü.



Prens Harry, gizlilik ihlali davasıyla ilgili olarak Londra'daki Yüksek Mahkeme'de ifade verdi

Sussex Dükü Prens Harry (EPA)
Sussex Dükü Prens Harry (EPA)
TT

Prens Harry, gizlilik ihlali davasıyla ilgili olarak Londra'daki Yüksek Mahkeme'de ifade verdi

Sussex Dükü Prens Harry (EPA)
Sussex Dükü Prens Harry (EPA)

İngiltere Prensi Harry, Sussex Dükü, bugün Londra'daki Yüksek Mahkeme'de Daily Mail ve kardeş gazetesi Sunday Times aleyhine açtığı gizlilik davasıyla ilgili ifade vermeye başladı.

Şarku'l Avsat'ın DPA'dan aktardığına göre aralarında Elton John, oyuncular Elizabeth Hurley ve Sadie Frost'un da bulunduğu tanınmış isimlerin yer aldığı bu davada on milyonlarca dolar söz konusu. Davacılar, Daily Mail'in yayıncısının özel dedektifler tutarak araçlarını dinlediğini, kişisel kayıtlarına ulaştığını ve telefon görüşmelerini gizlice izlediğini iddia ediyor.

Yayıncı kuruluş olan Associated Newspapers Ltd. ise bu iddiaları reddederek, söz konusu makalelerin "bilgi sızdıran" ve ünlü arkadaşlarını ifşa etmeye istekli tanıdıklar da dahil olmak üzere güvenilir kaynaklara dayanarak yayınlandığını belirtti.

Harry'nin yarın ifade vermesi planlanmıştı, ancak açılış konuşmaları salı günü beklenenden daha erken sona erdi.


Trump’ın tehditlerine rağmen Pentagon’dan Grönland için işgal planı talebi yok

Pentagon binası (AP)
Pentagon binası (AP)
TT

Trump’ın tehditlerine rağmen Pentagon’dan Grönland için işgal planı talebi yok

Pentagon binası (AP)
Pentagon binası (AP)

New York Times gazetesi, Pentagon yetkililerinin Grönland ile ilgili olası tüm askeri senaryolar için planlama yaptığını, ancak henüz bir işgal veya sonrasında yaşanacaklara ilişkin bir plan geliştirmelerinin istenmediğini bildirdi.

Gazete ayrıca, ABD Başkanı Donald Trump'ın, Danimarka'nın Grönland'ı satmayı kabul etmemesi durumunda ABD güçlerinin Grönland'ı ele geçirme olasılığını defalarca dile getirdiğini belirtti.

Beyaz Saray'da salı günü düzenlediği basın toplantısında, Grönland'ı ele geçirmek için ne kadar ileri gidebileceği sorulduğunda Trump, "Bunu göreceksiniz" yanıtını verdi.

hyuj
Trump'ın "Truth Social"de paylaştığı bir fotoğraf, Grönland'ın 2026'dan beri Amerikan toprağı olduğunu gösteriyor (ABD başkanının açıklaması)

Daha önce de adayı "isteseler de istemeseler de" ele geçirme niyetini dile getirmiş ve "Kolay yoldan yapmazsak, zor yoldan yapacağız" uyarısında bulunmuştu.

Hazine Bakanı Scott Bessent, pazar günü NBC'ye verdiği röportajda, Danimarka ile müzakerelerin başarısız olması durumunda, Grönland'ı askeri güçle ele geçirme olasılığına da işaret etti.

Gazeteye göre, ABD yetkilileri salı günü, Pentagon yetkililerinin her türlü olası askeri senaryo için planlama yaptığını, ancak henüz Grönland'ın işgali veya böyle bir operasyonun sonuçları için planlama yapmalarının istenmediğini belirtti.

Askeri analistler, Grönland'ın kontrolünü ele geçirmenin ABD ordusu için zor olmayacağını söylüyor. Ada, yaklaşık Teksas'ın üç katı büyüklüğünde bir alanda 56 bin kişiyle seyrek nüfuslu olup, ülkenin en kuzeyinde zaten bir ABD üssüne sahip.

Ancak Pentagon yetkilileri ve üst düzey liderler, Trump'ın Grönland'ı ele geçirmek için askeri güç kullanma tehdidine özel olarak duydukları hoşnutsuzluğu ve öfkeyi dile getiriyorlar. Grönland, Irak ve Afganistan'da ABD güçleriyle birlikte savaşmış, küçük ama güvenilir bir NATO müttefiki olan Danimarka'ya ait bir bölge. Grönland'a yapılacak saldırı, NATO müttefikine yapılacak bir saldırı olur ve II. Dünya Savaşı'ndan beri Batı'yı bir arada tutan ittifakı tehdit eder.

Geçtiğimiz hafta, bir grup Avrupa ülkesi, Danimarka ile dayanışma gösterisi olarak Grönland'a askeri tatbikatlar için personel gönderdi. Bu durum, Trump'ı kızdırmış olabilir; Trump, hafta sonu Grönland'ın ABD tarafından ele geçirilmesine karşı çıkmalarından vazgeçmedikleri takdirde onlara gümrük vergisi uygulayacağı tehdidinde bulundu.

gthyju
Trump'ın Truth Social platformunda paylaştığı fotoğrafta, Grönland adasında Amerikan bayrağı görülüyor.

Avrupa güçlerinin Grönland'da bulunmasıyla birlikte, mevcut ve eski birçok ABD yetkilisi, birkaç hafta öncesine kadar imkansız gibi görünen bir fikrin -ABD'nin NATO üyesi devletlere saldırması- transatlantik ittifakı tehdit edebileceği konusunda uyarıda bulundu.

ABD'nin NATO Eski Büyükelçisi Ivo Daalder geçen hafta şunları söyledi: "Grönland'ı ele geçirme tehdidi bile, transatlantik ilişkiler ve NATO'nun geleceği hakkında kritik soruları gündeme getiriyor."


Fransa, Grönland'da NATO tatbikatı yapılmasını talep etti... Washington ise ‘öfkeli’ tepkilerden kaçınılması çağrısında bulundu

Fransa ve Polonya askerleri, Polonya'nın Korzeniewo kentindeki Vistula Nehri'nde birçok NATO ülkesinden askerlerle ortak askeri tatbikata katıldı, 4 Mart 2024 (DPA)
Fransa ve Polonya askerleri, Polonya'nın Korzeniewo kentindeki Vistula Nehri'nde birçok NATO ülkesinden askerlerle ortak askeri tatbikata katıldı, 4 Mart 2024 (DPA)
TT

Fransa, Grönland'da NATO tatbikatı yapılmasını talep etti... Washington ise ‘öfkeli’ tepkilerden kaçınılması çağrısında bulundu

Fransa ve Polonya askerleri, Polonya'nın Korzeniewo kentindeki Vistula Nehri'nde birçok NATO ülkesinden askerlerle ortak askeri tatbikata katıldı, 4 Mart 2024 (DPA)
Fransa ve Polonya askerleri, Polonya'nın Korzeniewo kentindeki Vistula Nehri'nde birçok NATO ülkesinden askerlerle ortak askeri tatbikata katıldı, 4 Mart 2024 (DPA)

Fransa Cumhurbaşkanlığı bugün NATO’nun Grönland’da bir tatbikat düzenlemesini istediğini ve Paris’in bu tatbikata katılmaya hazır olduğunu açıkladı. Açıklama, ABD Başkanı Donald Trump’ın özerk Danimarka bölgesini kendi topraklarına katma isteğini yeniden dile getirdiği bir dönemde yapıldı.

Elysee Sarayı’ndan yapılan açıklamada, “Fransa, NATO tatbikatının Grönland’da yapılmasını talep ediyor ve katkı sağlamaya hazır” ifadesi yer aldı.

Trump’ın tehditleri, zaten gergin olan Avrupa güçleriyle ilişkilerini daha da olumsuz etkiledi.

Başkan Trump’ın bugün Davos’ta bir konuşma yapması planlanıyor.

Fransa, Almanya ve Birleşik Krallık dahil bazı Avrupa ülkeleri, Danimarka’nın NATO ülkeleriyle organize ettiği tatbikat kapsamında keşif amaçlı askerî birlikler gönderdi. Ancak tatbikat, NATO bünyesinin dışında ve ABD’nin katılımı olmadan gerçekleştirildi.

Bu durum Trump’ı öfkelendirdi. ABD Başkanı tatbikata katılan müttefiklerine, yeni gümrük tarifeleri uygulamakla tehdit etti; bu tarifelerin yüzde 25’e kadar çıkabileceği belirtiliyor.

xcdfrgt
Trump'ın Truth Social platformunda paylaştığı bir fotoğrafta, Grönland adasında Amerikan bayrağı görülüyor.

Trump, mineraller açısından zengin Grönland’ın, Rusya ve Çin karşısında ABD ve NATO güvenliği için önem taşıdığını vurguluyor. Paris’te ise NATO’nun resmi bir tatbikat düzenlemesinin Washington’un da katılımını sağlayacağı ve Kuzey Kutbu bölgesinin güvenliğine Avrupalılar tarafından ciddi şekilde yaklaşıldığını göstereceği değerlendiriliyor.

Trump, gazetecilerin Grönland’ı ilhak etme konusundaki kararlılığıyla ilgili sorusuna, “Bunu göreceksiniz” yanıtını verdi.

ABD Başkanı ayrıca, “Bence olacak olan şey herkes için çok olumlu olacak” ifadesini kullandı.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessant ise bugün yaptığı açıklamada, Avrupalılara öfkeye kapılmamalarını ve Trump’ın Grönland’ı ilhak gerekçelerini dinlemek üzere Davos’ta başkanla görüşmelerini önerdi.

Bessant, İsviçre’deki Dünya Ekonomik Forumu’nda (WEF) düzenlenecek toplantı öncesinde gazetecilere yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: “Herkese söylüyorum: derin bir nefes alın. Görülen öfkeli tepkilere kapılmayın ve bu hoşnutsuzluğu üzerinize almayın… Neden beklemiyorlar ve Başkan Trump gelince onun gerekçelerini dinlemiyorlar?”