Gazze’de ‘uzun bir savaş’ ve İsrail kuşatması hazırlıkları

Filistinli grupların talepleri arasında esirler ve Aksa…

Reuters

Salim Al-Rayes

İsrail ordusunun Gazze’ye karşı ve altyapıyı hedef alan saldırıları artarken Filistinli gruplar, Gazze Şeridi’ne yönelik bir İsrail kuşatması çerçevesinde ‘uzun bir savaşa’ hazırlanıyor.

Bombalama, 600’den fazla konut içeren 72 binanın ve kulenin tamamen yıkılmasına yol açtı. 5 binden fazla konut ise kısmen zarar gördü. Ayrıca camiler, bankalar ve hizmet binaları da hedef alındı.

İsrail’in gerilimi tırmandırması ve İsrail ordusunun Gazze Şeridi’ndeki vatandaşlara Gazze Şeridi’nde yer alan çeşitli kasaba ve mahallelerdeki evlerini boşaltmaları yönünde uyarı yapması neticesinde 80 binden fazla kişi, BM Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı’nın (UNRWA) Gazze genelindeki okullarında hazırladığı 71 barınma merkezine taşındı.

İsrailli işgal güçleri, evlerini hedef almadan önce tüm vatandaşları uyarmadı. Nitekim bir ön uyarı yapmaksızın onlarca evi kasten bombalayarak, sakinlerinin başına yıktı. Bu durum, çoğu çocuk, kadın ve yaşlı olmak üzere Filistinli sivil kayıpların sayısının 510’a yükselmesine, 2 bin 750’den fazla kişinin de yaralanmasına yol açtı.

9 Ekim’de Gazze Şeridi’nin güneyinde İsrail bombalarıyla yıkılan bir binanın enkazı üzerinde duran Filistinliler (Reuters)

Al Majalla’ya konuşan Filistinli siyasi analist ve yazar Şurahbil el-Garib’e göre İsrail’in gerilimi tırmandırması ve masum sivillerin hedef alınması, işgal güçlerinin izlediği politikanın bir parçası ve bu politikayı ilk kez uygulamıyor. İşgal güçleri, Filistinlilere en fazla kaybı verdirmeyi hedefleyerek içinden geçtikleri krizi ihraç etmeye çalışıyor. Bu daha önce de kullanılan bir yöntem.

Analist Garib, İsrail’in sivillerin hedef alınmasını yoğunlaştırma yöntemi izlemesini, Filistinli gruplara mensup unsurların Gazze Şeridi’nin doğu sınırlarındaki ayrım duvarından sızma operasyonu sırasında 48 saat içerisinde verdiği kayıplara bağladı. Ayrıca işgal ordusunun ifadesine göre çatışmalarda 800’den fazla asker ve yerleşimci öldürüldü ve onlarca kişi de yakalanıp Gazze Şeridi’ne götürüldü. Bununla birlikte Hamas bir sayı açıklaması yapmadı.

“Çoğu çocuk, kadın ve yaşlı olmak üzere Filistinli sivil kayıpların sayısı 510’a yükselirken, 2 bin 750 kişi de yaralandı”

İsrail’in tepkisinin öngörülür olduğunu belirten Garib, “İsrail, baygınlıktan ve uğradığı şoktan ayılmaya başladı. Dolayısıyla bence Filistin iç cephesine saldırmak ve Filistin direnişinin halk kucağını sarsmak suretiyle Filistin direnişine baskı uygulamayı hedefleyerek bu boyutta bir tepki vermesi beklenen bir şeydi” değerlendirmesini yaptı.

Hamas hareketinin askerî kanadı İzzeddin el-Kassam Tugayları Sözcüsü Ebu Ubeyde, hareketin daha önce rehin alıp Gazze Şeridi’ne götürdüğü 4 İsrailli askerin İsrail’in Gazze’yi bombalaması sırasında öldüğünü açıkladı ve işgal ordusunun, bombalama operasyonları sırasında esir askerlerini öldürdüğünü belirtti. Ayrıca direnişçileri desteklemek ve çatışmaları sürdürmek için pazartesi sabahı Gazze Şeridi’nin kuzey sınırlarından yeni savaşçıların girdiğini de doğruladı. Bu gelişme, işgal ordusunu, Gazze Şeridi’nin en kuzey sınırında yer alan Beyt Hanun kasabasına yönelik saldırılarını yoğunlaştırmaya sevk etti.

9 Ekim’de Gazze’de bir ambulansta oturan iki yaşlı Filistinli (Reuters)

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik saldırıları ve sivillerin hedef alınması devam ederken Filistinli grupların elinde bulunan seçeneklere dair de yorum yapan Garib’e göre İsrail’in direnişe baskı uygulamak amacıyla sivillere yönelik tepkilerine ve davranışlarına bir baskı ve kafa karışıklığı halinin hâkim olduğu açık. Yazar, Filistinli grupların şimdiki gibi durumlara kendilerini iyi hazırladıklarını ve İsrail’in 2014 yılındaki saldırılarına karşı koyma yeteneklerine kıyasla saldırı ve savunma yetenekleriyle araçlarını ikiye katladıklarını düşünüyor.  Bilindiği üzere gruplar 2014 yılında saldırılara 51 gün dayanabilmişti.

Garib’in değerlendirmesine göre İşgal güçleriyle mevcut çatışmaya girmeye karar verdikleri ilk andan itibaren grupların talepleri açık: Gazze Şeridi’ne yönelik kuşatmanın kaldırılması, esirlerin serbest bırakılması, Mescid-i Aksa’ya dokunulmaması ve yerleşimci baskınların engellenmesi, Batı Şeria’nın şehirleri ve köylerinde Filistinlilere yönelik tekrarlanan saldırıların durdurulması. Bu, Kassam Tugayları Başkomutanı Muhammed ed-Dayf’ın cumartesi günü, Kassam Tugayları’nın işgal edilmiş topraklara yüzlerce roket fırlatmasından kısa bir süre sonra ve Hamas hareketi savaşçılarının sınır çitlerine baskın düzenlemesiyle eşzamanlı olarak yayınlanan kayıtlı açıklamasında da teyit edildi.

“İşgal güçleriyle mevcut çatışmaya girmeye karar verdikleri ilk andan itibaren grupların talepleri açık: Gazze Şeridi’ne yönelik kuşatmanın kaldırılması, esirlerin serbest bırakılması, Mescid-i Aksa’ya dokunulmaması ve yerleşimci baskınların engellenmesi, Batı Şeria’nın şehirleri ve köylerinde Filistinlilere yönelik tekrarlanan saldırıların durdurulması”   

Filistinli siyasi analist Şurahbil el-Garib

Garib, Çin haber ajansı Xinhua’nın pazar akşamı, Katar’ın acil bir esir değişimi anlaşması için Hamas ile İsrail hükümeti arasındaki arabuluculuğuna dair yayınladığı bilgilere de değinerek, “Hamas’ın son iki günde rehin aldığı kadın esirlerin, işgal güçlerinin hapishanelerinde bulunan ve Filistinli Mahkûmlar Derneği belgelerine göre sayıları 250’yi aşan tüm kadın, çocuk ve yaşlı esirlerle takas edilmesi konuşuluyor. Bu acil esir değişimi senaryosu İsrail, saldırılarını durdurma konusunda ciddiyse gerçekleşebilir. Acil değişim belki de Filistin direnişinin taleplerinin ve tüm meselelerin tartışıldığı bir geçici ateşkes ya da insani bir ateşkes imkânı verir.”

9 Ekim’de Sderot yakınlarında İsrail’e ait kundağı motorlu bir topçu (DPA)

“Özellikle Filistinli direnişçilerin 1948 yılından beri işgal edilen İsrail tarafında İsrailli güçlerle olan çatışmalarının üçüncü gününde devam ettiği göz önüne alındığında yaşanan hadiseler, istihbarat servislerinin başarısız olduğu ortaya çıkan Tel Aviv’in beklentilerinin üstünde. Şurası açık ki Filistinli gruplar ellerindeki seçeneklere tutunuyor, esirler ve Mescid-i Aksa baskınları konusunda herhangi bir başarı elde etmeden geri adım atmayı veya taviz vermeyi reddediyorlar” diyen Garib’e göre işgal altındaki topraklarda çatışmaların devam etmesi, mücadelenin devam ettiğini gösteriyor. Mevcut durumu sonlandıracak senaryolardan bahsetmek de ancak, mevcut tutumu ve İsrail’in tansiyonunu kontrol altına almaya çalışan uluslararası arabulucuların müdahalesi ve İsrail hükümetinin Batı Şeria’ya, Gazze’ye ve Kudüs’e yönelik tüm işgal uygulamalarından vazgeçmesiyle mümkün. Aksi takdirde işler, daha da karışacak ve işgal güçleriyle askerî çatışmalara dönüşecek.

Filistinli grupların, çatışmaları yöneten Kassam Tugayları liderliğindeki askerî kolları, İsrail’le uzun süreli bir çatışma için önceden hazırlandıklarını ve araçlarını da hazırladıklarını duyurdu. Siyasi analist bunu, “Olup bitenin, bölgede Filistin direnişini destekleyen iki büyük güç İran ve Lübnanlı Hizbullah’la koordinasyon içinde yapıldığına dair önemli göstergeler var” diyerek yorumladı.

“Filistinli gruplar kendi seçeneklerine tutunuyor, esirler ve Mescid-i Aksa konusunda herhangi bir başarı elde etmeden geri adım atmayı veya taviz vermeyi reddediyorlar”

İsrail’in ordusunun pazartesi günü yaptığı açıklamaya göre 3 savaşçı, Lübnan’ın güneyinden işgal edilmiş İsrail topraklarının kuzeyine sızma operasyonu düzenledi. Savaşçıların tespit edilmesinden sonra ise işgal ordusuyla çatışmalar yaşandı ve savaşçılardan ikisi öldürülürken diğeri geri çekilmeyi başardı. Daha sonra başka savaşçılar tarafından ikinci bir sızma operasyonu gerçekleşti. Çatışma sırasında savaşçılar, üç işgal askerini orta derecede yaralayınca işgal ordusu Hizbullah’ın çeşitli mevzilerini bombaladı. İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant, Gazze Şeridi’ne yönelik ‘mutlak bir kuşatma’ uygulanması emri verdi ve yaptığı açıklamada, “Gazze’ye tam bir abluka uyguluyoruz. Ne elektrik var ne yiyecek ne su ne de gaz. Her şey kapalı” dedi.

İsrail, 16 yılı aşkın bir süredir kuşatma uyguluyor ve mevcut askerî operasyonun ilk gününde Kassam Tugayları Başkomutanının dile getirdiği talepleri ve operasyonları ile Filistin direnişi de bu kuşatmayı sona erdirmeyi hedefliyor.

*Bu çeviri Şarku'l Avsat tarafından Londra merkezli Al Majalla dergisinden yapılmıştır.