BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri: Gazze savaşı Ortadoğu’da daha geniş çatışmaları tetikleme potansiyeli olan bir ‘barut fıçısı’https://turkish.aawsat.com/arap-d%C3%BCnyasi/4891581-bm-i%CC%87nsan-haklar%C4%B1-y%C3%BCksek-komiseri-gazze-sava%C5%9F%C4%B1-ortado%C4%9Fu%E2%80%99da-daha-geni%C5%9F
BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri: Gazze savaşı Ortadoğu’da daha geniş çatışmaları tetikleme potansiyeli olan bir ‘barut fıçısı’
Filistinliler, İsrail’in Gazze’deki bombardımanında yıkılan evlerin enkazı arasında yürüyor (AFP)
Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, İsrail ile Hamas arasındaki Gazze savaşının Ortadoğu’da daha geniş çatışmaları tetikleme potansiyeli olan bir ‘barut fıçısı’ olduğunu söyledi.
Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığı habere göre Türk, bugün Cenevre’deki İnsan Hakları Konseyi önünde yaptığı konuşmada, “Bu barut fıçısındaki herhangi bir kıvılcımın çok daha geniş bir yangına yol açabileceğinden derin endişe duyuyorum. Bunun Ortadoğu’daki her ülke ve onun ötesindeki birçok ülke için sonuçları olacaktır” dedi.
Öte yandan, Gazze Şeridi’ndeki Sağlık Bakanlığı tarafından bugün Facebook üzerinden yapılan açıklamada, İsrail’in saldırıları sonucu 7 Ekim’den bu yana can kaybının 30 bin 534’e, yaralıların ise 71 bin 920’ye yükseldiği ifade edildi.
Açıklamada, İsrail’in son 24 saat içinde Gazze Şeridi’ne yönelik gerçekleştirdiği ‘13 katliamda’ 124 kişinin öldüğü, 210 kişinin de yaralandığı bilgisi verildi.
Bakanlık, İsrail’in Gazze Şeridi’nde devam eden saldırısının 150. gününde, bazı kurbanların hala enkaz altında ve yollarda olduğunu, işgal güçlerinin, ambulans ve sivil savunma ekiplerinin onlara ulaşmasını engellediğini de bildirdi.
Sağlık Bakanlığı Sözcüsü Eşref El Kudra, Gazze Şeridi’nde yaklaşık 1 milyon bulaşıcı hastalık vakasının tespit edildiğini ve gerekli tıbbi imkanların mevcut olmadığını belirtti.
Kudra açıklamasında, İsrail’in Gazze Şeridi’ndeki savaştan bu yana Han Yunus ve Gazze’nin kuzeyindeki hastane müdürleri de dahil olmak üzere 364 sağlık personelinin öldürdüğünü, 269 kişiyi de gözaltına aldığını belirtti.
Bakanlık Sözcüsü, İsrail güçlerinin 155 sağlık kuruluşunu tahrip ettiğini, 32 hastane ve 53 sağlık merkezinin yanı sıra ve 126 ambulansı hedef alarak hizmet dışı bıraktığını da dile getirdi.
Kudra, Gazze’deki sağlık durumunun ‘çok feci ve tarif edilemez olduğu ve gerekli tıbbi yardımın olmayışı nedeniyle durumun giderek daha da kötüleştiği’ konusunda uyardı.
Sözcü, “Gazze’nin kuzeyindekiler, onlarca çocuk, kadın ve yaşlının hayatına mal olan içme suyu ve yiyecek kıtlığı nedeniyle küresel düzeydeki seviyeleri aşan bir kıtlık sonucu ölümle mücadele ediyor” dedi.
Kudra ayrıca, BM’ye sivilleri, kurumları ve sağlık ekiplerini korumak için uluslararası insani hukuku devreye sokma çağrısında bulundu.
Yemen ordusu, cephelerde yeni kazanımlar elde ettiğini ve 875 operasyon gerçekleştirdiğini açıkladıhttps://turkish.aawsat.com/arap-d%C3%BCnyasi/5339118-yemen-ordusu-cephelerde-yeni-kazan%C4%B1mlar-elde-etti%C4%9Fini-ve-875-operasyon
Yemen ordusu, cephelerde yeni kazanımlar elde ettiğini ve 875 operasyon gerçekleştirdiğini açıkladı
Lahic’te “Devler Tugayları”, Husilere ait bir silahı imha etti. (Askerî medya)
Yemen’de son saatlerde birden fazla cephede eş zamanlı askerî gerilim yaşandı. Ülkenin güneybatısındaki Lahic ve Taiz vilayetlerinden kuzeydeki Marib ve Cevf’e kadar uzanan çatışmalar, Husilerin Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad ile Doğu ve Güney bölgelerini hedef alan füze ve İHA saldırılarıyla eş zamanlı olarak gerçeleşti. Yemen hükümet güçlerinin askerî operasyonlarını sürdürdüğü süreçte yaşanan gelişmeler, çatışmaların kapsamının genişlediğini gösteriyor.
Yemenli askerî kaynaklar Şarku’l Avsat’a, Yemen savaş uçaklarının Lahic vilayetinin kuzeyindeki Mukatera ilçesinde Husilere bağlı üst düzey saha komutanlarının toplantısını hedef alan hassas bir hava saldırısı düzenlediğini bildirdi. Saldırının, bölgedeki hareketliliğin izlenmesi ve toplantının konumuna ilişkin istihbarat bilgilerinin elde edilmesinin ardından gerçekleştirildiği belirtildi.
Saldırıda meydana gelen can kaybı ve yaralanmalara ilişkin kesin veriler ile hedef alınan noktada bulunan komutanların kimlikleri henüz netlik kazanmadı.
Söz konusu saldırı, Lahic cephelerinde, özellikle Mukatera, Mudâribe ve Tur el-Baha ilçeleri çevresinde askerî operasyonların yoğunlaştığı bir dönemde gerçekleşti. Bu bölgelerde son günlerde karşılıklı saldırılar ve çatışmalar yaşanırken, Husilerin Lahic ile Taiz vilayetlerini birbirine bağlayan stratejik mevzilere ve ikmal yollarına ilerleme girişimlerinde bulunduğu bildirildi.
Taiz’de Husilere karşı makineli tüfek kullanan Yemen ordusundan bir asker. (AFP)
Yemen hükümet güçleri daha önce Mudâribe cephesindeki stratejik mevzileri, Husilerle yaşanan şiddetli çatışmaların ardından geri aldıklarını açıklamıştı. Çatışmalar sırasında Husilerin askerî mevzilere yoğun saldırılar düzenlediği, ancak hükümet güçlerinin bu saldırıları püskürterek militanları geri çekilmeye zorladığı belirtilmişti.
Marib ve Cevf cephelerinde gelişmeler
Yemen ordusu cumartesi günü yaptığı genel değerlendirmede, Husilere karşı topçu saldırıları, pusu operasyonları, mevzi ve askerî yığınakların hedef alınması ile takviye birliklerine yönelik saldırıları kapsayan 875 farklı askerî operasyon gerçekleştirdiğini duyurdu.
Açıklamada, Husi unsurlarından 130 kişinin etkisiz hâle getirildiği, aralarında füze fırlatma rampalarının da bulunduğu yaklaşık 50 askerî araç ve ekipmanın imha edildiği veya hasara uğratıldığı belirtildi.
Yemen ordusu Askerî Sözcüsü Albay Macid en-Nüzeyli, operasyonların birden fazla cephede gerçekleştirildiğini, Husilerin mevzileri, takviye birlikleri ve askerî kapasitelerinin hedef alındığını söyledi. Operasyonlara kara birliklerinin yanı sıra hava ve topçu desteğinin de katıldığını belirten Nüzeyli, hükümet güçlerinin devam eden çatışmalar kapsamında Cevf vilayeti ve diğer bölgelerde askerî mevzileri geri almak ve kurtarılan bölgelerin güvenliğini sağlamak amacıyla operasyonlarını sürdürdüğünü kaydetti.
Askerî gerilim Marib cephelerine de yayıldı. Hükümet güçleri, vilayetin bir bölgesinde Husilere ait keşif amaçlı bir İHA'nın düşürüldüğünü açıkladı. Bu gelişmeyle eş zamanlı olarak Husilerin Taiz ve Lahic vilayetlerindeki askerî mevzilere yönelik koordineli kara saldırılarının püskürtüldüğü bildirildi.
Yemen ordusunun topçu birlikleri, Marib'in kuzey cephesinde Husilere ait araçları ve askerî barınakları hedef aldı. Bu operasyonlar öncesinde Mas cephesinde bir başka İHA'nın daha düşürüldüğü belirtildi. Askerî kaynaklara göre operasyonların amacı, Husilerin keşif ve gözetleme kapasitesini, ayrıca hükümet güçlerinin hareketlerini takip etme imkânlarını sınırlandırmak.
Cevf vilayetinde ise hükümet güçleri, Husilerle yaşanan şiddetli çatışmaların ardından yeni bir saha ilerlemesi kaydettiklerini, Kurun Duhayda çevresindeki yüksek noktaları ve stratejik dağ silsilelerini kontrol altına aldıklarını duyurdu. Çatışmalarda Husilerden ölen ve yaralananların olduğu, askerî araç ve ekipmanların imha edildiği, silah ve mühimmat ele geçirildiği bildirildi.
Yemen ordusu, Husilere karşı çeşitli cephelerde 875 askerî operasyon gerçekleştirdiğini açıkladı. (AFP)
Bu gelişmeler, Cevf vilayetinin doğu kesimlerindeki yüksek bölgelerde daha önce gerçekleştirilen askerî operasyonların devamı niteliğinde. Hükümet güçleri, bu operasyonlarda önemli güzergâhlara ve stratejik bölgelere hâkim mevzileri ele geçirmiş, Husilerin kontrolündeki vilayet merkezi Hazm kentini çevreleyen savunma hatlarına yaklaşmıştı.
Askerî kaynaklar, yüksek bölgelerin kontrol altına alınmasının hükümet güçlerine hareket alanlarını genişletme, Husi mevzileri üzerindeki baskıyı artırma ve bölgedeki ikmal hatlarını hedef alma imkânı sağladığı değerlendirmesinde bulunuyor.
Irak’taki Kor Mor Gaz Sahası’nda İHA saldırısının ardından üretim durdurulduhttps://turkish.aawsat.com/arap-d%C3%BCnyasi/5339137-irak%E2%80%99taki-kor-mor-gaz-sahas%C4%B1%E2%80%99nda-i%CC%87ha-sald%C4%B1r%C4%B1s%C4%B1n%C4%B1n-ard%C4%B1ndan-%C3%BCretim-durduruldu
Irak’taki Kor Mor Gaz Sahası’nda İHA saldırısının ardından üretim durduruldu
Kor Mor Gaz Sahası’na yönelik saldırı, Irak’ın kuzeyindeki elektrik sistemini felç etti. (Arşiv – Reuters)
Irak Kürdistan Bölgesi’nin en büyük doğal gaz sahalarından biri olan Kor Mor Gaz Sahası’nda, insansız hava aracıyla (İHA) düzenlenen saldırının ardından üretimin durduğu bildirildi.
Irak Kürdistan Bölgesi Elektrik Bakanlığından iki kaynak, bir İHA’nın sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) depolama tankını hedef almasının ardından sahadaki üretimin durduğunu ve halen devam eden bir yangının çıktığını bildirdi. İki güvenlik kaynağı ise sahadan yoğun duman yükseldiğinin görüldüğünü belirtti. Bakanlık kaynakları, saldırının ardından sahada çalışan personelin tesis içerisindeki güvenli bölgelere tahliye edildiğini kaydetti.
Irak Başbakanı ve Silahlı Kuvvetler Başkomutanı Ali Zeydi, ilk değerlendirmelere göre saldırıda can kaybı yaşanmadığını açıkladı. Kürdistan Bölgesi Doğal Kaynaklar Bakanlığı ile Elektrik Bakanlığının ortak açıklamasında saldırı “terör eylemi” olarak nitelendirilirken, iki bakanlığın saldırının etkilerini en aza indirmek için çalıştığı belirtildi. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre saldırının sorumluluğunu henüz üstlenen olmadı.
Bölgedeki elektrik üretimi için gerekli doğal gazı sağlayan saha, Kürdistan Bölgesi’nin enerji arzında önemli rol oynuyor. Kürdistan Bölgesi Elektrik Bakanlığı, saldırı nedeniyle bölgedeki elektrik üretim kapasitesinin yaklaşık 2,8 gigavat (GW) azaldığını bildirdi.
Sahanın işletilmesinde ortak olarak yer alan Dana Gas şirketi, temmuz ayının başlarında güvenilir güvenlik tehditleri ve bölgesel gerilimler nedeniyle sahadaki ana üretim tesislerini geçici olarak kapatmış, aynı ayın ilerleyen günlerinde üretime yeniden başlamıştı.
Irak, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmasından en fazla etkilenen ülkeler arasında bulunuyor. Bölgede gemilere yönelik saldırılar nedeniyle boğazdaki deniz trafiğinde aksaklıklar devam ediyor. Bağdat yönetimi ise iki ülke arasındaki askerî gerilimin arttığı bir dönemde komşusu İran ve ABD ile ilişkilerinde denge kurmaya çalışıyor.
Bununla birlikte İran, Irak’ın kuzeyinde bulunan İranlı Kürt muhalif gruplara yönelik saldırılar düzenledi. Çatışmaların önceki aşamalarında ise İran destekli Iraklı silahlı gruplar, Körfez ülkelerine yönelik saldırılar gerçekleştirdi.
Sudan ordusu, Beşir dönemi liderlerinden Ahmed Harun’u gözaltına aldıhttps://turkish.aawsat.com/arap-d%C3%BCnyasi/5339157-sudan-ordusu-be%C5%9Fir-d%C3%B6nemi-liderlerinden-ahmed-harun%E2%80%99u-g%C3%B6zalt%C4%B1na-ald%C4%B1
Sudan ordusu, Beşir dönemi liderlerinden Ahmed Harun’u gözaltına aldı
Ulusal Kongre Partisi eski Genel Başkanı Ahmed Harun (Arşiv – Reuters)
Sudan ordusunun, eski iktidar partisi Ulusal Kongre Partisi’nin Genel Başkanı Ahmed Harun’u gözaltına aldığı bildirildi. Güvenlik kaynakları, eski Devlet Başkanı Ömer el-Beşir döneminin önde gelen İslamcı isimlerinden Harun’un gözaltına alınmasının yasal prosedürler çerçevesinde gerçekleştirildiğini açıkladı.
AFP’ye konuşan ve isminin açıklanmasını istemeyen bir güvenlik yetkilisi, “Ahmed Harun hakkında yasal işlemler kapsamında tedbir kararı alındı” dedi. Konuyla ilgili ayrıntı paylaşılmadı. Şarku’l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre Ulusal Kongre Partisi’nden iki yetkili yaptıkları açıklamada, ordunun Harun’u gözaltına aldığını doğruladı.
Harun, savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar işlediği iddiasıyla Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) tarafından aranıyor. Hakkında cinayet, zorla yerinden etme, tecavüz, işkence ve göstericilerin öldürülmesi gibi suçlamaları içeren 42 ayrı suçlama bulunuyor. Beşir’in Nisan 2019’da kitlesel halk protestoları sonucunda iktidardan uzaklaştırılmasının ardından Harun da ilk kez gözaltına alınmıştı.
Uluslararası Ceza Mahkemesi, yıllardır Harun’un yanı sıra savaş başlamadan önce askerî hastaneden başka bir yere nakledilen ve hâlâ nerede olduğu bilinmeyen Beşir’in de teslim edilmesini talep ediyor.
Harun, 2000’li yılların başında Sudan’ın batısındaki Darfur bölgesinde etnik katliamlar gerçekleştiren ve daha sonra Hızlı Destek Kuvvetleri’nin (HDK) temel unsurlarından birini oluşturan Cancavid milislerinin örgütlenmesindeki rolü nedeniyle insanlığa karşı 20 suç ve savaş suçlarına ilişkin 22 suçlamayla karşı karşıya.
Ahmed Harun, 2024’ün başında, aylar süren kayboluşunun ardından yaptığı ilk siyasi açıklamada eski iktidar partisi Ulusal Kongre Partisi’nin liderliğini üstlendiğini duyurmuştu.
ABD, 2024 yılında Harun’un yakalanmasına veya tutuklanmasına yol açacak bilgi sağlayanlara 5 milyon dolara kadar ödül verileceğini açıklamıştı. Harun, 2023 yılına kadar cezaevinde kalmış, Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasında savaşın başlamasıyla birlikte eski rejimin diğer yöneticileriyle birlikte cezaevinden kaçmıştı.
Orduya destek
Sudan Ordu Komutanı Abdulfettah el-Burhan (AFP)
Harun, cezaevinden kaçmasının ardından yeniden kamuoyu önüne çıkarak orduya destek çağrısında bulundu. Bu durum, Ordu Komutanı Abdulfettah el-Burhan’ın eski rejimin İslamcı kadrolarının siyasi sahneye dönmesine izin verdiği yönünde eleştirilmesine yol açtı.
Harun, geçen yıl Reuters’a verdiği röportajda savaşın ardından ordunun yönetimde kalmasını beklediğini belirterek, güvenlikteki kırılganlık nedeniyle ordunun siyasetteki rolüne ilişkin bir formül bulunmasının önemine dikkat çekti. Partisinin, savaş sonrasında başlayacak geçiş döneminin ardından Sudan’ı yönetmeyi hedeflediğini söyledi.
Harun, cuma gününe kadar sınırlı siyasi faaliyet yürütürken, dört saatten uzun süren bir podcast programına katılarak yeniden gündeme geldi. Röportajda Burhan’a desteğini yineleyen Harun, Ordu Komutanı’nın İslamcılık karşıtı medya kampanyalarından ve uluslararası baskılardan etkilendiğini belirtti.
Orduya yakın Sudan hükümetinden bir kaynak, Beşir döneminde askerî rütbelerde yükselen Burhan’ın siyasi ve askerî desteği artırmak amacıyla İslamcı liderlerden yararlandığını söyledi.
Diplomatlar ve analistlere göre Burhan, barış görüşmelerine aracılık etmeye çalışan ABD’nin İslamcı gruplardan uzaklaşması yönündeki baskısıyla karşı karşıya.
Sudan Kongre Partisi Genel Başkan Yardımcısı Halid Ömer Yusuf ise Facebook üzerinden yaptığı açıklamada, Harun’un tutuklanmasını “kimseyi inandıramayacak kötü bir tiyatro” olarak nitelendirdi.
Yusuf, Harun’un ülkede yetkililerin gözetimi ve koruması altında bulunduğunu, ayrıca İslamcı hareketin başlattığı savaşta rol aldığını öne sürdü. Tutuklama haberinin, Harun’un kamuoyu önüne çıkmasının ardından artan iç ve dış baskıları hafifletmek amacıyla ortaya atıldığını ifade etti.
Kurdufan’da çatışmalar
Öte yandan Sudan ordusu, pazar günü Batı Kurdufan eyaletindeki Wad Banda bölgesinin doğusunda, düşman unsurlara ait FH-95 tipi bir insansız hava aracını (İHA) düşürdüğünü açıkladı. Açıklama, bölgede çatışmaların yoğunlaştığı bir dönemde geldi.
Sudan Silahlı Kuvvetleri Sözcülüğü tarafından Facebook üzerinden yayımlanan açıklamada, hava savunma sistemlerinin Wad Banda semalarında stratejik bir İHA’yı düşürdüğü belirtildi.
Kuzey ve Batı Kurdufan eyaletlerinin farklı bölgelerinde ordu ve destek güçleri ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında şiddetli çatışmalar yaşanıyor. Her iki eyalet de geniş çaplı askerî operasyonların yürütüldüğü bir cepheye dönüşmüş durumda.
Sudan ordusu, HDK’nin tamamen kontrolü altında bulunan Darfur bölgesini yeniden ele geçirmek amacıyla ülkenin batısı ve merkezindeki kontrol alanını genişletmeye çalışıyor.
Orduyla ittifak hâlindeki Ortak Kuvvetler de Kuzey Kurdufan cephesinde HDK unsurlarını takip etmek amacıyla geniş çaplı operasyonlar yürüttüklerini duyurdu.
Yayımlanan açıklamada, operasyonlarda karşı tarafın ağır can ve teçhizat kaybına uğratıldığı, çok sayıda savaş aracının imha edildiği ve bazı araçların ele geçirildiği belirtildi.
Beşir’in Nisan 2019’da devrilmesi, Sudan’da demokrasiye geçiş umutlarını artırdı. Ancak Burhan ile HDK Komutanı Muhammed Hamdan Dagalu (Hamideti), Ekim 2021’de geçiş hükümetindeki sivil yönetimi devre dışı bıraktı.
İki güç arasında, HDK’nin düzenli orduya entegre edilmesine ilişkin anlaşmazlık nedeniyle 15 Nisan 2023’te açık savaş başladı.
لم تشترك بعد
انشئ حساباً خاصاً بك لتحصل على أخبار مخصصة لك ولتتمتع بخاصية حفظ المقالات وتتلقى نشراتنا البريدية المتنوعة
