Suriye Savunma Bakanlığı, askeri birimler oluşturmaya ve orduyu yeniden yapılandırmaya başladı

Lübnan ile sınır bölgelerinde ve İdlib kırsalında güvenlik operasyonları devam ediyor

Suriye ordusu Halep eksenine takviye kuvvet gönderiyor. (X)
Suriye ordusu Halep eksenine takviye kuvvet gönderiyor. (X)
TT

Suriye Savunma Bakanlığı, askeri birimler oluşturmaya ve orduyu yeniden yapılandırmaya başladı

Suriye ordusu Halep eksenine takviye kuvvet gönderiyor. (X)
Suriye ordusu Halep eksenine takviye kuvvet gönderiyor. (X)

Suriyeli yetkililerin silahlı grupların feshedildiğini ve Suriye Milli Ordusu (SMO) çatısı altında birleştiğini açıklamasından bir hafta sonra Suriye Savunma Bakanlığı, Şam, Hama, Humus, Dera, İdlib ve Tedmur'da bakanlığa bağlı askeri birlikler kurmaya, komutanlarını belirlemeye, hava kuvvetlerini organize etmeye ve bakanlığın idari işler gibi kilit birimlerinde görevlendirmeler yapmaya başladı. Medya kuruluşları dün Savunma Bakanlığı'ndan bir kaynağın ‘grupların dağıtılması’ sürecinin ileri aşamalara ulaştığını söylediğini aktardı.

Yeni yetkililere yakın medya organları, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera'nın ‘eski rejimin tüm unsurları ve liderlerine gönüllü olarak yetkili makamlara teslim olmaları’ için bu ayın sonuna kadar süre verdiğini bildirdi. Sürenin dolmasının ardından Suriye'nin rejim kalıntılarından ve İçişleri Bakanlığı ile Savunma Bakanlığı tarafından arananlardan temizlenmesi için gerekli emirler verilecek.

Asayiş ve Askeri Operasyonlar dairelerine bağlı güçler, İdlib kırsalındaki Kafr Teharim, Harem ve Selkin bölgelerinde güvenlik operasyonuna paralel olarak, Lübnan sınırında bulunan Humus kırsalının güneybatısındaki el-Kusayr bölgesinde şiddetli çatışmalara giriyor.

Sınır güvenliği

Humus'un doğusundaki el-Kazımiyye köyünde kaçırılan kişi serbest bırakıldı. (Asayiş Dairesi)Humus'un doğusundaki el-Kazımiyye köyünde kaçırılan kişi serbest bırakıldı. (Asayiş Dairesi)

Humus vilayeti medya ofisi, Sınır Güvenlik Birimi'nin Lübnan sınırındaki Havik köyünde kaçakçılık çetelerini takip etmek üzere başlattığı güvenlik operasyonu sırasında, Suriye-Lübnan sınırında silah ve mal kaçakçılığı yapan bir grup aranan şahıs tarafından kaçırılan iki kişiyi kurtardığını duyurdu. Medya ofisi, yasadışı kaçakçılık operasyonlarına karışan bir dizi aranan kişinin gözaltına alındığını ve üzerlerinde çok miktarda silah ve kaçak mal ele geçirildiğini bildirdi. Ayrıca Zita köyü yakınlarında Savunma Bakanlığı güçlerine saldıran silahlı grupların unsurları da gözaltına alındı.

Suriye Savunma Bakanlığı perşembe günü, sınır şeridinin güvenliğini sağlamak ve Lübnan ile yasadışı geçişleri kapatmak amacıyla, el-Kusayr kırsalına askeri takviye gönderdi. Kaynaklara göre Havik, Zita, Heyt ve es-Semakiyyat dahil olmak üzere birçok sınır köyünde şiddetli çatışmalar patlak verdi ve operasyon Akum, el-Cuntaliyye ve Hoş es-Seyyid Ali'ye doğru devam ediyor.

Kaynaklar bu bölgelerde silah ve uyuşturucu kaçakçılığı yapan çetelerin çoğaldığını ve bunlardan bazılarının geçmişte el-Kusayr'daki varlığı sırasında Hizbullah'la ilişkili olduğunu bildirdi. Ancak Hizbullah'ın çekilmesi ve faaliyetlerinin azalmasının ardından bu çeteler silah ticareti yapmak için Lübnan topraklarına kaçak silah sokmaya başladılar ki, Şarku’l Avsat’ın ulaştığı kaynaklar bunu bu bölgelerde istikrara yönelik bir tehdit olarak değerlendirdi.

Asayiş Dairesi güvenlik operasyonları kapsamında, Humus'un doğusundaki el-Kazımiyye köyünde iki gün önce bir çete tarafından kaçırılan kişiyi kurtardığını duyurdu. Eski rejimin kalıntılarına ulaşmak için güvenlik taraması yapılan İdlib kırsalındaki Selkin kasabasında Muhammed İyad Fevvaz Taha isimli şahıs gözaltına alındı. Asayiş Dairesi onun ‘Suriyelilere karşı savaş suçlarına karışan üst düzey isimlerden biri’ olduğunu açıkladı.

Güvenlik operasyonu

Suriye-Lübnan sınırında Suriye Savunma Bakanlığı güçlerinin kurtarılmış bir üyesi (Asayiş Dairesi)Suriye-Lübnan sınırında Suriye Savunma Bakanlığı güçlerinin kurtarılmış bir üyesi (Asayiş Dairesi)

Asayiş Dairesi dün, Harem, Selkin ve Kafr Teharim bölgelerinde, statülerini düzenli hale getirmeyenleri hedef alan güvenlik operasyonu başlattığını, bir dizi gözaltı yapıldığını ve kovuşturmaların halen devam ettiğini duyurdu.

Bu arada İçişleri Bakanlığı, ‘ihlal edenlerin yasal olarak sorumlu tutulacağı bir ceza kapsamında ateşli silahların kullanılmasını yasaklayan’ genelge--- yayınladı. Bakanlık, tüm vatandaşlara ‘can ve mal güvenliği açısından tehlike oluşturduğundan, her koşul ve durumda ateşli silahlarla ateş etmekten tamamen kaçınmaları’ çağrısında bulundu. İhlalde bulunanlara karşı gerekli yasal önlemlerin alınması için polis birimleriyle iş birliği yapılması ve tüm köylerde, ilçelerde ve şehirlerde silahla ateş açılması vakalarının bildirilmesi istendi.

Suriye'de silahların kaotik bir şekilde yayılması iç barışı tehdit etmeye devam etmekte ve rejimin devrilmesinin ardından yeni Suriyeli yetkililerin karşılaştığı en önemli zorluklardan birini teşkil etmektedir. Mali gasp amacıyla adam kaçırma ve gözdağı verme faaliyetlerinde bulunan silahlı çetelerin yaygınlaşmasının yanı sıra, rejimin devrilmesinin ardından güvenlik ve askeri karargâhların yağmalanması, ele geçirilen silahların siviller arasında yayılmasına yol açarken, eski rejime bağlı milislerin pek çok unsurunun elinde çok miktarda silah ve mühimmat bulunuyor.



Savaş, Hamas’ın yeni bir lider seçimi sürecini aksatıyor

Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)
Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)
TT

Savaş, Hamas’ın yeni bir lider seçimi sürecini aksatıyor

Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)
Batı Şeria'nın Ramallah kentinde Filistinli tutukluların karşılanması sırasında Hamas bayraklarını sallayan Filistinliler, Kasım 2023 (AFP)

ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaş, Hamas'ın yeni lider seçimi sürecini altüst etti. Kaynaklar, çeşitli karmaşıklıklar ve ‘bölgedeki güvenlik ve siyasi değişiklikler’ nedeniyle sürecin dondurulmasının planlandığını bildirdi.

Yaklaşık bir buçuk yıldır Hamas'ın işlerini bir ‘liderlik konseyi’ yönetiyor. Son iki aydır hareketi yönetecek yeni bir lider seçmek için bir süreç başlatıldı. Şarku’l Avsat'a konuşan Gazze’nin içinden ve dışından Hamaslı dört bilgili kaynak, bölgedeki mevcut durum nedeniyle hareketin başkanlık seçimini geçici olarak askıya alma eğilimi olduğunu aktardı.

Hamas’ın liderliği için rekabet, hareketin yurtdışındaki Siyasi Büro Başkanı Halid Meşal ile Gazze Şeridi'ndeki muadili ve ateşkes müzakere ekibi başkanı Halil Hayye arasında sürüyor. Hem Meşal, hem de Hayye, Hamas’ın liderlik konseyinde yer alıyor.

Hamas’tan biri Gazze Şeridi içinde, diğeri dışındaki iki kaynak, önümüzdeki günlerde seçimlerin iptal edilmesi ve siyasi büro seçimlerinin bu yılın sonunda yapmayı planlandığını teyit etti.


Irak Başbakanı Sudani, silahlı gruplarla diyaloğu kesecek mi?

Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)
Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)
TT

Irak Başbakanı Sudani, silahlı gruplarla diyaloğu kesecek mi?

Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)
Sudani, bombaların hedefi olan istihbarat merkezini incelerken (X)

Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani, Irak istihbarat teşkilatının merkezini hedef alan silahlı grupla ‘diyalog kurma’ olasılığını reddetti ve onu ‘korkak bir grup’ olarak nitelendirdi.

Başbakan Sudani dün, bir subayın hayatını kaybetmesine ve çok sayıda personelin yaralanmasına neden olan insansız hava aracı (İHA) ile saldırı düzenlenen kurumun merkezini ziyaret etti. Sudani, siyasi güçleri, resmi kurumlara yönelik saldırılara karşı ‘açık ve net’ bir tutum sergilemeye çağırdı. Bu çağrı, ABD’nin Bağdat Büyükelçiliği'ne yönelik saldırılardan elçiliğe bağlı diplomatik lojistik destek üssüne ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin (IKBY) başkenti Erbil'deki ABD konsolosluğuna kadar silahlı grupların gerçekleştirdiği saldırılar konusunda net bir tutum sergilemeyen bazı Şii Koordinasyon Çerçevesi güçlerine yönelikti.

Sudani, ziyaretin kenarında yaptığı açıklamalarda, ‘saldırının’ koşullarına ilişkin titiz soruşturmanın sürdürülmesini, sonuçların açıklanmasını ve bu ‘utanç verici terör eylemin’ arkasında kimin olduğunun kamuoyuna duyurulmasını istedi.


Husilerin söylemleri, Kızıldeniz kartını kullanma tehdidinde bulunan İran açıklamalarıyla uyumlu

Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)
Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)
TT

Husilerin söylemleri, Kızıldeniz kartını kullanma tehdidinde bulunan İran açıklamalarıyla uyumlu

Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)
Husi liderinin çağrısıyla Sana’da İran’a destek mitinginde toplanan Husiler (EPA)

ABD-İsrail ile İran ve ona bağlı Lübnanlı ve Iraklı unsurlar arasında süren doğrudan askeri gerilim ortamında, Yemen’deki Husiler söylem düzeyinde tansiyonu yükseltmeyi sürdürüyor. Örgüt, sessiz kalmayacağını vurgulasa da şu ana kadar Tahran’ın yanında doğrudan askeri müdahaleye geçmedi.

22 Mart itibarıyla, yani savaşın başlamasından yaklaşık üç hafta sonra, İran’a yakınlığıyla bilinen Husiler uyarı ve sert tonlu açıklamalarla yetinerek ‘her türlü gelişmeye hazır olduklarını’ dile getirdi. Bu söylemler, İran’ın Kızıldeniz ve Babu’l Mendeb Boğazı gibi stratejik deniz geçişlerinde gerilimi genişletebileceği yönündeki tehditleriyle örtüşüyor.

Husilerin son açıklaması, kendi kurdukları yönetimin dışişleri makamına atfedilen bir bildiriyle geldi. Açıklamada, Hürmüz Boğazı’na ilişkin uluslararası girişimlere karşı çıkılırken, ABD’nin politikalarıyla ‘bölgeyi stratejik bir çıkmaza sürüklediği’ öne sürüldü.

Aynı açıklamada, bölge ülkeleri olası bir tırmanışa dahil olmamaları konusunda uyarıldı; ABD politikalarına ‘bağımlılık’ eleştirilirken, dış müdahalenin geniş çaplı olumsuz sonuçlar doğuracağı iddia edildi.

fgb
Husiler, Ali Hamaney’in öldürülmesinin ardından Sana sokaklarına onun devasa posterlerini astı. (EPA)

Açıklamada, çatışmanın genişlemesinin yaratabileceği risklere dikkat çekilerek bunun küresel tedarik zincirleri ve enerji fiyatları üzerinde etkiler doğurabileceği vurgulandı. Husiler ise ‘elleri bağlı durmayacaklarını’ belirterek, savaşa dahil olma ihtimaline işaret etti.

Bu tutum, İran’dan gelen son açıklamalarla örtüşüyor. Tahran yönetimi, ABD’nin Harg Adası’na yönelik olası bir saldırısı durumunda, Kızıldeniz ve Babu’l Mendeb’de güvenliği sarsmak için Husileri devreye sokabileceği mesajını verdi ve bunu ‘direniş ekseninin seçenekleri’ arasında gösterdi.

Atılacak adımın ertelenmesi

Husilerin lideri Abdulmelik el-Husi, 28 Şubat’ta savaşın başlamasından bu yana İran’a siyasi ve ideolojik destek açıklamalarıyla, doğrudan askeri müdahaleden kaçınmayı bir arada yürüten bir çizgi izliyor.

Abdulmelik el-Husi, grubunun Tahran’ın yanında olduğunu vurgulayarak çatışmayı ‘İslam’a karşı bir savaş’ olarak nitelendirdi. Tüm senaryolara hazır olduklarını dile getiren el-Husi, destek amacıyla kitlesel gösteriler düzenlenmesi çağrısında bulundu.

Ancak Husiler, şu ana kadar İran’a yönelik savaşla doğrudan bağlantılı herhangi bir adım atmış değil. Daha önce değerlendirmelerde bulunan uzmanlara göre bu temkinli tutum, başta ABD ve İsrail’den gelebilecek geniş çaplı askeri saldırılara maruz kalma endişesi olmak üzere bir dizi karmaşık hesapla bağlantılı. Özellikle Kızıldeniz ve Babu’l Mendeb hattının küresel ticaret açısından taşıdığı kritik önem, bu çekingenliğin başlıca nedenleri arasında gösteriliyor.

Son iki yılda Kızıldeniz’de gemileri hedef alarak ve İsrail’e yönelik saldırılar düzenleyerek gerilimi artıran grup, mevcut koşullarda bu tırmanma kartını erken tüketmek yerine ilerleyen döneme saklamayı tercih ediyor olabilir.

Bu yaklaşım, Husilere hem askeri hem de siyasi düzeyde daha geniş bir manevra alanı sağlarken, İran öncülüğündeki ‘direniş ekseni’ içindeki konumlarını da esnek biçimde sürdürmelerine imkân tanıyor.

Önceki karşılaşma

Bu tutum, Husilerin 2023 yılı sonlarından itibaren başlattığı tırmanışın devamı niteliğinde görülüyor. Grup, Gazze Şeridi’ndeki Filistinlilere destek gerekçesiyle Kızıldeniz’de gemilere yönelik saldırılar düzenlemeye başlamıştı. Yaklaşık iki yıl içinde balistik füzeler, insansız hava araçları (İHA) ve patlayıcı yüklü botlarla yüzlerce saldırı üstlenen örgüt, bazı gemilerin batmasına ve onlarcasının hasar görmesine yol açtı.

rggrt4g
Sana’da Husiler tarafından kurulan bir mezarlık (EPA)

Söz konusu eylemler, geniş çaplı güvenlik ve ekonomik sonuçlar doğurdu. Bu gelişmeler üzerine ABD ve Birleşik Krallık, Husilere ait hedeflere yönelik yüzlerce hava ve deniz saldırısı içeren bir askeri operasyon başlattı; operasyonlar daha sonra bölgesel arabuluculukla durduruldu.

İsrail de saldırılara karşılık olarak, Husilerin kontrolündeki bölgelerde limanlar, elektrik santralleri, çimento fabrikaları ve Sana Havalimanı gibi altyapı tesislerini hedef aldı. Ayrıca düzenlenen operasyonlarda örgütün üst düzey yöneticileri hedef alınarak genelkurmay başkanı ve hükümet başkanıyla birlikte dokuz bakanın öldürüldüğü bildirildi.