Fas İnsan Hakları Derneği (AMDH), dün yaptığı açıklamada, Fas'tan İspanya'nın kontrolündeki Ceuta (Sebte) kentine yönelik benzeri görülmemiş düzensiz göç dalgasının nedenlerinin ortaya çıkarılması amacıyla bağımsız bir soruşturma açılması çağrısında bulundu.
Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre son günlerde sınırların açıldığı yönündeki söylentilerin yayılması üzerine, çoğunluğu genç Faslılardan oluşan on binlerce kişi düzensiz yollarla Fas'ın kuzeyindeki İspanyol toprağı Ceuta'ya geçti.
İspanyol yetkililer, sınırı geçen yaklaşık 60 bin kişinin büyük bölümünün daha sonra Fas'a geri gönderildiğini açıkladı. Olaylar sırasında yaşanan kargaşada, İspanyol makamlarına göre en az 67 göçmen hayatını kaybetti.
Fas İnsan Hakları Derneği, yaptığı açıklamada "yaklaşık 130 kişinin hayatını kaybettiğini, onlarca kişinin kaybolduğunu ve çok sayıda yaralı bulunduğunu" öne sürerek, son göç dalgasına yol açan koşulların ve nedenlerin ortaya çıkarılması, koruma yükümlülüğündeki ihmallerin araştırılması ve kırılgan grupların istismarının önlenmesi amacıyla "ciddi ve bağımsız bir soruşturma" yürütülmesini talep etti.
Dernek ayrıca, Fas devlet yetkilileri ile resmî kurumların olaylara ilişkin bugüne kadar kamuoyuna net bir açıklama yapmamasını "şüphe uyandıran bir sessizlik" olarak nitelendirdi ve bu tutumun göç etmek isteyenlerin sayısının artmasına katkı sağladığını savundu.
İnsan hakları çevrelerine yakın bir kaynak da AFP'ye yaptığı açıklamada, yaşanan kitlesel sınır geçişlerinin "Fas makamlarının onayı olmadan gerçekleşmesinin mümkün görünmediğini" iddia etti.
Dernek, kitlesel göçün arkasında, güçlü ekonomik büyümeye rağmen devam eden sosyal eşitsizlikler ve yüksek işsizlik nedeniyle devlet politikalarına yönelik halkın öfkesinin bulunduğunu belirterek, Fas devletini yaşananlardan "doğrudan ve tamamen sorumlu" olduğunu belirtti.
Açıklamada ayrıca, Avrupa ve Batı toplumlarında göçmenleri "varoluşsal bir tehdit" olarak gösteren ve aşırı sağ çevreler tarafından dile getirilen göçmen karşıtı söylemler de kınandı.
Ceuta'daki görüntülerin kamuoyuna yansımasının ardından Avrupa ve ABD'deki sağ ve aşırı sağ siyasetçiler, ülkelerinin sınırlarında daha sıkı güvenlik önlemleri alınması çağrısında bulundu.
Sömürge karşıtı ve sol çizgide faaliyet gösteren Fas İnsan Hakları Derneği, İspanya'nın kontrolündeki Ceuta ve Melilla'nın Fas'a iadesi talebinin de devletin güncel siyasi gündemine alınmasını ve bunun sömürgesizleştirme sürecinin devamı olarak değerlendirilmesini istedi.
Öte yandan Avrupa Birliği, Ceuta 'ya yönelik kitlesel göç dalgasını ele almak üzere üye ülkelerin içişleri ve adalet bakanlarını salı günü çevrim içi olağanüstü toplantıya çağırdı.
AB Dönem Başkanlığını yürüten İrlanda, dün yaptığı açıklamada, gelişmeleri değerlendirmek amacıyla Adalet ve İçişleri Konseyi'nin acil olarak toplanmasını talep ettiğini duyurdu.
