Reuters’a konuşan iki bilgi sahibi kaynak, dün, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun Batı Şeria’da izinsiz kurulan yerleşimci karakollarının kaldırılması talimatını verdiğini söyledi. Kararın, ABD’nin İsrail’e Filistinlilere yönelik yerleşimci saldırılarına karşı harekete geçmesi yönündeki baskısının ardından geldiği belirtildi.
Kaynaklar, kararın devletin resmi onayı olmadan yerleşimciler tarafından kurulan karakolları kapsadığını belirtti. Bu karakollar genellikle az sayıda yerleşimcinin yaşadığı prefabrik konut birimlerinden oluşuyor. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre İsrail, daha önce de bu tür bazı karakolları zaman zaman yıkarken, bazılarını ise resmen tanıyarak devlet bütçesinden finansman almalarının önünü açtı.
Operasyonun ne zaman başlayacağı henüz netlik kazanmadı. Birleşmiş Milletler ve hükümetlerin çoğu, İsrail yerleşimlerinin tamamını uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul ediyor ve Batı Şeria’yı askeri kontrol altındaki işgal edilmiş topraklar olarak değerlendiriyor. İsrail ise söz konusu toprakların işgal altında olmadığını, statülerinin ihtilaflı olduğunu savunuyor.
ABD baskısı
Kaynaklar, Netanyahu’nun izinsiz yerleşimci karakollarının boşaltılması talimatını İsrail’in en yakın müttefiki ABD’nin baskısı üzerine verdiğini belirtti.
ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee, şiddet eylemlerine başvuran yerleşimcileri kınayarak, onları “teröristler” olarak nitelendirdi ve Batı Şeria’daki bir Filistin kasabasında bazı Filistin asıllı Amerikalılarla gerçekleştirdiği görüşmenin ardından bu kişilere ağır yaptırımlar uygulanması çağrısında bulundu.
İsrail’in Ynet haber sitesi daha önce Netanyahu’nun talimatının işgal altındaki topraklarda bulunan yaklaşık 100 yerleşimci karakolunu hedef aldığını bildirmişti.
İsrail Başbakanlık Ofisi ve Batı Şeria’daki yerleşimci karakollarının kaldırılmasında genellikle görev alan İsrail ordusu, konuya ilişkin yorum talebine henüz cevap vermedi.
Maliye Bakanı Bezalel Smotrich ise Kudüs’te düzenlenen bir konferansta Ynet’in haberine ilişkin soruya verdiği yanıtta, Netanyahu’nun “A ve B bölgelerinde kurulan yerlerin boşaltılması yönünde talimat verdiğini” söyledi. Smotrich, Batı Şeria’nın Filistinlilerin çoğunluğunun yaşadığı kesimlerine atıfta bulundu.
1990’larda İsrail ile Filistin Kurtuluş Örgütü arasında imzalanan geçici Oslo Anlaşmaları uyarınca Batı Şeria, A, B ve C olmak üzere üç bölgeye ayrılmıştı.
Kendisi de yerleşimci olan, yerleşim konut projelerini denetleyen ve yasa dışı şekilde inşa edilen bazı konutlara resmi statü kazandıran Smotrich, Netanyahu’nun kararına karşı çıkmasına rağmen, hükümetin C bölgesindeki yerleşimlerin genişletilmesi konusunda büyük ilerleme kaydettiğini söyledi.
Yüzlerce yerleşimci karakolu
Yerleşimlerin genişlemesine karşı çıkan ve iki devletli çözümü destekleyen İsrailli Peace Now hareketine göre Batı Şeria’da, İsrail hükümetinin resmen tanıdığı 146 yerleşimin yanı sıra 340 yerleşimci karakolu bulunuyor.
Geçen ay İsrailli yerleşimciler, komşu bir köyde Filistinlilere ait evleri, aralarında Filistin asıllı bir Amerikalının evinin de bulunduğu bazı konutları kuşattı. İsrail ordusu daha sonra yerleşimcileri bölgeden uzaklaştırdı. Köy sakinleri ise İsrailli yerleşimcilerin taciz ve yıldırma eylemlerinin hâlâ devam ettiğini söyledi.
İsrail hükümeti yerleşimcilerin gerçekleştirdiği şiddet eylemlerini kınarken, faillerin nadiren gözaltına alındığı ve daha da nadir şekilde yargılandığı belirtiliyor.
Huckabee, cumartesi günü yaptığı açıklamada, İsrail’in kendi çıkarının, “suç teşkil eden davranış ve terör” olarak nitelendirdiği eylemlerde bulunan yerleşimciler hakkında adım atmasını gerektirdiğini söyledi.
