Lübnan: Lübnan Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame’ye yurt dışı yasağı

Hakkında kırmızı bülten çıkarılan Selame, sorguda Avrupa suçlamalarını reddetti.

Lübnan Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame (AP)
Lübnan Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame (AP)
TT

Lübnan: Lübnan Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame’ye yurt dışı yasağı

Lübnan Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame (AP)
Lübnan Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame (AP)

Lübnan Merkez Bankası Başkanı Riyad Selame, dün (Çarşamba) Interpol tarafından yayınlanan kırmızı bültenin içeriği hakkında kendisini bir saat 20 dakika sorgulayan Temyiz Mahkemesi Yargıcı İmad Kabalan tarafından uzun bir soruşturmaya tabi tutuldu. Paris’te geçtiğimiz hafta yapılan duruşmaya Selame katılmazken, davanın yargıcı Aude Buresi, Selame hakkında uluslararası tutuklama kararı çıkarmıştı.

Duruşmaya eşlik eden adli bir kaynak, Kabalan'ın “Selame'ye kırmızı bültende yer alan ve zimmete para geçirme, sahtecilik, dolandırıcılık ve kara para aklama ile ilgili kendisine atfedilen suçlamalar hakkında bilgi verdiğini” belirtti. Kaynak Şarku’l Avsat'a, “Selame'nin kendisine atfedilen tüm suçlamaları reddettiğini, Fransa’nın tutuklama emrinin yasadışı olduğunu düşündüğünü ve Paris'teki yasal temsilcisi aracılığıyla karara itiraz ederek, iptal talebinde bulunduğunu” belirtti. Kaynağa göre Selame ayrıca, “Kırmızı bülten kararının durdurulması ve Fransa'da yaptığı itiraz karara bağlanana kadar askıya alınması için Uluslararası Interpol Genel Sekreterliği'ne talepte bulunacak.”

Lübnan Merkez Bankası Başkanı, söz konusu önlemleri Beyrut'ta ve yurt dışında kendisini hedef alan siyasi kampanyadan ayrı tutmuyor. Adli kaynağa göre Selame, “1993 yılında Lübnan Merkez Bankası Başkanı olarak atanmadan önce sahip olduğu gayrimenkul envanterini ve sahip olduğu devasa mali hesapları sunması nedeniyle, Avrupa'da aleyhine bu davaların açılmasını siyasi nedenlere bağladı.” Kaynak, “Selame’nin aylık 150 bin doları aşan Merry Launch şirketindeki maaşına ek olarak, Lübnan Merkez Bankası Başkanı olarak atanmadan önce özel yatırımlarıyla elde ettiği mali zenginliğinin kaynağını açıklamak açısından Avrupa adli delegasyonları nezdinde söylediklerini tekrarladığına” dikkat çekti. Kaynak ayrıca Selame'nin “Kabalan'dan kendisini Lübnan'da yargılamasını ve Fransa'ya iade etmemesini istediğini” belirtti.

Duruşmanın sona ermesinin ardından Savcı, Selame hakkında soruşturma açılmasına, seyahat etmesinin engellenmesine, Lübnan ve Fransa pasaportlarına el konulmasına karar verdi. Savcı, seyahat yasağının bir nüshasını yürürlüğe girmesi için Genel Güvenlik Teşkilatı'na gönderdi.

Soruşturmanın takibi

Aynı adli kaynağa göre, “Kabalan oturumun tutanaklarını ve Selame'nin ifadelerini hazırladı. Merkezi Kriminal Soruşturma Dairesi Başkanı Albay Nicolas Saad, oturum tutanaklarını Uluslararası İrtibat Birimi'ne (Interpol) teslim etmek ve kırmızı bültenin içeriğinin uygulandığını bildirmek üzere Fransız adli makamlarına göndermekle görevlendirildi.”

“Kovuşturma yetkisi Lübnan yargısına ait olduğu için Selame’nin Fransa'ya iade edilmesinin imkansızlığına” atıfta bulunan kaynak şu ifadeleri kullandı: “Lübnan, Fransız dosyasını aldığında, Aude Buresi'nin güvenlik için savcılığa dayandığı ve tutuklama emri çıkardığı delillerin güçlü ve sağlam olup olmadığı doğrulanır, ardından Lübnan'da kovuşturması başlar veya dosyada deliller yeterli değilse korunur.”

Yargıç Gassan Uveydat (AFP)
Yargıç Gassan Uveydat (AFP)

Bu sırada Lübnan Cumhuriyet Başsavcısı Yargıç Gassan Uveydat, Beyrut'taki Almanya Büyükelçiliği konsolos ve güvenlik ataşesinden oluşan bir heyetle Adalet Sarayı'ndaki makamında bir araya geldi. Heyet, kendisine Selame hakkında tutuklama emri çıkarıldığını, Münih'teki savcının bu emri Interpol aracılığıyla uygulayacağını ve emri çıkaran yargıcın bu kararı vermek için yeterli delile sahip olduğunu ifade etti.

Savcılığı'nın önde gelen bir kaynağı Şarku'l Avsat'a, “17 ülke Fransa'nın izlediği yasal yolu izleyecek ve Selame hakkında tutuklama emri çıkaracak” bilgisini verdi. “Ardışık gelişmeler Lübnan yargısını büyük bir baskı altına almakta ve bu durum her bir dava için yeni dosya açılmasını gerektiren çok sayıdaki dava ile uğraşmayı güçleştirmekte. Belki daha sonra, Lübnan'daki adli makamlar, iddia edilen suçların eşzamanlılığı ve benzerliği nedeniyle bu davaları tek bir dosyada birleştirmeye karar vermezse, her ülkenin dosyası için ayrı ayrı bir yargılama yapılacaktır” dedi.

Macaristan: Bir milyon dolar

Savcılık kaynaklarına göre, “Yargıç İmad Kabalan, Macaristan'daki bir adli yetkiliden kendisine Selame'ye ait 1 milyon dolara el konulduğunu ve ülkesinin bankalarından birine yatırıldığını bildiren bir telefon aldı. ”Macar yetkilinin” meblağa, Lübnan hazinesi lehine el konulduğu konusunda bilgilendirildiği ve kendisine ilgili meblağı aktarması için Beyrut'ta bir hesap numarası verilmesini istediği” belirtildi.



Hizbullah, Lübnan’ın İsrail’le müzakerelerine siyasi ve askeri gerilimle karşılık veriyor

Güney Lübnan’daki beldelerde yıkıma ait bir görüntü (AFP)
Güney Lübnan’daki beldelerde yıkıma ait bir görüntü (AFP)
TT

Hizbullah, Lübnan’ın İsrail’le müzakerelerine siyasi ve askeri gerilimle karşılık veriyor

Güney Lübnan’daki beldelerde yıkıma ait bir görüntü (AFP)
Güney Lübnan’daki beldelerde yıkıma ait bir görüntü (AFP)

Hizbullah, ABD’nin himayesinde Lübnan ile İsrail arasında yürütülen doğrudan müzakerelere iki yönlü siyasi ve askeri bir yaklaşım ile karşılık veriyor. İlk yaklaşım, müzakereleri reddetme ve devleti “İsrail ile müzakere kararını gözden geçirmeye” çağırma şeklinde ortaya çıkarken, bu adımın “Lübnanlılar arasındaki ayrışmayı artıracağı” savunuluyor. Öte yandan örgüt, İsrail’e yönelik roket saldırılarını artırarak sahadaki yanıtın devam edeceği mesajını veriyor.

Siyasi açıklamalar

Hizbullah’ın parlamentodaki Direnişe Vefa Bloku milletvekillerinden Hüseyin Fadlallah, yaptığı açıklamada “Beyrut’taki iktidarın yeterli olmadığını, bireysel ve zaman zaman mezhepsel çıkarların ulusal çıkarların önüne geçtiğini” söyledi.

Meclis’te düzenlediği basın toplantısında, hükümetin düşmana taviz vermeyi artırdığını ve Lübnanlılar arasındaki ayrışmayı derinleştiren yanlış bir yola girdiğini belirten Fadlallah, “Lübnan makamları hesaplarını yeniden gözden geçirmeli ve halkına dönmelidir” dedi.

Fadlallah güneyden ordunun çekilerek bölgenin işgale açık hale getirildiğini ve böylece düşmana fırsatlar verildiğini ileri sürdü.

“Düşman, Bint Cubeyl sahasını yok etse de içinde fotoğraf çekmeyi başaramadı” diyen Fadlallah, İsrail’in “sahadaki yenilgisini Washington’daki müzakerelerle telafi etmeye çalıştığını” iddia etti.

Milletvekili, Lübnan hükümetine “İsrail ile müzakere kararını yeniden gözden geçirme” çağrısını yineleyerek, bunun “Lübnanlılar arasındaki ayrışmayı artıracağını” savundu.

vd
Güney Lübnan’da yıkılmış binaların enkazı arasında dalgalanan bir İsrail bayrağı (AFP)

Bu açıklamalar, Hizbullah Siyasi Konseyi üyesi Vekif Safa’nın, örgütün devam eden müzakerelerle ilgilenmediğini söylemesinin ardından geldi. Safa, AP’ye yaptığı açıklamada “Müzakerelerin sonuçlarıyla hiç ilgilenmiyoruz, bizi bağlamıyor. Anlaşmalar ne olursa olsun bağlı değiliz” ifadelerini kullanmıştı.

Askeri gerilimi

Hizbullah, bu tutumunu sahada da yaklaşık bir saat içinde İsrail’e 40’a yakın roket atarak göstermeye çalıştı. Özellikle kuzeydeki yerleşim yerleri hedef alındı.

Örgüt ayrıca, Yukarı Celile’de bir askeri noktaya yönelik bir seyir füzesinin fırlatıldığını gösteren bir video yayımladı ve İsrail’in “Maskaf Am” mevkiinde askerlerin toplandığı bir alanın hedef alındığını duyurdu.

Buna ek olarak, insansız hava aracı (İHA) saldırıları ve farklı bölgelere roket salvoları düzenlendiği de açıklandı.

Devlet dışı müzakere denklemi

Gelişmelerin anlamına ilişkin değerlendirmede bulunan emekli tuğgeneral Said Kazzah, “Hizbullah’ın bu aşamada İsrail’e net bir denklem dayatmaya çalıştığını; kendisini Lübnan devleti üzerinden yürütülen müzakerelerden bağımsız, ateşkes konusunda muhatap alınması gereken tek taraf olarak konumlandırmak istediğini” söyledi.

Kazzah’a göre örgüt Lübnan devletinin bu dosyada yetkinliğini ve özellikle güney sınırındaki güvenlik müzakerelerini yürütme kapasitesini fiilen tanımıyor. Bu yaklaşımın iki hedefi olduğunu belirten Kazzah, bunlardan ilkinin örgütün müzakere şartlarını dayatabilen bir aktör olarak konumunu güçlendirmek, ikincisinin ise bu kartı İran’ın ABD ile yürüttüğü daha geniş müzakere sürecinde kullanmak olduğunu ifade etti.

dvfv
Güney Lübnan’da yıkılmış binaların yanından geçen bir yolda ilerleyen İsrail ordusuna ait zırhlı araçlar (AFP)

Kazzah ayrıca zamanlamaya dikkat çekerek, güneydeki askeri operasyonların sürdüğünü ve “Hizbullah’ın İsrail ordusuyla fiili çatışma halinde olmaya devam ettiğini” söyledi. Sabah saatlerinde yaklaşık 40 roket atılmasının, İsrail yerleşimlerinde okulların yeniden açılmasıyla aynı zamana denk gelmesinin sembolik bir anlam taşıdığını belirterek bunun “savaşın sona ermediği ve Washington’daki müzakere sürecinin otomatik bir ateşkes anlamına gelmediği” mesajını taşıdığını ifade etti.

Kazzah, örgütün geçmişte olduğu gibi dolaylı müzakere modelini yeniden üretmeye çalıştığını, 1993, 1996 ve 2000 yılları ile 2006 savaşı örneklerinde olduğu gibi uluslararası arabulucular üzerinden bir iletişim kanalı kurulduğunu hatırlattı. Lübnan devletinin ise çoğu zaman bu süreçte doğrudan taraf olmaktan ziyade, sonuçların resmileştirildiği bir yapı olarak kaldığını söyledi.

Bu yaklaşımın daha yakın dönemde deniz sınırlarının belirlenmesi sürecine de yansıdığını belirten Kazzah, burada da fiilen Hizbullah’ın dayattığı bir denklem oluştuğunu, devletin ise çoğunlukla süreci tamamlayan resmi bir aktör rolünde kaldığını ifade etti.

Siyasi mesajlar, askeri örtüyle

Emekli Tuğgeneral Naci Melaab ise farklı bir değerlendirme yaparak, askeri gerilimin belirleyici bir savaş kapasitesinden ziyade “siyasi ve varoluşsal bir mesaj” taşıdığını söyledi.

Melaab, İran’ın füze doktrininde çoklu salvo saldırılarının hava savunma sistemlerini yıpratmaya yönelik olduğunu, ancak mevcut operasyonların bu düzeyde bir etkinlik taşımadığını belirtti.

“Hizbullah’ın bugün yürüttüğü askeri faaliyetler, İsrail’e yalnızca sınırlı zararlar verebiliyor; güç dengesi üzerinde belirleyici bir değişiklik yaratmıyor” diyen Melaab, İsrail’in gelişmiş savunma sistemleri ve sivil altyapı hazırlığı sayesinde bu tür saldırılara karşı yüksek bir dayanıklılık sergilediğini ifade etti.

İsrail’in özellikle insansız hava araçları alanındaki teknolojik üstünlüğüne dikkat çeken Melaab, bunun sahada bu tür operasyonlara karşı koymayı zorlaştırdığını söyledi.

Tırmanışın müzakere bağlamıyla bağlantılı olduğunu belirten Melaab “Yaşananlar askeri olmaktan çok siyasi bir mesajdır; devlet değil, savaş ve barış kararının hâlâ Hizbullah’ın elinde olduğu vurgulanmaktadır. İsrail saldırılarını sürdürürse biz de devam ederiz” mesajını taşıdığını ancak bunun sahada belirleyici bir askeri sonuç üretmediğini ifade etti.


Tüm dikkatler yarın yapılacak İsrail-Lübnan müzakerelerinde

Güney Lübnan’ın el-Bazuriye beldesinde İsrail’in düzenlediği bombardıman sonucu yıkılan bir bina (AFP)
Güney Lübnan’ın el-Bazuriye beldesinde İsrail’in düzenlediği bombardıman sonucu yıkılan bir bina (AFP)
TT

Tüm dikkatler yarın yapılacak İsrail-Lübnan müzakerelerinde

Güney Lübnan’ın el-Bazuriye beldesinde İsrail’in düzenlediği bombardıman sonucu yıkılan bir bina (AFP)
Güney Lübnan’ın el-Bazuriye beldesinde İsrail’in düzenlediği bombardıman sonucu yıkılan bir bina (AFP)

Yarın ABD Dışişleri Bakanlığı'nda İsrail’in Washington Büyükelçisi Yechiel Leiter ile Lübnan’ın Washington Büyükelçisi Nada Hamadeh Moawad arasında başlayacak olan Lübnan-İsrail doğrudan müzakerelerinin ilk turu öncesinde temkinli bir bekleyiş hâkim.

Tel Aviv'de ise İsrail'in tutumu, İsrail yönetiminin Lübnan'daki mevcut durumun olduğu gibi kalmasını tercih ettiğini gösteriyor. Zira bir anlaşmaya varılması halinde, Litani Nehri’nin güneyinde kontrol ettiği bölgeden çekilmek zorunda kalacak ve nehrin kuzeyine çekilen Hizbullah'ın silahsızlandırılacağına dair gerçek bir garanti verilmiş değil.

Beyrut'ta ise, her iki tarafın da kendi şartlarında ısrar etmesi nedeniyle müzakerelerin başarısızlığa uğrayacağına dair endişeler söz konusu. Ayrıca, müzakerelerin başarılı olması durumunda bile, Hizbullah'ın silahsızlandırılmasını veya sahada yeni dengelerin kurulmasını amaçlayan herhangi bir anlaşmayı kategorik olarak reddetmesi nedeniyle, olası bir uzlaşmanın Lübnan iç politikasına yansıyacağına dair endişeler de var. Bu durum, müzakerelerin daha başlamadan başarısızlığa uğrayacağına işaret ediyor.


İsrail Genelkurmay Başkanı: Hizbullah'a güçlü bir darbe indirdik

Lübnan'ın güneyindeki Sur şehrinden çekilen fotoğrafta, İsrail'in sınır kasabası Nakura'yı bombalamasının ardından yükselen duman (AFP)
Lübnan'ın güneyindeki Sur şehrinden çekilen fotoğrafta, İsrail'in sınır kasabası Nakura'yı bombalamasının ardından yükselen duman (AFP)
TT

İsrail Genelkurmay Başkanı: Hizbullah'a güçlü bir darbe indirdik

Lübnan'ın güneyindeki Sur şehrinden çekilen fotoğrafta, İsrail'in sınır kasabası Nakura'yı bombalamasının ardından yükselen duman (AFP)
Lübnan'ın güneyindeki Sur şehrinden çekilen fotoğrafta, İsrail'in sınır kasabası Nakura'yı bombalamasının ardından yükselen duman (AFP)

İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, ordusunun kara harekatı yürüttüğü güney Lübnan'a yaptığı ziyaret sırasında dün yaptığı açıklamada, çarşamba günü Lübnan'ı hedef alan yoğun hava saldırılarıyla Hizbullah'a "ağır bir darbe" indirildiğini duyurdu.

İsrail ordusu dün akşam, Lübnan'daki Hizbullah fırlatma rampalarını hedef almaya başladığını açıkladı.

İsrail sınırına beş kilometre uzaklıktaki Bint Cubeyl kasabası yakınlarında konuşlanmış birliklere hitap eden Eyal Zamir, "Siz cephede ilerleyip operasyonlar yürütürken, dün Hizbullah'a ağır ve güçlü bir darbe indirdik" ifadesini kullandı.

Lübnan yetkilileri, İran yanlısı grubun savaşçılarının, 300'den fazla kişinin ölümüne yol açan bu benzeri görülmemiş baskınların ardından, partinin kalesi olan Beyrut'un güney banliyölerini "terk ettiklerini" doğruladı.

Hizbullah dün yaptığı açıklamada, iki tarafın daha önceki savaş turlarında şiddetli çatışmalar yaşadığı Bint Cubeyl şehrinde İsrail güçleriyle yakın mesafeli çatışmaya girdiğini duyurdu.

Zamir, Hizbullah'ın artık "Lübnan'da izole edildiğini ve İran ile olan stratejik ekseninden koptuğunu" ifade etti.

"Özel hedefiniz, kuzey İsrail sakinlerine yönelik doğrudan tehdidi ortadan kaldırmaktır ve bunu sahada başarıyorsunuz," diyerek sözlerine şöyle devam etti: "Kalıcı güvenliği yeniden sağlamak için çalışmaya devam edeceğiz."