Putin, Afrikalı ‘müttefikleri’ seferber ediyor

Ticareti artırma ve gıda arzını genişletme vaatleri

Putin, birçok Afrikalı liderle St. Petersburg'daki ikinci zirvede (Tass - EPA)
Putin, birçok Afrikalı liderle St. Petersburg'daki ikinci zirvede (Tass - EPA)
TT

Putin, Afrikalı ‘müttefikleri’ seferber ediyor

Putin, birçok Afrikalı liderle St. Petersburg'daki ikinci zirvede (Tass - EPA)
Putin, birçok Afrikalı liderle St. Petersburg'daki ikinci zirvede (Tass - EPA)

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, dün (Perşembe) Rusya'nın kuzey başkenti St. Petersburg'da düzenlenen Rusya-Afrika Zirvesi'nde, ülkesine kıta Afrika'da müttefikler kazanmaya çalıştı. Ticaret hacmini artırma ve gıda tedarikini genişletme sözü verdi. Öte yandan, Afrikalı liderler, zirvede, Moskova ile farklı alanlarda stratejik ve uzun vadeli iş birliğine kararlılıklarını teyit ettiler.

Rusya-Afrika Zirvesi'ne 49 Afrika ülkesinden liderler ve yetkililer katıldı. Zirve, 4 yıl önce ilk kez düzenlenen Rusya-Afrika Zirvesi'nin ardından gerçekleştirilen ikinci zirve oldu.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rusya-Afrika Zirvesi'nin, Batı'nın Afrika'daki ülkeleri Rusya'yı boykot etmeye teşvik etmesine rağmen, zamanında gerçekleşmesinden memnuniyetini dile getirdi. Zirvede yaptığı konuşmada, Rusya'nın Afrika ile her alanda iş birliğine açık olduğunu ve kıtayı "önemli ve temel bir ortak" olarak gördüğünü söyledi. Putin ayrıca, Ukrayna ile tahıl anlaşmasının askıya alınması nedeniyle ortaya çıkan gıda krizine de değindi ve Rusya'nın Burkina Faso, Zimbabve, Mali, Somali, Orta Afrika Cumhuriyeti ile Eritre'ye önümüzdeki aylarda 25 ila 50 bin ton tahılı ücretsiz olarak sağlayacağını açıkladı. Putin, Batılı ülkelerin kendilerini ‘küresel gıda pazarındaki mevcut krize neden olmakla haksız yere suçladığını’, ayrıca ihtiyaç sahibi ülkelere tahıl ve gübre tedarikini engellediklerini söyledi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Afrikalı ülkelerini Batı yaptırımlarının etkilerine karşı Moskova ile iş birliğini genişletmeye çağırdı. Putin, “Mevcut kısıtlayıcı Batı sistemlerinden uzakta, finansal mesajların iletimi için bankacılık kurumlarının sınır ötesi ödemelere izin veren Rusya'da kurulan sisteme bağlanması ve Mali altyapılarını geliştirmek için Afrika ülkeleri ile çalışmaya hazırız” dedi.

Kremlin'in, Batı ile çatışmada Afrika'daki mevzileri Moskova'nın lehine güçlendirme çabalarına dini bir karakter vermeye istekli olması dikkat çekicidir. Rus Ortodoks Kilisesi Başpiskoposu Patrik Kirill toplantıda yaptığı konuşmada, ‘tüketimin kutsanması ve geleneksel aile kurumunun yıkılması, sözde Batılı değerlerce aşılanan tüm felaketlerin eksik bir listesinin bir parçasıdır’ ifadelerini kullandı.

Rusya-Afrika Zirvesi'nde konuşan bazı Afrikalı liderlerin açıklamaları, kıta ülkelerinin Rusya'ya olan bağımlılığını genişletmeye kararlı olduklarını gösteriyor. Bu, sadece gıda ve tahıl tedariği değil, aynı zamanda silah sektörü için de geçerli. Şarku’l Avsat’ın ulaştığı bilgiye göre Uganda Savunma Bakanı Vincent Ssempijja, ülkesinin St. Petersburg Zirvesi sırasında Rusya ile hava dahil, askeri teçhizatın bakımını yapacak bir bölgesel merkez geliştirme konusunu görüşmeyi planladığını söyledi.



Tetteh: UNSMIL arabuluculuk çabalarında başarısız oldu

UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)
UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)
TT

Tetteh: UNSMIL arabuluculuk çabalarında başarısız oldu

UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)
UNSMIL Başkanı Hanna Serwaa Tetteh (Getty)

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Libya Özel Temsilcisi ve Libya'daki BM Destek Misyonu (UNSMIL) Başkanı Hanna Serwaa Tetteh, Libya Temsilciler Meclisi ile Devlet Yüksek Konseyi (DYK) arasında, ülkede bir çözüme ulaşmak için siyasi bir ‘yol haritasının’ uygulanmasına başlanması yönündeki arabuluculuk çabalarının başarısız olduğunu kabul etti.

Tetteh, BM'nin çabalarına rağmen Temsilciler Meclisi ile DYK arasında siyasi bir yol haritası için atılması gereken ilk iki adımının tamamlanmasında somut bir ilerleme kaydedilemediğini BM Güvenlik Konseyi (BMGK) üyelerine üzüntüyle bildirdi.

Libya'daki durumun, yargı sistemi de dahil olmak üzere ‘birçok alanda kötüye gittiğini’ belirten UNSMIL Başkanı, bunun ‘ülkenin birliği için ciddi sonuçlar doğuracağını’ söyledi.

Bunun ‘kırmızı çizgi olduğunu ve bu çizgiyi aşmanın devletin birliğini zedelediğini’ açıklayan Tetteh, Libyalı liderlere ‘gerginliği tırmandıracak adımlardan kaçınmaları ve birleşik yargıyı korumaya kararlı Libya yargı ve hukuk uzmanlarından oluşan Bağımsız Libya Arabuluculuk Komitesi ile iş birliği yapmaları’ çağrısında bulundu.


Rusya Dışişleri Bakanı, ABD'nin İran'a yeni bir saldırı düzenlemesi konusunda uyardı

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
TT

Rusya Dışişleri Bakanı, ABD'nin İran'a yeni bir saldırı düzenlemesi konusunda uyardı

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov (Reuters)

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov dün yayınlanan bir röportajda, ABD'nin İran'a yönelik herhangi bir yeni saldırısının korkunç sonuçlar doğuracağını belirterek, İran'ın barışçıl nükleer programını sürdürmesine olanak tanıyacak bir çözüme ulaşılabilmesi için itidal çağrısında bulundu.

Al-Arabiya televizyonu, ABD’li ve İranlı müzakereciler arasında Washington ile Tahran arasında tırmanan krizi yatıştırmak için Cenevre'de dolaylı görüşmeler yapmasından bir gün sonra Lavrov'un röportajını yayınladı.

Bakanlığın internet sitesinde yayınlanan röportajda Lavrov, "Sonuçlar iyi olmayacak. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) tarafından izlenen İran'daki nükleer tesisler zaten saldırıya uğradı. Değerlendirmemize göre nükleer bir kaza riski vardı. Arap ve Körfez ülkelerinin bölgedeki tepkilerini yakından takip ediyorum. Kimse gerginliğin tırmanmasını istemiyor. Herkes bunun ateşle oynamak olduğunu anlıyor” ifadelerini kullandı.

Lavrov, gerginliğin tırmanmasının, İran ile başta Suudi Arabistan olmak üzere komşuları arasındaki ilişkilerin iyileştirilmesi gibi son yıllarda atılan olumlu adımları bozabileceğini belirtti.

Öte yandan ABD'li üst düzey bir yetkili dün Reuters'a verdiği demeçte, İran'ın Cenevre’deki görüşmelerin ardından ABD ile arasındaki anlaşmazlıkları nasıl çözeceğine dair yazılı bir teklif sunmasının beklendiğini söyledi. Yetkili, ABD ulusal güvenlik danışmanlarının dün Beyaz Saray'da bir araya geldiğini ve bölgede konuşlandırılan tüm ABD askeri güçlerinin mart ayı ortalarına kadar yerlerine ulaşması gerektiği konusunda bilgilendirildiğini belirtti.

ABD, İran'ın nükleer programını tamamen terk etmesini talep ediyor, ancak İran bunu kategorik olarak reddediyor ve nükleer silah geliştirmeye çalışmadığını söylüyor.

Lavrov’a göre Arap ülkeleri Washington'a ‘İran'ın meşru haklarını ihlal etmeyen bir anlaşma arayışında ve itidal çağrısında bulunan’ ve ‘İran'ın uranyum zenginleştirme programının barışçıl niteliğini garanti altına alan bir anlaşma arayışında olmasını açıkça talep eden’ sinyaller gönderdi.


İran iki kritik hafta ile karşı karşıya

Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)
Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)
TT

İran iki kritik hafta ile karşı karşıya

Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)
Ortadoğu'daki bir hava üssünde Boeing KC-135 hava ikmal uçağı üzerinde son kontrollerini yapan teknisyenler (CENTCOM)

İran, diplomatik yolun başarısızlığının askeri harekete kapı açabileceği yönündeki ABD uyarıları arasında, nükleer programı hakkında ayrıntılı yazılı öneriler sunmak için “kararlı” olarak nitelendirilen iki haftalık bir süre ile karşı karşıya. ABD’li bir yetkili CBC'ye yaptığı açıklamada, Cenevre’deki görüşmelerde İran'ın sınırlı bir süre için uranyum zenginleştirmeyi askıya almak da dahil olmak üzere bazı öneriler sunduğunu, ancak bunların zenginleştirmenin tamamen sona erdirilmesi talebini ‘tek başına karşılamadığını’ söyledi. Yetkili, 14 gün içinde pratik öneriler sunmak için ‘topun artık Tahran'ın sahasında olduğunu’ vurguladı.

Öte yandan ABD Enerji Bakanı Chris Wright, ülkesinin İran'ın nükleer silah elde etmesini ‘bir şekilde’ engelleyeceğini belirtti. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, ülkesinin Başkan Trump'ın kırmızı çizgilerine bağlılığını teyit etti. Vance, görüşmeler sırasında İranlıların “bunu kabul etmek istemediklerini” gösterdiklerini söyledi.

Diğer taraftan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü Rafael Grossi'ye Tahran'ın müzakereleri tamamlamak için ‘tutarlı bir ön çerçeve’ hazırladığını bildirdi.

Washington Yakın Doğu Politikası Enstitüsü analistlerinden Ferzin Nedimi, ABD'nin taleplerini İran'ın füzeleri ve bölgesel davranışlarını da kapsayacak şekilde genişletmesiyle müzakerelerin ‘pratik bir çıkmaza girdiğini’ düşünüyor. Nedimi, gerilimi geciktirmek için aşamalı bir anlaşma yapılmasının muhtemel olduğunu öne sürdü. New America Enstitüsü'nden Barak Barfi de iki tarafın itibarlarını koruyacak bir formül bulmaya çalıştıklarına işaret ederek, zamanın henüz dolmadığını söyledi.