Orta Afrika Cumhuriyeti'nde (OAC) anayasa değişikliği referandumu, Rusya destekli Cumhurbaşkanı Faustin-Archange Touadera'nın istediği gibi sonuçlandı.
OAC Seçim Komisyonu'nun dün yaptığı açıklamaya göre referandumda yüzde 95 oranında "Evet" oyu çıktı.
Katılımın yüzde 10 civarında gerçekleştiği referandumda, bir liderin üst üste en fazla iki yıl görev yapabilmesini öngören maddede değişikliğe gidildi. Böylelikle Touadera'nın üçüncü kez cumhurbaşkanı seçilmesinin önü açılmış oldu.
Ayrıca referandum kapsamında, cumhurbaşkanının görev süresi 5 yıldan 7 yıla çıkarıldı. Buna ek olarak çifte vatandaşlığa sahip kişilerin, diğer ülkenin yurttaşlığından çıkmadan cumhurbaşkanlığına aday olması da engellendi.
Muhalefet ve sivil hak gruplarıysa 30 Temmuz'da düzenlenen referandumu "anayasaya darbe" diye niteleyerek boykot etti. Sürecin şeffaf yürütülmediğini savunan hükümet karşıtları, referandumun Touadera'nın iktidarını pekiştirmek için hazırlanan bir tezgah olduğunu savundu.
Değişiklikler kapsamında cumhurbaşkanı yardımcısı pozisyonu da oluşturuldu. Buraya kimin atanacağına doğrudan Touadera karar verecek.
Referandumdan kısa süre önce Rus paralı asker şirketi Wagner'e bağlı bir grup savaşçının ülkeye gönderilmesi de gündem olmuştu. Hükümet sözcüsü Albert Yaloke Mokpem, 17 Temmuz'da ülkeye giden Wagner askerlerinin güvenliği sağlamak amacıyla görevlendirildiğini söylemiş, toplam asker sayısını açıklamamıştı.
Yaklaşık 5,5 milyon kişinin yaşadığı ülkede özellikle 2013'ten beri farklı silahlı gruplar arasında çatışmalar yaşanıyor.
Yeraltı kaynaklarının zengin olduğu bölgelerin hakimiyeti için verilen savaşlarda binlerce kişi katledilirken, 1 milyondan fazla kişi yerinden oldu.
2016'daki ve 2020'deki seçimleri kazanarak iki dönemdir görev yapan Touadera ise şiddet olaylarıyla başa çıkabilmek için Kremlin'den destek istemişti. Bunun üzerine Rus ordusundan 300 eğitmen, 2020'de OAC'ye gönderilmişti.
Buna ek olarak ilk kez 2018'de ülkeye giren Wagner savaşçıları da hem Touadera'nın şahsi güvenliğini sağlıyor hem de orduya eğitim veriyor. Birleşik Krallık haber ajansı Reuters'ın aktardığına göre ülkede en az 1500 Wagner askeri var. Şirkete bağlı savaşçılar, ülkedeki altın ve elmas madenlerinde güvenliğin sağlanmasında da rol oynuyor.
Independent Türkçe, BBC, Reuters, AA
