Rusya'dan ayrılmaya çalışan trans casusun cezası belli oldu

Moskova, devlet sırlarına erişimi olan kişilerin yurtdışına çıkmasına izin vermiyor

Mayers şubatta gözaltına alındıktan sonra serbest bırakılmıştı (Instagram/Katerina Mayers)
Mayers şubatta gözaltına alındıktan sonra serbest bırakılmıştı (Instagram/Katerina Mayers)
TT

Rusya'dan ayrılmaya çalışan trans casusun cezası belli oldu

Mayers şubatta gözaltına alındıktan sonra serbest bırakılmıştı (Instagram/Katerina Mayers)
Mayers şubatta gözaltına alındıktan sonra serbest bırakılmıştı (Instagram/Katerina Mayers)

Rusya istihbarat örgütü Federal Güvenlik Servisi'nde (FSB) 12 yıl görev yaptıktan sonra cinsiyet değiştirme kararı alan Katerina Mayers'e, Rusya'yı terk etme girişiminde bulunduğu gerekçesiyle para cezası verildi.

Kremlin muhalifi Rus haber sitesi Mediazona'da yer alan habere göre Moskova'da bir mahkeme Mayers'i devlet sırlarını korunmasına ilişkin yasayı ihlal etmekten suçlu bularak 300 bin ruble (yaklaşık 90 bin TL) para cezasına çarptırdı.

Mayers'in avukatı Konstantin Yerokhin kararı tartışmaya açmayacaklarını söyledi. Yerokhin, Mayers'in suçunu kabul ettiğini ve temyiz başvurusu yapmayacaklarını da sözlerine ekledi.

Mayers, 2020'de cinsiyet değiştirme kararı aldıktan sonra görevden ayrılmaya zorlanmıştı.

Rusya yasalarına göre mevcut ve eski FSB görevlileriyle, gizli bilgilere erişim hakkı bulunan kamu görevlileri ve askeri yetkililer yurtdışına seyahat edemiyor.

Seyahat yasağının kapsamı Rusya'nın Ukrayna'yı işgal harekatının başlamasının ardından belirgin şekilde genişletilmişti. 

Devlet sırlarına erişimi olan kişiler, Rusya'dan ayrılmaları durumunda üç yıla kadar hapis cezasına çarptırılabiliyor. Ancak Mayers'in savcılıkla işbirliğine gitmesinin cezasının hafifletilmesini sağlamış olabileceği değerlendiriliyor.

Rus mahkemesinden Ukraynalı askerlere 20 yıl ceza

Öte yanda Rusya'nın Ukrayna'nın doğusundaki işgal bölgelerinde kurduğu mahkemede yargılan 5 Ukraynalı askere yüksek güvenlikli cezaevinde 20 yıla varan hapis cezaları verildi.

Soruşturma Komitesi askerlerin, "sivil halka zalimce davranış" ve "adam öldürmeye teşebbüs" suçlamalarından hüküm giydiğini duyurdu.

Açıklamada Andrey Klementoviç, Artur Sivitski ve Ivan Melnikoviç'in Mayıs 2022'de Rusya tarafından ele geçirilen Mariupol'de sivillerin insani koridoru kullanarak kenti terk etmesini engelledikleri iddia edildi.

Ceza alan askerlerden bir diğeri olan Bogdan Smaga'nın ise Luhansk'ta sivilleri yaraladığı gerekçesiyle 17 yıl hapis cezasına çarptırıldığı öne sürüldü.

Bir diğer Ukrayna askeri Igor Lemeşev'in ise bir yerleşim birimini bombaladığı gerekçesiyle 20 yıl hapse çarptırıldığı Soruşturma Komitesi'nin açıklamasında yer aldı.

Independent Türkçe, Moscow Times, RTE



Dune'dan ilham aldılar: İdrarı suya çeviren astronot kıyafeti tasarlandı

Dune serisinin beyazperde uyarlamalarını Denis Villeneuve yönetmişti (Warner Bros)
Dune serisinin beyazperde uyarlamalarını Denis Villeneuve yönetmişti (Warner Bros)
TT

Dune'dan ilham aldılar: İdrarı suya çeviren astronot kıyafeti tasarlandı

Dune serisinin beyazperde uyarlamalarını Denis Villeneuve yönetmişti (Warner Bros)
Dune serisinin beyazperde uyarlamalarını Denis Villeneuve yönetmişti (Warner Bros)

Bilim insanları idrarı içme suyuna dönüştürebilen bir astronot kıyafeti tasarladı. 

ABD'nin prestijli eğitim kurumlarından Cornell Üniversitesi'nde yürütülen araştırmada geliştirilen kıyafetin, 2030'a kadar NASA'nın Artemis görevlerinde kullanılması hedefleniyor. 

NASA, Ay'ın güney kutbuna bir mürettebat göndermeyi amaçlayan Artemis III görevine 2026'da başlamayı planlıyor. Proje kapsamında 2030'lara kadar Mars'a insanlı görevler başlatılması da öngörülüyor. 

NASA'nın mevcut uzay giysisi idrar ve dışkıyı toplamak için emici bir bebek bezi kullanıyor.

Araştırmada çalışan Sofia Etlin, "Astronotların bebek bezi giymek zorunda kalması yerine, tasarladığımız sistem idrarı topluyor ve daha sonra filtreleyerek giysi içinde içilebilir su olarak geri veriyor" dedi.

Giysi idrarı topladıktan sonra bir vakum pompası bunu filtre sistemine aktarıyor, buradaki osmoz işleminin ardından temiz su bir elektrolit çözeltisiyle karıştırılıyor ve astronotun içmesi için giysiye geri pompalanıyor. 

zxscdfvg
Arıtma sisteminin ağırlığı yaklaşık 8 kilogram (Claire Walter ve Karen Morales)

Hakemli dergi Frontiers in Space Technology'de yayımlanan çalışmaya göre 500 mililitre idrarın toplanması ve arıtılması sadece 5 dakika sürüyor. Filtrelenmiş suyun elektrolitlerle zenginleştirilip enerji içeceğine dönüştürülmesi de sistemin artılarından. 

Etlin, astronotların kıyafetlerindeki su bölümünde yalnızca 1 litre su taşınabildiğine dikkat çekerek, "Bu, 10 saat hatta acil bir durumda 24 saate kadar sürebilen daha uzun süreli Ay uzay yürüyüşleri için yetersiz" dedi.

Vücudun kaybettiği tüm nemi ve idrarı içme suyuna dönüştüren "damıtıcı giysi" (stillsuit) teknolojisi, Frank Herbert'ün ünlü bilimkurgu serisi Dune'daki Arrakis gezegeninde yaşayan Fremenler tarafından kullanılıyor. 

Dune serisini 15 yaşındayken okuduğunu söyleyen Etlin, "Kendimi bildim bileli Dune hayranıyım. Bir gün damıtıcı giysiyi tasarlamak hep hayalimdi" dedi. Bilim insanı, bu teknolojiyi ileride standart astronot kıyafeti haline getirmeyi amaçladıklarını belirtti. 

Independent Türkçe, Wall Street Journal, Guardian, Science News