Bilim insanları, "sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşmasının kaçınılmaz hale geldiği" uyarısında bulundu

Bilim insanları, küresel sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşmasının hızla kaçınılmaz hale geldiğini belirterek, bu sınır aşımının büyüklüğünü ve süresini en aza indirmenin kritik önemde olduğuna dikkati çekti

(AA)
(AA)
TT

Bilim insanları, "sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşmasının kaçınılmaz hale geldiği" uyarısında bulundu

(AA)
(AA)

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) 28. Taraflar Konferansı (COP28) kapsamında, sosyal ve doğal bilimler alanındaki bilim insanları, UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell ile İklim Biliminde 10 Yeni Öngörü raporunu açıkladı.

İklim araştırma kuruluşları Future Earth, the Earth League ve Dünya İklim Araştırma Programı işbirliğiyle hazırlanan rapora, 24 ülkeden 67 önde gelen araştırmacı katkı sağladı. Rapor, politika yapıcıları COP28'deki müzakerelere, 2024 ve sonrasındaki politikalara bilgi sağlamaya yardımcı olmak üzere sentezlenen son 18 ayın en yeni ve önemli iklim bilimi araştırmasını kapsıyor.

Bilim insanları, ortaya koydukları 10 öngörü kapsamında, küresel sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşmasının hızla kaçınılmaz hale geldiğini ifade ederek, bu sınır aşımının büyüklüğünü ve süresini en aza indirmenin kritik olduğuna dikkat çekti.

Paris Anlaşması'ndaki "sıcaklık artışını 2 derecenin altında ve mümkünse 1,5 dereceyle sınırlandırma" hedef aralığında kalmak için fosil yakıt kullanımının hızla azaltılması gerektiğine işaret eden bilim insanları, emisyonlarda keskin düşüş sağlanması için güçlü politikalar benimsenmesi çağrısında bulundu.

Bilim insanları, dağ buzullarının kaybının hızlandığını belirterek, iklim risklerinin bulunduğu bölgelerde "insan hareketsizliğinin" arttığını, iklim adaptasyonunun adil şekilde yapılması gerektiğini ve gıda sistemlerinde reform yapılmasının adil iklim eylemine katkı sunabileceğini vurguladı.

"1,5 derecelik sınırı kaçırmaya doğru tehlikeli yoldayız"

UNFCCC İcra Sekreteri Stiell, İklim Biliminde 10 Yeni Öngörü raporunun, karar alıcılar için önemli bir araç sunduğunu dile getirerek, "Bu gibi raporlardan elde edilen bilimsel bulgular, hızlandırılmış iklim eyleminin bu kritik on yılında ihtiyaç duyulan iddialı ve kanıta dayalı eylem planlarını bilgilendirmelidir." dedi.

Potsdam İklim Etkileri Araştırma Enstitüsü Direktörü Johan Rockström, bilimin çok açık ve net olduğunu ifade ederek, "COP28, dünyanın fosil yakıtları aşamalı olarak terk etme konusunda ciddileştiği küresel toplantı olmalıdır. COP28, ekosistemlerde kalan karbon yutaklarını ve stoklarını koruyarak, ayrıca tarımda dayanıklılık ve yeni karbon yutakları inşa ederek emisyonları azaltma anıdır." diye konuştu.

Şu ana kadar doğa ve enerji konusunda başarısız olunduğunu vurgulayan Rockström, "Bu da bizi Paris Anlaşması hedefi olan 1,5 derecelik biyofiziksel sınırı kaçırmaya doğru tehlikeli bir yola soktu." uyarısında bulundu.

Gıda güvenliği konusunda araştırma yapan uluslararası kuruluşları birleştiren küresel ortaklık CGIAR'ın İklim Değişikliğine Uyum ve Azaltım Etki Alanı Platformu Direktörü Aditi Mukherji, şu değerlendirmede bulundu:

İklim değişikliğinin azaltılması ve adaptasyonu, biyolojik çeşitliliğin korunması ve gıda güvenliği de dahil olmak üzere daha geniş toplumsal ihtiyaçlar arasındaki yakın bağlantılar, sosyo-ekolojik sistemleri her ölçekte ortaklaşa yönetme şeklimizde dönüştürücü bir değişim gerektiriyor. En önemlisi, artan gıda güvenliği riskleri nedeniyle politikalar ve çözümler en çok acı çekenlerle birlikte tasarlanmalı ve uygulanmalı.

Future Earth Küresel Merkez Direktörü Wendy Broadgate de bilimsel bulguların, sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşmaya doğru gittiğini gösterdiğini belirterek, "Dünyanın dört bir yanındaki toplumlara yönelik riskleri azaltmak istiyorsak bu aşımı en aza indirmek kritik önem taşıyor. COP28, fosil yakıtları aşamalı olarak ortadan kaldırmaya yönelik kolektif eylemin hız kazandığı bir dönüm noktası olmalı." diye konuştu.



Washington, Ortadoğu'ya ilave 10 bin asker konuşlandırmayı değerlendiriyor

Pentagon binasının genel görünümü (AP)
Pentagon binasının genel görünümü (AP)
TT

Washington, Ortadoğu'ya ilave 10 bin asker konuşlandırmayı değerlendiriyor

Pentagon binasının genel görünümü (AP)
Pentagon binasının genel görünümü (AP)

ABD medyasında bugün yer alan haberlere göre Amerika Birleşik Devletleri önümüzdeki günlerde Ortadoğu'ya en az 10 bin ilave asker göndermeyi değerlendiriyor. Bu, İran'la olası bir savaş bağlamında kara harekatının sinyali olabilir.

Wall Street Journal (WSJ), Pentagon yetkililerinin bu hamlenin, Başkan Donald Trump'a 28 Şubat'ta başlayan savaşta daha fazla askeri seçenek sağlamayı amaçladığını söylediğini aktardı.

WSJ, muhtemelen piyade birlikleri ve zırhlı araçlardan oluşacak olan bu gücün, bölgeye halihazırda konuşlandırılmış yaklaşık 5 bin deniz piyadesi ve 82. Hava İndirme Tümeni'nden binlerce paraşütçüye katılacağını belirtti.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Genelkurmay Başkanı General Dan Keane, Pentagon'da düzenledikleri basın toplantısında (AFP)ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Genelkurmay Başkanı General Dan Keane, Pentagon'da düzenledikleri basın toplantısında (AFP)

"Bu güçlerin Ortadoğu'da tam olarak nerede konuşlandırılacağı bilinmiyor, ancak büyük olasılıkla İran'a ve İran kıyılarındaki hayati bir petrol ihracat merkezi olan Hark Adası'na yönelik saldırıların menzili içinde olacaklar" diye belirtti. Axios haber sitesi ise bu güçlerin konuşlandırılmasına ilişkin araştırmayı "ABD'nin İran'da kara harekatına ciddi bir şekilde hazırlandığının bir başka göstergesi" olarak değerlendirdi.

İnternet sitesinde, ABD Savunma Bakanlığı'ndan üst düzey bir yetkilinin, birliklerin konuşlandırılmasına ilişkin kararın önümüzdeki hafta verileceğini ve bu birliklerin daha önce bölgeye gönderilenlerden farklı muharebe birliklerinden olacağını söylediği ifade edildi.


Hürmüz Boğazı'nda saldırıya uğrayan bir Tayland gemisi, İran'ın Keşm adası açıklarında karaya oturdu.

11 Mart 2026'da Hürmüz Boğazı yakınlarında bir kargo gemisi (Reuters)
11 Mart 2026'da Hürmüz Boğazı yakınlarında bir kargo gemisi (Reuters)
TT

Hürmüz Boğazı'nda saldırıya uğrayan bir Tayland gemisi, İran'ın Keşm adası açıklarında karaya oturdu.

11 Mart 2026'da Hürmüz Boğazı yakınlarında bir kargo gemisi (Reuters)
11 Mart 2026'da Hürmüz Boğazı yakınlarında bir kargo gemisi (Reuters)

Tesnim Haber Ajansında bu sabah yer alan haberde, Tayland bayrağı taşıyan bir kargo gemisinin bu ayın başlarında Hürmüz Boğazı'nda kimliği belirsiz cisimlerle saldırıya uğradığını ve İran'ın Keşm adası açıklarında karaya oturduğunu bildirdi.

Tayland, Umman donanmasının geminin (Mayuree Naree) arka kısmında meydana gelen bir patlamanın ardından makine dairesinde çıkan yangın sonrasında 20 mürettebatı kurtardığını, üç mürettebatın ise kayıp olduğunu açıkladı.


Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı sırasında Cumhuriyetçilerin Trump'ın İran'a karşı savaşına verdiği destek

26 Mart 2026'da ABD'nin Teksas eyaletinde düzenlenen Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı (CPAC) (AFP)
26 Mart 2026'da ABD'nin Teksas eyaletinde düzenlenen Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı (CPAC) (AFP)
TT

Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı sırasında Cumhuriyetçilerin Trump'ın İran'a karşı savaşına verdiği destek

26 Mart 2026'da ABD'nin Teksas eyaletinde düzenlenen Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı (CPAC) (AFP)
26 Mart 2026'da ABD'nin Teksas eyaletinde düzenlenen Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı (CPAC) (AFP)

Reuters'ın haberine göre, yıllık Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı'nda (CPAC) bulunan Cumhuriyetçiler, ABD'nin İran'a yönelik saldırılarına geniş destek gösterdi ve Başkan Donald Trump'ı, popülaritesini olumsuz etkileyen ve kasım ayında yapılacak ara seçimlerde partinin şansını tehdit edebilecek bir konuda destekledi.

Önde gelen bir Hristiyan vaiz, eski bir Trump danışmanı ve İranlı siyasi aktivistler de dahil olmak üzere birçok kişi, Teksas'ın Grapevine kentinde düzenlenen mitingde sahneye çıkarak "Amerika'yı Yeniden Büyük Yap" hareketinin destekçilerine savaşın ahlaki yönü hakkında konuştu.

Bu destek, savaşın faydalarına dair birçok Amerikalının şüpheciliğiyle keskin bir tezat oluşturuyor; bu şüphecilik, küresel piyasa çalkantısına yol açtıktan sonra Trump'a savaşı sona erdirmesi için siyasi baskıyı artırdı. Birçok Amerikalı, çatışmanın gerekçelerine ikna olmadıklarını ve yönetimin askeri ilerlemeye ilişkin iyimser değerlendirmelerini sorguladıklarını belirtiyor.

Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı'nda kıdemli araştırmacı olan Mercedes Schlapp, Amerikalıların uzun süreli bir çatışma olasılığından endişe duyduğunu kabul ederken, 2022 protestoları sırasında güvenlik güçleri tarafından yaralanan iki İranlının da katıldığı bir oturumda, savaşın İran halkını özgürleştireceğini belirterek savaşı savundu.

"Bu çılgınlığın durması gerekiyor" diyen Schlapp, Trump'ın ilk döneminde danışmanlığını yapmıştı. "İran'ı özgürleştirmeliyiz ve Amerika'nın İranlıları güçlü bir şekilde desteklediğinden emin olacağız."

Ancak Trump artık İran'da rejim değişikliğinden bahsetmiyor ve son dört haftadaki ABD-İsrail bombardımanı İran yönetimine karşı herhangi bir halk ayaklanmasına yol açmadı.

Kongre, Cumhuriyetçi politikacıların ve muhafazakar aktivistlerin yıllık büyük bir buluşması olup, seçmenlerin savaş ve yükselen yakıt fiyatları konusunda giderek daha fazla endişe duyduğu bir dönemde düzenlendi. Bu durum, partinin kasım ayında Senato ve Temsilciler Meclisi'ndeki az farkla elde ettiği çoğunlukları koruma şansını tehdit ediyor.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre pazartesi günü yayınlanan Reuters/Ipsos anketinde, Trump'ın onay oranı Beyaz Saray'a döndüğünden beri en düşük seviyesi olan yüzde 36'ya düştü. Bununla birlikte, çekirdek tabanı arasındaki destek güçlü kalmaya devam ediyor; Cumhuriyetçilerin yüzde 74'ü İran'a yapılan saldırıları destekliyor.

Ülkenin en önde gelen Hristiyan vaizlerinden Rahip Franklin Graham, İran'la savaşı dini terimlerle çerçeveleyerek, konferans katılımcılarına Trump'ın İran'la savaşa girme kararının İsrail'in varlığını korumak için gerekli olduğunu söyledi.

Evanjelikler, Trump'ın siyasi tabanının önemli bir bölümünü oluşturuyor ve birçoğu modern İsrail devletini, Mesih'in dönüşüyle ​​bağlantılı bir kehanetin gerçekleşmesi olarak görüyor.

Graham, "İsrail'i ve Yahudi halkını, bence nükleer yok oluş olasılığından korumak için müdahale etti... Başkan Trump'a şükürler olsun" dedi.

Hazır bulunanlar arasında onlarca savaş yanlısı İran asıllı Amerikalı da vardı. Bunlardan bir grup, devrik İran Şahı'nın oğlu ve geçiş hükümetine liderlik etmeyi uman ancak Trump'ın desteğini kazanmakta zorlanan Rıza Pehlevi'ye destek vermek için konferans salonunun dışında bir miting düzenlemeyi planlıyordu. Pehlevi'nin bugün konferansta konuşma yapması bekleniyor.

Anne ve babası İran kökenli olan Nima Poursohi, üzerinde "Trump'la Birlikte İranlılar" yazan bir tişört giymişti.

Reuters'e verdiği demeçte, "47 yıl sonra bu rejimin gitmesinin zamanı geldi" ifadesini kullandı.