ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, Washington ile Tahran arasındaki arabuluculuk girişimlerini görüşmek üzere perşembe günü Berlin’de üst düzey Katarlı yetkililerle bir araya geldi. Axios haber sitesinin dün konuya yakın iki kaynağa dayandırdığı haberine göre görüşmeye Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ve özel temsilcisi Ali el-Sevadi de katıldı. Beyaz Saray ise konuya ilişkin yorum talebine cevap vermedi.
Katar, yeni bir savaşın önüne geçmek amacıyla haftalardır iki taraf arasında arabuluculuk yürütüyor. Doha’nın girişimleri, ateşkesin yeniden sağlanmasını ve nükleer müzakerelerin tekrar başlatılmasını öngören bir anlaşmaya ulaşmayı hedefliyor.
Paralel diplomatik girişim
Görüşmeler hakkında bilgi sahibi bir diplomatın verdiği bilgiye göre Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman, bir hafta önce Türkiye’de İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile bir araya geldi. Görüşmede Trump ve ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile yaptığı temaslar hakkında bilgi veren Al Sani, müzakerelerdeki tıkanıklığın aşılması için atılabilecek adımları ele aldı.
Aynı diplomat, İranlı teknik bir heyetin görüşmeleri sürdürmek amacıyla bu hafta Doha’yı ziyaret ettiğini belirtti.
Arakçi ayrıca diplomatik çözüm yollarını değerlendirmek üzere Pakistan ve Umman’ı ziyaret etti. Umman ziyareti sırasında, daha sonra Berlin’deki toplantıya da katılan Katar Özel Temsilcisi Ali el-Sevadi ile görüştü.
Şarku’l Avsat'ın Axios’tan aktardığına göre kaynaklar, bugüne kadar yürütülen diplomatik girişimlerden kayda değer bir sonuç alınamadığını belirtti.
Gerçek bir anlaşma
Trump, dün düzenlediği basın toplantısında, “İran bir anlaşma yapmak istiyor, ancak benim kabul edebileceğim bir anlaşma istemiyor” dedi.
Trump, “Gerçek bir anlaşma istiyoruz. 51 yıldır yaptıkları gibi sahte bir anlaşma değil” ifadelerini kullandı ve İran'ı bu süre boyunca insanları aldatmakla suçladı.
İran yönetimini “deli” ve “son derece kötü bir grup” olarak nitelendiren Trump, ülkenin nükleer silah sahibi olmasına izin verilemeyeceğini söyledi.
Trump ayrıca İran’ın “kirli bomba” üretmeye çalıştığı yönünde bir söylentiden söz ederek, bunun doğru olması halinde ABD’nin durumu tespit edeceğini ve böyle bir girişimi engelleyeceğini ifade etti.
Daha önce CNN, ABD istihbaratının İran’ın Washington’da patlatılmak üzere “kirli bomba” üretmeye çalışabileceğine ilişkin değerlendirmelerde bulunduğunu bildirmişti.
Trump, perşembe günü Axios’a verdiği kısa telefon röportajında, savaşla ilgili bir sonraki adımına yeni yıldan önce karar vermeyeceğini söyledi.
“Herhangi bir karar almak için acelem yok. Yeni yılın başlamasından sonra neler olacağını göreceğiz” ifadelerini kullandı.
Katar Başbakanı geçen hafta Washington’u ziyaret ederek Trump ve Vance ile görüştü. Trump, görüşmenin ardından İran’a yönelik askerî harekâtın yeniden başlatılmasının “son derece düşük bir ihtimal” olduğunu ve “gerekli görünmediğini” söyledi.
Ancak Trump, o tarihten bu yana İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yeni bir askeri operasyon düzenlenmesi yönündeki yoğun baskısıyla karşı karşıya.