Yeni Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'a tebrikler sürüyor

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıklanan yeni kabinede Dışişleri Bakanlığı görevine getirilen Hakan Fidan'a Avrupalı mevkidaşlarından tebrik mesajları geldi.

AA
AA
TT

Yeni Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'a tebrikler sürüyor

AA
AA

ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıklanan yeni kabinede Dışişleri Bakanlığı görevine getirilen Hakan Fidan'ı kutladı.

Blinken, Twitter hesabından “Türkiye’nin yeni Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ı tebrik ediyorum.” paylaşımında bulundu.

Türkiye Dışişleri Bakanlığı ile çalışmaya devam etmeyi dört gözle beklediğini belirten Blinken, Türkiye’nin NATO müttefiki ve ortağı olarak değerli olduğunu kaydetti.

MI6 Başkanı Moore'dan, yeni Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'a Türkçe tebrik mesajı

ngiltere'nin dış istihbarat servisi MI6'nın Başkanı Richard Moore, Twitter'dan yaptığı Türkçe paylaşımda, "Dost ve eski meslektaşıma yeni görevinde başarılar dilerim. Hayırlı olsun, bakanım!" ifadelerini kullandı.

Tebrik mesajına sehven Hakan Fidan ismiyle açılmış bir hesabı ekleyen Moore, yaptığı bir sonraki paylaşımda, "Hay aksi, bu utanç verici! ama hesap bir parodi olsa bile iyi dileklerim gerçek!" ifadesine yer verdi.

Moore, 2014-2017 yıllarında İngiltere'nin Ankara Büyükelçisi olarak Türkiye'de görev yapmıştı.

"İşbirliğimizi ve bağlarımızı güçlendirerek ortak sorunlarımızı ele almayı dört gözle bekliyorum"

Hollanda Dışişleri Bakanı Wopke Hoekstra, Twitter'dan yayımladığı mesajında, Dışişleri Bakanı olan Hakan Fidan'ı tebrik etti.

Hoekstra, mesajında, "Türkiye Dışişleri Bakanı olarak atanan Hakan Fidan'ı tebrik ederim. İşbirliğimizi ve bağlarımızı güçlendirerek ortak sorunlarımızı ele almayı dört gözle bekliyorum." ifadesini kullandı.

Başka bir paylaşım daha yapan Hoekstra, bir önceki kabinede Dışişleri Bakanı olarak görev yapan Mevlüt Çavuşoğlu'na teşekkür ederek, bundan sonra Meclis'teki faaliyetlerinde başarılar diledi.

"Küresel sınamaların üstesinden gelmek için birlikte çalışmaya hazırız"

İtalya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani de Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, "Dost ülke, NATO müttefiki ve Akdeniz'de stratejik ortak Türkiye'nin Dışişleri Bakanı olarak atanan Hakan Fidan'ı tebrik ediyoruz. Küresel sınamaların üstesinden gelmek için birlikte çalışmaya hazırız. Başarılar." ifadelerini kullandı.

Ankara'ya gelerek Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın göreve başlama törenine katılan Malta Dışişleri, Avrupa İşleri ve Ticaret Bakanı Ian Borg da Twitter'da, dünkü merasimde Hakan Fidan ile beraber çekildiği bir fotoğrafı paylaşarak, şunları kaydetti:

"Türkiye'nin yeni Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ı ve yeni Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ı en içten şekilde tebrik ediyorum. İyi niyetleri ve nezaketleri için teşekkür ettiğim selefleri Mevlüt Çavuşoğlu ve Mehmet Muş ile kurmuş olduğum işbirliğimizi sürdürmek ve ilerletmek dileğiyle."

"Yaşasın Pakistan-Türkiye Dostluğu"

Pakistan Dışişleri Bakanı Bilaval Butto Zerdari ise Hakan Fidan'ı Dışişleri Bakanı olarak görevlendirilmesi dolayısıyla kutladı.

Zerdari, Twitter'da yaptığı paylaşımda, Fidan'la çok yakında çalışmak ve stratejik ortaklığı daha yüksek seviyeleri çıkarmak için sabırsızlandığını belirterek, "Yaşasın Pakistan-Türkiye Dostluğu." ifadesini kullandı.

"İşbirliğimizi dört gözle bekliyorum"

Hırvatistan Dış ve Avrupa İşleri Bakanı Gordan Grlic Radman da sosyal medya hesabından, "Hakan Fidan'ı yeni görevi için tebrik ediyorum. Türkiye ve Hırvatistan arasındaki güçlü ilişkilerin devamı için gelecek işbirliğimizi dört gözle bekliyorum." paylaşımında bulundu.

Mevlüt Çavuşoğlu'na yapıcı çalışması ve bu zamana kadar beraber gösterdikleri ortak çaba için teşekkür eden Grlic Radman, "Sizinle işbirliği yapmak harikaydı. Gelecek çalışmalarınızda başarılar dilerim." ifadesini kullandı.

Litvanya Dışişleri Bakanı Gabrielius Landsbergis de Twitter hesabından, "Hakan Fidan'ı Dışişleri Bakanı olması dolayısıyla tebrik ediyorum. Aramızdaki verimli işbirliğini dört gözle bekliyorum." mesajını paylaştı.

İrlanda Dışişleri Bakanı Micheal Martin, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından açıklanan yeni kabinede Dışişleri Bakanlığı görevine getirilen Hakan Fidan'ı kutladı.

Martin, "Ülkelerimizin karşı karşıya olduğu ortak zorluklar konusunda devam eden güçlü işbirliğini sabırsızlıkla bekliyorum." ifadesini kullandı.

Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock, Twitter'dan, Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından açıklanan yeni kabinede Dışişleri Bakanlığı görevine getirilen Hakan Fidan'ı kutladı.

Baerbock, "Hakan Fidan'ı, Türkiye Dışişleri Bakanı olarak atanmasından dolayı tebrik ederim. Size güveniyorum ve Türk-Alman ilişkilerini ilerletmek ve bu zor zamanlarda karşılaştığımız büyük zorlukların üstesinden gelmek amacıyla sizinle birlikte çalışmayı dört gözle bekliyorum." ifadesini kullandı.

Almanya Dışişleri Bakanı Baerbock, eski Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu'nu da güvene dayalı işbirliğinden dolayı takdir ederek, iyi dileklerde bulundu.

Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Twitter hesabından yaptığı açıklamada Fidan'ı dışişleri bakanı olması dolayısıyla tebrik etti.

"AB-Türkiye arasındaki yakın ortaklığı sürdürmeyi ve birlikte çalışmayı sabırsızlıkla bekliyoruz." ifadesini kullanan Borrell, Eski Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'na da teşekkürlerini ve iyi dileklerini iletti.

Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov, Fransa Dışişleri Bakanı Catherine Colonna, KKTC Dışişleri Bakanı Tahsin Ertuğruloğlu, Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, Ukrayna Devlet Başkanlık Ofisi Başkanı Andriy Yermak, Estonya Dışişleri Bakanı Margus Tsahkna, İsveç Dışişleri Bakanı Tobias Billström, Küba Dışişleri Bakanı Bruno Rodriguez ve İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan da Fidan'ı tebrik edenler arasında yer aldı.

Hollanda Dışişleri Bakanı Wopke Hoekstra, Twitter'dan yayımladığı mesajında, Dışişleri Bakanı olan Hakan Fidan'ı tebrik etti.

Hoekstra, mesajında, "Türkiye Dışişleri Bakanı olarak atanan Hakan Fidan'ı tebrik ederim. İşbirliğimizi ve bağlarımızı güçlendirerek ortak sorunlarımızı ele almayı dört gözle bekliyorum." ifadesini kullandı.

Başka bir paylaşım daha yapan Hoekstra, bir önceki kabinede Dışişleri Bakanı olarak görev yapan Mevlüt Çavuşoğlu'na teşekkür ederek, bundan sonra Meclis'teki faaliyetlerinde başarılar diledi.

"Küresel sınamaların üstesinden gelmek için birlikte çalışmaya hazırız"

İtalya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani de Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, "Dost ülke, NATO müttefiki ve Akdeniz'de stratejik ortak Türkiye'nin Dışişleri Bakanı olarak atanan Hakan Fidan'ı tebrik ediyoruz. Küresel sınamaların üstesinden gelmek için birlikte çalışmaya hazırız. Başarılar." ifadelerini kullandı.

Ankara'ya gelerek Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın göreve başlama törenine katılan Malta Dışişleri, Avrupa İşleri ve Ticaret Bakanı Ian Borg da Twitter'da, dünkü merasimde Hakan Fidan ile beraber çekildiği bir fotoğrafı paylaşarak, şunları kaydetti:

"Türkiye'nin yeni Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ı ve yeni Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ı en içten şekilde tebrik ediyorum. İyi niyetleri ve nezaketleri için teşekkür ettiğim selefleri Mevlüt Çavuşoğlu ve Mehmet Muş ile kurmuş olduğum işbirliğimizi sürdürmek ve ilerletmek dileğiyle."

"Yaşasın Pakistan-Türkiye Dostluğu"

Pakistan Dışişleri Bakanı Bilaval Butto Zerdari ise Hakan Fidan'ı Dışişleri Bakanı olarak görevlendirilmesi dolayısıyla kutladı.

Zerdari, Twitter'da yaptığı paylaşımda, Fidan'la çok yakında çalışmak ve stratejik ortaklığı daha yüksek seviyeleri çıkarmak için sabırsızlandığını belirterek, "Yaşasın Pakistan-Türkiye Dostluğu." ifadesini kullandı.

"İşbirliğimizi dört gözle bekliyorum"

Hırvatistan Dış ve Avrupa İşleri Bakanı Gordan Grlic Radman da sosyal medya hesabından, "Hakan Fidan'ı yeni görevi için tebrik ediyorum. Türkiye ve Hırvatistan arasındaki güçlü ilişkilerin devamı için gelecek işbirliğimizi dört gözle bekliyorum." paylaşımında bulundu.

Mevlüt Çavuşoğlu'na yapıcı çalışması ve bu zamana kadar beraber gösterdikleri ortak çaba için teşekkür eden Grlic Radman, "Sizinle işbirliği yapmak harikaydı. Gelecek çalışmalarınızda başarılar dilerim." ifadesini kullandı.

Litvanya Dışişleri Bakanı Gabrielius Landsbergis de Twitter hesabından, "Hakan Fidan'ı Dışişleri Bakanı olması dolayısıyla tebrik ediyorum. Aramızdaki verimli işbirliğini dört gözle bekliyorum." mesajını paylaştı.

İrlanda Dışişleri Bakanı Micheal Martin, Twitter hesabından yaptığı paylaşımla, Fidan'ı kutladı.

Martin, "Ülkelerimizin karşı karşıya olduğu ortak zorluklar konusunda devam eden güçlü işbirliğini sabırsızlıkla bekliyorum." ifadesini kullandı.

Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock, Twitter'dan yaptığı paylaşımda, şunları kaydetti:

"Hakan Fidan'ı, Türkiye Dışişleri Bakanı olarak atanmasından dolayı tebrik ederim. Size güveniyorum ve Türk-Alman ilişkilerini ilerletmek ve bu zor zamanlarda karşılaştığımız büyük zorlukların üstesinden gelmek amacıyla sizinle birlikte çalışmayı dört gözle bekliyorum."

Baerbock, eski Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu'nu da güvene dayalı işbirliğinden dolayı takdir ederek, iyi dileklerde bulundu.

Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, Fidan'ı tebrik etti.

"AB-Türkiye arasındaki yakın ortaklığı sürdürmeyi ve birlikte çalışmayı sabırsızlıkla bekliyoruz." ifadesini kullanan Borrell, eski Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'na da teşekkürlerini ve iyi dileklerini iletti.

Avusturya Dışişleri Bakanı Alexander Schallenberg, Twitter’dan, Hakan Fidan’ı tebrik ederek, "Avusturya-Türkiye arasındaki ilişkileri birlikte güçlendirmeyi sabırsızlıkla bekliyorum." paylaşımında bulundu.

Bakan Schallenberg, eski Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’na da güzel işbirliğinden ötürü teşekkür ederek, başarı dileklerinde bulundu.

Letonya Dışişleri Bakanı Edgars Rinkevics, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Hakan Fidan'ı Türkiye Dışişleri Bakanlığı görevini üstlenmesi dolayısıyla tebrik ediyorum. Letonya ve Türkiye çok iyi ikili ilişkilere sahip ve yakın NATO müttefikleri. Dışişleri Bakanı olarak görev yaptığı süre boyunca mükemmel işbirliği için Mevlüt Çavuşoğlu'na çok teşekkürler." ifadelerini kullandı.

Belçika Dışişleri Bakanı Hadja Lahbib de sosyal medyadaki mesajında Hakan Fidan'ı tebrik etti.

Yakın Belçika-Türkiye ortaklığını devam ettirmek için sabırsızlandığını belirten Lahbib, önceki Bakan Mevlüt Çavuşoğlu'na da "iyi işbirliği" için teşekkür ederek, iyi dileklerini iletti.

İngiltere Dışişleri Bakanı James Cleverly de Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, Fidan'ı kutladı.

Bakan Clevery, paylaşımında, "İngiltere ve Türkiye terör tehditleriyle mücadele ediyor ve NATO'da yan yana çalışıyor. Birlikte çalışmayı ve dostluğumuzu derinleştirmeyi dört gözle bekliyorum." değerlendirmesinde bulundu.

Özbekistan Dışişleri Bakanı Bahtiyar Saidov, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, “Değerli kardeşim Hakan Fidan'ı telefonla arayarak, Türkiye Dışişleri Bakanı olarak atanmasından dolayı kutlayarak, resmi bir ziyaret için Özbekistan'a davet ettik. Ülkelerimiz arasındaki dostluğu güçlendirmeye yönelik geniş gündemi ele aldık ve Özbekistan-Türkiye ilişkilerini daha da geliştirmek için tüm çabalarımızı seferber etmeye hazır olduğumuzu kaydettik.” ifadelerini kullandı.

Venezuela Dışişleri Bakanı Yvan Gil, Fidan'ı kutladı, eski Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'na teşekkür etti.

Twitter hesabından Fidan'ın fotoğrafını paylaşan Gil, Dışişleri Bakanı Fidan'a yeni görevinde başarılar diledi.

Gil, "Kardeş Türkiye Cumhuriyeti'nin yeni Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ı tebrik ediyoruz, yönetiminde başarılar diliyoruz. Bugün dayanışma ve tamamlayıcılık ilkelerine dayanarak eşi görülmemiş bir düzeye ulaşan ilişkilerin derin gündemi üzerinde çalışmaya devam edeceğiz." ifadelerini kullandı.

Eski Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ile çekilmiş fotoğrafına da yer veren Gil, "İkili ilişkilerin derinleşmesinde paha biçilmez katkısı için Mevlüt Çavuşoğlu'na teşekkür ediyoruz. Onun yönetiminde yasallığı savunmak ve uluslarımızı emperyalist saldırılara karşı destekleme konusunda sağlam durduk. Ona geleceğinde başarılar dileriz." dedi.

Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov, Fransa Dışişleri Bakanı Catherine Colonna, KKTC Dışişleri Bakanı Tahsin Ertuğruloğlu, Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, Ukrayna Devlet Başkanlık Ofisi Başkanı Andriy Yermak, Estonya Dışişleri Bakanı Margus Tsahkna, İsveç Dışişleri Bakanı Tobias Billström, Küba Dışişleri Bakanı Bruno Rodriguez ve İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan da Fidan'ı tebrik edenler arasında yer aldı.



Türkiye, Suriye'de düzenlediği operasyonda DEAŞ'ın üst düzey yöneticisini yakaladı

Suriye'den MİT operasyonuyla Türkiye'ye getirilen terörist Talip Güler'in dağıtılan fotoğrafı. (Türk medyası)
Suriye'den MİT operasyonuyla Türkiye'ye getirilen terörist Talip Güler'in dağıtılan fotoğrafı. (Türk medyası)
TT

Türkiye, Suriye'de düzenlediği operasyonda DEAŞ'ın üst düzey yöneticisini yakaladı

Suriye'den MİT operasyonuyla Türkiye'ye getirilen terörist Talip Güler'in dağıtılan fotoğrafı. (Türk medyası)
Suriye'den MİT operasyonuyla Türkiye'ye getirilen terörist Talip Güler'in dağıtılan fotoğrafı. (Türk medyası)

Türkiye Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT), Suriye'de güvenlik birimleriyle koordineli olarak düzenlediği operasyonda terör örgütü DEAŞ'ın üst düzey isimlerinden birini yakalayarak Türkiye'ye getirdi.

Türk güvenlik kaynakları, MİT'in pazartesi günü yaptığı operasyonda, örgütün sözde "Türkiye Ofisi" yapılanmasında faaliyet gösteren ve "Abdüsselam et-Türki" kod adını kullanan Talip Güler'i yakaladığını ve Türkiye'ye naklettiğini bildirdi.

Kaynaklara göre sarı bültenle aranan Güler'in, DEAŞ'ın Türkiye'de paravan yapı olarak kullandığı "Faruk Ofisi" ile bağlantılı olduğu belirlendi. Talip Güler'in, örgütün sözde "Türkiye Vilayeti Emiri" ve aynı zamanda "Faruk Ofisi"nin mali sorumlusu olan kardeşi Kasım Güler'in kardeşi olduğu ifade edildi. Kasım Güler, 2021 yılında Suriye'de yakalanarak Türkiye'ye getirilmişti.

Yürütülen soruşturmada Talip Güler'in Ocak 2014'te yasa dışı yollarla Suriye'ye geçtiği, burada başta ağabeyi Kasım Güler olmak üzere DEAŞ yöneticileriyle koordinasyon içinde faaliyet yürüttüğü tespit edildi.

Güvenlik kaynakları, Kasım Güler'in yakalanmasının ardından MİT'in Talip Güler'i bulmak için çalışmalarını yoğunlaştırdığını, faaliyetlerini uzun süre takip ettikten sonra düzenlenen operasyonla yakalayarak Türkiye'ye getirdiğini aktardı.

Talip Güler'in ifadesinde DEAŞ ile ilişkileri, Suriye'ye nasıl geçtiği ve örgüt adına yürüttüğü faaliyetlere ilişkin ayrıntılı bilgiler verdiği belirtildi.

Kaynaklar, MİT'in sınır ötesinde DEAŞ'a yönelik operasyonlarının, örgütün Türkiye'ye yönelik planladığı saldırıları önlemeyi ve örgütün yürüttüğü eleman kazanma faaliyetlerini deşifre etmeyi amaçladığını, bu operasyonların kararlılıkla sürdürüldüğünü vurguladı.

Peş peşe operasyonlar

Talip Güler'in yakalanması, son dönemde Suriye'de bulunan DEAŞ'ın Türk uyruklu yöneticileri ve kadrolarına yönelik art arda gerçekleştirilen operasyonların son halkası oldu.

MİT, geçen mayıs ayında Suriye istihbaratıyla koordineli operasyonlarda aralarında örgüt üyelerinin de bulunduğu 10 Türk şüpheliyi yakalayarak yargılanmaları için Türkiye'ye getirmişti.

Yakalanan isimlerin, Türkiye'de geçmişte gerçekleştirilen terör saldırılarıyla bağlantılı olduğu ortaya çıkmıştı. Bunlar arasında, 10 Ekim 2015'te Ankara Garı önünde HDP'nin çağrısıyla düzenlenen barış mitingine yönelik gerçekleştirilen ve 102 kişinin hayatını kaybettiği, 200 kişinin yaralandığı terör saldırısının planlayıcılarından Ömer Deniz Dündar da bulunuyordu.

vgrftbgf
DEAŞ üyelerine yönelik operasyonlardan birinden görüntü. (Türkiye İçişleri Bakanlığı)

Operasyonda yakalanan bir diğer isim olan Ali Bora'nın ise 2014 yılında DEAŞ'a katılmak üzere Suriye'ye geçtiği ve örgütün Türkiye'deki faaliyetlerinden sorumlu sözde "istihbarat emiri" olarak görev yaptığı tespit edilmişti.

Soruşturmalarda gözaltına alınan diğer şüphelilerin de Türkiye'de çeşitli terör eylemlerine katıldıkları, Suriye'de DEAŞ bünyesinde faaliyet yürüttükleri ve örgüte lojistik ile propaganda desteği sağladıkları belirlendi.

Daha önce de MİT, Ocak 2025'te Suriye'de düzenlediği operasyonla, 2013 yılında Hatay'ın Reyhanlı ilçesinde 53 kişinin yaşamını yitirdiği çifte bombalı saldırının faillerinden Muhammed Dib Kurali'yi saklandığı yerde yakalayarak Hatay Emniyet Müdürlüğü'ne teslim etmişti.

Öte yandan Adıyaman'da Terörle Mücadele Şube ekipleri de pazartesi günü Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü soruşturma kapsamında DEAŞ üyesi oldukları belirlenen şüphelilere yönelik operasyon düzenledi.

Güvenlik kaynakları, gözaltına alınan şüphelilerin daha önce DEAŞ bünyesinde silahlı terör faaliyetlerinde bulunduklarının tespit edildiğini, bir süre teknik ve fiziki takibin ardından yakalandıklarını bildirdi. Şüphelilerden biri ise ifadesinin ardından adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı.

Türkiye, DEAŞ'ı 2013 yılında terör örgütü ilan etti. Örgüt, 2015-2017 yılları arasında Türkiye'de sivilleri hedef alan ve yaklaşık 300 kişinin hayatını kaybetmesine, çok sayıda kişinin de yaralanmasına yol açan birçok kanlı saldırının sorumlusu olmakla suçlanıyor. Ayrıca örgütün yabancı savaşçılarının, Suriye'deki iç savaş süresince Türkiye'yi önemli bir geçiş güzergâhı olarak kullandığı biliniyor.


Ankara Zirvesi: NATO, Trump'ı atlattı ve birliğini yeniden teyit etti

Fotoğraf: Ankara'da düzenlenen NATO zirvesinden bir gün önce ana basın toplantısı salonundan bir kare, 6 Temmuz (Reuters)
Fotoğraf: Ankara'da düzenlenen NATO zirvesinden bir gün önce ana basın toplantısı salonundan bir kare, 6 Temmuz (Reuters)
TT

Ankara Zirvesi: NATO, Trump'ı atlattı ve birliğini yeniden teyit etti

Fotoğraf: Ankara'da düzenlenen NATO zirvesinden bir gün önce ana basın toplantısı salonundan bir kare, 6 Temmuz (Reuters)
Fotoğraf: Ankara'da düzenlenen NATO zirvesinden bir gün önce ana basın toplantısı salonundan bir kare, 6 Temmuz (Reuters)

Ömer Önhon

Üye devletlerin liderlerinin Ankara'daki NATO zirvesine en üst düzeyde katılması, ittifakın yeni koşullara uyum sağlama yolunda ilerlediği bir dönemde, önemli jeostratejik değişimlerin yaşandığı bir anı işaret etti.

İran ile mücadeleye destek sağlamadıkları için ittifak üyesi devletleri sert bir şekilde eleştiren ABD Başkanı Donald Trump, zirveye katılmamayı bile düşündüğünü, ancak nihayetinde dostu Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın davetini geri çevirmemek için geldiğini söyledi. Erdoğan ve Trump arasındaki ilişkideki belirgin sıcaklık, toplantının en dikkat çekici özelliklerinden biriydi

Dünyanın en tehlikeli iki savaşı şu anda NATO'nun çevresinde ve Türkiye'nin yakınında sürüyor; Ukrayna'daki savaş ve İran ile çatışma. Zirve, müttefikler arasındaki bölünmeler ve Başkan Trump'ın politikaları nedeniyle 5. Maddeye bağlılığın sorgulandığı bir dönemde gerçekleşti.

İttifakın bunlara yanıtı netti. Ankara zirvesinin nihai bildirisinin açılış cümlesinde liderler, 5. Maddede yer alan kolektif savunmaya olan bağlılıklarını yeniden teyit ederek, bir üyeye yapılacak saldırının tüm üyelere yapılmış bir saldırı olduğunu vurguladılar.

Liderler, basın toplantılarında ve medyaya açık diğer etkinliklerde anlaşmazlıklarından bahsetmekten de çekinmediler. Başkan Trump, İspanya'dan duyduğu hoşnutsuzluğu dile getirirken, Türk ve Yunan liderler Ege Denizi konusundaki anlaşmazlıklarını vurguladılar. Danimarka Başbakanı, Grönland'ın satılık olmadığını yineledi ve Amerika Birleşik Devletleri'ni burayı ele geçirme girişimlerine karşı uyardı. Ancak bu anlaşmazlıklar zirveyi rayından çıkarmadı. İttifak bir kez daha ortak zemin bulmayı ve ilerlemeyi başardı.

İttifakın belirleyici özelliği, değişen koşullara uyum sağlama yeteneğidir ve bu da onu alanında dünyanın en gelişmiş ve etkili çok taraflı örgütlerinden biri haline getirdi.

NATO, mevcut aşamayı “3.0 Aşaması”, yani üçüncü aşaması olarak tanımlıyor. Birinci aşama Soğuk Savaş'tı. İkinci aşama Soğuk Savaş'ın sonundan yakın geçmişe kadar uzandı. Üçüncü aşama ise başta Rusya'nın saldırganlığı ve ABD'deki Trump yönetimi olmak üzere büyük şoklarla şekillendi.

 Ankara'da, ittifak liderleri geçen yıl Lahey Zirvesi'nde verdikleri taahhütlerin ne kadar uygulandığını gözden geçirdiler; bu taahhütlere göre, 2035 yılına kadar savunma ve güvenlik ile ilgili harcamalara ek olarak, temel savunma gereksinimleri için yıllık GSYİH'lerinin yüzde 5'i oranında yatırım yapma ve savunma sanayilerini geliştirme sözü vermişlerdi.

Liderler, “Lahey Savunma Taahhüdü” olarak adlandırılan anlaşmaya uygun olarak, Avrupalı müttefikler ile Kanada'nın temel savunma gereksinimlerine yönelik yatırımlarını 2025 yılında 139 milyar dolardan fazla artırdığını kaydettiler. Ayrıca 50 milyar doları aşan yeni alımlar yapılacağını da açıkladılar. Dahası, ortak üretim kapasitesini genişletme ve inovasyonu hızlandırmak için sanayi sektörü ile birlikte çalışma taahhüdünde bulundular.

xdffr
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan (sağda), Ankara'daki Beştepe Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde NATO zirvesi kapsamında düzenlenen resmi karşılama töreninde ABD Başkanı Donald Trump ile el sıkışıyor, 7 Temmuz 2026 (AFP)

Zirve programı kapsamında Ankara'da düzenlenen Savunma Forumu, üye devletleri ve büyük şirketleri bir araya getirdi ve birçok önemli anlaşmanın imzalanışına sahne oldu.

Genel Sekreter Mark Rutte, Airbus A400M nakliye uçağı ve Airbus A330 çok amaçlı yakıt ikmal ve nakliye uçağı filosuna odaklanan çok uluslu bir modernizasyon programını açıkladı. Ayrıca, ittifakın istihbarat, gözetleme ve keşif yeteneklerini geliştirmek ve yaşlanan Hava Uyarı ve Kontrol Sistemi (AWACS) uçak filosunun yerini almak üzere MQ-4C Triton insansız hava araçları (İHA) için ortak bir tedarik projesini duyurdu.

Zirve bildirisinde, Ukrayna'yı işgal etmesi ve ardından gelen, küresel jeopolitik sahneyi değiştiren savaş nedeniyle Rusya, Avrupa-Atlantik bölgesinin güvenliği ve istikrarı için uzun vadeli bir tehdit olarak tanımlandı. Müttefikler, Ukrayna'ya desteklerini yineleyerek, 2026 yılında 70 milyar avro değerinde askeri teçhizat, yardım ve eğitim sözü verdiler. Ukrayna'ya sağlanan güvenlik yardımının büyük çoğunluğunun artık Avrupalı ​​müttefikler ve Kanada tarafından sağlandığını vurgulayarak, Trump'a yükün artık yalnızca Amerikan vergi mükelleflerinin üzerinde olmadığı ve diğer müttefiklerin de sorumluluklarını yerine getirdiği konusunda güvence vermeyi amaçladılar.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski de Ankara'da hazır bulundu, liderlerle görüştü ve bir konuşma yaptı. Bildirildiğine göre, katılımından memnun olarak ayrıldı.

NATO müttefikleri ayrıca İran'ın asla nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini yeniden teyit ettiler ve İran'a Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğüne tam anlamıyla saygı duyma çağrısında bulundular.

Bu açıklama, müttefiklerin Amerika Birleşik Devletleri'ne aktif ve operasyonel destek sağlamayı kabul ettikleri anlamına gelmiyor. Daha ziyade, ittifak içinde fikir birliği bulunan iki önemli konuda ortak bir pozisyonu özetliyor.

Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik füze saldırılarının yoğunlaşması ve İran'ın Hürmüz Boğazı'nın güney kesiminden geçen ticari gemilere yönelik saldırıları, ittifak liderlerinin Ankara'da bir araya geldiği güne denk geldi.

İki olay, ABD ve NATO'ya yönelik şöyle bir mesaj olarak yorumlanabilir: “Bizi korkutamazsınız ve herhangi bir çözüm bizim şartlarımıza göre olmalıdır.”

Ankara'da Donald Trump, ABD-İran anlaşmasının sona erdiğini duyurdu ve ABD, İran'daki hedefleri bombalamaya yeniden başladı; İran ise buna karşılık olarak Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri ve Ürdün'deki ABD üslerini hedef aldı.

Cumhurbaşkanları Erdoğan ve Trump arasındaki temaslar, hem ikili ilişkiler hem de ittifak konuları açısından zirvenin önemli bir bölümünü oluşturdu.

İki ülke arasında bir dizi savunma ve silah tedariki konusunun çözülmesi gerekiyor. Bunlar arasında CAATSA kapsamında Türkiye'ye uygulanan yaptırımların kaldırılması, Türkiye'nin zaten ödemesini yaptığı beş F-35 savaş uçağının teslimi, Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil edilmesi ve Türkiye'nin yerli üretim Kaan savaş uçakları için gerekli olan F-110 motorlarının tedariki yer alıyor. Trump, bu konulara olumlu bir şekilde yaklaşmaya istekli olduğunu belirtti ve bu da ev sahibi ülkeyi memnun etti.

ABD Başkanı, Suriye'yi terörizmle mücadelede ve Lübnan'da Hizbullah ile başa çıkmada bir ortak olarak görüyor; ancak Suriyeliler bu ikinci konuya pek sıcak bakmıyor gibi görünüyor

Türkiye ev sahipliği konusunda iyi hazırlanmıştı ve zirve sorunsuz geçti. Cumhurbaşkanı Erdoğan, sarayının girişinde durarak, kırmızı halıda yürüyen liderleri karşıladı. Halının bir tarafında Osmanlı Yeniçeri üniformalı askerler, diğer tarafında ise Cumhuriyet dönemi üniformalı askerler sıralanmıştı ve Mehter takımı savaş müziği çalıyordu.

Yunan gazeteleri, Başbakan Miçotakis'in bu özenle düzenlenmiş törensel sahneden geçişini provokatif olarak değerlendirdi.

NATO üyesi olmayan ancak ABD'nin en yakın müttefiklerinden biri olan İsrail mutsuz olan bir diğer taraftı. Başbakan Binyamin Netanyahu, Erdoğan hükümetinin Müslüman Kardeşler ekseni olduğunu ve ABD'nin dostu olmadığını iddia etti. Türkiye'nin F-35 savaş uçakları satın almasına izin verilmemesi gerektiğini, çünkü böyle bir anlaşmanın İsrail'in hava üstünlüğünü zayıflatacağını ve bölgedeki güç dengesini bozacağını söyledi.

Ankara bu açıklamalara alaycı bir yanıt vererek, bunların diğer ülkelerin topraklarının bir kısmını işgal ederek ve soykırım yaparak İsrail'i koruduğunu iddia eden radikal ve yayılmacı bir dini rejimin açıklamalarından ibaret olduğunu belirtti.

as
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Ankara'da NATO Liderler Zirvesi'nin oturum aralarında düzenlenen Savunma Sanayi Forumu'nda açılış konuşmasını yapıyor, 7 Temmuz 2026 (Reuters)

Bu arada, Suriye'nin geçici Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, Türkiye'nin daveti üzerine zirvenin ikinci gününde Ankara'ya geldi ve Donald Trump ile ikili bir görüşme gerçekleştirdi. ABD Başkanı, Şara'yı “güçlü bir kişi ve herkes tarafından saygı duyulan büyük bir lider” diye övdü ve Suriye'yi ABD'nin terörizmi destekleyen devletler listesinden çıkarmayı amaçladığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın Al Majalla’dan aktardığı analize göre ABD Başkanı, Suriye'yi terörizmle mücadelede ve Lübnan'daki Hizbullah ile başa çıkmada bir ortak olarak görüyor; ancak Suriyeliler bu ikinci konuya pek sıcak bakmıyor gibi görünüyor. Ankara zirvesi, müttefikler arasındaki tüm anlaşmazlıkları çözmedi, Trump ile diğerleri arasındaki ilişkileri de düzeltmedi; ancak müttefikler daha belirgin bir Avrupa rolüne doğru ilerlerken NATO'nun birliğini ve dayanışmasını yeniden teyit etti.

Bir katılımcının dediği gibi, NATO Ankara'da Trump'ı atlattı.


Moskova, Türkiye'nin Rus yapımı S-400 füze sistemini üçüncü bir ülkeye satmasına izin vermeyi değerlendiriyor

Rusya'nın Volgograd kentinde düzenlenen askerî geçit töreninde Rusya'nın S-400 füze hava savunma sistemlerinin gösterimi, 2 Şubat 2018 (Reuters)
Rusya'nın Volgograd kentinde düzenlenen askerî geçit töreninde Rusya'nın S-400 füze hava savunma sistemlerinin gösterimi, 2 Şubat 2018 (Reuters)
TT

Moskova, Türkiye'nin Rus yapımı S-400 füze sistemini üçüncü bir ülkeye satmasına izin vermeyi değerlendiriyor

Rusya'nın Volgograd kentinde düzenlenen askerî geçit töreninde Rusya'nın S-400 füze hava savunma sistemlerinin gösterimi, 2 Şubat 2018 (Reuters)
Rusya'nın Volgograd kentinde düzenlenen askerî geçit töreninde Rusya'nın S-400 füze hava savunma sistemlerinin gösterimi, 2 Şubat 2018 (Reuters)

Kremlin Sarayı’ndan bugün yapılan açıklamada, Türkiye'nin elindeki Rus hava savunma sistemlerini üçüncü bir ülkeye satma olasılığı konusunda Ankara ile temas halinde olduklarını duyurdu. Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığı habere göre söz konusu satışın gerçekleşebilmesi için Moskova'nın onayının alınması gerekiyor.

Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, AFP'nin konuyla ilgili sorusuna verdiği yanıtta, "Bu hususta Türk tarafıyla temaslar yürüttük ve temaslarımızı sürdüreceğiz" ifadelerini kullandı.

Türkiye, Rus yapımı hava savunma sistemlerini 2017 yılında satın almıştı.

Gözler Erdoğan'ın "Bizi takip etmeye devam edin" sözlerinde

Rus "S-400" füze sistemleri dosyası, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın bu sistemlerin akıbetiyle ilgili bir soruya verdiği "Bizi takip etmeye devam edin" cevabıyla yeniden gündemin ilk sıralarına yerleşti. Bu açıklama, ABD Başkanı Donald Trump'ın Ankara'ya yönelik yaptırımların kaldırılma ihtimalinden bahsettiği bir dönemde yapıldı.

Söz konusu yaptırımlar, Türkiye'nin S-400 sistemlerini satın alma kararı üzerine ABD tarafından devreye alındı. Washington yönetimi, Ankara'nın Rus sistemini kullanmasının Amerikan F-35 savaş uçaklarının güvenliğini tehlikeye atacağı ve bu uçakların yetenekleriyle ilgili hassas bilgilerin Moskova'ya sızdırılması olasılığından duyduğu endişe nedeniyle bu yaptırımları uyguladı.