Üç kaynak, İran Kürt silahlı gruplarının son günlerde ABD ile ülkenin batısındaki İran güvenlik güçlerine saldırı yapılıp yapılmayacağı ve nasıl saldırı yapılacağı konusunda istişarelerde bulunduğunu bildirdi.
İran-Irak sınırındaki yarı özerk Kürdistan bölgesinde konuşlanmış gruplardan oluşan İran Kürt ittifakı, ABD ve İsrail'in İran içindeki hedefleri bomba ve füzelerle vurduğu bir dönemde, ülkenin ordusunu zayıflatma umuduyla böyle bir saldırı düzenlemek için eğitim alıyor.
İki kaynak amacın, cumartesi günü başlayan ABD-İsrail saldırısından bu yana Yüksek Lider Ali Hamaney ve diğer üst düzey yetkililerin öldürülmesinin ardından, İslam Cumhuriyeti'ne karşı olan İranlıların ayaklanmasının önünü açmak olduğunu söyledi. Hassas askeri planlama hakkında özgürce konuşabilmek için isminin açıklanmasını istemeyen kaynaklar, operasyon ve olası zamanlamasıyla ilgili henüz nihai bir karar alınmadığını belirtti.
Söz konusu grupların Amerika Birleşik Devletleri'nden askeri destek talep ettiğini ve Erbil ile Bağdat'taki Iraklı liderlerin son birkaç gündür Trump yönetimiyle temas halinde olduğunu söyledi. İki kaynak, grupların CIA'den silah temini konusunda Amerika Birleşik Devletleri ile görüşmelerde bulunduğunu belirtti.
CNN, CIA'nın bu gruplarla teması ve olası kara harekatı hakkında ilk haberi veren kuruluş oldu. Axios bu hafta Trump'ın Irak Kürdistan'ındaki iki üst düzey komutanla telefon görüşmesi yaptığını bildirdi. Reuters, CIA'nın operasyonun planlanmasındaki rolünün kapsamını, silah teminini kolaylaştırıp kolaylaştırmadığını veya ABD birliklerinin Kürt gruplarla birlikte İran'a gönderilmesi planlarının olup olmadığını bağımsız olarak doğrulayamadı.
CIA yorum yapmaktan kaçındı. Beyaz Saray ve Pentagon da henüz yorum taleplerine yanıt vermedi. Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi de henüz yorum talebine yanıt vermedi.
Kürt operasyonu Amerikan desteğini gerektiriyor
Irak'tan yapılacak herhangi bir operasyon, muhtemelen Amerika Birleşik Devletleri'nden önemli askeri ve istihbarat desteği gerektirecektir. Pentagon, Erbil'deki iki ABD üssünün DEAŞ militanlarıyla savaşan uluslararası koalisyonu desteklediğini söylüyor.
Irak Kürdistan'ındaki Kürt gruplarının Amerika Birleşik Devletleri ile uzun bir çalışma geçmişi var, ancak değişen sadakatleri ve ideolojileri zaman zaman Washington ile ilişkilerini gerginleştirdi.
Amerika Birleşik Devletleri, Irak Savaşı ve DEAŞ'a karşı mücadele sırasında Irak'taki bazı Kürt gruplarıyla iş birliği yaptı. Ancak, İran Kürt gruplarının İran içindeki mücadelelerinde ne kadar başarılı olabileceği belirsizdir. Bu grupların savaşçıları, farklı düzeylerde savaş deneyimine sahiptir.
Şarku’l Avsat’ın CNN’den aktardığına göre bir kaynak, planın, Kürt silahlı kuvvetlerinin İran güvenlik güçleriyle çatışarak, İran şehirlerinde silahsız İranlıların ayaklanmasını kolaylaştırmak olduğunu belirtti. Bölgedeki diğer ülkelerin Kürtler tarafından İran'da gerçekleştirilecek bir operasyona nasıl bakacağı ise belirsizliğini koruyor.
İran Kürtlerinin silahlı bir ayaklanması, ülkelerinin istikrarı için ciddi sonuçlar doğurabilir. Ayrıca, Pakistan'ın huzursuz Belucistan eyaletindeki ayrılıkçılarla yakın bağları olan etnik Beluç azınlık arasında İran'daki silahlı ayrılıkçı hareketi de şiddetlendirebilir. İslamabad'ın Beluç bağımsızlığına yönelik herhangi bir harekete müsamaha göstermesi ise olası değildir.
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara'nın güçlü bir destekçisi olan Türkiye, Şam ile Kürt güçleri arasındaki birleşme anlaşmasını Suriye genelinde devlet otoritesinin yeniden kurulması için hayati önemde görüyor. Türkiye, Kürt liderliğindeki Suriye Demokratik Güçleri'nin (SDG) merkezi hükümetin kontrolüne boyun eğmemesi halinde kuzeyde askeri harekât tehdidinde bulundu.
Ankara, yasadışı Kürdistan İşçi Partisi (PKK) ile barışı sağlamaya yönelik uzun süredir devam eden çabalarını ilerletmek için çalışıyor ve sınırlarına yakın Kürt gruplarının silahlanmasına muhtemelen müsamaha göstermeyecektir.
Slovenya Başbakanı Janez Janša (EPA)
