ABD, İspanya’nın Körfez’deki fırkateynini çekme kararından memnun değil

ABD’nin ‘USS Abraham Lincoln’ uçak gemisine eşlik eden İspanyol ‘Mendez Nunez’ fırkateyni (İBA)

ABD-İspanya ilişkileri, Madrid’in Washington ile Tahran arasındaki gerginliğin artması sebebiyle Körfez’e gönderilen ABD donanmasının içinde geçici olarak yer alan ve ABD’nin ‘USS Abraham Lincoln’ uçak gemisine eşlik eden İspanyol firkateyni Mendez Nunez'in bu gruptan ayrılması emri vermesinin ardından yeni bir aşamaya girdi.
ABD’nin Madrid Büyükelçiliği’nin İspanya Dışişleri Bakanlığı’na gönderdiği bir mektup, Körfez’e gönderilen askeri grupta geçici olarak yer alan fırkateynin çekilmesi kararı öncesinde kendilerine bilgilendirme yapılmadığı gerçeğini ortaya koydu.
Şarku’l Avsat’a konuşan İspanya Dışişleri Bakanlığı’ndan bir yetkili, fırkateynin geri çekilmesi kararının, ‘İspanya Savunma Bakanlığı tarafından alındığını ve ABD Savunma Bakanlığı’na (Pentagon) askeri kanallardan iletildiğini’ belirtti.
Bununla birlikte ABD’nin Madrid Büyükelçiliği, İspanya’nın Washington Büyükelçiliği’nin konuya ilişkin herhangi bir bilgisi olmadığını da ekledi.
Söz konusu gelişmenin, Washington’ın Karakas’a yönelik son askeri müdahale tehdidinin ardından İspanya Dışişleri Bakanı Josep Borrell’in ABD’nin Venezula krizi politikasını ‘kovboy politikası’ olarak nitelendirdiği açıklamasından birkaç gün sonra gerçekleştiğini hatırlatmakta fayda var. İspanyol Bakan’ın açıklamaları, ABD yönetiminden bazı yetkililerin sert tepkisine ve eleştirilerine neden olmuştu.
İspanya Dışişleri Bakanı, kendisine yöneltilen Madrid’in söz konusu kararının sonuçlarını hesaplayıp hesaplamadıklarına ilişkin soruyu, “Elbette. Fakat kaygan bir zemine girmemek daha iyidir. Bu çok karmaşık bir durum. Aşırı tepki verilmemesi gerektiğini düşünüyorum” şeklinde yanıtladı. Borrell’in verdiği cevaptan, Washington ve Tahran arasında son dönemde daha da artan gerginliğin başından beri fırkateynini çekmeye çalışan İspanya hükümetini desteklemesine rağmen alınma sürecine katılmadığı bir kararı desteklemekten çekindiği açıkça belli oluyordu.
“Gemileri geçici olarak savaş filosundan çekme hakkına sahibiz”
Öte yandan İspanya Savunma Bakan Vekili Margarita Robles, Avrupa Birliği (AB) Savunma Bakanları Toplantısı’na katıldığı Brüksel'de yaptığı açıklamada, fırkateyni geri çekme kararının siyasi değil, askeri olarak alınmış teknik bir karar olduğunu belirtti. İki yıl önce fırkateynin ABD savaş filosuna katıldığı anlaşmaya göre fırkateyni farklı limanlara çekilebilecekleri veya demir atabileceklerine dikkati çeken Robles, “Eğer ABD hükümeti, USS Abraham Lincoln uçak gemisini İspanya ile birlikte kararlaştırılmayan bir görev için belirli bir bölgeye göndermeye karar verirse, gemileri geçici olarak savaş filosundan çekme hakkına sahibiz” şeklinde konuştu. İspanyol Bakan, “ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton’ın ABD veya müttefiklerine yapılacak herhangi bir saldırının korkunç sonuçları olacağı şeklinde İran'a net bir mesaj gönderdiği biliniyor. Washington, askeri gruba bir görev verdi” dedi. Ancak Robles, göreve ilişkin herhangi bir ayrıntı vermekten kaçındı.
Washington’ın 85 savaş uçağı, füze rampaları, 3 savaş gemisi, bir denizaltı, bir Patriot hava savunma sistemi, 52 bombardıman uçağı ve USS Arlington amfibi gemisinin yer aldığı savaş filosunu Körfez’e gönderirken, ABD yönetiminin son günlerde Avrupalı müttefiklerini İran tehditlerini ele almaya ikna etmek için diplomatik temaslar başlatması oldukça dikkat çekicidir.
Öte yandan İspanyol askeri kaynakları, savaş filosunun faaliyet alanlarından birinin Körfez suları olması ve filonun bu bölgeye girişinin Madrid ve Washington arasındaki anlaşmanın sona erdiği anlamına gelmediğini, ancak değişen konunun, filonun Tahran'a karşı güçlü bir uyarı haline gelen misyonu olduğunu vurguladılar.
Mendez Nunez fırkateyni, NATO güçlerinin koordinasyon yeteneklerini güçlendirmek amacıyla ortak eğitim ve çalışabilirliği geliştirmek üzere bir yıl önce planlanan bir tatbikat için ABD’nin USS Abraham Lincoln uçak gemisinin liderliğindeki filoda geçici olarak yer alıyor ve savaş filosu içerisindeki ABD’ye ait olmayan tek gemi.
Diğer yandan Vatandaşlar (Ciudadanos) Partisi lideri Albert Rivera, Madrid’deki sağcı muhalefet partileri adına, sosyalist hükümeti, bu kadar kritik bir durumda gemiyi ABD savaş filosundan çekme kararının koşullarını açıklamaya çağırdı.