Filistinliler ‘Nekbe’yi anarken, İsrail sınırdaki güçlerini artırdı

Filistin bayrağını taşıyan ve sınıra yakın bir bölgede yürüyen bir genç (Ahmed Hasballah)

Nekbe’nin 71’inci yıl dönümünü anmak üzere yürüyüş düzenlemek için bölgedeki 5 Büyük Dönüş Kampı’na gelerek, Gazze Şeridi ve İsrail arasındaki sınırın yakınlarında toplanan Filistinli sivillerden 30’u İsrail ordusunun kurşunlarıyla yaralandı.
Gazze’deki güçler ve Filistinli gruplarının oluşturduğu Büyük Dönüş ve Ablukayı Kırma Yürüyüşü Yüksek Ulusal Heyeti’nin çağrısı üzerine binlerce Filistin vatandaşı, dün, Nekbe’nin 71’inci yıldönümünü anmak üzere düzenlenen yürüyüşe katıldı. Geçtiğimiz yıl 30 Mart’ta başlayan bugüne kadar devam eden Büyük Dönüş Yürüyüşleri 58’inci haftasına girdi.
İsrail ordusu gerçek mermi kullandı
Gazze ile mevcut sınırına destek gönderen İsrail ordusu, sivil göstericileri bastırmak için gerçek ve kauçuk kaplı mermilerle ateş açtı. Ayrıca gaz bombaları kullandı. Bunun sonucunda çok sayıda Filistinli yaralandı. İndependent Arabia, İsrail’in göstericilere ayrıca göz yaşartıcı gaz sıktığını ve atık su püskürttüğünü gözlemledi.
İsrail ordusu, Gazze Şeridi ve çevresindeki varlığını güçlendirdi. Filistinlilerin gerçekleştireceği her türlü protesto için bölgeye yakın yollar kapatıldı. İsrail Ordu Komutanlığı, ‘ateş’ emrini tugay liderlerine değil tabur komutanlarına verdi. Askeri analistlere göre bu, göstericilere açılan ateşin durdurulabileceği anlamına geliyor.
Sınıra yakın bölgelerdeki göstericiler, Gazze’deki yerleşim bölgelerine doğru onlarca yanan balon uçurdu. Bu, bazı yerleşim yerlerinde çok sayıda yangınla sonuçlandı. İsrail ordusu yerleşim bölgesi sakinlerine sınıra yakın noktalardan uzak durma çağrısında bulunmuştu.
Haklar konusunda ısrar
Büyük Dönüş ve Ablukayı Kırma Yürüyüşü Yüksek Ulusal Heyeti’nin çağrısı üzerine Gazze Şeridi ve Batı Şeria’daki şehir ve kamplarda kapsamlı bir grev gerçekleştirdi. İsrail’in 1948 Filistinlilere karşı işlediği suçları hatırlatmak için Birleşmiş Milletler Yakındoğu Filistin Mültecilerine Yardım Ajansı (UNRWA) Başkanı’nın ofisi önünden başlayan kalabalık bir yürüyüş yapıldı.
‘Büyük Dönüş Yürüyüşü devam edecek’
Filistinli gruplar, topraklarında işgalci olması nedeniyle İsrail ile mücadele hakkı konusunda ısrarcı olduğunu vurguladı. Büyük Dönüş Yürüyüşlerinin devam edeceğinin altı çizildi. Kuşatmayı tamamen kırmayı amaçlayan yürüyüşe son verilmesi karşılığında insani ve ekonomik çözümlerin sağlanmasını asla kabul etmeyeceklerini belirttiler.
Hamas Siyasi Büro üyesi Halil el- Hayye, “Filistin meselesinin üzerinden birçok hesaplaşma projesi yapıldı. Hepsi de Filistin halkının kararlılığına çarparak parçalandı. ABD Başkanı Donald Trump’ın anlaşması Gazze’den geçmeyecek” ifadelerini kullandı.
Sınır kontrolü
Independent Arabia’nın kaynaklarına göre geçtiğimiz hafta Gazze’yi ziyaret ederek Filistinli gruplarla bir araya gelen Mısırlı bir güvenlik heyeti ve Birleşmiş Milletler’in (BM) Ortadoğu Temsilcisi, İsrail ve Hamas arasındaki anlaşma maddelerinin uygulanması karşılığında Nekbe’nin yıldönümünde meydanlardaki durumun iyileşmesi için gerekli önlemlerin alınmasının gerekliliği konusunda uzlaşmaya vardı. Kaynağın verdiği bilgilere göre Filistinli gruplar, İsrail’in de sorumluluklarını yerine getirip kimseyi öldürmemesi karşılığında gerilim oluşturmama konusundaki yükümlülüklerine bağlılıklarını vurguladı.
Ancak Filistin Halk Kurtuluş Cephesi’nin bu konu hakkında başka bir fikri vardı. Cephe, parti ve grup liderlerini önünde durdukları tarihi görev ve sorumluluğun seviyesi yükseltme çağrısında bulundu. Gazze’deki sorunları çözmek için İsrail ile müzakere yaklaşımı, sakinleşme ve anlayış yanılsamasını terk etmelerini talep etti.
Diğer sorunlar
Nekbe’nin 71’inci yıldönümü, Trump’ın 2017 yılının sonlarında imzaladığı Washington kararı sonucu ABD’nin Tel Aviv Büyükelçiliği’ni Kudüs’e taşıyacağını ilan etmesinin birinci yıldönümüne denk geldi. Nekbe’nin yıldönümü, İsrail’de Filistin topraklarında devlet kurmaları nedeniyle ulusal bayram olarak kutlanıyor.
Geçtiğimiz yıl Nekbe ve ABD’nin büyükelçiliğini Kudüs’e taşıma kararına yönelik Gazze’den İsrail’le mevcut bulunan sınıra doğru kalabalık gruplarla protesto yürüyüşleri gerçekleştirmişti. Söz konusu gösterilerde aralarında çocukların da bulunduğu 62 Filistinli hayatını kaybetmişti. Meydana gelen çatışmalarda İsrail ordusu 3 binden fazla Filistin vatandaşını yaralamıştı.
Öte yandan Kudüs ve Kutsal Alanlara Destek İslam-Hristiyan Komisyonu Genel Sekreteri Hanna Issa, uluslararası hukuki kararlara uymanın gerekliliğine dikkat çekti. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kararlarına dayanan bu kararlar arasında, mültecilerin ülkelerine dönmesi, başkenti Kudüs olan bağımsız bir Filistin Devleti kurulması da bulunuyor.
Arap Birliği’nden BM’ye çağrı
Arap Birliği, BM’den Filistin halkını koruyacak uluslararası bir sistem oluşturmasını ve İsrail tarafından kullanılan baskı ve düşmanlık araçlarına karşı mücadele hakkının korunmasını istedi. Meşru geri dönüş haklarını ve kendi kaderini tayin hakkını kullanmasını, ilgili uluslararası kararlara uygun olarak 1967 sınırlarına göre başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız ve egemen devletini kurabilmesini sağlaması konusunda destek verilmesini talep etti.
1948 yılında İsrail, Filistin’in 774 köy ve şehrini işgal etti. Bunlardan 531’ini tamamen yıktı. Filistinlilere karşı yapılan 70 katliam sonucu 15 bin vatandaşın ölümüne neden oldu. O dönemde 1.4 milyon nüfusa sahip olan Filistin halkından 800 binden fazla vatandaşı köy ve şehirlerden sürdü. 1948 yılında köklü Filistin devletinde bin 300 köy ve şehir bulunuyordu.
*İzzeddin Ebu Ayşe’nin Independent Arabia için hazırladığı haberi