Facebook ‘Libra’ ile kripto para birimleri piyasasını canlandıracak

Facebook ‘Libra’ ile kripto para birimleri piyasasını canlandıracak
TT

Facebook ‘Libra’ ile kripto para birimleri piyasasını canlandıracak

Facebook ‘Libra’ ile kripto para birimleri piyasasını canlandıracak

Sosyal paylaşım sitesi Facebook’un, “Blockchain” (Blok Zinciri) teknolojisiyle geliştirilmiş “Libra” adlı yeni bir kripto para birimini piyasaya sürecek olması, birçok soru ve sorunu gündeme getirdi. Milyonlarca kullanıcısının kişisel bilgileri sızdırılan bir sosyal medya sitesindeki finansal işlemlerin karşı karşıya kalacağı yüksek risk, şuan için bu sorunların başında yer alıyor.
Yaklaşık 2.3 milyar Facebook kullanıcısı, dün şirket tarafından “fiyat dalgalanmalarına maruz kalmadan kullanılabileceği” açıklanan yeni kripto para biriminin işleyişine ilişkin detayları merak ediyor. Facebook Blockchain projesi ekibinin lideri David Marcus, şirketin işlem verilerini göremeyeceğini ve Libra sisteminin öncelikle çeşitli kripto para birimleri arasındaki transferlerde kullanılacağını söyledi.
Marcus bu açıklamayla, “Facebook skandalı” olarak bilinen İngiliz veri analiz şirketi Cambridge Analytica'nın eski çalışanı Kanadalı veri uzmanı Christopher Wylie’nin Mart 2018'de ifşa ettiği, 2016 yılındaki ABD başkanlık seçimleri sırasında Cambridge Analytica'nın Trump’ın kampanyası için 50 milyon Facebook kullanıcısının verilerini usulsüz olarak toplandığı iddia edilen olayın ardından sitenin kullanıcılarının kafasında oluşan soru işaretlerini yanıtlamaya çalıştı.
Alman Haber Ajansı’nın (DPA) aktardığı açıklamalarında Marcus, projenin uzun vadede kripto para birimini eksiksiz bir ödeme aracı haline getirmeyi hedeflediğini söyledi.
Teknoloji uzmanı ve “Digital Boom” adlı internet sitesinin kurucusu Ahmed Maher, Şarku’l Avsat’a Umman’dan telefonla yaptığı değerlendirmede, kripto para birimlerinin yukarı ve aşağı yönlü birçok dalgalanma yaşadığını, ancak özellikle son 6 aydır alım-satımda düşüş eğilimi gözlemlendiğini belirtti. Fakat Maher, iki milyardan fazla kullanıcısı olan Facebook gibi küresel bir sosyal paylaşım sitesinin bu alana girmesinin, kripto para kültürünün daha geniş bir kitleye yayılmasını sağlayacağını söyledi.
Facebook’un bu hedefini gerçekleştirmesi için proje, merkezi İsviçre'nin Cenevre şehrinde bulunan “Libra Association” isimli bir şirketler kolektifi tarafından yönetilecek. Libra, Mastercard, Visa ve PayPal gibi ödeme sistemleri tarafından desteklenecek. Aynı şekilde Libra Association’ın 28 üyesi arasında Vodafone, eBay, Booking, Spotify, Uber ve Lyft gibi tanınmış şirketler bulunuyor.
Fiyat dalgalanmalarından etkilenebilir
Blockchain teknolojisi ile geliştirilen kripto para birimleri, tıpkı bir diğer kripto para birimi Bitcoin gibi fiyat dalgalanmalarından etkilenebilir. Ancak Facebook, Libra’nın bu tür dalgalanmalardan etkilenmemesi için çalışmalarını sürdürüyor. Bu nedenle şirket, Libra dâhil olmak üzere farklı para birimleri için bir fon ayrılacak.
Libra Association, sabit fiyat politikasını korumak için hisse senetleri gibi para birimleri ve tahvillerle nasıl başa çıkacağını belirleyecek. Libra, Bitcoin’in aksine kullanıcılar tarafından dağıtılan bir para birimi olmayacak. Bunun yerine Libra Association üyelerinin ülkelerinden veya ticari platformlardan satın alınması gerekecek.
Kripto paraların finansal işlemlerin geleceği olduğunu düşünen Ahmed Maher, daha güvenli olmaları için Blockchain teknolojisinin kullanıldığını söyledi. Libra’nın kripto para birimleri piyasasını canlandıracağını vurgulayan Maher, kripto para alım-satımında yaşanan düşüşün ardından Facebook’un kripto para piyasasına ivme kazandıracağını belirtti.
Sosyal medya devi Facebook, yaklaşık bir yıl kadar önce ABD finans çevreleriyle şirketin kripto para çıkarma planlarına ilişkin görüşmelerde bulundu. Aynı şekilde konuya ilişkin İngiltere Merkez Bankası Başkanı Mark Carney ile de bir görüşme gerçekleştirdi.
Öyle görünüyor ki Facebook, arkadaşlar ve tanıdıkların yanı sıra bu tür finansal işlemlerle kullanıcıları için tam bir platform olmaya çalışıyor. Maher bu açıdan Libra’nın başarılı olabileceğine inanıyor. Libra’nın milyonlarca kullanıcıyı bankacılık işlemlerinden, komisyonlardan ve zamandan kaybından kurtaracağını düşünen Maher, Libra’nın para transferi dünyasında önemli bir atılım olacağını söyledi.
Öte yandan Haziran’ın ilk haftasında bir araya gelen G20 ülkelerinin maliye bakanları ve merkez bankası yöneticileri, vergi kaçırmakla eleştirilen Google ve Facebook gibi internet devlerine yönelik vergi reformu çalışmalarını hızlandırma sözü verdi. Bu durum, Facebook'un beklenen büyük finansal işlem miktarında vergi ödemekten kaçınma konusunda Libra’ya olan bağlılığının boyutuna ilişkin bir takım soru işaretlerine neden oldu.
Kripto para birimlerini kullanmanın, kara para aklama ve terörizmin finansmanı açısından barındırdığı risklere dikkati çeken teknoloji uzmanı Maher, bu sorunun henüz çözülemediğinin de altını çizdi.



Petrol, ABD-İran geriliminin düşeceği beklentisiyle 100 doların altına indi

Moskova'daki bir petrol rafinerisinde çıkan yangınlardan yükselen dumanlar (Reuters)
Moskova'daki bir petrol rafinerisinde çıkan yangınlardan yükselen dumanlar (Reuters)
TT

Petrol, ABD-İran geriliminin düşeceği beklentisiyle 100 doların altına indi

Moskova'daki bir petrol rafinerisinde çıkan yangınlardan yükselen dumanlar (Reuters)
Moskova'daki bir petrol rafinerisinde çıkan yangınlardan yükselen dumanlar (Reuters)

Petrol fiyatları pazartesi günü son 12 günün en düşük seviyesine geriledi. Suudi Arabistan'ın Hürmüz Boğazı üzerinden ham petrol sevkiyatının artması ve bu hafta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu toplantıları kapsamında ABD-İran savaşına ilişkin diplomatik ilerleme sağlanabileceği yönündeki beklentilerin güçlenmesi, Brent ve ABD ham petrolünün varil başına 100 doların altına gerilemesine yol açtı.

Brent petrolünün kasım teslimatı 3,48 dolar veya yüzde 3,35 düşerek New York saatiyle 11.02'de varil başına 100,39 dolara geriledi. Brent, seans sırasında 9 Eylül'den bu yana ilk kez 100 doların altına indi.

Ekim teslimatı salı günü sona erecek Batı Teksas türü ham petrolün (WTI) fiyatı ise 4,64 dolar veya yüzde 4,63 gerileyerek 95,66 dolara düştü. Kasım teslimatı da 92,34 dolardan işlem gördü.

Fiyatlar, Suudi Arabistan'ın petrol ihracatının bir bölümünü Hürmüz üzerinden yeniden artırdığına ilişkin işaretlerden de destek buldu. Husilerin Suudi Aramco'nun Doğu-Batı petrol boru hattına yönelik saldırıları, bazı sevkiyatların Yanbu üzerinden gerçekleştirilmesini durdurmuştu.

ABD Başkanı Donald Trump, bu hafta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu toplantılarına katılmak üzere New York'a gelmesi beklenen İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile görüşmeye açık olduğunu söyledi.

ABD ile İran arasında pazar günü yeni karşılıklı tehditler yöneltilirken El Cezire, Tahran'ın müzakerelerin yeniden başlaması için arabuluculara bazı şartlarını ilettiğini bildirdi.

PVM Oil Associates analisti Tamas Varga, bu hafta BM toplantıları sırasında barış görüşmelerinde ilerleme sağlanabileceğine ilişkin beklentilerin de petrol fiyatları üzerinde baskı oluşturduğunu belirtti.

Husilerin Aramco'nun Doğu-Batı boru hattına yönelik saldırıları, Suudi Arabistan'ın petrol ihracatının bir bölümünü Hürmüz Boğazı üzerinden yeniden yönlendirmesine neden olmuştu.

Öte yandan Libya Ulusal Petrol Kurumu Başkanı Mesud Süleyman, Reuters'a yaptığı açıklamada Şerara petrol sahasındaki üretimin kısmen düştüğünü söyledi. Süleyman, düşüşün nedenine ilişkin ise bilgi vermedi.


Altın, enflasyon ve faiz politikasının seyrine ilişkin beklentilerle 4 bin 380 dolar civarında yatay seyrediyor

Viyana’daki bir altın ve gümüş rafinerisinde sergilenen, her biri 1.000 gram ağırlığındaki altın külçeleri. (AFP)
Viyana’daki bir altın ve gümüş rafinerisinde sergilenen, her biri 1.000 gram ağırlığındaki altın külçeleri. (AFP)
TT

Altın, enflasyon ve faiz politikasının seyrine ilişkin beklentilerle 4 bin 380 dolar civarında yatay seyrediyor

Viyana’daki bir altın ve gümüş rafinerisinde sergilenen, her biri 1.000 gram ağırlığındaki altın külçeleri. (AFP)
Viyana’daki bir altın ve gümüş rafinerisinde sergilenen, her biri 1.000 gram ağırlığındaki altın külçeleri. (AFP)

Altın fiyatları haftanın ilk işlem gününde ons başına 4 bin 380 dolar civarında yatay seyrederken, piyasalar Ortadoğu’daki savaşın seyrini ve bunun petrol fiyatları, enflasyon ve küresel faiz politikaları üzerindeki etkilerini izliyor.

Spot altın, cuma günü bir haftanın en yüksek seviyesini görmesinin ardından, saat 00.27 itibarıyla ons başına yaklaşık 4 bin 379,74 dolarda yatay kaldı. ABD’nin aralık vadeli altın kontratları ise yüzde 0,1 gerileyerek 4 bin 419,40 dolara indi.

İran ile ABD arasında yeni tehditler karşılıklı olarak dile getirilirken, ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın bir anlaşmaya varmaması halinde ekonomik sonuçlarla yüzleşeceği veya yönetiminin hedef alınacağı uyarısında bulundu. İran ordusu ise yeni bir saldırıya sert karşılık verme tehdidinde bulundu.

KCM Trade’in baş piyasa analisti Tim Waterer, yatırımcıların odağında jeopolitik gelişmeler, petrol fiyatları ve tahvil getirilerindeki hareketlerin bulunduğunu söyledi. Waterer, altının daha güçlü bir yükseliş ivmesi kazanması için petrol fiyatlarında veya tahvil getirilerinde belirgin bir düşüş yaşanmasının muhtemel olduğunu belirtti.

Waterer, altının kısa vadede 4 bin 200 ila 4 bin 580 dolar aralığında hareket edebileceğini ifade etti.

Petrol ve faiz

Petrol fiyatları, yatırımcıların bölgede gerilimi artıran Husilerin saldırıları devam ederken Suudi Arabistan’ın petrol ihracatında toparlanma sinyallerini değerlendirmesiyle bugün erken işlemlerde geriledi.

Öte yandan İran savaşıyla daha da artan enflasyonist baskılarla mücadele etmek amacıyla bazı büyük merkez bankalarının para politikalarını sıkılaştırması, küresel faiz artırım döngüsünün yeniden başlayabileceğine ilişkin işaretleri güçlendiriyor.

Japonya Merkez Bankası, cuma günü para politikasını sıkılaştıran son büyük merkez bankası oldu. ABD Merkez Bankası (FED) aynı haftanın başında, Avrupa Merkez Bankası ise bir önceki hafta faiz oranlarını artırmıştı.

Minneapolis FED Başkanı Neel Kashkari, ABD ekonomisinin çeşitli sektörlerinde enflasyonun hâlâ yüksek seviyelerde seyrettiğini söyledi.

Altın geleneksel olarak enflasyona karşı korunma aracı olarak görülse de yüksek faiz oranları, getiri sağlamayan varlıkları elde tutmanın alternatif maliyetini artırdığı için altının cazibesini azaltabiliyor.

Spot gümüş yüzde 0,8 artışla ons başına 66,76 dolara, platin yüzde 0,2 yükselişle bin 804,33 dolara, paladyum ise yüzde 0,7 artışla bin 311,65 dolara çıktı.


Suudi Arabistan, Çin öncülüğündeki sınır ötesi dijital para platformundan çekildi

Fotoğraf: AFP
Fotoğraf: AFP
TT

Suudi Arabistan, Çin öncülüğündeki sınır ötesi dijital para platformundan çekildi

Fotoğraf: AFP
Fotoğraf: AFP

Suudi Arabistan Merkez Bankası (SAMA), Çin öncülüğünde geliştirilen ve uluslararası ödemelerde dolara alternatif ödeme sistemi oluşturulmasını hedefleyen dijital platformdan çekildiğini bildirdi.

SAMA'dan, İngiliz Financial Times gazetesine konuyla ilgili açıklama yapıldı.

Suudi Arabistan'ın, Çin öncülüğünde geliştirilen ve merkez bankalarının dijital para birimleriyle doğrudan sınır ötesi işlem yapmasına imkan tanıyan mBridge platformuna katılımını sonlandırdığı belirtilen açıklamada, "Planlandığı üzere SAMA, mBridge (kavram kanıtlama) çalışmasını 13 Mayıs 2025'te başarıyla tamamladı. Çalışmanın tamamlanmasının ardından SAMA artık mBridge'in katılımcı üyesi değildir." ifadeleri kullanıldı.

Konuya yakın bir kaynak ise SAMA'nın ABD'nin baskısıyla platformdan çekilip çekilmediği konusunda, Suudi Arabistan'ın projedeki rolünün başından itibaren sınırlı olduğunu kaydederek, söz konusu karardan "daha geniş bir sonuç çıkarmanın yanlış olacağını" belirtti.

Blokzincir teknolojisini kullanan platform, merkez bankalarının kendi dijital para birimleri üzerinden doğrudan işlem yapabilmesini sağlayarak döviz işlemlerinin süresini ve maliyetini azaltmayı hedefliyor.

Suudi Arabistan Merkez Bankası, 2023'te Uluslararası Ödemeler Bankası (Bank for International Settlements) çatısı altında mBridge'e "gözlemci üye" olarak katılmış, 2024’te ise Çin, Hong Kong, Tayland ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) de dahil olduğu aktif katılımcılar arasına girmişti.

Ticari kullanıma açılması planlanan platformun uluslararası para transferi sağlayan SWIFT gibi ödeme sistemlerine bağımlılığı ve doların işlemlerde aracı para birimi olarak rolünü azaltma potansiyeli taşıması, ABD'de tartışmalara yol açmıştı.

Independent Türkçe, Financial Times