Trablusşam kitlesel gösterilerde ulusal birliği sağladı

21 Ekim’de eylemcilerin arasında bulunan Lübnanlı kadınlar (AFP)
21 Ekim’de eylemcilerin arasında bulunan Lübnanlı kadınlar (AFP)
TT

Trablusşam kitlesel gösterilerde ulusal birliği sağladı

21 Ekim’de eylemcilerin arasında bulunan Lübnanlı kadınlar (AFP)
21 Ekim’de eylemcilerin arasında bulunan Lübnanlı kadınlar (AFP)

Trablusşam’taki kitlesel gösteriler, son 6 gündür Lübnan’da devam eden halk ayaklanmasında dönüm noktası oldu. Trablusşam’daki protesto gösterilerinde Müslümanlar ile Hristiyanlar arasında ortak yaşam temelinde şehrin ulusal kimliğini onarmanın yanı sıra yalnızca vaatler veren hükümet ve parlamentodaki temsilcilere karşı devrim yapma yönünde iki mesaj ortaya koyuldu.
Trablusşam’daki görüntüler, 21 Ekim’de de değişmedi. Öyle ki binlerce genç, en-Nur Meydanı’na akın etti. Geniş protesto gösterileri kapsamında binlerce kişi, Müslümanlar ve Hristiyanlar arasındaki birliği göstermek için Zağarta, Başri ve el-Kura gibi Hristiyan çoğunluğa sahip bölgelerde toplandı.
Ayaklanma, eylemcilerin güvenliğini sağlamak için ordu ve iç güvenlik güçleri tarafından uygulanan güvenlik önlemleri arasında gerçekleşti. Yerel kaynaklar, Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamada, güvenlik güçlerinin ‘araç ve motosikletlerin meydana gelişini önlemek amacıyla en-Nur Meydanı’ndaki toplanma alanına giden yollara beton bariyerler’ koyduklarını belirtti.
Trablusşam’dan bakan ve milletvekilleri sessizliklerini korurken, bazıları da halk ayaklanmasına destek vererek, yandaşlarına gösterilere katılma çağrısı yaptı. Milletvekili Faysal Kerami, Trablusşam ve Lübnan’daki tüm bölgelerde yaşanan gösterilere destek verdiğini duyurdu. Kerami, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Trablusşam’daki sahnenin iki anlamı var. Birincisi, Trablusşam hakkındaki söylentileri çürütmek. İkincisi ise şehir halkının onlarca yıldır çektiği acıları, dışlanmışlıkları ve mahrumiyetleri ifade etmektir” değerlendirmesinde bulundu. Faysal Kerami, “İnsanların ayaklanması kendiliğinden oldu, bir iç veya dış müdahaleyle değil. Bu temelde halkın ve taleplerinin yanındayız. Ailemden, destekçilerimden ve dostlarımdan halkın arasında olmalarını ve acılarıyla dayanışma sergilemesini istedim” dedi.
“Trablusşam, ‘başkent olma’ rolünü yeniden sağlamayı başardı”
Halk ayaklanmasının ve Trablusşam halkının siyasi liderlerinin eteklerinden ayrılmasının farklı siyasi yorumları olmasına rağmen eski Bakan Raşid Derbas, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Trablusşam, kuzeyde bulunan tüm bölgelerdeki ‘başkent olma’ rolünü yeniden sağlamayı başardı. Geçtiğimiz yıllarda yaşadığı baskı, mahrumiyet ve ihmallere rağmen canlılığını ve çeşitliliğini yeniden kazandı” ifadelerini kullandı. Ayaklanmanın bir kısmının Trablusşam’daki gelenekselci liderlere ve iktidar temsilcilerine yönelik olduğunu söyleyen Derbas, “Tüm gençler, kalabalığın ortasındaki Trablusşam halkının ve tüm Lübnanlıların görüşlerini ortaya koyan Hristiyan din adamlarının yaptığı konuşmalara olumlu bir tepki gösterdi” dedi.
Aynı şekilde Milletvekili Faysal Kerami, “Kuzeyin başkentindeki ayaklanma, Lübnan’ı ve tüm dünyayı şaşırttı” diyerek sözlerini şöyle sürdürdü: “Bu gençlerin çabalarını boşa çıkartmayın. Bu gösterilerden fayda sağlamak ve mesajını çarpıtmak için hiçbir siyasi tarafa dahil olmayın.”
Yetkilileri de halkın sesini duymaya çağıran Kerami, tüm Lübnanlıların omuzlarında yük olan hükümete istifa çağrısında bulundu. Faysal Kerami, Hizbullah Genel Sekreteri Hasan Nasrallah’ın hükümetin istifasını reddetmesine ilişkin ifadelerine dair, “1992 yılından bu yana İsrail’e karşı direnişin başında duruyor. Ancak ben, partinin iç meselelere dair bazı tezleri karşısında ikna olmadım” dedi.
“Hedef Hizbullah’ı ortadan kaldırmaktır”
Öte yandan eski bakan Eşref Rifi, “Trablusşam, bugün gerçek ve ulusal yüzünü, bir arada yaşayan bir şehir olduğunu ve yasadışı olduğu söylentilerini çürüttüğünü gösteriyor” ifadelerini kullandı. Şarku’l Avsat’a konuşan Rifi, “On binlerce Trablusşamlı genç, meydanlara akın etti. Şehir halkının önderlik ettiği, samimi bir halk hareketini temsil ediyorlar. Liderlerin ve politikacıların faaliyetlerinden ne kadar bıktıklarını gösteriyorlar. Trablusşam’ı inşa etmek için tüm gereken, gerçek bir devlet kurmak, Hizbullah devletini kırmak ve ortadan kaldırmaktır. Bu ayaklanma, hedefine ulaşana kadar büyük bir güçle devam edecek. Plastik çözümler kabul edilmeyecek. Lübnan’da radikal ve nihai bir çözüme ihtiyaç var” ifadelerini kullandı.



Analistler: Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği Mısır’ı endişelendirmiyor

Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
TT

Analistler: Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği Mısır’ı endişelendirmiyor

Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)

Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği konusunda yapılan bir toplantı, özellikle Büyük Etiyopya Rönesans Barajı'nın su güvenliğine yönelik tehdidi konusunda Addis Ababa ile anlaşmazlık yaşayan Mısır'ın tutumu hakkında soru işaretlerine yol açtı.

Dün Şarku’l Avsat’a konuşan Mısırlı bir kaynak, Kahire'nin henüz resmi olarak yorum yapmadığı Fas-Etiyopya askeri iş birliğinin ‘Kahire'yi endişelendirmediğini ve bu konuda Rabat ile sessiz diplomatik görüşmeler yapılacağını’ söyledi.

Mısır ordusunda eski üst düzey bir subay olan bir askeri uzman da bu görüşe katılıyor. Bu iş birliğinin ‘Kahire için endişe kaynağı olmadığını’ doğrulayan uzman, Fas'ın ‘şu anda Kahire'nin düşmanı ve su haklarına karşı çıkan’ Etiyopya ile iş birliği yapmasına şaşırdığını belirtti.

dfrgt6y
Büyük Etiyopya Rönesans Barajı (Etiyopya Başbakanı'nın Facebook sayfası)

Ancak Etiyopyalı bir milletvekili Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada, Fas ile yapılan bu işbirliğinin Kahire'ye yönelik olmadığını veya herhangi bir tehdit mesajı ya da çatışma niyeti taşımadığını belirtti.

Addis Ababa'nın ülkesinin yeniden doğuşuna ve kalkınmasına odaklandığını ve kimseyle askeri çatışmaya girmeye niyetli olmadığını belirtti.

Tartışmalı toplantı

Fas gazetesi Hespress, bu ayın ortalarında, Fas-Etiyopya Ortak Askeri Komitesi'nin ilk toplantısını Addis Ababa'da yaptığını ve toplantıda ‘iki ülke arasında askeri ve savunma iş birliği alanında bir eylem planının’ tartışıldığını bildirdi.

Aynı kaynağa göre 2025 yılının haziran ayında Rabat'ta imzalanan askeri iş birliği anlaşması, eğitim, bilimsel araştırma ve askeri tıp alanlarında iş birliğinin yanı sıra bu ortak askeri komitenin kurulmasını da öngörüyordu. Etiyopya Haber Ajansı (ENA) bir sonraki gün, Addis Ababa ve Rabat'ın çeşitli askeri alanlarda ikili iş birliğini güçlendirmek amacıyla ilk ortak savunma komitesi toplantısını gerçekleştirdiğini bildirdi.

ENA’nın haberine göre görüşmelerde ‘iki ülke arasındaki askeri iş birliğinin, savunma kurumları, eğitim ve öğretim, savunma sanayii, teknoloji transferi ve diğer askeri faaliyet alanlarında karşılıklı fayda sağlayacak şekilde teşvik edilmesi’ konuları ele alındı.

Etiyopya Ulusal Savunma Kuvvetleri (ENDF) Dış İlişkiler ve Askeri İşbirliği Genel Müdürü Teshome Gemechu, o dönemde Etiyopya ile Fas arasındaki ilişkilerin birçok sektörde istikrarlı bir şekilde güçlendiğini ve iki ülke arasındaki uzun soluklu dostluğun Afrika dayanışmasını ve karşılıklı çıkarlar için birlikte çalışma konusundaki ortak taahhüdü yansıttığını vurguladı.

Gemechu, ayrıca, ortak komite toplantısının ‘Etiyopya-Fas ilişkilerinde tarihi bir dönüm noktası olduğunu ve mutabık kalınan iş birliği alanlarının pratik olarak uygulanması için yeni bir aşama açtığını’ belirtti.

ENA, Fas Silahlı Kuvvetleri Tedarik Direktörü Tuğgeneral Abdulkadir Osman'ın toplantı sırasında varılan anlaşmayı ‘askeri ilişkilerde önemli bir gelişme’ olarak nitelendirdiğini aktardı.

Tuğgeneral Osman, ‘Fas'ın Etiyopya ile savunma iş birliğini daha da güçlendirmeye kararlı olduğunu’ vurguladı.

“Sessiz diplomasi”

Bu konuda Şarku’l Avsat’a değerlendirmelerde bulunan Mısırlı bir kaynak, Fas-Etiyopya iş birliğinin ‘açıklığa kavuşturulması gerektiğini, ancak genel olarak endişe verici olmadığını, özellikle de Kahire'nin Rabat ile ilişkilerinin çok iyi olduğunu’ söyledi.

Kaynak, Rabat ile ‘sessiz diplomasi’ yaklaşımının benimseneceğini ve bu konuyla ilgili tartışmaların ‘suçlama bağlamında değil, sorunun doğasını anlamak ve Mısır'ın bu konudaki endişelerini tartışmak amacıyla’ yapılacağını düşünüyor.

Fas-Etiyopya görüşmesi, ABD Başkanı Donald Trump'ın bu ayın ortalarında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'ye gönderdiği mektupla aynı zamana denk geldi. Trump, mektupta “Nil Nehri'nin suyunun paylaşımı sorununu temelden ve sonsuza kadar çözmek için Mısır ve Etiyopya arasında ABD'nin arabuluculuğunu yeniden başlatmaya hazırım” ifadelerini kullandı. Trump, daha önce de defalarca kez, yönetiminin Kahire ile Addis Ababa arasında bir savaşı önlediğini söylemiş, ancak daha fazla ayrıntı vermemişti.

Mısırlı kaynak, Etiyopya'nın Mısır'a mesajlar göndermeye çalıştığına inanıyor. Bu mesajlar, Mısır ve Sudan'ın duyarlılığı ve Addis Ababa'nın yorum yapmaması üzerine Trump'ın arabuluculuk açıklamasının ardından artacak.

Öte yandan Etiyopyalı Milletvekili Muhammed Nur Ahmed, Fas ile iş birliğinin sadece askeri alanda değil, ticaret ve diplomasiyi de kapsadığını ve kimseye tehdit oluşturmaktan ziyade, bölge ülkeleriyle ilişkileri güçlendiren mesajlar taşıdığını düşünüyor.

Etiyopyalı Milletvekili Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, Mısır'ın Etiyopya’nın ortaklarından biri olduğunu vurgulayarak “Mısır ile savaşmadılar ve savaşmayacaklar, özellikle de Addis Ababa ilerleme ve refahla ilgileniyor ve Mısır veya başka bir ülkeyle savaşma niyetinde değil” dedi.

Buna karşın Mısırlı askeri stratejist Tümgeneral Samir Ferec, Etiyopya'nın bu gerekçelerini reddetti. Şarku’l Avsat’a değerlendirmelerde bulunan Tümgeneral Ferec, Addis Ababa'yı ‘Mısır'ın su haklarının düşmanı’ olarak nitelendirdi.

Mısır'ın ‘bu iş birliğinden endişe duymadığını” belirten Tümgeneral Ferec, “Arap Birliği üyesi bir ülke, Mısır'ın çıkarlarını tehdit eden başka bir ülkeyle nasıl iş birliği yapabilir?” diye sordu.

Etiyopya'nın bu toplantılardan çıkan mesajlarının Mısır'ı güvenlik veya askeri açıdan etkilemeyeceğini düşünen Mısırlı askeri stratejist, Mısır'ın bu konuyu Rabat ile hemen gündeme getirmeyeceğini, ancak iki ülke arasında gelecekte yapılacak toplantılarda ‘Mısır-Fas ilişkilerine önemli bir etkisi olmadan tutumunu ifade edeceğini’ tahmin ediyor.


Üst düzey askeri komutan Aden'deki bombalı saldırıdan sağ kurtuldu

Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
TT

Üst düzey askeri komutan Aden'deki bombalı saldırıdan sağ kurtuldu

Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)

Dün, Yemen'in geçici başkenti Aden'de, Amalika Tugayları İkinci Tugay Komutanı ve Aden'de güvenliğin sağlanmasındaki kilit isimlerden biri olan Tuğgeneral Hamdi Şukri es-Subeyhi’nin konvoyuna bomba yüklü araçla saldırı düzenlendi. Gelen haberlere göre Tuğgeneral Subeyhi, askeri konvoyun trafiğin yoğun olduğu Dar Sad bölgesinin Caule beldesinden geçerken meydana gelen patlamadan sağ kurtuldu.

Saldırı, Hadramut'un en büyük şehri Mukelle'deki yerel yetkililerin, yaklaşık üç hafta önce Yemen'den çekilen Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) tarafından yönetilen Güney Geçiş Konseyi (GGK) gruplarının gözetiminde bulunan gizli hapishaneleri ve suikastlarda kullanılan patlayıcıları ortaya çıkarmasından bir gün sonra meydana geldi.

Olay, Yemen’deki Meşruiyeti destekleyen Suudi Arabistan liderliğindeki Arap Koalisyonu’nun GGK’yı feshetmesinin ardından ülkenin güney illerinde istikrarı yeniden tesis etmeye ve askeri ve güvenlik güçlerini birleştirmeye çalıştığı bir dönemde güvenlik endişelerini yeniden gündeme getirdi.


Eş-Şebab, Somali'deki stratejik öneme sahip bir adaya saldırı başlattı

"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
TT

Eş-Şebab, Somali'deki stratejik öneme sahip bir adaya saldırı başlattı

"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)

Çeşitli kaynaklara göre, eş-Şebab militanları dün Somali'nin güneyindeki stratejik bir adaya saldırdı ve yarı özerk Cubaland bölgesinde konuşlanmış askeri birliklerle çatıştı.

Yaklaşık yirmi yıldır El-Kaide ile bağlantılı olan eş-Şebab, Somali hükümetiyle savaşıyor.

Cubaland yetkilileri saldırıyı püskürttüklerini açıkladı, ancak grup daha önce operasyonları için bir fırlatma noktası olarak hizmet veren Kuday Adası'ndaki bir askeri üssü ele geçirdiklerini iddia etti.

Kismayo sahil kentindeki bir topluluk lideri AFP'ye verdiği demeçte, militanların "Kuday kasabasının dışındaki askeri üsse baskın düzenledikten sonra adayı kuşattıkları" bilgisini aldığını belirterek, "şu anda neler olduğunun ayrıntılarını bilmenin hala zor olduğunu" ifade etti.

Kismayo'dan askerlere yardım etmek için birkaç tekne gönderildiğini, ancak Cubaland güçlerinin yardım çağrısı yapmasından kısa bir süre sonra adadaki iletişimin kesildiğini söyledi.

Cubaland yetkilileri tarafından yapılan açıklamada, "güvenlik güçleri düşmana ağır kayıplar verdirdi ve saldırıda kullanılan birçok askeri aracı imha etti" denildi.

“Eş-Şebab Hareketi” ise savaşçılarının “ada içinde ve dışında 3 askeri üssün tam kontrolünü ele geçirmeyi başardığını” duyurdu.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Kismayo'nun yaklaşık 130 kilometre güneybatısında bulunan Kuday Adası, 2015 yılının başlarında Somali Ulusal Ordusu'nun Kenya Savunma Kuvvetleri ile iş birliği içinde gerçekleştirdiği bir operasyonla "Eş-Şebab" hareketinin elinden kurtarıldı.