Mısır'ın petrol ve gaz sektöründeki büyüme hızını artırıyor

Süveyş Körfezi’ndeki “Ras Abu Rudeis” bölgesinde yeni bir petrol kuyusu keşfedildi (Reuters)
Süveyş Körfezi’ndeki “Ras Abu Rudeis” bölgesinde yeni bir petrol kuyusu keşfedildi (Reuters)
TT

Mısır'ın petrol ve gaz sektöründeki büyüme hızını artırıyor

Süveyş Körfezi’ndeki “Ras Abu Rudeis” bölgesinde yeni bir petrol kuyusu keşfedildi (Reuters)
Süveyş Körfezi’ndeki “Ras Abu Rudeis” bölgesinde yeni bir petrol kuyusu keşfedildi (Reuters)

*Mahmud Abduh
Mısır petrol ve gaz sektörü, şu anda en iyi dönemini yaşıyor. Dört yıl önce Akdeniz’deki dev Zohr gaz alanında keşif çalışmaları başladı. Kızıldeniz’de, Akdeniz’de, Süveyş Körfezi’nde ve Sina Yarımadası’nda ise keşif faaliyetleri devam ediyor.
Mısır Petrol Bakanlığına bağlı Petrol Genel İdaresi Yürütme Başkanı Usame Abid, geçen mali yılda petrol ve doğalgaz alanlarında yeni 60 keşif yapıldığını belirtti.
Abid, geçen pazartesi günü Mısır Temsilciler Meclisi’nin plan ve bütçe komitesi toplantısı sırasında, yakında ayrıntıları açıklanacak olan iki yeni keşif yapıldığını açıkladı. Keşiflerden biri, İtalyan enerji şirketi ENI tarafından açıklanacağını ve diğer keşfin de devlete ait Petrogas şirketine ait olduğunu söyleyen Usame Abid, Sina Yarımadası’nda da yeni bir keşfin gerçekleştiğine dikkati çekti.
İtalyan ENI şirketi, Mısır Petrol Genel İdaresi’na bağlı Balaeim Petroleum şirketiyle işbirliği dahilinde, Süveyş Körfezi’ndeki “Ras Abu Rudeis” bölgesinde yeni bir petrol kuyusunun keşfedildiği duyurdu. Günlük 5 bin varil petrol üretimi yapılacağını söyleyen İtalyan şirket, yeni keşfin bölgenin güneyindeki çalışmalarda gerçekleştiğini belirtti. Reuters’ın aktardığına göre ENI şirketi, üretimin birkaç gün içerisinde başlayacağını söylerken, tahmini toplam rezervin de yaklaşık 200 milyon varil petrol olduğunu vurguladı.
Şirket, Balaeim Petroleum’un yeni keşifler ve kuyunun yakınlarındaki mevcut alt yapıdan faydalanma imkanı için hızlı ve gelişmiş projeler sağladığını söyleyerek, “Bu strateji, aynı zamanda keşfi hızlandırmak ve üretim hattı boyunca kuyu açmak için Ras Abu Rudeis bölgesindeki gelecek faaliyetlerde uygulanacaktır” dedi.
Öte yandan ENI şirketi, Zohr gaz alanındaki üretimin 2020 başlarında günlük 3,2 milyar metreküp seviyesine ulaşmasının beklendiğini açıkladı. Şirketin Genel Müdürü Alessandro Politi, İtalyan haber ajansı AKI’ye yaptığı açıklamada, sahadaki mevcut üretim oranının 2,7 milyar fit küpe ulaştığını ve 2019 sonuna kadar da 3 milyar fit küpe ulaşmasının beklendiğini ifade etti.
Mısır Petrol Bakanlığı sözcüsü Hamdi Abdulaziz ise yeni keşiflerin veya henüz keşfedilmemiş olanların, bu sektörde meydana gelen gelişmeleri ve değişiklikleri takip ederek Mısır petrol ve gaz sektörüne yeni yatırımlar çekmek için bir plana ihtiyaç duyduğunu vurguladı.
Abdulaziz, Independent Arabia’ya yaptığı açıklamada, Petrol Bakanlığı’nın şu anda devlete ait 7 rafinerinin geliştirilmesi ve iyileştirilmesi için çabaladığını belirtti.
Hamdi Abdulaziz, 4,4 milyar dolar maliyetle Kahire petrol rafine şirketi de dahil olmak üzere yeni petrol şirketler kurmayı ve yılda 4,2 milyon ton üretim sağlamayı planladıklarını açıkladı. Asyut şirketinin de şu anda kurulma aşamasında olduğuna dikkati çeken Abdulaziz, 2020 yılının ilk çeyreğinde benzin üretimine ve Kızıldeniz Şirketi’nin inşasına başlanacağını söyledi.
Devlete ait şirketlerden olan EGAS doğalgaz şirketinin verilerine göre 1966 yılından 2019 yılına kadar geçen 63 sene içerisinde doğalgaz aramak için 387’si Nil Deltası’ndaki imtiyaz bölgesinde, 302’si ise Akdeniz bölgesinde olmak üzere 689 kuyu açıldı.
Şirket, yayınladığı bir bildiride, 1966 yılından bu yana yapılan toplam keşiflerin 173’ü Nil Deltası’nda ve 210’u Akdeniz’de olmak üzere 382’i keşif gerçekleştirildiğini belirtti. Keşiflerdeki başarı oranının tamamen ve kısmen olmak üzere yüzde 55’e ulaştığı, bunların yüzde 45’inin Nil Deltası’nda yüzde 69'unun ise Akdeniz’de sağlandığı ve toplam üretilen gazın 2,51 trilyon metreküp olduğu ifade edildi.
EGAS doğalgaz şirketi, Temmuz 2018’den 2019 yılında kadar 8 kuyu açıldığını, Akdeniz’de ve Nil Deltası’nda yüzde 100 başarıya ulaşıldığını açıkladı.
En önemli keşiflerini Nil Deltası’nda İbn-i Yunus ve Akdeniz’de ise Nur ve Savan olduğunu söyleyen şirket, Akdeniz, Nil Deltası ve Kuzey Sina’da birkaç havza alanı bulunduğunu belirterek keşiflerin henüz yeteri düzeyde tamamlanmadığını ve araştırmaların hala sürdüğünü ifade etti.
Öte yandan Shell Genel Başkan Yardımcısı Gerald Schotman, şirketin Mısır hükümetine borçlu olmadığını ve 2020 yılının ikinci yarısında ülkede son zamanlarda sağlanan imtiyazlı alanlarda faaliyete geçmek istediklerini belirtti.
Schotman, Reuters’a yaptığı açıklamada, şirketin geçen Mart ayında Mısır tarafından ilan edilen Kızıldeniz’deki petrol ve doğalgaz arama ihalesine başvuruda bulunduklarını, ilerleyen dönemde ilan edilecek benzer bir Akdeniz ihalesine de katılmak istediklerini ifade etti.
Shell’in Mısır’daki faaliyetlerini artırdığını ve özellikle denizcilik alanında hızını artırdığını söyleyen Gerald Schotman, Mısır’ın oldukça önemli bir pazar olduğunu, bölgede bir enerji merkezi olma beklentilerine değer verdiklerini söyleyerek, bu durumların da Mısır’a yatırım yapmak için harika bir fırsat oluşturduğunu vurguladı.
Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı habere göre Schotman, “Faaliyetlerimiz arttırmak, Mısır’daki yatırımlarımızı genişletmek ve Kızıldeniz’e yönelik teklifimizi güçlendirmekle ilgileniyoruz” dedi.
Şirketin, hala hazırlık aşamasında olduğunu, Mısır Genel Petrol Şirketi ve EGAS ihalelerinde elde ettiği alanlarla ilgili sismik bir inceleme yaptığını belirterek, 2020 yılının ikinci yarısında imtiyazlı alanlarda faaliyete başlamak için sabırsızlandıklarını vurguladı.
 



Türk-Arap toplantısında Gazze Şeridi ve Filistin topraklarındaki İsrail ihlallerine son verilmesi çağrısında bulunuldu

Antalya Diplomasi Forumu (ADF2026) kapsamında Gazze konulu toplantıya katılan bakanlar ve yetkililerin hatıra fotoğrafı, 18 Nisan 2026 (Dışişleri Bakanlığı)
Antalya Diplomasi Forumu (ADF2026) kapsamında Gazze konulu toplantıya katılan bakanlar ve yetkililerin hatıra fotoğrafı, 18 Nisan 2026 (Dışişleri Bakanlığı)
TT

Türk-Arap toplantısında Gazze Şeridi ve Filistin topraklarındaki İsrail ihlallerine son verilmesi çağrısında bulunuldu

Antalya Diplomasi Forumu (ADF2026) kapsamında Gazze konulu toplantıya katılan bakanlar ve yetkililerin hatıra fotoğrafı, 18 Nisan 2026 (Dışişleri Bakanlığı)
Antalya Diplomasi Forumu (ADF2026) kapsamında Gazze konulu toplantıya katılan bakanlar ve yetkililerin hatıra fotoğrafı, 18 Nisan 2026 (Dışişleri Bakanlığı)

Türkiye, Suudi Arabistan, Mısır, Ürdün, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nden (BAE) bakanlar ve yetkililer, Gazze Şeridi’ndeki durumu, İsrail’in ateşkes ihlallerini ve ABD Başkanı Donald Trump tarafından ortaya konulan barış planının ikinci aşamasının uygulanmasını ele aldı.

Toplantıya, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ev sahipliği yaptı. Görüşme, Antalya Diplomasi Forumu (ADF2026) kapsamında dün gerçekleştirildi. Toplantıya Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, Mısır Dışişleri Bakanı Bedr Abdulati, Ürdün Dışişleri Bakanı Eymen es-Safedi, Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile BAE Devlet Başkanı Diplomasi Danışmanı Enver Karkaş katıldı.

Dışişleri Bakanlığı kaynakları, toplantının öncelikli amacının, bölgedeki gelişmeler ışığında Filistin meselesini uluslararası toplumun gündeminde tutmak olduğunu belirtti. Kaynaklar, özellikle ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ile Lübnan’da artan İsrail geriliminin bu çabayı daha da önemli hale getirdiğini ifade etti.

İsrail’e yönelik eleştiriler

Kaynaklar, toplantıya katılanların Gazze Şeridi’nde ateşkesin sürdürülebilirliğine yönelik çabaların devam etmesi gerektiğini vurguladığını, ayrıca Filistinlilerin bölgeyi kendi kendilerine yönetmesi ve yeniden imar çalışmalarının vakit kaybetmeden başlatılmasının önemine dikkat çektiğini aktardı.

dv
Antalya Diplomasi Forumu (ADF2026) kapsamında düzenlenen Gazze konulu toplantıdan, 18 Nisan 2026 (Dışişleri Bakanlığı)

Aynı kaynaklara göre, Gazze Şeridi’nde barış planının ikinci aşamasına geçilmesinin Ortadoğu’daki gerilimi azaltmaya katkı sağlayacağı konusunda mutabakata varıldı. İsrail’in birinci aşamadaki yükümlülüklerini yerine getirmemesi, ateşkes ihlallerini sürdürmesi ve Gazze Şeridi ile Batı Şeria’daki operasyonlarını devam ettirmesinin barış sürecini sekteye uğrattığı ifade edildi.

Kaynaklar ayrıca, İsrail’in Batı Şeria’da ‘ayrımcı yapıyı’ derinleştiren uygulamaları ile Mescid-i Aksa dahil kutsal mekânların tarihi statüsünü zedeleyen adımlarının da gündeme geldiğini belirtti. Katılımcılar, uluslararası toplumun bu gelişmeler karşısında daha kararlı bir tutum sergilemesi gerektiğini ve İsrail’in ateşkesi zayıflatmaya yönelik girişimleri ile iki devletli çözümü engelleme çabalarına karşı adım atılmasının önemini vurguladı.

vfvbfrgb
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik saldırıları bölgede büyük yıkıma neden oldu. (Reuters)

Gazze Şeridi’ndeki Sağlık Bakanlığı tarafından geçtiğimiz çarşamba günü yayımlanan verilere göre, 10 Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkesten bu yana Gazze Şeridi’nde 757 kişi hayatını kaybetti, 2 bin 111 kişi yaralandı. 7 Ekim 2023’te başlayan savaşın başlangıcından itibaren toplam can kaybı 72 bin 336’ya, yaralı sayısı ise 172 bin 213’e ulaştı.

Genişleme politikasına ilişkin uyarı

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İsrail’i güvenlik gerekçesini öne sürerek daha fazla toprak işgal etmeye çalışmakla suçladı.

Fidan dün ADF2026 kapsamında yaptığı konuşmada, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun güvenlik konusunu daha fazla toprak ele geçirme amacıyla kullandığını söyledi. İsrail’in Gazze Şeridi, Batı Şeria, Doğu Kudüs ile Lübnan ve Suriye’ye yönelik genişlemeci bir politika izlediğini ifade etti.

Fidan, İsrail’in süregelen işgal politikalarına en kısa sürede son verilmesi gerektiğini vurgulayarak, bölgede kalıcı barışın tek yolunun ülkelerin birbirlerinin toprak bütünlüğüne saygı göstermesi ve sınırlarını tanıması olduğunu belirtti.

scdv s
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Antalya Diplomasi Forumu’nda (ADF2026) yaptığı konuşmada (Dışişleri Bakanlığı)

Fidan, İsrail’in genişlemeci politikalarının ve toprak edinme girişimlerinin Türkiye açısından bölgesel bir sorun teşkil ettiğini belirtti. Fidan, İsrail’in halihazırda Avrupa ve ABD tarafından güçlü şekilde desteklenmesinin durumu daha da karmaşık hale getirdiğini ifade ederek, Avrupa Birliği’nin (AB) İsrail’in faaliyetlerini sınırlamak için kurumsal düzeyde ortak bir tutum sergilememesini eleştirdi.

Avrupa’nın, özellikle Gazze Şeridi’nde yaşanan ‘soykırımın’ ardından giderek daha fazla farkındalık geliştirdiğini ve İsrail’in politikalarından mesafe koymaya başladığını söyleyen Fidan, bölge ülkelerinin de yeni bir ‘uyanış sürecinin’ eşiğinde olduğunu ve İsrail’i bölgesel bir tehdit olarak gördüğünü dile getirdi.

Fidan ayrıca, İsrail’in barış planının ilk aşamasına ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmediğini, özellikle insani yardımlar konusunda eksiklikler bulunduğunu vurguladı. Gazze Şeridi’ne daha fazla tıbbi ve insani yardımın girişine izin verilmesi gerektiğini belirten Fidan, Filistin teknik komitesinin bölgede çalışmalarına başlaması çağrısında bulundu.

Uluslararası toplumun tutumuna tepki

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, cuma günü ADF2026’nın açılışında yaptığı konuşmada, uluslararası topluma uzlaşı temelinde harekete geçme ve İsrail’in barış süreci ile müzakereleri zayıflatma girişimlerine karşı hazırlıklı olma çağrısında bulundu.

dsv
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Antalya Diplomasi Forumu’nun (ADF2026) açılışında konuştu. (Cumhurbaşkanlığı)

Erdoğan, Gazze Şeridi’nde yaşananların yalnızca bir insani trajedi olarak değerlendirilmesinin yetersiz olduğunu belirterek, bölgede yaşananların mevcut uluslararası sistemin nelere izin verdiğini açık biçimde ortaya koyduğunu ifade etti.

Küresel sistemdeki krizin öncelikle ahlaki ve varoluşsal bir boyut taşıdığını dile getiren Erdoğan, bu krizin ulaştığı seviyeyi anlamak için 7 Ekim 2023 sonrasında Gazze Şeridi’ne bakmanın yeterli olduğunu söyledi.

Erdoğan, son iki buçuk yılda İsrail saldırıları sonucu 73 bin Filistinlinin hayatını kaybettiğini, 172 binden fazla kişinin yaralandığını belirtti.

Erdoğan, “Gazze’de yaşananlar, mevcut sistemin neye izin verdiğini, neyi görmezden geldiğini ve kimi koruduğunu açıkça göstermektedir” ifadesini kullandı.


Kudüs Gücü Komutanı, savaşın etkilerini görüşmek üzere Bağdat’ta

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani (Reuters)
İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani (Reuters)
TT

Kudüs Gücü Komutanı, savaşın etkilerini görüşmek üzere Bağdat’ta

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani (Reuters)
İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani (Reuters)

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani, Ortadoğu’daki savaşın yansımalarını görüşmek ve Tahran’a bağlı silahlı grupların liderleri ile temaslarda bulunmak üzere Bağdat’ı ziyaret etti. Iraklı bir yetkili dün AFP’ye yaptığı açıklamada ziyareti doğruladı.

Kaani’nin ayrıca, Nuri el-Maliki’nin yeniden göreve gelme ihtimalinin zayıflamasının ardından, Irak’ta başbakan adayının belirlenmesi sürecinde yaşanan ‘siyasi tıkanıklık krizini’ de ele alacağı belirtildi.

Söz konusu ziyaret, İran ile ABD-İsrail arasında 8 Nisan’da yürürlüğe giren ve iki hafta sürmesi öngörülen ateşkesin ardından Kaani’nin kamuoyuna yansıyan ilk yurt dışı ziyareti oldu.

Bağdat yönetimi, uzun süredir dış politikasında etkili olan iki rakip güç (İran ile ABD) arasında denge kurmaya çalışıyor.

40 günden uzun süren savaşın etkilerinden Irak da kaçınamadı. Bu süreçte, Halk Seferberlik Güçleri (Haşdi Şabi) ve İran’a yakın silahlı gruplara ait noktalar, ABD ve İsrail’e atfedilen saldırıların hedefi oldu. Buna karşılık, ABD çıkarları Iraklı grupların üstlendiği saldırılarla hedef alınırken, Tahran da ülkenin kuzeyinde İranlı Kürt muhalif gruplara yönelik operasyonlar düzenledi.

Kaani’nin, Bağdat’ta ‘siyasi güçlerin liderleri ve bazı silahlı grup komutanlarıyla bir dizi görüşme gerçekleştirmeye başladığı’ bildirildi. Üst düzey bir Iraklı yetkili, temaslarda ‘bölgesel gerilimin düşürülmesi ve bunun Irak’a yansımalarının’ ele alındığını aktardı.

Yetkili, İran heyetinin ayrıca ‘Irak içinde Tahran’a yakın gruplar arasında tutum birliği sağlanması ve durumun Irak ile bölgede güvenlik açısından tırmanmaya sürüklenmemesini garanti altına alma’ hedefi taşıdığını ifade etti.

Ziyaret, İran’a yakın etkili bir silahlı gruptan bir kaynak ile Koordinasyon Çerçevesi’ne yakın iki kaynak tarafından da doğrulandı. Söz konusu ittifak, parlamentodaki en büyük blok konumunda bulunuyor ve Tahran’a yakın Şii partilerden oluşuyor.

Kaani, DMO bünyesinde dış operasyonlardan sorumlu Kudüs Gücü’nün başında bulunuyor. Kaani, görevi devraldığı Kasım Süleymani’nin Ocak 2020’de Bağdat Havalimanı yakınlarında ABD saldırısında öldürülmesinin ardından Irak’a birçok kez ziyaret gerçekleştirdi. Ancak bu tür ziyaretler nadiren kamuoyuna açıklanıyor.

Iraklı yetkili, mevcut ziyaretin aynı zamanda ‘Iraklı taraflar arasında uzlaşı sürecini desteklemeye ve görüş ayrılıklarını gidermeye yönelik yoğun İran diplomatik trafiğinin bir parçası’ olduğunu, özellikle hükümetin kurulması ve güç dengeleri konusundaki anlaşmazlıkların sürdüğünü belirtti.

Koordinasyon Çerçevesi, ocak ayında Nuri el-Maliki’yi, seçimlerin ardından başbakanlık için Muhammed Şiya es-Sudani’nin yerine aday göstermişti. Ancak ABD’nin Maliki’nin yeniden göreve gelmesi halinde Bağdat yönetimine desteği kesme tehdidinde bulunması, Irak siyasetinde belirsizliğe yol açtı.

Iraklı siyasi kaynaklar, pazartesi günü AFP’ye yaptıkları açıklamada, Maliki’nin 2006-2014 yılları arasında iki dönem yürüttüğü başbakanlık görevine geri dönme ihtimalinin zayıfladığını belirtti.

Irak parlamentosu, 11 Nisan’da Nizar Amidi’yi cumhurbaşkanı olarak seçti. Anayasaya göre Amidi’nin, seçilmesinden itibaren 15 gün içinde parlamentodaki en büyük blok tarafından gösterilen adayı hükümeti kurmakla görevlendirmesi gerekiyor.


Barguti 24 yıldır hapiste olmasına rağmen hala gücünü koruyor

Mervan Barguti, İsrail polisi tarafından Tel Aviv'deki mahkemeye duruşma için getirilirken, 20 Mayıs 2004 (Reuters)
Mervan Barguti, İsrail polisi tarafından Tel Aviv'deki mahkemeye duruşma için getirilirken, 20 Mayıs 2004 (Reuters)
TT

Barguti 24 yıldır hapiste olmasına rağmen hala gücünü koruyor

Mervan Barguti, İsrail polisi tarafından Tel Aviv'deki mahkemeye duruşma için getirilirken, 20 Mayıs 2004 (Reuters)
Mervan Barguti, İsrail polisi tarafından Tel Aviv'deki mahkemeye duruşma için getirilirken, 20 Mayıs 2004 (Reuters)

Filistinli lider Mervan Barguti (67), tutuklanmasının üzerinden 24 yıl geçmesine ve bu sürenin önemli bir bölümünü dar hücrelerde tecrit altında geçirmesine rağmen, Filistin sahnesindeki varlığını koruyor. Barguti, karar alma mekanizmalarında yer alan diğer isimlerin sembolik ağırlığını aşarak etkisini sürdürürken, geçmiş yıllarda Fetih Hareketi içindeki seçimlerde de birçok ismin önüne geçti. Gözler, önümüzdeki ay yapılması planlanan hareketin sekizinci kongresine çevrildi.

Tutuklanmadan önce Filistin lideri Yaser Arafat’a yakınlığıyla bilinen Barguti, Fetih hareketi içinde “Arafatçı” olarak tanınıyor. Bu durum, hareket içinde ona güçlü bir destek sağlarken, İsrail açısından ve Arafat çizgisine muhalif kesimler tarafından aleyhine değerlendiriliyor.

Fetih içinde geniş bir tanınırlığı olan Barguti, destekçileri tarafından Filistinlileri birleştirebilecek “kurtarıcı” biri olarak görülüyor. Hareketin sekizinci kongresi, Barguti’nin bu konumunu koruyup korumadığını veya Filistin yönetimi, Fetih ve genel siyasi dengelerde yaşanan büyük değişimlerin ardından etkisini hala sürdürüp sürdürmediğini ortaya çıkaracak.