Genetiği değiştirilmiş Çinli bebeklerde istenmeyen sonuçlar meydana gelmiş olabilir

Crispr/Cas9 gen düzenleyici bileşenleri enjekte edilmiş bir cenin (Dr. Kathy Niakan/Nature )

Bilim insanları, bu yıl doğan ve tarihte bir ilki teşkil eden genetiği değiştirilmiş bebeklerin genomlarının, bu öncü süreci yürütenlerin bile bilmediği beklenmedik değişikliklere maruz kalabileceği uyarısında bulundu.
Geçen sene Çinli bir bilim insanı, dünyadaki genetiği değiştirilmiş ilk bebekleri yarattığını iddia etmişti. Lula ve Nana olarak bilinen ikiz kız kardeşler, Crispr gen düzenleme prosedürünün hayatta kalan ilk bebekleriydi.
Araştırmanın arkasındaki tartışmalı Çinli biyofizikçi He Jiankui, çocukların doğumunu başarı olarak nitelendirmiş ve HIV'e karşı doğal direnç sahibi olduklarını öne sürmüştü.
Şimdiyse, çalışmayı anlatan yayımlanmamış makale dünyaya sızmış görünüyor. The MIT Technology Review, "HIV Direnci İçin Genom Düzenlemesi Yapılan İkizlerin Doğumu" başlıklı makalenin kendilerine gönderildiğini belirtiyor.
Bu, bilim insanlarının çalışmayı kontrol ettiği ve halka açık yorumlarda bulunduğu anlamına geliyor. Bilim insanları ayrıca, çalışmadan kaynaklı bir dizi tehlike ve kaygı hususunda da uyarıda bulunuyor.
Bu kaygılar arasında, genlerde yapılan düzenlemelerin genomun farklı kısımlarında istenmedik sonuçlara neden olması da yer alıyor.
Araştırmacılar, "amaç dışı" veya ekibin hedefindeki yer dışında oluşabilecek diğer mutasyonlara karşı genomu kontrol ettiklerini öne sürüyor. Sadece bir tane bulduklarını belirtiyorlar.
Ancak MIT Technology Review'deki bilim insanları araştırmanın kaçınılmaz biçimde eksik olduğuna dikkat çekiyor. Doğası gereği, ceninlerden test amacıyla bir hücre alınmışsa, bu hücre bebeklerin vücuduna katkı sunmaya devam etmez. Bu yüzden istenmeyen veya tespit edilemeyen amaç dışı değişiklikler meydana gelmiş olabilir.
Independent Türkçe'de yer alan habere göre, araştırmacılar ayrıca sızan makaledeki diğer bir dizi tuhaf ayrıntıya da dikkat çekiyor.
Doktorların isimlerinin yazar olarak yer almaması; çalışmanın ne zaman gerçekleştiğine dair bir tarihin bulunmaması gibi diğer eksik veya kafa karıştırıcı detaylar; etik sorunların tam olarak ele alınmasındaki açık başarısızlık bunlardan bazıları. Araştırmacılar ayrıca, ebeveynlerin ve doktorların bu çalışmadaki katkılarından tam olarak haberden olmayabileceğini veya yanlış sebeplerden dolayı araştırmada yer almaya teşvik edilmiş olabileceğini öne sürüyor.