Arap bakanlar İsrail’den ‘ciddi müzakereler’ talep ediyor

Geçtiğimiz hafta Ramallah’taki bir Yahudi yerleşim birimi yakınlarındaki Filistinliler ve İsrail askerleri arasında yaşanan çatışmalar (AFP)

İsrail’in ilhak planını reddeden Ürdün, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Mısır, Fas, Tunus, Umman, Kuveyt ve Filistin’in Dışişleri Bakanları dün, Tel Aviv’e  iki devletli bir çözüm temelinde Filistinlilerle doğrudan ciddi müzakerelere girerek barış arzusunu dile getirdi.
Arap bakanlar Ürdün’ün çağrısı üzerine, Arap Birliği Genel Sekreteri’nin de katılımıyla video konferans aracılığıyla gerçekleştirdikleri toplantının ardından yaptıkları açıklamada, İsrail’e vazgeçme çağrısında bulunarak barışı gerçekleştirmek istediklerinin altını çizdi.
Bunun ancak iki devletli çözüm temelinde bir barış anlaşmasına varmak için Filistinlilerle ciddi, doğrudan ve etkili müzakerelere girerek mümkün olacağı vurgulandı.
İşgal altındaki Filistin topraklarının herhangi bir bölümünü ilhak edilmesinin reddedildiği ifade edilerek, ilhakın uluslararası hukuku ihlal anlamına geleceği konusunda uyarılarda bulunuldu. Bu adımın iki devletli çözümü ve barış sürecinin dayandığı tüm temelleri, adil ve kapsamlı bir barışa ulaşmak için hedeflenen çabaları baltaladığına dikkat çekildi.
Arap Barış İnisiyatifinde yer alan Arap pozisyonuna bağlı kalmayı ve iki devletli çözümün (...) çatışmayı çözmenin ve kapsamlı barışa ulaşmanın, Arap ülkeleri ile İsrail arasında normal ilişkilerin kurulmasının bir yolu olduğu vurgulandı.
Arap Barış Girişimi, 2002 yılında Beyrut Zirvesi'nde Arap Birliği tarafından onaylanan bir teklif olarak sunulmuştu. Girişim, Doğu Kudüs'ün başkent olduğu 4 Haziran 1967 sınırlarında bir Filistin devletinin kurulmasını öngörüyor. Filistinli mülteciler sorununa adil bir çözüm ve İsrail'in işgal altındaki Suriye Golan Tepeleri'nden ve Lübnan'ın güneyinde bulunan işgal altındaki topraklardan çekilmesi ve buna karşılık Arap ülkelerinin onu tanıması ve ilişkilerin normalleştirilmesini bekleniyor.
Arap bakanlar tarafından dün yapılan ortak açıklamada,  Uluslararası Hukuk ve Arap Barış İnisiyatifi uyarınca, 4 Haziran 1967 sınırlarında, her şeyden önce özgürlük haklarını elde edebilecekleri ve Doğu Kudüs'ün başkenti olduğu bağımsız bir devlet kurma, tüm meşru haklarını yerine getirme çabalarında Filistinlilerin yanında durdukları ifade edildi. Ayrıca ‘iki devletli bir çözüm temelinde çatışmayı çözmek için ciddi ve etkili müzakerelere geri dönme’ çağrısında bulundular. Ayrıca uluslararası topluma ‘uluslararası hukuk ve barışı korumak ayrıca ilhak kararının uygulanmasını önlemek için açık ve etkili pozisyonlar ve tedbirler almaya’ çağırdı.
Tartışmalara neden olan Barış Planı ABD Başkanı Donald Trump tarafından geçtiğimiz Ocak ayında sunulmuştu. Stratejik Ürdün Vadisi bölgesine ek olarak, işgal altındaki Batı Şeria'daki uluslararası yasalara göre yasadışı olan İsrail yerleşimlerinin ilhak edilmesini destekleme sözü vermişti.
Son zamanlarda İsrail'de koalisyon hükümetini oluşturan anlaşmaya göre, bu ayın başında ilhak planının uygulanmasına yönelik mekanizmanın açıklanabileceği bir tarih belirledi, ancak bu konuda henüz bir karar ya da açıklama yayınlanmadı.