ABD ve Rusya nükleer anlaşmada birbirini yalanlıyor

Washington ve Moskova, New Start Anlaşması’nın süresinin uzatılmasına ve nükleer silahların azaltılmasına ilişkin aralarındaki anlaşmazlıkları gidermek için geçen hafta yapılan görüşmeler hakkında birbiriyle çelişen açıklamalar yaptılar.
ABD’nin müzakerelerden sorumlu elçisi Marshall Billingsley salı günü yaptığı açıklamada, iki ülkenin 2021 Şubat ayında geçerliliği sona erecek anlaşmanın geleceği hakkında uzlaşmaya yönelik ilerleme kaydettiğini söyledi.
New Start stratejik silahların azaltılmasını öngören bir anlaşma. Marshall konuya ilişkin yaptığı açıklamada “Aslında karşılıklı olarak nükleer cephanelikleri sınırlama ve dondurmayı kabul etmeleri şartıyla New Start Anlaşması’nı belirli bir süre uzatmak istiyoruz. İki hükümetin en üst kademelerinde bir ön anlaşma olduğunu düşünüyoruz” ifadelerini kullandı.-
Rusya ve ABD’li yetkililer geçen hafta nükleer silahların kontrol altına alınmasına ilişkin yeni bir müzakere turu için Finlandiya’nın başkenti Helsinki’de bir araya gelmişti.
Rusya: ABD’nin şartını reddettik
Rusya’dan cevap gecikmedi. Üst düzey bir Rus yetkili hızlı davranıp ülkesinin, anlaşmanın uzatılması ve Rus ile ABD nükleer tersanelerinin dondurulmasına ilişkin ABD tarafından belirlenen şartı reddettiğini açıkladı.
Rusya Dışişleri Bakanı Yardımcısı Sergey Ryabkov, olaylar hakkında farklı bir açıklama yaparak Washington’un önerisini kabul etmediklerini duyurdu. Rusya merkezli TASS haber ajansının aktardığına göre Ryabkov “Bu kabul edilemez bir öneri” dedi.
Rus haber ajanslarına göre Rusya Dışişleri Bakanı Yardımcısı yaptığı açıklamada “ABD’liler onlara teslim ettiğimiz belgeleri kabul ederlerse, yarın bir anlaşmaya varabiliriz” dedi. RIA Novosti haber ajansının aktardığına göre bakan yardımcısı sözlerini şöyle sürdürdü:
“Ancak pek çok ihtilaf bulunurken Washington’daki meslektaşlarımızın bu tür fikirleri hangi gerekçelerle öne sürdüğünü hayal edemiyorum.”
Aynı zamanda Washington, Pekin’e defalarca nükleer silah cephaneliğini sınırlama müzakerelerine katılma çağrısında bulundu ancak üç hafta sonra yapılması planlanan ABD seçimlerinin yaklaşmasıyla birlikte ABD Başkanı Donald Trump’ın yönetimi, anlaşmanın şu anki haliyle kalacağına işaret etti.
ABD’nin müzakerelerden sorumlu yetkilisi, geçtiğimiz hafta ayrıntıları kaydetmeye başlamak amacıyla ön anlaşmaya son onayı vermek üzere Asya ziyaretini yarıda kesmişti. Billingsley “Bu anlaşmayı imzalamak için hazırız. Aslında bunu yarın imzalayabiliriz. Ancak Moskova aynısını yapacak siyasi bir istek göstermeli” ifadelerini kullandı. Billingsley, ABD’nin, nükleer programı git gide büyüyen Çin’in müzakerelere katılması için ısrar etmeye devam ettiğini ancak yine de Çin’in Rusya ve ABD cephanelikleri ile karşılaştırıldığında cephaneliğinin daha küçük olduğunu sözlerine ekledi. Billingsley açıklamalarını şöyle sürdürdü:
“Ruslarla üzerinde anlaştığımız bütün konular, Çinlileri müzakere masasına oturduklarında kapsaması için bu anlaşmanın genişletilmesine olanak sağlayacak şekilde çerçevelenmeli ve hazırlanmalı. ABD, Rusya ile kesinleştirme prosedürleri konusunda bir anlaşmaya varmaya çalışıyor ve bunun için gerekli adımları atmaya hazır. Nitekim Ruslar hakkında bildiğimiz bir şey var o da anlaşmaları bozma konusunda tecrübeli oldukları.”