ABD’de ‘burun buruna’ seçim yarışı

Florida’nın Miami kentinde yer alan bir seçim merkezine oy kullanmak için gelen seçmenler (AFP)
Florida’nın Miami kentinde yer alan bir seçim merkezine oy kullanmak için gelen seçmenler (AFP)
TT

ABD’de ‘burun buruna’ seçim yarışı

Florida’nın Miami kentinde yer alan bir seçim merkezine oy kullanmak için gelen seçmenler (AFP)
Florida’nın Miami kentinde yer alan bir seçim merkezine oy kullanmak için gelen seçmenler (AFP)

Amerika Birleşik Devletleri’nde (ABD) Demokrat aday Joe Biden'in kampanyası, kamuoyu yoklamaları halen Biden’i Cumhuriyetçilerin adayı Donald Trump’ın önünde göstermesine rağmen, destekçilerine başkanlık yarışının son haftalarında rahatlığa kapılmama çağrısında bulundu. Trump’ın kampanyası ise sattığı mallarda büyük indirimler yaparak daha fazla para toplamak için acele ettiği görülüyor.
Biden'ın Kampanya Müdürü Jen O'Malley Dillon, destekçilere hitaben yayınladığı mesajda, Trump’ın bu yarışta halen kazanma imkanı olduğu yönündeki acı gerçeği kabul ettiğini belirterek, “Bu yarış, Twitter'da ve televizyonda gördüğümüz bazı uzmanların önerebileceğinden çok daha yakın birbirine. Savaş meydanı olarak isimlendirilen ve bu seçimi belirleyecek olan ana eyaletlerde halen Trump ile burun burunayız” ifadelerini kullandı.
Karşı tarafta ise Başkan Trump ve kampanya ekibi iyimser bir fotoğraf veriyor. Cumhuriyetçi bağışçılarla toplandıklarında, Biden’e karşı zafer kazanabilecek güçte olduklarını vurguluyorlar. Cumhuriyetçi Parti’nin kıdemli isimlerinden ve Trump’ın kampanya müdürlüğünü yürüten Bill Stepien, Trump’ın yarışta ilerlemek için bir yolu olduğunu söyledi. Stepien ve kampanyanın önde gelen strateji analistlerinden Jason Miller, Arizona ve Pennsylvania dahil olmak üzere bazı kritik eyaletlerin seçimin kazananını belirleyeceğine işaret ederek, “kamuoyu yoklamalarının üstüne çıkmayı beklediklerini” ifade ettiler. Stepien ve Miller, Trump’ın ekibinin son 4 yılda oluşturduğu kabul mekanizması ve seçmen kayıtlarının, en nihayetinde rekabetin birbirine yakın geçeceği eyaletlerde seçim günü kendilerine avantaj sağlayacağını kaydettiler. Fakat işin doğrusu, kamuoyu yoklamaları ve bazı uzmanlar, Biden’ın potansiyel seçmeler arasında ülke genelinde büyük bir farkla önde olduğuna işaret ediyor. Pennsylvania, Michigan ve Wisconsin gibi kritik eyaletlerde iki rakip arasındaki farkın çok az olduğu belirtiliyor. Kuzey Carolina ve Florida gibi bölgelerde erken oy verme işlemi başlarken, bu bölgelerde Biden’in destekçilerinin yoğun bir şekilde sandığa gittikleri gözlemlendi.
Trump’ın kampanyası, destekçilerine sınırlı bir süreliğine ‘Colombos’ parolasını kullanarak yüzde 30 indirim alabileceklerini duyurdu. Trump’ın kampanyasında ayrıca destekçilere Trump ve Yardımcısı Mike Pence imzalı futbol topu kazanma veya 100 Club üyeliğine sahip olma gibi daha önce hiçbir seçim kampanyasında görülmeyen fırsatlar sunuluyor. Etkinliklerle dolu bir hafta sonu geçiren Trump, Michigan, Wisconsin, Nevada ve Arizona’ya gitti. Trump’ın kampanyası, 2016 seçimlerinde Trump’ın halk oylamasında yani anketlerde kaybetmiş görünmesine rağmen kazandığına atıfta bulunarak, o dönemki rakibi Hillary Clinton’un da kamuoyu yoklamalarında kazanma ihtimalinin yüksek olduğuna dikkat çekti. Kampanya yayınladığı mesajda, “2016'dan öğrendiğimiz bir şey varsa o da Donald Trump'ı ya da kampanyanın son günlerinde yarışa geri dönme yeteneğini hafife almamaktır. Trump destekçilerinin komitelerine son dönemde milyonlarca dolar aktarıldı. Trump’ın kampanyası, mali avantajlarını kolayca bir kalemde silebileceklerini dile getirdi.
Biden’in kampanyası, sadece Eylül ayında 383 milyon dolar bağış aldığını bildirdi. Bu miktardan 432 milyon dolar kaldığına işaret eden kampanya, 240 milyon doları 6 ana eyalette televizyon reklamları için harcadığını kaydetti. Biden'in Kampanya Müdürü Jen O'Malley Dillon, kampanyanın sahadaki organizasyonlara 100 milyon dolardan fazla harcadığını söyledi.
Çok bağış yapmak daima seçim sandığında zaferi getirmez. Ancak Biden ve Trump’a yapılan bağışlar bize tek bir şeyi anlatıyor o da son birkaç ayda paralarıyla bir nevi oy kullanan seçmenlerin ezici çoğunlukla Biden’i seçtiğidir.



Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
TT

Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)

ABD ve Çin arasındaki Panama Kanalı tartışması, Hong Kong merkezli CK Hutchison şirketiyle ilgili verilen kararın ardından tekrar alevleniyor. 

Panama Yüksek Mahkemesi'nin sitesinde dün gece açıklanan kararda, CK Hutchison'ın liman sözleşmesinin "Anayasa'ya aykırı olduğu" hükme bağlandı.  

Çinli iş insanı Li Ka-shing'in sahibi olduğu şirket, kanalın her iki yakasında da tesise sahip. Balboa ve Cristobal adlı limanları işleten firma, ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'in Panama Kanalı'nın kontrolünü ele geçirdiğini iddia etmesiyle başlayan diplomatik krizin ortasında kalmıştı. 

Buna çözüm olarak firma Panama Kanalı'nın iki yakasındaki stratejik limanlara ait hisselerini, Amerikan varlık yönetim şirketi BlackRock liderliğindeki konsorsiyuma 22,8 milyar dolar karşılığında satmayı 4 Mart'ta kabul etmişti.

Ancak Pekin, sert tepki gösterdiği satış işlemleri hakkında inceleme başlatmıştı. Ayrıca CK Hutchison Holdings'in limanlarla ilgili Panama yönetimine 300 milyon dolara yakın borcu olduğu da bildirilmişti.

New York Times (NYT) ve Wall Street Journal (WSJ), henüz tamamlanmayan anlaşmanın mahkeme kararından nasıl etkileneceğinin belirsiz olduğunu yazıyor. 

WSJ'nin analizinde, firmanın limanlardaki faaliyetlerini durdurmak zorunda kalabileceğine dikkat çekiliyor. Şirketin, Yüksek Mahkeme kararına itiraz hakkı yok ancak kararla ilgili çeşitli açıklamalar isteyerek lisans iptal sürecini uzatabilir. 

Panama yönetiminin, lisans iptalinin ardından yeni ihale süreci başlatılana kadar limanları yönetmesi için bir şirketi görevlendirebileceği belirtiliyor.

Panama Yüksek Mahkemesi'nin kararında "siyasi baskının önemli rol oynadığı" savunuluyor. Kararın "Başkan Trump için Batı Yarımküre'deki güvenlik hedeflerinde bir zafer kazandırdığı, Çin'in ise bölgedeki etkisini zayıflattığı" ifade ediliyor. 

ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'ya düzenlediği baskında lider Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores'i kaçırmasıyla Çin'in halihazırda Latin Amerika'daki önemli bir müttefikini yitirdiği hatırlatılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times


İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
TT

İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’a kara harekatı seçeneğini değerlendirdiği belirtiliyor.

Kimliklerinin paylaşılmaması şartıyla New York Times'a (NYT) konuşan yetkililer, İran'a saldırı seçenekleri arasında Amerikan komandolarının ülkeye gönderilmesinin yer aldığını söylüyor. 

Bu plana göre özel harekatçılar, ABD'nin haziranda düzenlediği saldırıda hasar görmeyen nükleer tesislere saldırı düzenleyecek. 

NYT, Amerikan komandolarının İran ve benzeri hedef ülkelere girerek nükleer tesisleri veya diğer stratejik değere sahip hedefleri vurmak için uzun süredir özel eğitim aldığını yazıyor. 

Analizde "en riskli seçenek" diye nitelenen alternatifle ilgili Beyaz Saray'ın net bir karara varmadığı aktarılıyor. 

Trump, önceden İran'a kara saldırısı hakkında çekincelerini dile getirmiş, 1979 İslam Devrimi'nin ardından patlak veren rehine krizini hatırlatmıştı. 

ABD'nin Tahran Büyükelçiliği'ni basan İranlılar, 52 Amerika vatandaşını 444 gün boyunca rehin tutmuştu. Dönemin ABD Başkanı Jimmy Carter, 1980'de Kartal Pençesi Operasyonu'nu başlatarak Delta Force birliklerini İran'a göndermiş, başarısız harekatta bir İranlı sivil ve 8 Amerikan askeri ölmüştü.

Trump, 11 Ocak'ta NYT'de yayımlanan söyleşisinde, Venezuela'ya düzenledikleri kara operasyonunun Carter'ın harekatı gibi başarısızlığa uğramadığını vurgulayarak övünmüştü. 

Amerikan gazetesinin analizine göre Pentagon'un Trump'a sunduğu seçenekler arasında, ülkedeki askeri ve güvenlik tesislerine saldırı düzenleyerek dini lider Ali Hamaney'in devrileceği koşulları oluşturmak da yer alıyor. 

İsrail ise hazirandaki saldırıların ardından İran'ın balistik füze programını büyük ölçüde yeniden inşa ettiğini savunuyor. Tel Aviv yönetimi, ABD'nin İran'a saldırması halinde Tahran'dan kuvvetli bir misilleme geleceğini düşünüyor. 

Bu nedenle İsrail'in, ABD'yle ortak operasyon düzenleyerek İran'ın balistik füze tesislerini vurmak istediği aktarılıyor.

Wall Street Journal'ın 28 Ocak'taki analizinde, Devrim Muhafızları'nın elinde İsrail'e ulaşabilecek yaklaşık 2 bin adet orta menzilli balistik füze ve önemli miktarda kısa menzilli füze stoku bulunduğu belirtilmişti.

Trump, İran riyalinin döviz karşısında çakılmasıyla 28 Aralık'ta patlak veren eylemlerde, göstericilerin vurulması veya idam edilmesi halinde askeri müdahale tehdidinde bulunmuş, daha sonra operasyonu askıya almıştı.

İran devleti eylemlerdeki can kaybına dair ilk açıklamayı 21 Ocak'ta yapmıştı. Güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği duyurulmuştu. 

Ancak ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), gösterilerde çıkan olaylarda 6 bin 373 kişinin hayatını kaybettiğini, 42 bin 486 kişinin gözaltına alındığını savunmuştu.

Independent Türkçe, New York Times, Wall Street Journal


Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
TT

Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)

Ukrayna ordusu, Rusya’ya karşı savaşacak asker bulmakta zorlanıyor. 

Wall Street Journal’ın analizinde, Ukrayna açısından bu yıl savaşın gidişatını belirleyecek en önemli unsurlar arasında insan gücünün yer aldığı belirtiliyor. 

Genç askerleri hızlı şekilde yetiştirip cepheye göndermek için tasarlanan "Sözleşme 18-24" programının, deneyimsiz kişileri tehlikeli savaş bölgelerine göndererek önemli kayıplara yol açtığına dikkat çekiliyor. 

18 yaşına girdiği gibi yoğun çatışmaların yaşandığı Pokrovsk cephesine gönderilen Kirilo Horbenko’nun ekimde ölmesi de buna örnek gösteriliyor. Genç asker sadece 6 ay görev yapabilmiş.

Program, genç askerlere yüksek maaş ve üniversite kontenjanı dahil çeşitli avantajlar sunarken, karşılığında 6 aylık askeri eğitim veriyor.

18 yaşındaki Vıyaçeslav Malets de ailesinin isteğine karşı gelerek geçen yıl Almanya'dan memleketi Ukrayna'ya dönüp savaşa girdi. Programa katılan ilk asker olan Malets, cephedeki hizmetlerinden dolayı Devlet Başkanı Volodimir Zelenski tarafından eylülde madalyayla ödüllendirildi.

Ancak genç savaşçı, bir ay sonra Pokrovsk cephesinde mayına basarak yaşamını yitirdi. 

Bu gelişmelerin ardından program, 18-24 yaşındaki gençleri cepheden uzaktaki drone operasyonu görevlerine yönlendirmeye başladı.

14 Ocak’ta göreve başlayan Savunma Bakanı Mihaylo Federov, bu pozisyondaki ilk açıklamasında insan gücü sıkıntısına dikkat çekmiş, 2 milyon Ukraynalının askerlikten kaçtığını söylemişti.

Ayrıca 200 binden fazla askerin firar ettiğini, bunun Ukrayna ordusunun beşte birine tekabül ettiğini vurgulamıştı. 

Ukrayna'nın cephe hatlarını düzenli olarak ziyaret eden ABD merkezli düşünce kuruluşu Dış Politika Araştırma Enstitüsü’nden Rob Lee, şunları söylüyor: 

İnsan gücü, 2026’da Ukrayna'nın savaş alanında nasıl bir performans göstereceğini belirleyecek en önemli unsur. Bu, aynı zamanda Rusya'nın ne kadar ilerleyebileceğini de belirleyecek.

Washington merkezli düşünce kuruluşu Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nin (CSIS) raporuna göre, Rusya'nın Şubat 2022'deki saldırısıyla başlayan savaşta yaklaşık 2 milyon kişi öldü, yaralandı ya da kayboldu. 

Çalışmada, Rusya'nın yaklaşık 1,2 milyon kayıp verdiği ifade ediliyor. Ukrayna içinse bu rakam 600 bin civarında. 

Rus ordusunda 275 bin ila 325 bin askerin hayatını kaybettiği, Ukrayna ordusundaysa 100 bin ila 140 bin askerin yaşamını yitirdiği aktarılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times