Washington, Devrim Muhafızları’na ve İran'ın Bağdat'taki büyükelçisine yaptırım uyguluyor

ABD Hazine Bakanlığı
ABD Hazine Bakanlığı
TT

Washington, Devrim Muhafızları’na ve İran'ın Bağdat'taki büyükelçisine yaptırım uyguluyor

ABD Hazine Bakanlığı
ABD Hazine Bakanlığı

ABD, Perşembe günü çeşitli dosyalar dolayısıyla İranlı yetkililere ve kuruluşlara yeni yaptırımlar uyguladı. İran'ın Bağdat Büyükelçisi İrej Mescidi’yi yaptırımlar listesine dahil eden ABD Hazine Bakanlığı, bu adımın Irak halkını Kudüs Gücü’nün etkilerinden koruma amaçlı atıldığını bildirdi. ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, İran rejimi ve bölgeyi istikrarsızlaştırmak için kullandığı ana aracı Kudüs Gücü’nün, Irak halkı aleyhinde kendi çıkarlarını bastırmak amacıyla uzun yıllar Irak'ı sömürdüğü, Kudüs Gücü'nün Irak'taki faaliyetlerinin Irak’ın güvenliği, egemenliği ve refahını baltalamaya devam ettiği belirtildi. Diğer yandan İran Dışişleri Bakanlığı ise, cevaben Tahran'ın ABD'nin Irak Büyükelçisi ve diğer diplomatlara yaptırım uyguladığını açıkladı.
Mescidi’nin Irak'taki Kudüs Gücü'nde üst düzey bir general, aynı zamanda İran'ın Irak Büyükelçisi olduğunu belirten ABD, Mescidi’nin Kudüs Gücü’nün Irak’ta gerçekleştirdiği çeşitli faaliyetleri yıllarca yönettiği, Iraklı milislere eğitim ve destek sağladığı, Kudüs Gücü ile ilgili büyük mali operasyonların önünü açtığını vurguladı. Bununla birlikte Mescidi’nin Kudüs Gücü için kirli yollara başvurduğu, Irak’taki mali operasyonların önü açma yolunda diplomatik konumunu kullandığına değinildi. Mescidi’nin Kudüs Gücü'nün Irak ve Suriye'deki milis gruplarını eğitmedeki rolünü açıkça kabul ettiği, böylece Irak hükümetini zayıflatıp mezhepçiliği artırdığı, Iraklı barışçıl sivil protestocuları şiddetle hedef aldığı belirtildi. Nitekim ABD'ye ve Irak'taki koalisyon güçlerine saldırmaktan sorumlu tutulan grupları yönlendirdiği veya desteklediği, yaptırım listesine alınmasının ABD'nin İran rejiminin bölgedeki zararlı davranışlarıyla yüzleşmeye devam edeceğine dair yeni bir hatırlatma olduğu üzerine duruldu.
ABD Hazine Bakanlığı, 3 Kasım’da yapılması planlanan ABD başkanlık seçimlerini hedef alan bir dezenformasyon kampanyası yürüttükleri gerekçesiyle İran Devrim Muhafızları da dahil olmak üzere İran merkezli beş kuruluşa yaptırım uyguladı. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, İran rejiminin ABD’deki seçim sürecini hedef alan dezenformasyon kampanyasıyla, seçmenler arasında kaos çıkarmak için art niyetli operasyonlar uyguladığı ifade edildi. Yaptırımlar arasında Devrim Muhafızları’nın propaganda aracı olduğu öne sürülen Bayan Rasaneh Gostar Enstitüsü, İran İslam Radyo ve Televizyonu (IRTVU), Uluslararası Görsel Medya Birliği (IUVM), aynı zamanda Devrim Muhafızları ve Kudüs Gücü dış harekat birimi bulunuyor. Nitekim Hazine Bakanlığı, Gostar Enstitüsü’nden bir ekibin ABD’de faaliyet gösteren şirketlerdeki bazı meselelerden, koronavirüs salgınından yararlanarak ve ABD’li siyasi figürlerin itibarını sarsarak ABD seçimlerini etkilemeyi planladığını belirtti.
ABD Ulusal İstihbarat Direktörü (DNI) John Ratcliffe, Çarşamba günü Federal Soruşturma Bürosu (FBI) Başkanı Christopher Wray ile gerçekleştirdiği basın toplantısında yaptığı açıklamada, İran ve Rusya'nın siber saldırılar başlattığını, seçmen kayıtlarıyla ilgili bilgi aldıklarını, Başkan Donald Trump'ın itibarını sarsmak amacıyla bazı seçmenlere tehdit mesajları gönderdiklerini bildirmişti. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, yeni yaptırımların bu suçlamalarla ilgili olup olmadığı netleştirilmedi. Ancak İran hükümetine bağlı kuruluşların medya ajansı kılığına girerek demokratik süreci baltalamak için ABD'yi hedef aldığı belirtildi. İran rejiminin ABD seçimlerini etkilemek için yalan yanlış hikayeler ve yanıltıcı içeriklere başvurduğunu söyleyen ABD Hazine Bakanı Steven Mnuchin ise, herhangi bir yabancı tarafın seçim sürecini tehdit edebilecek çabalarına karşı durmaya devam edeceğine söz verdi.



İran müzakere ve savaş arasında gidip geliyor

Dün Arap Denizi'nde ABD uçak gemisi "Abraham Lincoln"den bir savaş uçağı havalandı (CENTCOM)
Dün Arap Denizi'nde ABD uçak gemisi "Abraham Lincoln"den bir savaş uçağı havalandı (CENTCOM)
TT

İran müzakere ve savaş arasında gidip geliyor

Dün Arap Denizi'nde ABD uçak gemisi "Abraham Lincoln"den bir savaş uçağı havalandı (CENTCOM)
Dün Arap Denizi'nde ABD uçak gemisi "Abraham Lincoln"den bir savaş uçağı havalandı (CENTCOM)

İran müzakere ve savaş arasında gidip gelirken, ABD Başkanı Donald Trump askeri çatışmadan kaçınmak için belirlediği şartlarda ısrarını sürdürüyor. Tahran, Washington ile herhangi bir diyaloğun, Washington'un tehditlerini geri çekmesine bağlı olduğunu ifade etti.

Trump dün, Venezuela'ya gönderilenden daha büyük bir ABD filosunun İran'a doğru ilerlediğini ve güç kullanımına gerek kalmayacağını umduğunu söyledi. İran'ın bir anlaşmaya varmak istediğini belirterek, "Ne olacağını göreceğiz" dedi. Tahran'a bir süre tanıdığını da doğruladı. Washington, diplomasi olasılığını belirtirken, USS Abraham Lincoln uçak gemisinin önderliğinde, Tomahawk füzeleriyle donatılmış üç destroyer eşliğinde bir deniz saldırı grubu konuşlandırarak, hava savunmasını güçlendirdi ve bölgedeki limanlara da savaş gemilerini getirerek askeri yığılmasını yoğunlaştırdı.

Atakçi ile İstanbul'da yaptığı görüşme sonrasında basın toplantısında konuşan Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Ankara'nın İran'a yönelik her türlü askeri müdahaleyi reddettiğini, çözümün içsel ve halkın iradesiyle olması gerektiğini belirterek, ABD-İran diyaloğunun yeniden başlatılması çağrısında bulundu.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise basın toplantısında, ülkesinin adil ve eşitlikçi müzakerelere hazır olduğunu, ancak tehdit altında veya ön koşullu diyaloğu kabul etmediğini belirterek, ülkesinin hem müzakereye hem de savaşa hazır olduğunu vurguladı ve savunma kapasitesinde herhangi bir tavizi reddetti.


Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
TT

Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)

ABD ve Çin arasındaki Panama Kanalı tartışması, Hong Kong merkezli CK Hutchison şirketiyle ilgili verilen kararın ardından tekrar alevleniyor. 

Panama Yüksek Mahkemesi'nin sitesinde dün gece açıklanan kararda, CK Hutchison'ın liman sözleşmesinin "Anayasa'ya aykırı olduğu" hükme bağlandı.  

Çinli iş insanı Li Ka-shing'in sahibi olduğu şirket, kanalın her iki yakasında da tesise sahip. Balboa ve Cristobal adlı limanları işleten firma, ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'in Panama Kanalı'nın kontrolünü ele geçirdiğini iddia etmesiyle başlayan diplomatik krizin ortasında kalmıştı. 

Buna çözüm olarak firma Panama Kanalı'nın iki yakasındaki stratejik limanlara ait hisselerini, Amerikan varlık yönetim şirketi BlackRock liderliğindeki konsorsiyuma 22,8 milyar dolar karşılığında satmayı 4 Mart'ta kabul etmişti.

Ancak Pekin, sert tepki gösterdiği satış işlemleri hakkında inceleme başlatmıştı. Ayrıca CK Hutchison Holdings'in limanlarla ilgili Panama yönetimine 300 milyon dolara yakın borcu olduğu da bildirilmişti.

New York Times (NYT) ve Wall Street Journal (WSJ), henüz tamamlanmayan anlaşmanın mahkeme kararından nasıl etkileneceğinin belirsiz olduğunu yazıyor. 

WSJ'nin analizinde, firmanın limanlardaki faaliyetlerini durdurmak zorunda kalabileceğine dikkat çekiliyor. Şirketin, Yüksek Mahkeme kararına itiraz hakkı yok ancak kararla ilgili çeşitli açıklamalar isteyerek lisans iptal sürecini uzatabilir. 

Panama yönetiminin, lisans iptalinin ardından yeni ihale süreci başlatılana kadar limanları yönetmesi için bir şirketi görevlendirebileceği belirtiliyor.

Panama Yüksek Mahkemesi'nin kararında "siyasi baskının önemli rol oynadığı" savunuluyor. Kararın "Başkan Trump için Batı Yarımküre'deki güvenlik hedeflerinde bir zafer kazandırdığı, Çin'in ise bölgedeki etkisini zayıflattığı" ifade ediliyor. 

ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'ya düzenlediği baskında lider Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores'i kaçırmasıyla Çin'in halihazırda Latin Amerika'daki önemli bir müttefikini yitirdiği hatırlatılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times


İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
TT

İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’a kara harekatı seçeneğini değerlendirdiği belirtiliyor.

Kimliklerinin paylaşılmaması şartıyla New York Times'a (NYT) konuşan yetkililer, İran'a saldırı seçenekleri arasında Amerikan komandolarının ülkeye gönderilmesinin yer aldığını söylüyor. 

Bu plana göre özel harekatçılar, ABD'nin haziranda düzenlediği saldırıda hasar görmeyen nükleer tesislere saldırı düzenleyecek. 

NYT, Amerikan komandolarının İran ve benzeri hedef ülkelere girerek nükleer tesisleri veya diğer stratejik değere sahip hedefleri vurmak için uzun süredir özel eğitim aldığını yazıyor. 

Analizde "en riskli seçenek" diye nitelenen alternatifle ilgili Beyaz Saray'ın net bir karara varmadığı aktarılıyor. 

Trump, önceden İran'a kara saldırısı hakkında çekincelerini dile getirmiş, 1979 İslam Devrimi'nin ardından patlak veren rehine krizini hatırlatmıştı. 

ABD'nin Tahran Büyükelçiliği'ni basan İranlılar, 52 Amerika vatandaşını 444 gün boyunca rehin tutmuştu. Dönemin ABD Başkanı Jimmy Carter, 1980'de Kartal Pençesi Operasyonu'nu başlatarak Delta Force birliklerini İran'a göndermiş, başarısız harekatta bir İranlı sivil ve 8 Amerikan askeri ölmüştü.

Trump, 11 Ocak'ta NYT'de yayımlanan söyleşisinde, Venezuela'ya düzenledikleri kara operasyonunun Carter'ın harekatı gibi başarısızlığa uğramadığını vurgulayarak övünmüştü. 

Amerikan gazetesinin analizine göre Pentagon'un Trump'a sunduğu seçenekler arasında, ülkedeki askeri ve güvenlik tesislerine saldırı düzenleyerek dini lider Ali Hamaney'in devrileceği koşulları oluşturmak da yer alıyor. 

İsrail ise hazirandaki saldırıların ardından İran'ın balistik füze programını büyük ölçüde yeniden inşa ettiğini savunuyor. Tel Aviv yönetimi, ABD'nin İran'a saldırması halinde Tahran'dan kuvvetli bir misilleme geleceğini düşünüyor. 

Bu nedenle İsrail'in, ABD'yle ortak operasyon düzenleyerek İran'ın balistik füze tesislerini vurmak istediği aktarılıyor.

Wall Street Journal'ın 28 Ocak'taki analizinde, Devrim Muhafızları'nın elinde İsrail'e ulaşabilecek yaklaşık 2 bin adet orta menzilli balistik füze ve önemli miktarda kısa menzilli füze stoku bulunduğu belirtilmişti.

Trump, İran riyalinin döviz karşısında çakılmasıyla 28 Aralık'ta patlak veren eylemlerde, göstericilerin vurulması veya idam edilmesi halinde askeri müdahale tehdidinde bulunmuş, daha sonra operasyonu askıya almıştı.

İran devleti eylemlerdeki can kaybına dair ilk açıklamayı 21 Ocak'ta yapmıştı. Güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği duyurulmuştu. 

Ancak ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), gösterilerde çıkan olaylarda 6 bin 373 kişinin hayatını kaybettiğini, 42 bin 486 kişinin gözaltına alındığını savunmuştu.

Independent Türkçe, New York Times, Wall Street Journal