Netanyahu Biden dönemine hazırlanıyor: İsrail-Mısır-Filistin işbirliği teklifi

New York 2018'deki Birleşmiş Milletler toplantılarının oturum aralarında Sisi-Netanyahu toplantısı (Şarku’l Avsat)
New York 2018'deki Birleşmiş Milletler toplantılarının oturum aralarında Sisi-Netanyahu toplantısı (Şarku’l Avsat)
TT

Netanyahu Biden dönemine hazırlanıyor: İsrail-Mısır-Filistin işbirliği teklifi

New York 2018'deki Birleşmiş Milletler toplantılarının oturum aralarında Sisi-Netanyahu toplantısı (Şarku’l Avsat)
New York 2018'deki Birleşmiş Milletler toplantılarının oturum aralarında Sisi-Netanyahu toplantısı (Şarku’l Avsat)

Tel Aviv’deki siyasi kaynakların aktardığına göre, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Mısır’ı yakın zamanda ziyaret ederek Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi ile özellikle ekonomik işbirliği konularında görüşme talebini Mısır Cumhurbaşkanlığı makamına iletti.
Kaynaklar, Netanyahu’nun BAE, Bahreyn ve Sudan arasında yapılan normalleşme anlaşmalarının, İsrail ile Mısır arasındaki ilişkiye nasıl yansıyacağı hakkında Mısır tarafında soru işareti oluşturduğunu vurguladı. Bu nedenle Netanyahu, Mısır liderliğine, Arap dünyasıyla ilişkilerin hiçbir şekilde Mısır aleyhine geliştirmek istenmediğini açıklamak istiyor.
Bu ziyarette Netanyahu, Mısır ile ilişkilerini her düzeyde nasıl derinleştirebileceğini müzakere etmek ve Mısır’ın bölgesel çabalarına katkıda bulunmak istediğini vurgulayacak. Netanyahu, öncelikle Mısır-Ürdün-Filistin arasındaki ilişkinin barış sürecini desteklemesiyle birlikte ABD politikasında ortak tutumla da ilgileniyor. Netanyahu’nun önde gelen bir danışmanı, onun, Sisi aracılığıyla Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbasla yeni esaslar üzerinde anlaşma ve ilişkileri geliştirmek istediğini belirtti.
Netanyahu aynı zamanda kendisini bazı Arap devletleriyle aynı siperde görüyor. Onların da eski Başkan Barak Obama ile ilişkileri kötüyken ABD Başkanı Donald Trump ile iyi ilişkiler geliştirdiler. Şimdi yeni seçilen Amerikan Başkanı Joe Biden ile yeniden Obama dönemi atmosferinin tekrarlanmasını engelleyecek bir koordinasyon için yeni bir sayfa açılmasına katkıda bulunmak istiyor. Biden yönetimine karşı olmayan Netanyahu "Amerika Birleşik Devletleri'nin öncü rolünü tesis etmek ve onunla bölgedeki dostları arasındaki ittifakı güçlendirmek için Biden ile işbirliği yapmak" amacıyla Ortadoğu ittifakı oluşturmaya çalışıyor.
İsrail merkezli Maariv gazetesi, Netanyahu'nun muhtemel Kahire ziyaretinin özellikle ekonomik ilişkileri güçlendirmeyi amaçladığını bildirdi. Gazete, ziyaretin, Netanyahu'nun Sisi ile görüşmesine ek diğer Arap ülkeleriyle ekonomik ve turizm alanında geliştirilen ilişkilerin Mısır aleyhine olmayacağını kanıtlamak amacı taşıdığını yazdı. Bu çerçevede İsrail ve Mısır heyetleri arasında ortak ekonomik projelerin tartışılacağı ve iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin geliştirileceği bir toplantı planlanması bekleniyor. Bunun bir işareti olarak iki ülke, Sina kara yolunu yeniden açtı. Geçen hafta İsrailli turistler Mısır turizm merkezlerine gelmeye başladı.
Netanyahu on yıl önce 2010 yılında Mısır'a yaptığı son ziyarette, dönemin Cumhurbaşkanı Hüsnü Mübarek ile görüşmüş ve bu görüşmede İsrail ile Filistin Yönetimi arasında doğrudan müzakerelerin başlatılmasını tartışmışlardı. Ziyaret, dönemin İsrail Dışişleri Bakanı Avigdor Lieberman'ın İsrail ile Gazze arasında ilişkinin “tam olarak kesilmesi” çağrısı nedeniyle gergin bir atmosferde gerçekleşmişti. Mısır 2016 yılında Netanyahu’nun Kahire ziyaretini iptal etmişti. Nedeni ise, İsrail Enerji Bakanı Yuval Steinitz'in Mısır’ın, İsrail'in isteği üzerine Gazze ile Sina Yarımadası arasındaki tünelleri sular altında bıraktığı yönündeki açıklamalarıydı. En son 2017 yılının Eylül ayında Netanyahu ve Sisi, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun oturum aralarında New York'ta kısa bir toplantı yapmıştı.



Trump'ın Gazze Yürütme Kurulu’na atadığı İsrailli milyarder Yakir Gabay kimdir?

Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta yıkılmış binalar ve evlerden beton, metal ve moloz taşımak için kullanılan bir ekskavatör (AFP)
Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta yıkılmış binalar ve evlerden beton, metal ve moloz taşımak için kullanılan bir ekskavatör (AFP)
TT

Trump'ın Gazze Yürütme Kurulu’na atadığı İsrailli milyarder Yakir Gabay kimdir?

Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta yıkılmış binalar ve evlerden beton, metal ve moloz taşımak için kullanılan bir ekskavatör (AFP)
Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta yıkılmış binalar ve evlerden beton, metal ve moloz taşımak için kullanılan bir ekskavatör (AFP)

İsrail gazetesi Yedioth Ahronoth, ABD Başkanı Donald Trump tarafından Gazze Şeridi için oluşturulan Yürütme Kurulu’na atanan İsrailli milyarder Yakir Gabay’a dikkat çekti.

Gazete, söz konusu kurulun savaş sonrası Gazze’nin yönetimine katkı sağlamakla görevlendirilen yeni bir uluslararası yapı olduğunu ve Trump’ın liderliğini üstlendiği Barış Konseyi ile eş güdüm içinde çalışacağını yazdı.

Haberde, ileri teknoloji, gayrimenkul ve finans alanlarında geniş yatırımlara sahip iş insanı Gabay’ın, Güney Kıbrıs ve Birleşik Krallık’ta yaşadığı belirtildi.

Gabay’ın Beyaz Saray ile ilişkilerinin, eski ABD Başkanı Joe Biden dönemine uzandığı ve Trump döneminde daha da güçlendiği ifade edildi. Kasım 2023’te, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te İsrail’e düzenlediği saldırıdan yaklaşık bir ay sonra Gabay’ın, ABD, Avrupa ve Arap dünyasından bir grup iş insanıyla birlikte savaş sonrası Gazze’ye ilişkin bir vizyon sunan girişime katıldığı, bu önerinin de zamanla perde arkasında karşılık bulduğu aktarıldı.

evfev
Yakir Gabay (LinkedIn)

Yedioth Ahronoth, dönüm noktasının Trump’ın 20 maddeden oluşan planını açıklamasıyla geldiğini, bunun ardından kısa süre içinde Beyaz Saray’ın Gabay ile temasa geçerek kendisine Gazze için oluşturulan Yürütme Kurulu’na katılma teklifinde bulunduğunu yazdı.

Şarku’l Avsat’ın Yedioth Ahronoth’tan aktardığı habere göre davet sürpriz olmasa da Gabay bu tekliften derinden etkilendi. İsrailli kimliğiyle gurur duyduğunu dile getiren Gabay, buna rağmen atamasının İsrail’i temsilen değil, uluslararası bir iş insanı olarak üstlendiği rolle ilgili olduğunu vurguladı.

Yedioth Ahronoth, 59 yaşındaki Gabay’ın Kudüs’te, İsrail hukuk kurumlarında köklü bir geçmişe sahip bir ailede dünyaya geldiğine dikkat çekti. Buna göre babası Meir Gabay, Adalet Bakanlığı’nda genel müdürlük görevini üstlendikten sonra Kamu Hizmeti Komiseri olarak görev yaptı. Annesi Yemima Gabay ise hem Savcılık Ofisi’nde hem de Adalet Bakanlığı’nda üst düzey görevlerde bulundu.

Gabay’ın kariyerine sermaye piyasalarında başladığı, 1990’ların ortalarına gelindiğinde İsrail’in en büyük bankalarından Bank Leumi’nin yatırım bankacılığı kolunun icra kurulu başkanı olduğu aktarıldı. 2004 yılında Berlin’de gayrimenkul sektörüne adım atan Gabay’ın bu alandaki yatırımlarını istikrarlı biçimde genişlettiği belirtildi. Net servetinin 4,1 milyar dolar olduğu kaydedildi.

Haberde ayrıca, Trump’ın açıkladığı Yürütme Kurulu’nun diğer üyeleriyle birlikte Gabay’dan da Gazze Şeridi’ni ziyaret etmesinin ve Filistinli teknokrat konsey ile koordinasyon içinde çalışmasının isteneceği ifade edildi.

Gazete, Gabay’ın atamaya ilişkin değerlendirmesine de yer verdi. Gabay, “ABD Başkanı Trump tarafından Gazze için oluşturulan Barış Konseyi’ne gönüllü üye olarak atanmak benim için büyük bir onur” ifadesini kullandı. Gabay, “Bu güven için Başkan Trump’a, Steve Witkoff’a ve Jared Kushner’a teşekkür ediyorum” dedi.

Açıklamasında kendisine duyulan güvene vurgu yapan Gabay, yönetim kurulu üyesi diğer isimlerle birlikte ABD Başkanı’nın Gazze için öngördüğü kalkınma, inşa, refah ve serbest piyasa ekonomisi vizyonunu hayata geçirmek için çalışacağını belirtti. Gabay, “İbrahim Anlaşmaları’nın kapsamının diğer ülkelere genişletilmesi de hedefler arasında yer alıyor. Hamas’ın tamamen silahsızlandırılması kalkınma planının uygulanması için temel bir şart. Ayrıca Ran Gvili’nin cesedinin ülkesine getirilerek İsrail’de defnedilmesi için elimizden gelen tüm çabayı sürdüreceğiz” ifadelerini kullandı.

Beyaz Saray cuma akşamı yaptığı açıklamada, Barış Konseyi ve Yürütme Kurulu’nun kurulduğunu duyurdu. Açıklamada, bu adımın, Gazze Şeridi’ndeki çatışmayı sona erdirmeyi hedefleyen kapsamlı planın ikinci aşamasının uygulanması yolunda ‘hayati bir adım’ olduğu belirtildi. Söz konusu açıklama, Gazze Şeridi’nin yönetimine ilişkin komitenin oluşturulmasından iki gün sonra geldi.

Kurucu Yürütme Kurulu’nda ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, ABD’nin Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, Trump’ın damadı Jared Kushner, eski Birleşik Krallık Başbakanı Tony Blair, ABD’li iş insanı Marc Rowan, Dünya Bankası Başkanı Ajay Banga ve Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Danışmanı Yardımcısı Robert Gabriel’in yer aldığı aktarıldı.

Yürütme Kurulu’nda ise Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Katar Başbakanlık Ofisi Stratejik İşler Danışmanı Ali ez-Zavadi, Mısır Genel İstihbarat Servisi Başkanı Hasan Raşad, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Devlet Bakanı Rim el-Haşimi, iş insanı Yakir Gabay ve Birleşmiş Milletler (BM) Gazze İçin Kıdemli İnsani Yardım ve Yeniden Yapılanma Koordinatörü Sigrid Kaag’ın bulunduğu kaydedildi.

Haberde, eski BM Ortadoğu Özel Temsilcisi Nickolay Mladenov’un Gazze için ‘yüksek temsilci’ görevini üstleneceği ve bu kapsamda Barış Konseyi ile Gazze Şeridi’nin yönetiminden sorumlu ulusal komite arasında sahadaki bağlantıyı sağlayacağı ifade edildi.


ABD: Güçlerimiz, Suriye'de Amerikalıları hedef alan bir pusu ile bağlantılı bir El Kaide liderini öldürdü

ABD Merkez Komutanlığı güçleri, DEAŞ’a karşı operasyonlarında savaş uçakları, saldırı helikopterleri ve topçu birlikleri kullandı (CENTCOM)
ABD Merkez Komutanlığı güçleri, DEAŞ’a karşı operasyonlarında savaş uçakları, saldırı helikopterleri ve topçu birlikleri kullandı (CENTCOM)
TT

ABD: Güçlerimiz, Suriye'de Amerikalıları hedef alan bir pusu ile bağlantılı bir El Kaide liderini öldürdü

ABD Merkez Komutanlığı güçleri, DEAŞ’a karşı operasyonlarında savaş uçakları, saldırı helikopterleri ve topçu birlikleri kullandı (CENTCOM)
ABD Merkez Komutanlığı güçleri, DEAŞ’a karşı operasyonlarında savaş uçakları, saldırı helikopterleri ve topçu birlikleri kullandı (CENTCOM)

ABD Merkez Komutanlığı dün yaptığı açıklamada, ABD güçlerinin cuma günü Suriye'de geçen ay Amerikalılar için DEAŞ örgütü tarafından kurulan bir pusu ile bağlantılı olan El-Kaide örgütünün bir liderini öldürdüğünü duyurdu.

Resim  Suriye-Amerikan ortak heyetine yönelik terör saldırısının ardından Palmira şehrinde güvenlik operasyonu (Suriye İçişleri Bakanlığı)

Suriye'nin merkezindeki Palmira kenti yakınlarında ABD-Suriye ortak askeri heyetine düzenlenen silahlı saldırıda, iki asker ve bir sivil tercümanları olmak üzere üç Amerikalı öldü, birçok kişi de yaralandı.


Hamaney: Biz savaş istemiyoruz ve isyancılardan hesap soracağız

İran'ın dini lideri dün Tahran'da düzenlenen bir toplantıda konuşma yaptı (Hameney'in ofisi- Reuters)
İran'ın dini lideri dün Tahran'da düzenlenen bir toplantıda konuşma yaptı (Hameney'in ofisi- Reuters)
TT

Hamaney: Biz savaş istemiyoruz ve isyancılardan hesap soracağız

İran'ın dini lideri dün Tahran'da düzenlenen bir toplantıda konuşma yaptı (Hameney'in ofisi- Reuters)
İran'ın dini lideri dün Tahran'da düzenlenen bir toplantıda konuşma yaptı (Hameney'in ofisi- Reuters)

İran Dini Lideri Ali Hamaney, ülkesinde huzursuzluğu kışkırtmakla Amerika Birleşik Devletleri'ni suçlarken, aynı zamanda Tahran'ın "savaş istemediğini" ancak "ülke içindeki suçlulara müsamaha göstermeyeceğini" ifade etti.

Son protesto dalgasının patlak vermesinden bu yana üçüncü kez kamuoyu açıklamasında bulunan Hamaney, Washington'ıun kendi amaçlarına hizmet etmek için kapsamlı hazırlıklar ve çok sayıda araç kullanarak "isyanı" başlattığını belirtti. Ancak bunun "yeterli olmadığını" ve Amerika Birleşik Devletleri'nin "hesap vermesi gerektiğini" kaydetti.

Hamaney'in resmi internet sitesinde yer alan açıklamasına göre "ABD başkanını, yaşanan kayıplar ve mağduriyetler nedeniyle ve İran halkına yönelttiği suçlamalardan dolayı suçlu olarak görüyoruz" Hamaney, protestolarda "birkaç bin kişinin" öldüğünü ilk kez kabul etti.

ABD Başkanı Donald Trump ise dün Politico'ya verdiği demeçte, İran'da yeni bir liderlik arama zamanının geldiğini belirterek, Hamaney'i ülkesinin tamamen yıkımından sorumlu tuttu.