Netanyahu Biden dönemine hazırlanıyor: İsrail-Mısır-Filistin işbirliği teklifi

New York 2018'deki Birleşmiş Milletler toplantılarının oturum aralarında Sisi-Netanyahu toplantısı (Şarku’l Avsat)

Tel Aviv’deki siyasi kaynakların aktardığına göre, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Mısır’ı yakın zamanda ziyaret ederek Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi ile özellikle ekonomik işbirliği konularında görüşme talebini Mısır Cumhurbaşkanlığı makamına iletti.
Kaynaklar, Netanyahu’nun BAE, Bahreyn ve Sudan arasında yapılan normalleşme anlaşmalarının, İsrail ile Mısır arasındaki ilişkiye nasıl yansıyacağı hakkında Mısır tarafında soru işareti oluşturduğunu vurguladı. Bu nedenle Netanyahu, Mısır liderliğine, Arap dünyasıyla ilişkilerin hiçbir şekilde Mısır aleyhine geliştirmek istenmediğini açıklamak istiyor.
Bu ziyarette Netanyahu, Mısır ile ilişkilerini her düzeyde nasıl derinleştirebileceğini müzakere etmek ve Mısır’ın bölgesel çabalarına katkıda bulunmak istediğini vurgulayacak. Netanyahu, öncelikle Mısır-Ürdün-Filistin arasındaki ilişkinin barış sürecini desteklemesiyle birlikte ABD politikasında ortak tutumla da ilgileniyor. Netanyahu’nun önde gelen bir danışmanı, onun, Sisi aracılığıyla Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbasla yeni esaslar üzerinde anlaşma ve ilişkileri geliştirmek istediğini belirtti.
Netanyahu aynı zamanda kendisini bazı Arap devletleriyle aynı siperde görüyor. Onların da eski Başkan Barak Obama ile ilişkileri kötüyken ABD Başkanı Donald Trump ile iyi ilişkiler geliştirdiler. Şimdi yeni seçilen Amerikan Başkanı Joe Biden ile yeniden Obama dönemi atmosferinin tekrarlanmasını engelleyecek bir koordinasyon için yeni bir sayfa açılmasına katkıda bulunmak istiyor. Biden yönetimine karşı olmayan Netanyahu "Amerika Birleşik Devletleri'nin öncü rolünü tesis etmek ve onunla bölgedeki dostları arasındaki ittifakı güçlendirmek için Biden ile işbirliği yapmak" amacıyla Ortadoğu ittifakı oluşturmaya çalışıyor.
İsrail merkezli Maariv gazetesi, Netanyahu'nun muhtemel Kahire ziyaretinin özellikle ekonomik ilişkileri güçlendirmeyi amaçladığını bildirdi. Gazete, ziyaretin, Netanyahu'nun Sisi ile görüşmesine ek diğer Arap ülkeleriyle ekonomik ve turizm alanında geliştirilen ilişkilerin Mısır aleyhine olmayacağını kanıtlamak amacı taşıdığını yazdı. Bu çerçevede İsrail ve Mısır heyetleri arasında ortak ekonomik projelerin tartışılacağı ve iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin geliştirileceği bir toplantı planlanması bekleniyor. Bunun bir işareti olarak iki ülke, Sina kara yolunu yeniden açtı. Geçen hafta İsrailli turistler Mısır turizm merkezlerine gelmeye başladı.
Netanyahu on yıl önce 2010 yılında Mısır'a yaptığı son ziyarette, dönemin Cumhurbaşkanı Hüsnü Mübarek ile görüşmüş ve bu görüşmede İsrail ile Filistin Yönetimi arasında doğrudan müzakerelerin başlatılmasını tartışmışlardı. Ziyaret, dönemin İsrail Dışişleri Bakanı Avigdor Lieberman'ın İsrail ile Gazze arasında ilişkinin “tam olarak kesilmesi” çağrısı nedeniyle gergin bir atmosferde gerçekleşmişti. Mısır 2016 yılında Netanyahu’nun Kahire ziyaretini iptal etmişti. Nedeni ise, İsrail Enerji Bakanı Yuval Steinitz'in Mısır’ın, İsrail'in isteği üzerine Gazze ile Sina Yarımadası arasındaki tünelleri sular altında bıraktığı yönündeki açıklamalarıydı. En son 2017 yılının Eylül ayında Netanyahu ve Sisi, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun oturum aralarında New York'ta kısa bir toplantı yapmıştı.