Trump’ın Beyaz Saray’dan erken ayrılışı nükleer kodlar konusunda lojistik bir krize neden oldu

ABD Başkanı Donald Trump Beyaz Saray’dan ayrılırken nükleer çantayı taşıyan askeri personel (Reuters-Arşiv)
ABD Başkanı Donald Trump Beyaz Saray’dan ayrılırken nükleer çantayı taşıyan askeri personel (Reuters-Arşiv)
TT

Trump’ın Beyaz Saray’dan erken ayrılışı nükleer kodlar konusunda lojistik bir krize neden oldu

ABD Başkanı Donald Trump Beyaz Saray’dan ayrılırken nükleer çantayı taşıyan askeri personel (Reuters-Arşiv)
ABD Başkanı Donald Trump Beyaz Saray’dan ayrılırken nükleer çantayı taşıyan askeri personel (Reuters-Arşiv)

ABD Başkanı Donald Trump’ın ülkenin yeni Başkanı Joe Biden’ın yemin törenine katılmama kararı, başkanlık devir tesliminin belki de en hassas bölümü olan ‘nükleer kodlar’ için ciddi lojistik sorunlara neden oldu.
Daily Mail’e göre, olağan yemin töreni sırasında, başkanın emirlerini doğrulamak ve nükleer saldırı başlatmak için kullandığı ekipmanı içeren ve ‘nükleer futbol topu’ olarak bilinen çanta bir başkan yardımcısından diğerine teslim ediliyor.
Ancak Trump, Florida’daki mülkü Mar-a-Lago’ya uçmak üzere Washington’dan yemin töreninden önce ayrıldı. Başkan olarak nükleer kodların yer aldığı çantasını da yanına aldı.
Atom Bilimcileri Bülteni’nde araştırmacı olan Stephen Schwartz, CNN’e verdiği demeçte, ilgili yetkililerin bu duruma ayrıntılı bir çözüm bulmak zorunda kalacaklarını söyledi.
Schwartz, en az 3 ‘nükleer futbol topu’ (çanta) olduğunu söyleyerek, biri başkan, biri de (görevi devralması halinde) başkan yardımcısına ayrıldığını, bir çantanın da yedekte olduğunu bildirdi.
Nükleer futbol topu adı verilen çanta, başkanlara her an eşlik eden bir askeri personel tarafından taşınıyor.
Başkan, yanında her zaman ‘nükleer silahları fırlatmaya yetkili tek kişi olarak başkanı tanımlayan’ kodları içeren ve ‘bisküvi’ olarak bilinen plastik bir kart taşıyor.
Anayasa, Biden’ın yemin ettiği saniyeye kadar nükleer saldırıların kontrolünü Trump’a veriyor.
Trump’ın ‘bisküvisi (Başkanın her zaman yanında taşıması gereken, kodlar içeren bir kart)’ bugün öğle saatlerinde devre dışı bırakılacak ve Biden’ın ‘bisküvisi’ yürürlüğe girecek.
Bunun ardından nükleer kodları içeren 45 kiloluk çantayı taşıyan askeri personel Florida’yı terk ederek Washington’a geri dönecek.
Trump, 1869’dan beri halefinin yemin törenine katılmayan ilk başkan olacak.
Anayasa, görev süresi dolan bir başkanın yeni başkanın yemin törenine katılmasını gerektirmiyor.
Başkanın, görevi devredeceği yeni başkanın yemin törenine katılımı, ABD demokrasisinin istikrarına dair önemli bir işaret olarak görülüyor.



Rusya, Avrupa'nın "Kiev'i nükleer silahlarla donatma" girişimlerine karşı uyarıda bulundu

Harkiv'de savaşta hayatını kaybeden Ukraynalı askerlerin cenaze törenine dün akrabaları ve silah arkadaşları katıldı (EPA)
Harkiv'de savaşta hayatını kaybeden Ukraynalı askerlerin cenaze törenine dün akrabaları ve silah arkadaşları katıldı (EPA)
TT

Rusya, Avrupa'nın "Kiev'i nükleer silahlarla donatma" girişimlerine karşı uyarıda bulundu

Harkiv'de savaşta hayatını kaybeden Ukraynalı askerlerin cenaze törenine dün akrabaları ve silah arkadaşları katıldı (EPA)
Harkiv'de savaşta hayatını kaybeden Ukraynalı askerlerin cenaze törenine dün akrabaları ve silah arkadaşları katıldı (EPA)

Moskova, savaşın beşinci yılına girdiği bugün açık bir çatışmaya dönüşebileceği endişeleri artarken, Kiev'e nükleer silah tedarik etme yönündeki Avrupa çabaları konusunda uyarıda bulundu. Bu durum devam eden barış görüşmelerini daha da karmaşık hale getirdi.

Kremlin, Paris ve Londra'nın Kiev için nükleer silahlanma konusunda baskı yaptığına dair bilgilere sahip olduğunu ve bu konunun müzakere masasında olacağını belirtti. Bu arada, Rusya Ulusal Güvenlik Konseyi, Rusya'nın tehdit altında hissetmesi durumunda Ukrayna ve Batı hedeflerine karşı taktik nükleer silah kullanma tehdidinde bulundu.

Kiev dün Rusya'nın suçlamalarını "saçma" olarak nitelendirerek reddetti ve toprak tavizleri vermeyi reddetme yönündeki önceki tutumunu yineledi. Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, çatışmanın çözümü kapsamında Ukrayna silahlı kuvvetlerinin Donbas'tan çekilmesi çağrısını "tamamen saçmalık" olarak nitelendirdi. Zelenskiy, güvenlik garantileri talebini yineledi ve ABD Başkanı Donald Trump'a "Ukrayna'yı terk etmemesi" çağrısında bulundu.

Ukrayna'yı destekleyen "İstekliler Koalisyonu"nun bir parçası olan 30'dan fazla devlet başkanı dün Moskova'ya "koşulsuz ateşkesi" kabul etmesi çağrısında bulundu. Bu ülkeler, Koalisyon toplantısının ardından Moskova'yı "anlamlı" barış görüşmelerine girmeye ve "tam ve koşulsuz bir ateşkesi" kabul etmeye çağırdı.


New York, gümrük vergilerinin iptal edilmesinin ardından Trump yönetiminden 13,5 milyar doların iadesini talep ediyor

New York Eyaleti Valisi Kathy Hochul (AFP)
New York Eyaleti Valisi Kathy Hochul (AFP)
TT

New York, gümrük vergilerinin iptal edilmesinin ardından Trump yönetiminden 13,5 milyar doların iadesini talep ediyor

New York Eyaleti Valisi Kathy Hochul (AFP)
New York Eyaleti Valisi Kathy Hochul (AFP)

New York Valisi Kathy Hochul, bugün Yüksek Mahkeme'nin Trump'ın uyguladığı kapsamlı gümrük vergilerini iptal etmesinin ardından, Trump yönetiminden 13,5 milyar doları iade etmesini istedi.

Trump, geçen yıl Beyaz Saray'a döndükten kısa bir süre sonra, dünyanın çoğu ülkesine gümrük vergisi uyguladı. Bu hamle, işletmeler ve bazı ABD eyaletleri tarafından yasal itirazlarla karşı karşıya kaldı.

Hochul, bu gümrük vergilerinin geçen yıl ortalama bir New York ailesine yaklaşık bin 751 dolarlık ek maliyet getirdiğini ve küçük işletmelere zarar verdiğini söyledi.

Şöyle devam etti: "Bu mantıksız ve yasadışı gümrük vergileri, New York'taki tüketiciler, küçük işletmeler ve çiftçiler üzerinde bir vergi yüküydü, bu yüzden tam bir geri ödeme talep ediyorum."

Illinois Valisi J.B. Pritzker ve Kaliforniya Valisi Gavin Newsom daha önce benzer fon taleplerinde bulunmuşlardı. Her üçü de Demokrat ve 2028 başkanlık seçimlerinde potansiyel rakipler olarak görülüyorlar.   

Beyaz Saray bu talepleri reddederek, bu valilerin Trump'ın zaten ele aldığı konuları on yıllardır tartıştığını belirtti.


Washington ve Tahran “kırmızı çizgide”

Dün İran’ın güneyinde gerçekleştirilen tatbikatların görüntüleri devlet televizyonu tarafından yayınlandı
Dün İran’ın güneyinde gerçekleştirilen tatbikatların görüntüleri devlet televizyonu tarafından yayınlandı
TT

Washington ve Tahran “kırmızı çizgide”

Dün İran’ın güneyinde gerçekleştirilen tatbikatların görüntüleri devlet televizyonu tarafından yayınlandı
Dün İran’ın güneyinde gerçekleştirilen tatbikatların görüntüleri devlet televizyonu tarafından yayınlandı

Washington ve Tahran, her iki tarafın da maksimum koşullara bağlı kalması ve benzeri görülmemiş bir askeri hazırlık içinde olmasıyla, yarın Cenevre'de yeni bir müzakere turunun eşiğindeler. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, dün yaptığı açıklamada, Başkan Donald Trump’ın İran konusundaki önceliğinin diplomasi olduğunu, ancak gerekirse askeri güç kullanmaktan çekinmeyeceğini belirterek, nihai kararın kendisine ait olduğunu vurguladı.

Öte yandan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ülkesinin mümkün olan en kısa sürede ‘adil ve eşitlikçi bir anlaşmaya’ ulaşmak amacıyla önceki müzakere turunda varılan mutabakatlar çerçevesinde müzakereleri yeniden başlatacağını duyurdu. İran'ın ‘hiçbir koşulda nükleer silah geliştirmeyeceğini’ ancak ‘barışçıl nükleer teknoloji hakkından vazgeçmeyeceğini’ vurgulayan Arakçi, diplomasiye öncelik verilmesi halinde bir anlaşmanın ‘ulaşılabilir’ olduğunu düşündüğünü de sözlerine ekledi.

Sahadaki gelişmelere gelin İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO), ikinci bir uçak gemisi olan USS Gerald R. Ford'un ABD Deniz Kuvvetleri’ne katılmak üzere Doğu Akdeniz'e vardığı sıralarda, Rıdvan ve Şahid 136 insansız hava araçları (İHA) ve yeni füze sistemlerinin kullanımı da dahil olmak üzere güney kıyısında kapsamlı askeri tatbikatlar gerçekleştirdi. Bu gelişmeler, Tahran'ın Çin'in CM-302 gemi savar füzeleri için bir anlaşmaya varmak üzere olduğu bir dönemde müzakere sürecinin güç gösterisine dönüştüğüne işaret ediyor.