İsrail, Batı Şeria’daki ordu güçlerini takviye ediyor

İsrail ordusu Zatara’daki eylemlerin faillerinin bulunmasına yönelik düzenlenen operasyonlarda tutuklamalar gerçekleştirildi

Zatara’daki kontrol noktasında yakılan bir araç.
Zatara’daki kontrol noktasında yakılan bir araç.
TT

İsrail, Batı Şeria’daki ordu güçlerini takviye ediyor

Zatara’daki kontrol noktasında yakılan bir araç.
Zatara’daki kontrol noktasında yakılan bir araç.

İsrail ordusu, Batı Şeria’daki ordu güçlerine takviye yapma kararı aldı. Tel Aviv’in Nablus yakınlarındaki Zatara kontrol noktasında Filistinliler tarafından gerçekleştirilen eylemlerin ardından Batı Şeria’nın kuzeyine gönderdiği takviye birlikler ile gerçekleştirdiği operasyonda 3 yerleşimcinin ağır bir şekilde yaralandığı bildirildi.
İsrail Ordu Sözcüsü, Batı Şeria’da başka eylemler de gerçekleşme olasılığına karşı bölgeye ek kuvvetler konuşlandırıldığını söyledi. İsrail Genelkurmay Başkanı Aviv Kochavi dün saldırının gerçekleştiği bölgeyi ziyaret ederek İsrail ordusunun artan bu tür eylemler karşısında Batı Şeria’daki operasyonel faaliyetlerini güçlendirdiğini vurguladı.
Açıklamada, İsrail kuvvetlerinin büyük bölümünün Batı Şeria’nın kuzeyinde gerçekleşen saldırının faillerini takip ettiği bildirildi. Kochavi sözlerini şöyle sürdürdü:
“Ordudan gelen takviye kuvvetler pazar gününden bu yana istihbarat ve Şin Bet unsurlarının katılımıyla teröristleri bulmak için çalışıyor. Görevleri tamamlanana kadar da görevlerini sürdürecekler.”
Kochavi ayrıca ordu güçlerinin İsrail vatandaşlarının güvenliğini sağlamak için her noktada çalışmaya devam edeceğini vurguladı.
Zatara kontrol noktasındaki saldırı, İsrail’in Kudüs’te seçimlerin yapılmasını engellemesinin ardından, Filistin Yönetimi’nin  seçimleri süresiz olarak iptal edildiğini açıklamasının ardından oluşan hassas bir dönemde gerçekleşti. Söz konusu saldırı, İsrail güvenlik servislerinin, saldırıların artabileceği dönem olarak nitelendirdiği Ramazan Ayı’nın son 10 gününe girildiği bir zamanda geldi.
İsrail, Filistin seçimlerinin iptali nedeniyle saldırı gerçekleşme ihtimaline karşı Batı Şeria’daki güçlerini bölgeye gönderdi. Nablus yakınlarında gerçekleşen olay, Batı Şeria’da daha fazla saldırı olabileceğine yönelik endişeleri artırdı.
İsrail güvenlik güçleri, Hamas ve İslami Cihad’ın da etkisiyle Batı Şeria ve Kudüs’te yeni bir operasyon dalgasından korktuklarını bildirdiler. İsrail henüz saldırıyı üstlenen olmamasına rağmen olaydan Hamas hareketinin parmağının olduğu görüşünde.
Hamas Sözcüsü Abdullatif el-Kanu yaptığı açıklamada “Söz konusu saldırı Kudüs’teki halkımıza destek niteliğinde, Siyonist güçlere doğal bir cevaptır. Batı Şeria’nın asi kahramanlarına selam olsun” ifadelerini kullandı.
İslami Cihad Hareketi’nden yapılan açıklamada da şu ifadeler kullanıldı:
“Söz konusu cesur operasyonu takdir ediyoruz. Bu operasyonu tüm Filistin halkı adına bir mesaj olarak kabul ediyoruz. Söz konusu operasyonun verdiği mesaj Kudüs’ün kırmızı bir çizgi olduğu ve kutsal yerlere zarar vermenin bir öfke patlamasına yol açacağıdır.”
Haaretz gazetesinde askeri konularda çalışmalar yürüten analist Amos Harel, Kadir Gecesi ve Nakba’nin yıl dönümü gibi dini ve siyasi günlerle dolu Ramazan Ayı’nda beklenen olası saldırılar konusunda “Operasyon oldukça hassas bir dönemde gerçekleşti” değerlendirmesinde bulundu. Harel yaptığı açıklamada İsrail’deki diğer analistlerin ve ordunun söz konusu saldırı karşısında şaşırmadığını ve Batı Şeria’da daha fala eylem beklediklerini kaydetti.
İsrail medyası, güvenlik güçlerinin Zatara eyleminin Batı Şeria ve Kudüs’te bir operasyon dalgasının başlangıcı olduğuna inandığını aktardı. İsrail güvenlik ve askeri teşkilatının tahminlerine göre Kudüs’te meydana gelen olaylar başta seçimlerin ertelenmesi, Kovid-19’un Filistinliler üzerindeki etkisi ve çeşitli diğer faktörlerden dolayı gerçekleşti. Devamının gelme ihtimali de yüksek.
İsrail iç istihbarat servisi Şin Bet söz konusu saldırının bireysel bir eylem mi yoksa bir grup tarafından mı gerçekleştirildiğine ilişkin ordu ile koordineli bir şekilde çalışıyor. İsrailliler operasyonun ardında silahlı bir örgüt olduğu görüşünde.
İsrail ordusundan yapılan ilk açıklamada saldırının tek bir kişi tarafından gerçekleştirildiğine inanıldığı belirtilmişti. Ancak dün yapılan açıklamada olayla ilişkili birden fazla şüphelinin olduğuna inanıldığı bildirildi.
Yapılan açıklamalarda İsrail ordusunun ana yolları kapattığı, birçok bölgeyi kuşatma altına aldığı, kontrol noktalarını tuttuğu ve Batı Şeria sokaklarından geçen Filistinlileri uzun süreli incelemelere tabi tuttuğu bildirildi. Ayrıca ordunun operasyon noktasına yakın bölgelerde büyük çaplı tutuklama operasyonları gerçekleştirdiği ve keşif uçaklarını gece boyunca arama tarama çalışmaları yapmak üzere kullanıldığı bilgisi verildi.
İsrail Ordu Radyosu, ordu kuvvetlerinin Şin Bet’in de  yardımıyla Nablus, Ramallah ve Batı Şeria’nın diğer bölgelerindeki köylerde ve kasabalarda yürütülen geniş operasyonlar düzenlediğini aktardı.
Olaya ilişkin yayınlanan görüntülerde, otobüs durağına doğru yönelen bir araçtan İsrail güvenlik güçlerine ateş açıldığı ve söz konucu aracın daha sonra olay yerinden kaçarak uzaklaştığı görülüyor.
İsrail güçleri Nablus’taki operasyonlarda11 sivili tutukladı. Yapılan açıklamalara göre Nablus’un güneyindeki Calut köyüne düzenlenen bir diğer operasyonda da 10 kişi daha tutuklandı.



Avrupa’dan Devrim Muhafızları’nı terör listesine alma konusunda uzlaşı sağlandı

AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, bugün Brüksel’de düzenlenen bakanlar toplantısı kapsamında Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot ile bir araya geldi (EPA)
AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, bugün Brüksel’de düzenlenen bakanlar toplantısı kapsamında Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot ile bir araya geldi (EPA)
TT

Avrupa’dan Devrim Muhafızları’nı terör listesine alma konusunda uzlaşı sağlandı

AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, bugün Brüksel’de düzenlenen bakanlar toplantısı kapsamında Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot ile bir araya geldi (EPA)
AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, bugün Brüksel’de düzenlenen bakanlar toplantısı kapsamında Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot ile bir araya geldi (EPA)

Avrupa Birliği, bugün (Perşembe) İran üzerindeki baskıyı artırma konusunda siyasi uzlaşıya vardı. Bu kapsamda, Tahran yönetiminin göstericilere yönelik baskıları ve İran’ın Rusya’ya verdiği destek gerekçesiyle kişi ve kurumları hedef alan yeni bir yaptırım paketi kabul edildi. Aynı zamanda, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun (IRGC) Avrupa Birliği’nin terör örgütleri listesine alınmasını öngören bir anlaşmanın da önü açıldı.

Son günlerde başta Fransa, İtalya ve İspanya olmak üzere birçok Avrupa ülkesi, Devrim Muhafızları’nın AB terör örgütleri listesine dahil edilmesine destek verdiğini açıkladı.

İnsan hakları örgütleri, Aralık ayı sonlarında kötüleşen yaşam koşulları nedeniyle başlayan ve kısa sürede rejim karşıtı sloganların öne çıktığı protestolarda, çoğu gösterici olmak üzere binlerce kişinin İran güvenlik güçleri tarafından öldürüldüğünü belgeledi.

AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Brüksel’de düzenlenen AB dışişleri bakanları toplantısı öncesinde yaptığı açıklamada, “Devrim Muhafızları’nın terör örgütleri listesine alınması konusunda anlaşmaya varacağımızı bekliyorum” dedi.

Kallas, “Bir aktör terörist gibi davranıyorsa, terörist gibi muamele görmeyi de beklemelidir” ifadelerini kullanarak, bu adımın Devrim Muhafızları’nı El Kaide ve DEAŞ gibi örgütlerle aynı kategoriye koyacağını söyledi.

Avrupa Birliği daha önce de Devrim Muhafızları’nı ve birçok üst düzey komutanını, protestoların bastırılması ve İran’ın Rusya’ya Ukrayna savaşında verdiği destek gibi gerekçelerle yaptırım listesine almıştı. Bu nedenle, yeni kararın pratik etkisinin sınırlı olacağı, ancak siyasi açıdan güçlü bir sembolik anlam taşıdığı belirtiliyor. Adım, AB’nin İran yönetiminin protestolara karşı uyguladığı sert baskıyı güçlü biçimde kınadığı bir mesaj olarak değerlendiriliyor.

27 üyeli birlik, baskılar nedeniyle aralarında İçişleri Bakanı İskender Mumini’nin de bulunduğu 21 İranlı yetkili ve kuruma yönelik vize yasağı ve mal varlığı dondurma kararı almayı da planlıyor.

ABD merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), protestolarda 5 bin 856’sı gösterici, 100’ü çocuk, 214’ü güvenlik görevlisi ve 49’u yoldan geçenler olmak üzere toplam 6 bin 221 kişinin öldüğünü belgelediğini açıkladı. Ajans ayrıca 17 bin 91 olası ölüm vakasının daha incelendiğini ve en az 42 bin 324 kişinin gözaltına alındığını bildirdi.

İranlı yetkililer ise resmî olarak 3 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini kabul ederek, ölenlerin çoğunun güvenlik güçleri mensupları, siviller ve ABD ile İsrail tarafından desteklendiğini öne sürdükleri “provokatörler” olduğunu savundu.

İtalya ve Fransa’nın tutumu

1979’da Ayetullah Humeyni liderliğindeki devrimin ardından kurulan Devrim Muhafızları, İran’ın dini lideri Ali Hamaney’e bağlı olarak faaliyet gösteriyor. İran Anayasası’na göre bu yapı, esas olarak “devrimi ve kazanımlarını korumakla” görevli.

Tahran daha önce Devrim Muhafızları’nın AB terör listesine alınmasının “yıkıcı sonuçlar” doğuracağı uyarısında bulunmuştu. Buna karşın Kallas, bu adımdan sonra da İran’la diplomatik kanalların açık kalacağını ifade etti.

Avrupa’daki son karar, daha önce bu adıma mesafeli duran bazı ülkelerin tutum değiştirmesinin ardından geldi. En dikkat çekici değişim Fransa’da yaşandı. Paris yönetimi, Avrupalı tutukluların İran’daki durumu ve Tahran’la ilişkilerin zarar görebileceği endişesiyle uzun süre bu adıma karşı çıkmıştı.

Élysée Sarayı, dün yaptığı açıklamada Fransa’nın Devrim Muhafızları’nın AB terör örgütleri listesine alınmasını desteklediğini duyurdu. Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, Brüksel’deki toplantı öncesinde “İşlenen suçların cezasız kalmaması gerektiğini” vurguladı.

Barrot, kararın aynı zamanda İran makamlarına, cezaevlerinde tutulan binlerce kişinin serbest bırakılması ve son yılların en sert baskı aracı olarak nitelendirdiği idamların durdurulması çağrısı anlamına geldiğini söyledi. Ayrıca 8 Ocak’tan bu yana uygulanan internet kısıtlamalarının kaldırılmasını ve “İran halkının geleceğini yeniden seçebilme imkânına kavuşmasını” talep etti.

Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola da toplantı öncesinde AB’ye, Devrim Muhafızları’nı terör örgütü ilan etmek için “tarihi bir fırsatı” değerlendirme çağrısı yaptı. Metsola, bu adımın “sadece sembolik değil, ahlaki bir sorumluluk” olduğunu belirtti.

İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani ise pazartesi günü AB’yi Devrim Muhafızları’nı terör örgütü olarak tanımaya çağırarak, öneriyi “diğer ortaklarla koordinasyon içinde” sunacağını söyledi. İran ise bu açıklamaların ardından İtalya’yı sert şekilde eleştirerek, “yıkıcı sonuçlar” uyarısını yineleyerek, İtalya’nın Tahran büyükelçisini Dışişleri Bakanlığı’na çağırdı.

gthyu
İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, bugün Brüksel’de düzenlenen bakanlar toplantısı sırasında (EPA)

Beklenen Avrupa kararı, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin, ABD’den gelebilecek herhangi bir askeri operasyona Tahran’ın “derhal ve sert” karşılık vereceği uyarısının hemen ardından gündeme geldi. ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın nükleer programı konusunda yeni bir anlaşma ihtimalini dışlamazken, zamanın giderek daraldığını söylemişti.

Trump ayrıca, haziran ayında İsrail’in İran’a karşı başlattığı ve 12 gün süren savaşa ABD’nin katılmasının ardından, protestoların bastırılması gerekçesiyle İran’a yönelik yeni bir saldırı ihtimalini de dışlamadığını ifade etmişti.


Trump depremi Irak'taki iktidar koalisyonunu sarstı

Irak'taki Koordinasyon Çerçevesi İttifakı, bazı çekincelere rağmen Nuri el-Maliki'yi başbakanlık için aday gösterdi (AP)
Irak'taki Koordinasyon Çerçevesi İttifakı, bazı çekincelere rağmen Nuri el-Maliki'yi başbakanlık için aday gösterdi (AP)
TT

Trump depremi Irak'taki iktidar koalisyonunu sarstı

Irak'taki Koordinasyon Çerçevesi İttifakı, bazı çekincelere rağmen Nuri el-Maliki'yi başbakanlık için aday gösterdi (AP)
Irak'taki Koordinasyon Çerçevesi İttifakı, bazı çekincelere rağmen Nuri el-Maliki'yi başbakanlık için aday gösterdi (AP)

ABD Başkanı Donald Trump'ın Nuri el-Maliki'yi Irak hükümetinin başına getirmeyi reddetmesi, "Koordinasyon Çerçevesi" ittifakının hesaplarını alt üst eden siyasi bir depreme dönüştü.

El-Maliki, "açık Amerikan müdahalesi" olarak nitelendirdiği durumu reddetti ve "koordinasyon çerçevesi" anlaşmasına dayanarak adaylığının devam edeceğini teyit etti; tehditlerin devletler arası ilişkilerle bağdaşmadığını vurguladı.

Trump, Truth Social platformunda yaptığı paylaşımda, El-Maliki'nin iktidara dönmesi halinde ABD'nin Irak'a desteğini keseceği konusunda uyarıda bulunmuştu.

Maliki liderliğindeki İslami Davet Partisi yaptığı açıklamada, "Çerçeve kararında bir boşluk açılmasının siyasi süreci bu karmaşaya sürükleyeceğini" belirterek, "tüm bileşenlerden uzman siyasi güçleri bağımsız Irak ulusal kararını savunmaya" çağırdı.

"Çerçeve" liderleri, dün gece Bağdat'ta düzenlenen acil toplantının ardından, ABD başkanının açıklamalarının "egemenliğin ihlali" teşkil ettiğini belirterek, Maliki'nin yeni hükümetin başına geçmesi yönündeki desteklerini yinelediler. Eski Başbakan Haydar el-Abadi, krizin "akılcı ve sorumlu bir şekilde" ele alınması ve istikrarı koruyacak şekilde zorluklarla başa çıkılması çağrısında bulundu.

Şarku’l Avsat’a konuşan bir kaynak, "çerçevedeki seçeneklerin sınırlı ve maliyetli hale geldiğini" belirterek, "şu an alınacak herhangi bir kararın iç ve dış yankıları olacağını" belirtti. Kaynak, ancak parti liderlerinin "mevcut krizden uygun bir çıkış yolu bulmalarını sağlayacak yeni mekanizmalar" üzerinde anlaşacaklarını öngördü.


Trump, İran'ı "zamanın daraldığı" konusunda uyardı

Geçtiğimiz pazar günü ABD Merkez Komutanlığı'nın Ortadoğu operasyon bölgesinde bulunan bir Lockheed Martin C-130J Super Hercules kargo uçağı (ABD Ordusu)
Geçtiğimiz pazar günü ABD Merkez Komutanlığı'nın Ortadoğu operasyon bölgesinde bulunan bir Lockheed Martin C-130J Super Hercules kargo uçağı (ABD Ordusu)
TT

Trump, İran'ı "zamanın daraldığı" konusunda uyardı

Geçtiğimiz pazar günü ABD Merkez Komutanlığı'nın Ortadoğu operasyon bölgesinde bulunan bir Lockheed Martin C-130J Super Hercules kargo uçağı (ABD Ordusu)
Geçtiğimiz pazar günü ABD Merkez Komutanlığı'nın Ortadoğu operasyon bölgesinde bulunan bir Lockheed Martin C-130J Super Hercules kargo uçağı (ABD Ordusu)

ABD Başkanı Donald Trump dün İran'ı anlaşmaya varmak için zamanın daraldığı konusunda uyardı ve anlaşmaya varılmaması halinde bir sonraki saldırının çok daha şiddetli olacağı tehdidinde bulundu. Tahran ise gerilimi kontrol altına almak için bölgesel diplomatik çabalar sürerken, "tehdit altında" müzakere etmeyi reddettiğini yineledi.

Trump, "İran'a doğru ilerleyen devasa filo hazır, hazırlıklı ve gerekirse görevini hızlı ve güçlü bir şekilde yerine getirebilecek kapasitede" diyerek Tahran'ı "nükleer silahlar olmadan adil ve hakkaniyetli bir anlaşmaya varmak için hızla müzakere masasına oturmaya" çağırdı ve "Zamanın daraldığını" vurguladı.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise dün yaptığı açıklamada İran'ın "her zamankinden daha zayıf" olduğunu belirterek, protestoların yeniden başlayacağını öngördü. Senato Dış İlişkiler Komitesi önünde yaptığı konuşmada, İran rejiminin "protestocuların temel taleplerine yanıt verecek hiçbir yolu olmadığını" ifade etti.

Bölgesel olarak, gerilimi azaltmak için temaslar yoğunlaştı; diplomatik yolun önceliği ve Washington ile Tahran arasında diyaloğun yeniden başlatılması vurgulandı. Öte yandan, İran Yüksek Lideri'nin danışmanı Ali Şemhani, "sınırlı saldırı diye bir şey yoktur" uyarısında bulunarak, herhangi bir askeri eylemin "savaşın başlangıcı" olarak değerlendirileceğini ve "acil ve kapsamlı" bir cevapla karşılanacağını vurguladı.

Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İran güçlerinin "tamamen hazır" olduğunu belirterek, baskıdan uzak, "adil ve eşitlikçi" bir nükleer anlaşmayı memnuniyetle karşıladığını yineledi.

İran Genelkurmay Başkan Yardımcısı Habib Seyyari de Washington'un "silahlı diplomasiye" başvurmasına karşı uyararak, ülkesinin ABD filosuna zarar vereceğini vurguladı.