Hepatit-C ilaçları, koronavirüs ile mücadelede Remdesivir’in etkinliğini artırıyor

Araştırmacılar dört ilacı da test ediyor

Belçika'dan Hindistan'a gönderilmek üzere hazırlanan Remdesivir ilaçları (DPA)
Belçika'dan Hindistan'a gönderilmek üzere hazırlanan Remdesivir ilaçları (DPA)
TT

Hepatit-C ilaçları, koronavirüs ile mücadelede Remdesivir’in etkinliğini artırıyor

Belçika'dan Hindistan'a gönderilmek üzere hazırlanan Remdesivir ilaçları (DPA)
Belçika'dan Hindistan'a gönderilmek üzere hazırlanan Remdesivir ilaçları (DPA)

Dünya genelinde yeniden Covid-19 vakalarının artmasıyla birlikte, hastalığa karşı etkili bir tedavi bulma yarışı devam ediyor. New York'taki Mount Sinai Hastanesinden araştırmacılar ABD’de Hepatit C virüsünü tedavi etmek için zaten onaylanmış bir grup ilacın, doktorların halihazırda Kovid-19 hastalarına reçete ettikleri ilaçla (Remdesivir) birleştirildiğinde virüsün yayılmasını yavaşlatmada daha etkili olabileceğine inanıyor.
Dünya Sağlık Örgütü, Mart 2020'de yeni nesil koronavirüsün bir salgın olduğunu açıklamasından bu yana, yaklaşık 150 milyon kişiye virüs bulaştı ve yaklaşık 3 milyon insan öldü. Geçtiğimiz yıldan bu yana, araştırmacılar, hastaların tedavilerine yardımcı olmak için çeşitli ilaçları ve tedavileri araştırıyorlar.
Spesifik viral enzimleri hedef alabilen veya insan hücrelerinde viral replikasyonun (üremenin) zayıf noktasına saldırabilen Remdesivir ilacı, hastanelerde hastaları tedavi etmek için kullanılan en önemli ilaçlardan biri. Ayrıca deksametazon gibi ilaçlar da Kovid-19 hastalarında kullanıldığında iltihabı azaltabiliyor.
Araştırmacılar ayrıca doktorların sıtma ve romatoid artriti tedavi etmek için başvurdukları hidroksiklorokini COVID-19'u tedavi etmek için kullanmayı da düşündüler. Ancak yapılan daha fazla araştırma, hidroksiklorokinin Kovid-19 hastalarına yarardan çok zarar verdiğini gösterdi.
Cell Reports dergisinin son sayısında yer alan makalenin yazarları çalışmalarında 10 farklı Hepatit C ilacını değerlendirdi. Amaçları, Remdesivir'in Kovid-19’lu kişilerde etkilerini incelemekti. Araştırma ekibi Hepatit C ilaçlarının, viral replikasyon (üreme) için gerekli olan SARS-CoV2’nin ana proteazı (bir grup protein enzimi) olan Mpro adlı bir enzime bağlanabileceğini düşündüler.
Araştırma ekibi, Hepatit C ilaçlarını insan ve maymun hücrelerinde test etti ve on ilacın yedisinin ortaya çıkan koronavirüsünün bir inhibitörü görevi görebileceğini buldu.
Virüsün üremesini engellemede yedi ilaç etkili olmasına rağmen, diğer deneyler, bunlardan dördünün farklı bir proteazı (PLpro) inhibe ettiğini (engellediğini) ve bu ilaçlarla birlikte kullanıldığında Remdesivir’in faydalarını artırmada daha etkili olduklarını gösterdi. Bu ilaçların adı Paritaprevir, Vaniprevir, Simeprevir ve Grazoprevir.
Çalışmanın ortak araştırmacısı Adolfo Garcia-Sastre, 4 Mayıs'ta Medical News Today tarafından yayınlanan bir raporda şunları söyledi: “Kovid-19 tedavisi için bu ilaçların Remdesivir ile birlikte kullanılması, viral replikasyonu (üreme) 10 kata kadar sınırlandırmadaki etkinliğini artırmaya yardımcı oluyor. Bu da aşılanmamış Kovid-19 hastaları için için oyunun kurallarını değiştirebilir.”
Birleşik Krallık'taki Nottingham Üniversitesi'nde enfeksiyon immünoloji alanında yardımcı doçent olan Chris Coleman, bu bulgunun birçok olumlu yönü olduğunu ifade ederek, "Viral üremenin iki aşamasını hedeflemek, virüsü iki kez vurmak anlamına gelir. Bu da virüsün mutasyona uğrayarak tedaviden kaçma olasılığını azaltır" diyor.
Bu kombinasyonun büyük bir potansiyeli olmasına rağmen, araştırmacılar üstesinden gelinmesi gereken büyük bir engeller olduğunu söylüyor. Remdesivir ağızdan alınmıyor ve insanlar ilacı intravenöz olarak hastanede alıyorlar. Bu nedenle doktor reçete yazıp ve hastayı tedavi için eve gönderemeyecek.
Yine de, bu sonuçlar umut verici. Hepatit-C ilaçlarının remdesivir ile birlikte kullanıldığında sinerjik inhibisyon gösterdiğini açıkça gösterdikleri için ileride hastalarda kullanılabilir.



Apple TV'nin iptal edilen dizisi izlenme listelerini kasıp kavuruyor

56 yaşındaki Avustralyalı aktör Jason Clarke, Maymunlar Cehennemi: Şafak Vakti (Dawn of the Planet of the Apes) ve Terminatör 5: Yeniden Doğuş (Terminator Genisys) gibi filmlerle de tanınıyor (Apple TV)
56 yaşındaki Avustralyalı aktör Jason Clarke, Maymunlar Cehennemi: Şafak Vakti (Dawn of the Planet of the Apes) ve Terminatör 5: Yeniden Doğuş (Terminator Genisys) gibi filmlerle de tanınıyor (Apple TV)
TT

Apple TV'nin iptal edilen dizisi izlenme listelerini kasıp kavuruyor

56 yaşındaki Avustralyalı aktör Jason Clarke, Maymunlar Cehennemi: Şafak Vakti (Dawn of the Planet of the Apes) ve Terminatör 5: Yeniden Doğuş (Terminator Genisys) gibi filmlerle de tanınıyor (Apple TV)
56 yaşındaki Avustralyalı aktör Jason Clarke, Maymunlar Cehennemi: Şafak Vakti (Dawn of the Planet of the Apes) ve Terminatör 5: Yeniden Doğuş (Terminator Genisys) gibi filmlerle de tanınıyor (Apple TV)

Apple TV'nin yakın dönemde öne çıkan bilimkurgusu Pluribus'un yanı sıra Severance ve Ted Lasso gibi köklü hitleri var. 2026'nın ilk günlerinde ise kısa süre önce iptal edilen neo-western dizi The Last Frontier, küresel izlenme listelerinde kendine üst sıralarda yer buluyor.

FlixPatrol verilerine göre, Jon Bokenkamp ve Richard D'Ovidio imzalı The Last Frontier, 6 Ocak itibarıyla Apple TV'de dünya genelinde en çok izlenen diziler arasında ikinci sıraya yükseldi. 

Dizi, Jason Clarke'ın canlandırdığı ABD mareşali Frank Remnick'in, Alaska'da bir mahkum nakil uçağının düşmesinin ardından yaşananlarla baş etmeye çalışmasını konu alıyor. The Last Frontier, listede Apple TV'nin bir numarası Pluribus'un hemen arkasında yer alıyor.

The Last Frontier, ilk ve tek sezonuyla Ekim 2025'te başlamıştı. Dizi, Rotten Tomatoes'ta eleştirmenlerden yüzde 46, izleyiciden ise yüzde 51 puan alabilmişti. 

Remnick'in yetki alanı, mahkum taşıyan cezaevi nakil uçağının ıssız bir bölgede şüpheli biçimde düşmesiyle altüst oluyordu. Kazayla birlikte onlarca tehlikeli mahkum serbest kalırken, korumaya yemin ettiği kasabayı güvende tutmakla görevlendirilen Remnick, olayın bir kaza değil, ustaca planlanmış bir komplonun ilk adımı olabileceğinden şüphelenmeye başlıyordu.

Dizinin oyuncu kadrosunda ayrıca Dominic Cooper, Haley Bennett, Simone Kessell, Dallas Goldtooth, Tait Blum ve Alfre Woodard yer alıyordu.

Olumsuz eleştirilere rağmen dizi, Apple TV için izlenme açısından güçlü bir performans sergilemişti. 

Öte yandan Clarke, dizi iptal edilmeden önce CBR'a verdiği röportajda Frank Remnick karakterini geçmişin "western kahramanlarına" benzetmişti. 

Independent Türkçe, CBR.com, FlixPatrol


24 yaşında demanstan ölen adam, beynini bilime bağışladı

Demans teşhisi konduktan sonra 24 yaşında hayatını kaybeden Andre Yarham'ın beyni araştırmalar için bağışlandı (Sam Fairbairn)
Demans teşhisi konduktan sonra 24 yaşında hayatını kaybeden Andre Yarham'ın beyni araştırmalar için bağışlandı (Sam Fairbairn)
TT

24 yaşında demanstan ölen adam, beynini bilime bağışladı

Demans teşhisi konduktan sonra 24 yaşında hayatını kaybeden Andre Yarham'ın beyni araştırmalar için bağışlandı (Sam Fairbairn)
Demans teşhisi konduktan sonra 24 yaşında hayatını kaybeden Andre Yarham'ın beyni araştırmalar için bağışlandı (Sam Fairbairn)

Noel sonrası hayatını kaybeden 24 yaşındaki demans hastası, ölmeden önce beynini bilime bağışladı.

İngiltere'nin Norfolk bölgesindeki Dereham'da yaşayan Andre Yarham, annesi Samantha Fairbairn'in unutkanlık veya uygunsuz davranışlar sergilediğini fark etmesi üzerine doktora gittiğinde henüz 22 yaşındaydı. Kendisine frontotemporal demans (FTD) teşhisi kondu. Bu, protein mutasyonundan kaynaklanan nadir görülen bir demans türü.

BBC'ye konuşan Fairbairn, "acımasız hastalık" diye adlandırdığı bu durumun etkilerinden daha fazla ailenin zarar görmesini önlemek amacıyla oğlunun beynini araştırmaya bağışlamayı seçtiğini söyledi.

"Eğer bu gelecekte bir ailenin sevdikleriyle birkaç yıl daha geçirmesine yardımcı olabilirse, buna değer" dedi.

49 yaşındaki Fairbairn, oğlunun davranışlarındaki değişiklikleri ilk olarak Kasım 2022'de fark etti. O zamanlar giderek daha fazla şeyi unutmaya başladığını söyledi.

Tarama sonuçları beyninde olağandışı bir küçülme olduğunu ortaya çıkardı ve Cambridge'deki Addenbrooke Hastanesi'ne sevk edildi. Burada kendisine demans teşhisi kondu.

Fairbairn, BBC'ye "öfkeden üzüntüye, özellikle de onun için duyduğu derin üzüntüye kadar pek çok duygu yaşadığını" söyledi.

İnsanların demansın "yaş gözetmediğinin" farkına varmasını istediğini ve oğlunun "muhtemelen en gençlerden biri olduğunu" söyledi.

frgtyhu
Andre, 27 Aralık'ta hastanede hayatını kaybetti (Sam Fairbairn)

Yarham, bakımı ailesinin başa çıkamayacağı kadar zorlaştıktan sonra geçen yıl eylülde bir bakım evine yerleştirildi ve bir aydan biraz fazla süre sonra tekerlekli sandalyeye bağımlı hale geldi.

Ölümünden bir ay önce konuşma yeteneğini kaybetti ve sadece sesler çıkarıyordu. Ancak annesi, "kişiliğini, mizah anlayışını, kahkahasını ve gülümsemesini" sonuna kadar koruduğunu söyledi.

dfrgthy
Annesi Sam Fairbairn, Andre'nin kişiliğini "sonuna kadar" koruduğunu söyledi (Sam Fairbairn)

Yarham 27 Aralık'ta öldü ve beyni araştırma için Addenbrooke Hastanesi'ne bağışlandı.

Fairbairn, "Demans çok, çok acımasız bir hastalık" dedi.

Ve bunu kimseye dilemem. Kanser hastaları radyoterapi ya da kemoterapi görerek iyileşebilir ve hayatlarına anlam dolu şekilde devam edebilir. Demans hastaları içinse hiçbir seçenek yok.

Independent Türkçe 


Galaksideki en yaygın gezegenlerin kökeni keşfedildi

Fotoğraf: AFP
Fotoğraf: AFP
TT

Galaksideki en yaygın gezegenlerin kökeni keşfedildi

Fotoğraf: AFP
Fotoğraf: AFP

Bilim insanları en yaygın gezegen türlerinin nereden geldiğini nihayet buldu.

Son yıllarda binlerce ötegezegenin (diğer yıldızların etrafındaki dünyalar) keşfiyle, bunların çoğunun Dünya'dan büyük, Neptün'den ise küçük olduğu görüldü. Güneş Sistemi'nde böyle bir gezegen bulunmadığından bu şaşırtıcı bir durum ve gezegenlerin hem inanılmaz derecede yaygın hem de incelenmesinin çok zor olduğu anlamına geliyor.

Bu da onların kökenini bir şekilde gizemli hale getirdi. Araştırmacılar bugüne kadar bu gezegenlerin aslında nereden geldiğini anlamaya çalışıyordu.

Ancak araştırmacılar 4 bebek dünyanın tam da bu tür gezegenlere dönüşmesini izledi. Böylece bu yaygın ama gizemli dünyaları daha iyi anlamayı umuyorlar.

Kaliforniya Üniversitesi Los Angeles kampüsünde (UCLA) fizik ve astronomi alanında öğretim üyesi olan Erik Petigura, yer aldığı araştırma hakkında "Bu bana 3 milyon yıl önce yaşayan, maymunlarla insanlar arasındaki ‘kayıp halka'lardan ve hominid atalarımızdan ünlü 'Lucy' fosilini hatırlatıyor" diyor.

V1298 Tau, gökyüzünde gördüğümüz yıldız ve gezegen oluşturan nebulalarla şimdiye kadar binlercesini keşfettiğimiz gelişmiş gezegen sistemleri arasındaki kritik bağlantı.

Gezegenler, uzaydaki gaz ve toz bulutlarının yerçekimi tarafından sıkışmasıyla oluşuyor ve bu sıkışma, genç bir yıldızla onun etrafında ön gezegen diski diye bilinen bir madde girdabını meydana getiriyor. Gezegenler daha sonra bu maddeden, gençken büyümelerine veya küçülmelerine yol açabilen düzensiz ve karmaşık bir süreç sonucunda meydana geliyor.

Japonya'nın Tokyo kentindeki Astrobiyoloji Merkezi'nden, araştırmanın başyazarı John Livingston, "Heyecan verici olan, daha sonra çok normal bir gezegen sistemine dönüşecek şeyin bir ön izlemesini görmemiz" ifadelerini kullanıyor. 

İncelediğimiz 4 gezegen muhtemelen 'süper Dünyalar’ ve 'alt Neptünler'e dönüşecek; bunlar galaksimizdeki en yaygın gezegen türleri olsa da oluşum yıllarına ait bu kadar net bir resimlerini hiç görmemiştik.

Çalışma, hakemli dergi Nature'da yayımlanan "A young progenitor for the most common planetary systems in the Galaxy" (Galaksideki en yaygın gezegen sistemlerinin genç atası) başlıklı yeni bir makalede anlatılıyor.

Independent Türkçe