Fransa’nın Tel Aviv Büyükelçisi Danon, İsrail Dışişleri Bakanlığı'na çağırıldıhttps://turkish.aawsat.com/home/article/2996841/fransa%E2%80%99n%C4%B1n-tel-aviv-b%C3%BCy%C3%BCkel%C3%A7isi-danon-i%CC%87srail-d%C4%B1%C5%9Fi%C5%9Fleri-bakanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1na-%C3%A7a%C4%9F%C4%B1r%C4%B1ld%C4%B1
Fransa’nın Tel Aviv Büyükelçisi Danon, İsrail Dışişleri Bakanlığı'na çağırıldı
İsrail'in Gazze'ye yaptığı son saldırılarda yıkılan binaların enkazında yürütülen çalışmalar. (AP)
Tel Aviv/Şarku’l Avsat
TT
TT
Fransa’nın Tel Aviv Büyükelçisi Danon, İsrail Dışişleri Bakanlığı'na çağırıldı
İsrail'in Gazze'ye yaptığı son saldırılarda yıkılan binaların enkazında yürütülen çalışmalar. (AP)
İsrail, Hamas’a karşı yürüttüğü savaşta uluslararası alandan övgü aldığına ve altı ülkenin dışişleri bakanlarının ülkeyi ziyaret ettiğine yönelik açıklamalarını sürdürürken Tel Aviv ile Paris yönetimleri arasında diplomatik kriz yaşandı. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Yves Le Drian’ı kabalıkla suçlarken, İsrail Dışişleri Bakanı Gabi Aşkenazi de Fransa'nın Tel Aviv Büyükelçisi Eric Danon'u bakanlığa çağırdı.
Kriz, geçtiğimiz hafta İsrail’in Fransa’yı savaş süresince çelişkili mesajlar vermekle suçlamasıyla başladı. Fransa Başbakanı Jean Castex basın açıklamasında, Hamas ve İsrail’e atılan füzelerden bahsedilmeden Filistinli sivillerin durumuna ilişkin konuştu. Fransa daha sonra Hamas tarafından atılan roketlere atıf yapmadan acil bir ateşkes yapılması çağrısı için Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK) karar almaya çalıştı.
Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Yves Le Drian önceki açıklamasında, “uluslararası hukuka aykırı olarak gerçekleştirilen ve Hamas'ın sorumluluğunu üstlendiği saldırıların kabul edilemez” olduğunu ifade etti. Drian geçtiğimiz pazar günü bir televizyon kanalına verdiği röportajında ise İsrail’in barış sürecindeki izlediği çıkmazın iki devletli çözüm politikasını çökerttiğini bildirdi. Le Drian ayrıca, “iki devletli çözüme ulaşılamaması durumunda İsrail'in bir Apartheid devleti haline gelebileceğini” vurguladı. Şiddetin artmasının acil bir siyasi yol bulma ihtiyacını gösterdiğini kaydetti.
ABD Başkanı Joe Biden’ın iki devletli çözüm ihtiyacına olan bağlılığını yinelemesine de övgüde bulunan Le Drian, bir devlet veya statüko mantığını benimsemeye devam edilmesi halinde Apartheid oluşacağı tehlikesi konusunda uyarıda bulundu.
Drian ve Fransa hükümetine sert eleştiriler yönelten Netanyahu ise şu açıklamalarda bulundu:
“Dışişleri Bakanı’nın açıklamaları nedeniyle Fransa hükümetine yönelik güçlü protestomu ifade etmek istiyorum. İsrail'in Apartheid devletine dönüşebileceğine dair açıklaması kaba ve yanlış bir iddiadır ve hiçbir temeli yoktur.”
İsrail Dışişleri Bakanı Gabi Aşkenazi de Fransa'nın Tel Aviv Büyükelçisi Eric Danon'u, Fransa Dışişleri Bakanı'nın "İsrail, Apartheid devleti olma yolunda ilerlediği" söylemine açıklık getirmesi için Dışişleri Bakanlığı’na çağırdı. Aşkenazi açıklamasında “İsrail, Fransa gibi dostlarından radikal gruplara ve İsrail karşıtı eylemlere fırsat verecek sorumsuzca demeçlerden kaçınılmasını umuyor" dedi.
Aşkenazi ayrıca İsrail Dışişleri Bakanlığı’nın, savaş sırasında İsrail karşıtı gösteriler ve sosyal ağlarda yapılan kitlesel kampanyalar karşılığında dünya genelinde maruz kaldığı eleştirilere de atıfta bulundu. İsrailli Bakan, dışişleri bakanlığı sözcülerinin uluslararası alanda, BMGK üyelerine, ABD’de ve Avrupa’da yaptığı açıklamalarında, Tel Aviv’in mesajlarını ilişkin net bir duruşa tanıklık ettiklerini söyledi.
İsrail Dışişleri Bakanlığı’ndan bir kaynak ise savaş sırasında ve sonrasında altı ülkenin dışişleri bakanlarının dayanışma için İsrail’i ziyaret ettiğini aktardı. Kaynak açıklamasında söz konusu isimlerin ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Almanya Dışişleri Bakanı Heiko Maas, İngiltere Dışişleri Bakanı Dominic Raab, Çekya Dışişleri Bakanı Jakub Kulhanek, Slovakya Dışişleri Bakanı Miroslav Lajcak ve Yunanistan Dışişleri Bakanı Nikos Dendias olduğu bilgisini verdi.
AB Dönem Başkanlığı görevini yürüten Macaristan ve Portekiz Dışişleri Bakanları’nın da önümüzdeki hafta Tel Aviv’i ziyaret etmesi bekleniyor. Likud Partisi’nden bir kaynak da söz konusu desteklerin Netanyahu’nun uzun yıllardır gerek Avrupa Birliği, gerekse Orta ve Doğu Avrupa ülkelerinde İsrail yanlısı blok oluşturma çabaları doğrultusunda geldiğini söyledi.
İsrail Cumhurbaşkanı, Gadi Eisenkot'u yeni hükümeti kurmakla resmen görevlendirdihttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/5338975-i%CC%87srail-cumhurba%C5%9Fkan%C4%B1-gadi-eisenkotu-yeni-h%C3%BCk%C3%BCmeti-kurmakla-resmen-g%C3%B6revlendirdi
İsrail Cumhurbaşkanı, Gadi Eisenkot'u yeni hükümeti kurmakla resmen görevlendirdi
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, pazar günü Kudüs'teki Cumhurbaşkanlığı konutunda Gadi Eisenkot'a yeni hükümeti kurma görevini tevdi etti (Reuters).
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, pazar günü Gadi Eisenkot'u yeni hükümeti kurmakla görevlendirirken, ABD seçimlerinin ardından ülkenin karşı karşıya olduğu siyasi belirsizliğe dikkat çekti.
Herzog, “İsrail'in istikrarlı bir hükümete ihtiyacı var” dedi. ABD'de Cumhuriyetçilerin ara seçimlerde Kongre'deki çoğunluğu kaybetmesinin ardından ortaya çıkan “yeni siyasi gerçekliğe” işaret etti.
Eski İsrail Genelkurmay Başkanı 66 yaşındaki Eisenkot liderliğindeki muhalefet bloku, 27 Ekim'de yapılan seçimlerde 120 sandalyeli parlamentoda 48 sandalye kazandı. Eski Başbakan Binyamin Netanyahu'nun liderliğindeki blok ise 53 sandalyeye ulaştı.
Arap partilerinden Birleşik Arap Listesi (Ra'am) ile Ortak Liste (Hadash-Ta'al) ise toplam 19 sandalye kazanarak benzeri görülmemiş bir seçim sonucuna imza attı.
Trump ve Demokrat Kongre arasında yapay zekanın geleceğihttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/5338973-trump-ve-demokrat-kongre-aras%C4%B1nda-yapay-zekan%C4%B1n-gelece%C4%9Fi
Trump ve Demokrat Kongre arasında yapay zekanın geleceği
Fotoğraf: AFP
Marco Mossad
3 Kasım 2026'daki ara seçimlerde Demokratların Kongre'nin her iki kanadının da kontrolünü ele geçirmesi, Başkan Donald Trump'ın yapay zekada Amerikan liderliğini güçlendirme emellerini yeni bir siyasi sınavla karşı karşıya bırakıyor. Trump yönetimi gelişmiş modellerin geliştirilmesini hızlandırmayı ve veri merkezlerini ve enerji altyapısını genişletmeyi hedeflerken, Ocak 2027'de Kongre’de çoğunluğu üstlenecek olan Demokratlar, şirketlere daha sıkı denetim getirecek ve teknolojiyle ilişkili riskleri sınırlayacak bir yasa tasarısı sunmaya hazırlanıyor.
Anlaşmazlık sadece inovasyonun geleceğiyle sınırlı değil, aynı zamanda elektrik maliyeti, tüketicinin korunması ve şirketlerin ürünlerinin neden olduğu zararlardan kaynaklanan kurumsal sorumluluğu gibi konuları da kapsıyor. Bu arada Washington'un güvenlik ve rekabet garantilerinden ödün vermeden Çin'e karşı teknolojik üstünlüğünü koruyabilme yeteneği de sorgulanıyor.
Siyasi değişim, büyük şirketlerin veri merkezlerini genişletmesi, gelişmiş çipler satın alması ve sistemlerini çalıştırmak için gerekli enerji kaynaklarını güvence altına almasının ardından, yapay zekaya yapılan devasa yatırımların Amerikan ekonomisinin ayrılmaz bir parçası haline geldiği bir dönemde gerçekleşiyor.
Seçim sonuçları, yeni düzenlemelerin bu genişlemeyi yavaşlatabileceği endişesini yatırımcılar arasında artırdı; bu endişe, teknoloji şirketlerinin ve ilgili altyapının hisse senetlerine de yansıdı. Bununla birlikte, Demokratların zaferi, mutlaka inovasyonu destekleyen politikaların sonu anlamına gelmiyor, çünkü her iki partiden de geniş kesimler bu alandaki Amerikan liderliğinin önemi konusunda hemfikir. Asıl anlaşmazlık, hükümet müdahalesini gerektiren risklerin tanımlanmasında, şirketlerin denetim maliyetlerini ne ölçüde üstlenmeye istekli olduklarında ve bu sektörü yöneten kuralları belirleme yetkisinin kimde olduğu konusunda yatıyor.
İnovasyonu hızlandırmak ile kısıtlamalar getirmek arasında
Demokratların pozisyonları, yapay zekanın risklerini azaltma ihtiyacı konusunda hemfikir olmalarına rağmen, hükümet müdahalesinin sınırları konusunda temel farklılıkları ortaya koyuyor. Bir yaklaşım, şirketlerin bağımsız testlere ve federal güvenlik standartlarına tabi tutulmasıyla birlikte gelişmiş modellerin sürekli geliştirilmesini desteklerken, daha katı bir yaklaşım ise bağlayıcı güvenceler yürürlüğe girene kadar bazı geliştirme faaliyetlerinin geçici olarak askıya alınması düşüncesini benimsiyor.
Bu anlaşmazlıklar, Kongre'ye liderlik etmeye hazırlanan parti içinde bile belirgin ve bu da Cumhuriyetçilerle müzakereler başlamadan önce bile birleşik bir yasama pozisyonuna ulaşmayı zorlaştırıyor. Taraflar tüketicileri ve çalışanları koruma ihtiyacı konusunda hemfikir olsalar da, müdahalenin zamanlaması ve düzenlemelerin teknoloji piyasaya sürülmeden önce mi yoksa riskleri devam eden geliştirme ile eş zamanlı olarak mı ele alınması gerektiği konusunda farklı görüşlere sahipler.
Amerikan şirketlerinin yatırım yapmaya devam etmelerini sağlayacak bir ortama ihtiyaçları var, ancak net kurallar olmadan devam eden genişleme kamu güvenini zedeleyebilir ve endüstriyi kısıtlamayı talep eden siyasi baskıyı artırabilir
Temsilciler Meclisi’nde Demokratların lideri olan Hakeem Jeffries, inovasyonu düzenlemeler ve kurallarla birleştirme görüşünün önde gelen savunucularından biri. Aralık 2025'te, Demokrat Parti grubu içinde, Temsilciler Meclisi üyesi Ted Lieu, Josh Gottheimer ve Valerie Fauci'nin eş başkanlığında, 2026 yılına kadar faaliyet gösterecek, yapay zeka ve inovasyon ekonomisine odaklanan bir komite kurulduğunu duyurdu. Komite, şirketler, araştırmacılar, tüketiciler ile çalışanların haklarını savunan taraflarla iş birliği içinde politika önerileri geliştirmeyi amaçlıyor.
Washington’daki Capitol Hill'de Çin'e yapay zeka ihracatına daha sıkı kontroller getirilmesi çağrısında bulunan bir basın toplantısı, 23 Eylül 2026
Senato'da Chuck Schumer, güvenlik önlemlerini güçlendirirken ABD’nin üstünlüğünü korumayı savunuyor. Bu yönelim, Amerikan şirketlerinin yatırım yapmaya devam etmelerini sağlayacak bir ortama ihtiyaç duyduklarına dair bir farkındalığı yansıtıyor. Bununla birlikte, net düzenlemeler ve kurallar olmadan devam eden genişleme, kamu güvenini zedeleyebilir ve endüstriyi kısıtlamayı talep eden siyasi baskıyı artırabilir.
Anlaşmazlıklar, gelişmiş modeller geliştirenlerin uyması gereken federal kurallar tartışılırken daha belirgin hale geliyor. Haziran 2026'da Demokrat Temsilciler Meclisi üyesi Lori Trahan ve Cumhuriyetçi üye Jay Obernolte, daha sonraki değişiklikler ile daraltılmadan önce, yapay zekanın geliştirilmesi ile ilgili bazı eyalet yasalarını üç yıl boyunca federal düzenlemelerle değiştirecek bir yasa tasarısı sundular.
Temmuz ayında, onlar ve iki partiden diğer üyeler, risk yönetimi, bağımsız denetim ve ciddi olayların bildirilmesi de dahil olmak üzere kademeli bir talepler sistemi benimseyen ”Frontier” yasa tasarısını sundular. Ancak Jeffrey Komisyonu eş başkanları, zorlukların ölçeğini ele almakta yetersiz olduğunu düşünerek ilk taslağı reddettiler. Bu, düzenleme ihtiyacı konusunda anlaşmanın, ayrıntıları veya eyalet yetkisinin sınırları konusunda anlaşmaya varmayı kapsamadığını ortaya koyuyor.
Öte yandan, Demokrat Senatör Maria Cantwell, gelişmiş modellerin piyasaya sürülmesiyle ilgili şartlar konusunda daha katı bir duruş sergiliyor. Ekim 2026'da, zorunlu federal güvenlik standartlarına, sürekli testlere ve ciddi başarısızlıkların bildirilmesine dayalı bir düzenleyici çerçeve önerdi ve tüm modellerin gerekli standartları karşıladığından emin olmak için piyasaya sürülmeden önce bağımsız denetimlerden geçmesini şart koştu.
Bu yaklaşım, şirketleri kendi testlerini yapmak ve sonuçlarını açıklamakla zorunlu kılmakla yetinmekten farklı; çünkü denetleyici kurumlara güvenliğin doğrulanmasında doğrudan bir rol tanıyor. Bu durum, özellikle Amerikan şirketleri ile yabancı rakipleri arasındaki yoğunlaşan küresel rekabet göz önüne alındığında, maliyetli onay ve test prosedürlerinin ürünlerin lansmanını geciktireceğinden endişe eden geliştiriciler için bir tartışma noktası olabilir.
En sert yaklaşımı ise Demokratlar ile müttefik bağımsız Senatör Bernie Sanders temsil ediyor. Sanders, Demokrat Temsilciler Meclisi üyesi Greg Casar ile birlikte Eylül 2026'da yapay süper zekanın geliştirilmesini ve yayılmasını kalıcı olarak yasaklamayı ve sıkı federal güvenlik ve denetim düzenlemeleri oluşturulana kadar belirli gelişmiş sistemlerin geliştirilmesini geçici olarak durdurmayı amaçlayan bir yasa tasarısı sundu.
Sanders daha önce de Temsilciler Meclisi üyesi Alexandria Ocasio-Cortez ile birlikte, mart ayında yapay zeka veri merkezlerinin inşasına geçici bir federal moratoryum getirmeyi amaçlayan ayrı bir öneriyi duyurmuştu. İki öneri, müdahalenin kapsamı bakımından farklılık gösteriyor; birincisi sistemlerin kendilerinin geliştirilmesiyle ilgiliyken, ikincisi ise bunların çalışması için gerekli altyapıyı hedef alıyor. Her ikisi de büyük şirketlerin teknolojik genişleme kararlarının yeterli kamu denetiminin dışında kalmasıyla ilgili endişeleri yansıtıyor.
Siyasi bir savaş alanı
Yaklaşan siyasi mücadele, model geliştirme kurallarıyla sınırlı kalmayıp, gelişmiş sistemlerin eğitimi ve işletimi için vazgeçilmez hale gelen veri merkezlerini de kapsıyor. Bu tesisler büyük miktarda elektrik ve suyun yanı sıra ağlara ve altyapıya büyük yatırımlar gerektiriyor; bu da bazı yerel topluluklarda enerji faturaları ve doğal kaynaklar üzerindeki etkileriyle ilgili itirazlara neden oldu.
New York’tan Temsilciler Meclisi üyesi Alexandria Ocasio-Cortez ve Senatör Bernie Sanders (bağımsız-Vermont), Capitol'de yapay zeka veri merkezlerinin inşasını askıya alacak bir yasa tasarısını duyuruyor, 25 Mart 2026 (Reuters)
Bu konuda Demokrat Senatör Mark Warner, genişlemeyi askıya alma çağrılarından farklı bir duruş sergiliyor. Temmuz 2026'da, şirketlerin elektrik ve su tüketimlerini açıklamalarını ve veri merkezleri için belirli vergi avantajlarını kısıtlamayı gerektiren bir yasa tasarısı sundu; bu tasarı, şirketleri projelerinin etkileri konusunda daha fazla sorumluluk almaya itmeyi ve bu yükü halkın sırtına yüklemeyi engellemeyi amaçlıyor.
Şirketler daha hızlı elektrik bağlantıları ve proje onayları talep edebilirken, Demokratlar ise ağların genişletilmesinin finansmanında daha büyük bir pay üstlenmelerini sağlamak ve artan enerji talebinden kaynaklanan ek maliyetlerin tüketicilere yüklenmesini önlemek için çalışabilirler
Bu anlaşmazlık, Demokratların kontrolündeki Kongre içinde iki olası yolu ortaya koyuyor; biri, yeterli güvenlik önlemleri alınana kadar yeni veri merkezlerinin inşasını kısıtlamayı içerirken, diğeri verimlilik, şeffaflık ve tüketici korumasıyla ilgili daha katı koşullar altında genişlemeye izin vermeye odaklanıyor. İkinci yol özellikle önemli çünkü Amerikan bilişim kapasitesini artırmayı destekleyen Cumhuriyetçilerle müzakerelerde bir temel sunabilir, ancak ilkeler üzerinde anlaşmak maliyetlerin nasıl dağıtılacağı sorununu çözmüyor.
Şirketler daha hızlı elektrik bağlantıları ve proje onayları talep edebilirken, Demokratlar ise ağların genişletilmesinin finansmanında daha büyük bir pay üstlenmelerini sağlamak ve artan enerji talebinden kaynaklanan ek maliyetlerin tüketicilere yüklenmesini önlemek için çalışabilirler.
Federal hükümet, eyaletler ve yerel yönetimler arasındaki yetki paylaşımı, birleşik bir politikaya ulaşmayı daha da zorlaştırıyor. Trump yönetimi, belirli federal onayları hızlandırmak ve enerji projelerini desteklemek için yürütme emirlerini ve doğrudan kurumları kullanabilir, ancak bu icraatları tek başına arazi, inşaat ve elektrik altyapısıyla ilgili tüm düzenlemeleri geçersiz kılmak için kullanamaz.
Dahası eyaletlerdeki tesisleri düzenlemeden sorumlu kurullar, şebeke maliyetlerinin nasıl karşılanacağı ve belirli hizmetler için fiyatlandırmanın belirlenmesinde de çok önemli bir rol oynuyorlar. Bu nedenle, bir proje önemli federal destek alabilir ancak yine de elektrik kesintileri, sakinlerin itirazları veya yerel izin gereksinimleri nedeniyle gecikmelerle karşılaşabilir. Bu farklılık, şirketleri genişleme için daha hızlı ve daha ucuz fırsatlar sunan eyaletleri tercih etmeye teşvik edebilir.
Yasama mücadelesi ve başkanlık vetosu
Şarku’l Avsat’ın Al Majalla’dan aktardığı analize göre Demokratların Kongre'nin her iki kanadındaki beklenen kontrolüne rağmen, önerilerini yasalaştırma güçleri anayasal ve usule ilişkin engeller tarafından sınırlandırılmaya devam edecektir. Çoğu sıradan yasa, istisnai önlemler alınmadığı sürece, Senato'da “filibuster”ı geçersiz kılmak için 60 oy çoğunluğu gerektirirken, Trump karşı çıktığı herhangi bir yasayı veto etme yetkisini elinde tutuyor.
Bir vetoyu geçersiz kılmaksa, her iki mecliste de üçte iki çoğunluk gerektiriyor; bu çoğunluğa geniş Cumhuriyetçi desteği olmadan ulaşmak zor. Dolayısıyla, seçimleri kazanmak Demokratlara gündemi belirleme ve komitelere liderlik etme gücü veriyor, ancak özellikle yönetim bu tür düzenlemelerin Amerikan şirketlerinin rekabet gücünü tehdit ettiğine inanıyorsa, yapay zeka endüstrisini düzenleyen kapsamlı düzenlemelerin kabul edilmesini garanti etmiyor.
Ancak Demokratların yasama üzerindeki etkisi bununla sınırlı değil. Kongre komitelerinin başkanlığını kullanarak dinleme oturumları düzenleyebilir, şirket yetkililerini bunlara çağırabilir, belgeler talep edebilir ve endüstrinin uygulamalarını araştırabilirler.
Seçimden sonra ortaya çıkan planlara göre, Demokrat üyeler, veri merkezleriyle ilişkili yüksek elektrik maliyetlerinden tüketicileri korumak, gelişmiş modelleri bağımsız testlere tabi tutmak ve sistemleri zarar verdiğinde şirketlerin yasal sorumluluğunu netleştirmek için öneriler hazırlıyorlar. Sektöre yönelik kurumsal denetimin güçlendirilmesi de değerlendiriliyor. Bu araçlar, Beyaz Saray ile yasal bir anlaşmaya varılmadan bile şirketlere daha fazla şeffaflık dayatabileceğinden, önceki aşamaya göre önemli bir değişimi temsil ediyor.
Özellikle her iki tarafın da ulusal güvenlik ve tüketicinin korunmasıyla ilgili endişeleri paylaştığı konularda, kapsamlı bir çerçeveyi bir kerede dayatmaya çalışmak yerine, belirli kurallar üzerinde müzakere alanı doğabilir. Bazı Cumhuriyetçiler, kurallar açık ve düşük riskli sistemlerin kullanımını engellemediği sürece, ciddi hadiselerin bildirilmesi ve yüksek riskli modellerin bağımsız testlerinin yapılması taleplerini kabul edebilirler. Öte yandan, bazı Demokratlar, mevcut korumaları zayıflatmayan güçlü güvenlik önlemleri olması koşuluyla, çelişkili eyalet yasalarını azaltmak için belirli federal gereklilikleri birleştirmeyi kabul edebilirler. Ancak bu uzlaşmalar bağlayıcı anlaşmalar değil, siyasi olasılıklar olmayı sürdürüyor. Gerçekleşmeleri, yasa taslağının hazırlanmasına, iki partinin liderliğinin pozisyonlarına ve Trump'ın sektöre yönelik yeni kısıtlamaları kabul etme istekliliğine bağlı olacaktır.
Amerikan liderliğinin geleceği
Bu denklem, Amerikan şirketlerine önümüzdeki iki yıl içinde iki farklı senaryo sunuyor. Yasama yönünde uzlaşmalara varılırsa, sektör test, açıklama ve yasal sorumluluk konusunda daha net kurallar kazanabilir, bu da yatırımcıların uzun vadeli projeleri finanse etmeden önce düzenleyici yükümlülüklerin maliyetini tahmin etmelerine yardımcı olabilir. Ancak, Kongre ve Beyaz Saray arasında anlaşmazlığın devam etmesi halinde, eyalet düzeyinde düzenlemeler genişletilmeye devam ederken, federal politikalar değişime ve yasal çekişmelere tabi olmaya devam edecektir. Büyük şirketler, uyumluluk maliyetlerini karşılayabilme ve elektrik, çip ve bilgisayar altyapısını güvence altına alabilme yeteneklerinden faydalanabilirken, daha küçük şirketler daha büyük zorluklarla karşılaşabilir; bu da potansiyel olarak pazar yoğunlaşmasını artırabilir ve düzenleyici politikaların korumayı amaçladığı rekabeti zayıflatabilir.
Bu seçenekler, ticari getirilerin ötesinde ulusal güvenlik, askeri yetenekler ve bilimsel üstünlüğe öncelik veren Çin ile ABD arasındaki rekabetten ayrılamaz.
Veri merkezlerinin inşasında veya modellerin geliştirilmesinde bir yavaşlama, ABD'nin konumunda bir gerilemeye dair endişeleri artırabilir. Buna karşılık, yeterli testler yapılmadan genişleme, teknolojiye olan güveni zedeleyen güvenlik, ekonomik ve sosyal risklere neden olabilir. Ayrıca gerekli güç, çipler ve beceriler mevcut değilse ve bunları çalıştırmak ve verimli uygulamalara dönüştürmek mümkün değilse, gelişmiş modellere sahip olmak tek başına liderliği garanti etmez.
Virginia’dan Demokrat Senatör Mark Warner, başkent Washington'daki Capitol'de yapay zeka hakkında Reuters ile yaptığı röportajda konuşuyor, 16 Eylül 2026 (Reuters)
Öte yandan, sürdürülebilir ekonomik getiriler olmadan bilgi işlem altyapısına yapılan büyük yatırımlar, şirketler ve yatırımcılar üzerinde yeni finansal baskılar yaratabilir.
ABD yapay zekasının geleceği yalnızca seçim sonuçlarıyla değil, aynı zamanda siyasi kurumların anlaşmazlıkları ne kadar yenilik ve güvenliği dengeleyen pratik kurallara dönüştürebilecekleri ile de belirlenecektir. Demokratlar, yasal engelleme olasılığına rağmen, genel tartışmanın önceliklerini değiştirebilir, kaynak tüketimi ve gelişmiş sistemlerin zararları konusunda şirketlerin hesap verebilirliğini artırabilirler. Bu arada, Trump, mevcut yasalar çerçevesinde genişlemeyi desteklemeye devam etmesini sağlayan yürütme araçlarını elinde tutuyor.
Gerçek sınav, faaliyete geçecek proje sayısı, pazara ulaşacak modeller, küçük işletmelerin rekabet gücü ve tüketicilerin maliyet ve risklerden ne ölçüde korunacağı olacaktır. Dolayısıyla, Amerikan liderliği yalnızca teknolojik gelişmenin hızına değil, aynı zamanda Washington'un büyümesini engellemeden onu düzenleyebilmesine de bağlı olacaktır.
Gadi Eisenkot… Netanyahu dönemini sona erdirmek isteyen ihtiyatlı generalhttps://turkish.aawsat.com/d%C3%BCnya/5338968-gadi-eisenkot%E2%80%A6-netanyahu-d%C3%B6nemini-sona-erdirmek-isteyen-ihtiyatl%C4%B1-general
Gadi Eisenkot… Netanyahu dönemini sona erdirmek isteyen ihtiyatlı general
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot, 28 Ekim’de seçimlerin ilk sonuçlarının açıklanmasının ardından destekçileriyle bir araya geldi. (AFP)
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot, görev süresi sona eren Başbakan Binyamin Netanyahu’ya karşı üstünlük sağlarken, Cumhurbaşkanı Isaac Herzog dün yaptığı açıklamada kendisini yeni hükümeti kurmakla görevlendireceğini duyurdu. Bazı seçmenlerin rakibinden farklı olarak sakin tavrını bir avantaj olarak gördüğü ihtiyatlı generalin, Knesset’in güvenoyunu alabilmek için hâlâ müttefiklere ihtiyacı bulunuyor.
66 yaşındaki eski Genelkurmay Başkanı Eisenkot liderliğindeki muhalefet bloğu, 27 Ekim’de yapılan seçimlerde 120 sandalyeli Knesset’te 48 sandalye kazanırken, Netanyahu cephesi 53 sandalye elde etti. Birleşik Arap Listesi ile Ortak Liste ise daha önce görülmemiş bir sonuçla 19 sandalye kazandı. Her iki liste de Eisenkot’un hükümeti kurmakla görevlendirilmesini tavsiye etti. Böylece kendisine görev verilmesini destekleyen milletvekillerinin sayısı 67’ye yükseldi. Ancak Eisenkot’un bloğunun güvenoyu almak için iki Arap listesinin oylarına dayanmayı kabul edip etmeyeceği henüz netlik kazanmadı.
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot ve Likud Partisi lideri Binyamin Netanyahu (Reuters)
Netanyahu'nun tartışmalı açıklamalarından bıkan bazı seçmenler, Eisenkot’un ‘karizmadan yoksun’ olmasını en önemli güçlü yönlerinden biri olarak görüyor. Eisenkot İngilizceyi güçlükle konuşuyor ve mütevazı bir görünüm sergilemeye özen gösteriyor. İsrail’de seleflerinin tamamından daha uzun süre başbakanlık yapan Netanyahu ise Amerikan aksanıyla akıcı İngilizce konuşuyor, ABD televizyonlarının haber bültenlerinde öne çıkacak ve sosyal medyada geniş yankı bulacak ifadeler kullanmayı iyi biliyor.
2015-2019 yılları arasında Genelkurmay Başkanlığı yapan Eisenkot, Netanyahu’nun yıllar süren iktidarı boyunca derinleşen toplumsal bölünmeleri ve aşırı sağın güçlenmesini sona erdirerek İsraillileri birleştirme sözü verdi. Ayrıca Gazze Şeridi’nde üç yıldır devam eden savaş, işgal altındaki Batı Şeria’da yerleşimcilerin gerçekleştirdiği şiddet eylemleri, Güney Lübnan’daki savaş ve geniş çaplı yıkım ile Suriye’nin güneyine yönelik askeri operasyonların ardından zarar gören İsrail’in uluslararası imajını düzeltme taahhüdünde bulundu. Yerleşimcilerin son dönemde gerçekleştirdiği saldırıları ‘Yahudi terörü’ olarak nitelendiren Eisenkot, Netanyahu hükümetini saldırganlarla iş birliği yapmakla suçladı. Ancak Eisenkot, Filistin devletinin kurulmasını engelleme sözü vererek sağ seçmenlerin oyları için Netanyahu ile rekabet etmeye çalıştı. Ayrıca Netanyahu’nun ABD baskısı altında bu fikre açık olduğunu ifade ettiği eski bir video kaydını yayımladı.
Eisenkot, 2006 yılında Hizbullah ile yaşanan savaş sırasında İsrail ordusunun Operasyonlar Dairesi Başkanı olarak görev yapıyordu. 2008 yılında ise Kuzey Komutanlığı görevini yürüttüğü sırada, Hizbullah’ın kalesi olan Beyrut’un güney banliyölerine atıfla Dahiye Doktrini olarak bilinen yaklaşımı açıkladı. Bu doktrin, İsrail’e yönelik saldırıların gerçekleştirildiği bölgelere karşı, sivil altyapının hedef alınmasını da içeren orantısız güç kullanımını öngörüyor. İsrail, Gazze Şeridi’nde de bu doktrini yeniden uygulamaya koydu. Savaş, bölgede büyük bir yıkıma ve on binlerce kişinin ölümüne yol açtı. Bu eylemler, Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne (UCM) göre insanlığa karşı suç ve savaş suçu kapsamına girebilecek nitelikte.
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot, 28 Ekim’de seçimlerin ilk sonuçlarının açıklanmasının ardından destekçileriyle bir araya geldi. (AFP)
Eisenkot, Gazze savaşında oğlu Gal ve iki akrabasının hayatını kaybetmesinin ardından İsrailliler arasında geniş bir sempati kazandı. Seçmenler nezdindeki imajının cazibesinin bir bölümü de işçi sınıfı kökenlerinden kaynaklanıyor. Faslı göçmenlerin çocuğu olarak Taberiye’de dünyaya gelen ve Eilat’ta büyüyen Eisenkot, ABD’de tanınmış bir akademisyen olan babasının izinden gelen Netanyahu’nun temsil ettiği seçkin çevrelerden uzak bir geçmişe sahip. Eisenkot başbakan olması halinde, aile kökenleri Ortadoğu ve Kuzey Afrika’ya dayanan Mizrahim olarak bilinen Doğulu Yahudiler arasından bu göreve gelen ilk isim olacak.
Eisenkot, seçim kampanyası sırasında farklı kesimlerden seçmenlere hitap etmeye çalıştı. Dindar Yahudilerden oluşan bir topluluğa yaptığı konuşmada, işgal altındaki Batı Şeria üzerindeki İsrail kontrolünün sürdürülmesini savundu.
Buna karşılık, Filistin topraklarının ilhak edilmesine ve ruhsatsız yerleşim noktalarının kurulmasına karşı olduğunu açıkladı. Netanyahu hükümeti, Filistinlilere yönelik şiddetin tırmanmasına katkıda bulunan bu yerleşim noktalarının kurulmasına göz yummuştu.
Gazze konusunda ise Eisenkot, Hamas yönetimine 18 ay içinde son verme sözü verdi. Bunun, ABD Başkanı Donald Trump’ın hareketin silahsızlandırılmasını ve yönetimin devredilmesini öngören ateşkes planının uygulanmasıyla ya da Hamas’ın askeri kanadını yok etmeyi amaçlayan ‘yenilikçi askeri operasyonlar’ yoluyla mümkün olabileceğini söyledi.
Savaşın üçüncü yılına girmesinin ardından İsrailliler arasında geniş rahatsızlığa yol açan bir diğer konuda Eisenkot, Yahudi dinî okullarındaki öğrencilerin askerlikten muaf tutulmasının sınırlandırılmasını taahhüt etti. Ultra Ortodoks Yahudileri (Harediler) ve Arap vatandaşları askerlik veya sivil hizmet yapmaya zorunlu kılacak Kapsamlı Ulusal Hizmet Yasası’nı çıkarma sözü verdi.
Eisenkot ayrıca, ‘yargı bağımsızlığını, hukukun üstünlüğünü, azınlık haklarını ve özgür basını koruma’ taahhüdünde bulunarak merkez ve liberal seçmenlerin desteğini kazanmaya çalıştı.
Eisenkot kendisini merkez sağın adayı olarak tanımlıyor. Bu tutum, Netanyahu’nun iktidarda geçirdiği yılların ülkenin demokratik kurumlarını zayıflatmış olabileceği endişesini taşıyan çok sayıda İsraillinin kaygılarıyla örtüşüyor.
لم تشترك بعد
انشئ حساباً خاصاً بك لتحصل على أخبار مخصصة لك ولتتمتع بخاصية حفظ المقالات وتتلقى نشراتنا البريدية المتنوعة
