12 yılın ardından Netanyahu'nun mirası: "İsrail hiç bu kadar bölünmemişti"

AFP
AFP
TT

12 yılın ardından Netanyahu'nun mirası: "İsrail hiç bu kadar bölünmemişti"

AFP
AFP

İsrail'de koalisyon hükümetinin dün parlamentoda güvenoyu almasıyla Binyamin Netanyahu'nun 12 yıllık iktidarı sona erdi.
The Washington Post gazetesi, İsrail'in en uzun süre başbakanlık koltuğunda oturan lideri olan Netanyahu'nun bir yandan ülkeyi dönüştürürken bir yandan da daha önce görülmemiş düzeyde böldüğünü yazdı.
İsrail'in onlarca yıllık barış ve güvenlik politikasına yeniden yön veren ve ekonomiyi yeniden şekillendiren Netanyahu'nun ülkenin en etkili liderlerinden biri olduğunu belirten gazete, yazıda şu ifadelere yer verdi:
“Bibi olarak tanınan Neyanyahu, destekçilerine göre ardında gelişen bir ekonomi, yeni tesis edilmiş uluslararası saygınlık, Filistinli militanların otobüsleri bombalamadığı bir 10 yıl bıraktı. Karşıtlarına göreyse ülkeyi daha bölünmüş, daha az eşitlikçi ve Filistinlilerle barışa büyük oranda kayıtsız hale getirdi.”
Netanyahu'nun görevdeki son günlerinde Kudüs'teki başbakanlık konutu önünde düzenlenen protestolara katılan 68 yaşındaki Sylvia Strumpfman, "İsrail hiç bu kadar bölünmüş bir ülke değildi. Netanyahu'nun değiştirdiği şeyleri yeniden inşa etmek yıllar alacak" dedi.

"Siyasi stratejisi halkın öfkesini canlı tutmaya dayanıyordu"
Gazete, Netanyahu'nun ülkede bıraktığı en büyük izin sol ve sağ, dinciler ve sekülerler, Araplar ve Yahudiler arasında büyüyen uçurum olduğunu belirtti. Haberde, İsrailli siyasetçinin 2009'da başbakanlık koltuğuna oturduktan sonra Filistin sorununu çözmek yerine tavizsiz bir tutum benimsediği ve daha çok İran'dan gelen tehditler gibi konulara odaklandığı yorumu yer aldı.
Kudüs merkezli köşe yazarı Anshel Pfeffer, Netanyahu'nun ülkeyi en fazla dönüştüren liderlerden biri olduğunu söyleyerek "Siyasi stratejisi tümüyle halkın öfkesini canlı tutmaya dayanıyordu" diye konuştu. Pfeffer, önceki İsrail liderlerinin İsrail-Filistin sorununu çözmeye çalıştığını, Netanyahu'nunsa bu konuyu gündemden çıkarmayı başardığını kaydetti.  
Haberde, Netanyahu döneminde yasadışı Yahudi yerleşimlerinin sayısında çarpıcı bir artış olduğu, işgal altındaki topraklarda yaşayan Yahudilerin sayısının yüzde 50 artarak 450 bine ulaştığı vurgulandı.
The Washington Post, Netanyahu döneminde İsrail'in Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Fas ve Sudan gibi Arap ülkeleriyle ilişkileri normalleştirme yönünde anlaşma sağladığına ancak Ürdün'le ilişkilerin gerildiğine dikkat çekti. Haberde, eski ABD Başkanı Barack Obama döneminde ABD ve İsrail arasında gerilen ilişkilerin Donald Trump döneminde düzeldiği, öte yandan Netanyahu'nun son yıllarda Avrupa'dan uzaklaştığı ve Joe Biden yönetimiyle ilişkilerin de soğuk başladığı kaydedildi.
MIT'de işletme okuyan Netanyahu, başbakanlığı döneminde özelleştirme programına ağırlık vererek kamu fonlarını ve yatırımlarını azaltmıştı. The Washington Post, bu dönemde yoksul İsraillilerin oranının yüzde 21'e yükseldiğine dikkat çekti.
Gazete ayrıca 2019'da rüşvet, yolsuzluk ve görevi kötüye kullanma suçlamasıyla hakkında dava açılan Netanyahu'nun kendini korumaya almak için yargının bağımsızlığına gölge düşürdüğü eleştirilerine de yer verdi.
Independent Türkçe, The Washington Post



Netanyahu, ABD'nin askeri yardımını on yıl içinde ‘sıfıra’ indirmek istiyor

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)
TT

Netanyahu, ABD'nin askeri yardımını on yıl içinde ‘sıfıra’ indirmek istiyor

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu dün yayımlanan bir röportajda, önümüzdeki on yıl içinde İsrail’in Amerikan askeri yardımlarına olan bağımlılığını ‘kademeli olarak azaltmayı’ umduğunu söyledi.

Netanyahu, İsrail’in yabancı askeri yardımlara bağımlı olmamasının gerekli olduğunu vurguladı, ancak ülkenin ABD’den tamamen bağımsız hale gelmesi için kesin bir takvim vermedi.

Economist dergisine konuşan Netanyahu, “On yıl içinde askeri yardımları kademeli olarak azaltmak istiyorum” dedi. Bunun ‘zamanla sıfıra indirilmesi’ anlamına gelip gelmediği sorulduğunda ise “Evet” yanıtını verdi.

Netanyahu, son ABD ziyaretinde Başkan Donald Trump’a, İsrail’in Washington’dan yıllar boyunca aldığı askeri yardımları büyük bir takdirle karşıladığını, ancak artık güçlü hale geldiklerini ve olağanüstü yetenekler geliştirdiklerini söylediğini aktardı.

Geçtiğimiz aralık ayında Netanyahu, İsrail’in diğer ülkelere bağımlılığı azaltmak amacıyla bağımsız bir silah sanayii geliştirmek için 350 milyar şekel (110 milyar dolar) harcayacağını açıklamıştı.

2016 yılında ABD ve İsrail hükümetleri, Eylül 2028’e kadar geçerli olacak on yıllık bir mutabakat zaptı imzalamıştı. Buna göre İsrail’e 38 milyar dolarlık askeri yardım sağlanacaktı. 33 milyar dolar ekipman alımları için, 5 milyar dolar ise füze savunma sistemleri için ayrılmıştı.

Geçen yıl İsrail’in savunma sanayii ihracatı yüzde 13 arttı. Bu artış, çok katmanlı gelişmiş hava savunma sistemleri de dahil olmak üzere İsrail savunma teknolojisinin büyük satın alma sözleşmeleri ile desteklendi.


Çin, Rusya ve İran Güney Afrika sularında deniz tatbikatlarına başladı

Güney Afrika ve Çin bayrakları, bu hafta Güney Afrika karasularında Çin, Rusya ve İran'ın da dahil olduğu BRICS Plus ülkeleri tarafından gerçekleştirilecek ortak deniz tatbikatı öncesinde Simons Town deniz üssünde bir gemide dalgalanıyor- Cape Town (Reuters)
Güney Afrika ve Çin bayrakları, bu hafta Güney Afrika karasularında Çin, Rusya ve İran'ın da dahil olduğu BRICS Plus ülkeleri tarafından gerçekleştirilecek ortak deniz tatbikatı öncesinde Simons Town deniz üssünde bir gemide dalgalanıyor- Cape Town (Reuters)
TT

Çin, Rusya ve İran Güney Afrika sularında deniz tatbikatlarına başladı

Güney Afrika ve Çin bayrakları, bu hafta Güney Afrika karasularında Çin, Rusya ve İran'ın da dahil olduğu BRICS Plus ülkeleri tarafından gerçekleştirilecek ortak deniz tatbikatı öncesinde Simons Town deniz üssünde bir gemide dalgalanıyor- Cape Town (Reuters)
Güney Afrika ve Çin bayrakları, bu hafta Güney Afrika karasularında Çin, Rusya ve İran'ın da dahil olduğu BRICS Plus ülkeleri tarafından gerçekleştirilecek ortak deniz tatbikatı öncesinde Simons Town deniz üssünde bir gemide dalgalanıyor- Cape Town (Reuters)

Çin, Rusya ve İran bugün Güney Afrika sularında bir haftalık ortak deniz tatbikatına başladı. Ev sahibi ülke bu tatbikatı “deniz taşımacılığı ve denizcilik ekonomik faaliyetlerinin güvenliğini sağlamak” amacıyla gerçekleştirilen bir “BRICS Plus” operasyonu olarak nitelendirdi.

BRICS Plus, başlangıçta Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika'yı içeren jeopolitik bloğun genişletilmiş halidir ve üyeleri tarafından Amerika ve Batı'nın ekonomik hakimiyetine karşı bir denge unsuru olarak görülmektedir. BRICS Plus içinde altı ülke daha bulunmaktadır.

Güney Afrika, Çin ve Rusya ile düzenli olarak deniz tatbikatları düzenlemektedir, ancak bu tatbikatlar, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi ile Çin, İran, Güney Afrika ve Brezilya gibi birçok BRICS Plus ülkesi arasında gerginliğin arttığı bir dönemde gerçekleşmektedir. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre genişletilmiş BRICS grubu Suudi Arabistan, Mısır, Endonezya, Etiyopya ve Birleşik Arap Emirlikleri'ni de içermektedir.

Açılış törenini yöneten Çinli askeri yetkililer, Brezilya, Mısır ve Etiyopya'nın gözlemci olarak katıldığını belirtti.

Güney Afrika Ordusu yaptığı açıklamada, "Barış İradesi 2026 tatbikatları, BRICS Plus ülkelerinin deniz kuvvetlerini, ortak deniz güvenliği operasyonları ve birlikte çalışabilirlik eğitimi için bir araya getiriyor" ifadelerini kullandı. Ortak operasyonların sözcüsü Yarbay Mbo Matipula ise Reuters'a, tüm üyelerin davet edildiğini ifade etti.

Trump, BRICS ülkelerini “anti-Amerikan” politikalar izlemekle suçluyor ve ocak ayında tüm üyelere yüzde 10'luk ek gümrük vergisi uygulamakla tehdit etti.


Trump'ın yardımcıları Danimarka ve Grönland'dan gelen temsilcilerle görüştü

Kopenhag'daki Tivoli Kalesi üzerinde dalgalanan Grönland bayrağı (EPA)
Kopenhag'daki Tivoli Kalesi üzerinde dalgalanan Grönland bayrağı (EPA)
TT

Trump'ın yardımcıları Danimarka ve Grönland'dan gelen temsilcilerle görüştü

Kopenhag'daki Tivoli Kalesi üzerinde dalgalanan Grönland bayrağı (EPA)
Kopenhag'daki Tivoli Kalesi üzerinde dalgalanan Grönland bayrağı (EPA)

Danimarkalı bir hükümet yetkilisinin Reuters’a verdiği bilgiye göre, ABD Başkanı Donald Trump’ın yardımcıları perşembe günü Beyaz Saray’da Danimarka ve Grönland’dan gelen temsilcilerle görüştü. Toplantı, Trump’ın ABD’nin Grönland üzerindeki kontrolünü artırma çabalarıyla paralel gerçekleşti.

Kimliğinin açıklanmaması kaydıyla konuşan yetkili, Danimarka'nın Washington Büyükelçisi Jesper Moller Sorensen ile Grönland’ın Washington’daki kıdemli temsilcisi Jakob Ipsboethsen’in Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi yetkilileriyle görüştüğünü belirtti.

Görüşmeler, ABD’nin son dönemde Grönland ile ilgili açıklamaları hakkında daha fazla netlik sağlama amacıyla yapıldı.

Beyaz Saray salı günü, ABD’nin Grönland’ı ele geçirme seçeneklerini değerlendirdiğini, bunun arasında Amerikan askeri gücünün de bulunduğunu açıklamıştı.

ABD’li yetkililer, bölgenin satın alınmasının da gündemde olduğunu belirtti. Trump, ABD’nin ulusal güvenliği için Grönland’a ihtiyaç duyduğunu söylüyor.

Önümüzdeki hafta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun Washington’da Danimarkalı yetkililerle bir araya gelmesi bekleniyor.

ABD’nin Grönland üzerindeki kontrolünü artırması, Trump ile Avrupa liderleri arasındaki ayrışmayı derinleştirebilir ve NATO içinde de çatlaklara yol açabilir.