Kovid-19 servisleri ve yoğun bakımları birer birer kapanıyor... Maskesiz günler yakın mı?

Fotoğraf: AFP
Fotoğraf: AFP
TT

Kovid-19 servisleri ve yoğun bakımları birer birer kapanıyor... Maskesiz günler yakın mı?

Fotoğraf: AFP
Fotoğraf: AFP

Türkiye'de son 24 saatte yaklaşık 215 bin yeni tip koronavirüs (Kovid-19) testi yapılırken, günlük vaka sayısı 5 bin 12'ye düştü. Yaşamını yitirenlerin sayısı ise 53 oldu.

Aşılamada günlük hedef 750 bin
Aşılama hızında ise artış yaşandı. Günlük dozda dün 456 bini gören Türkiye'de bugünkü hedef 750 bin olarak açıklandı.
Birinci ve ikinci doz toplam aşı miktarı ise 33 milyon 712 bine ulaştı.
Türkiye bu verilerle toplam aşılama bakımından dünyada 10. sıraya yükseldi.
Bugün itibarıyla 40 yaş ve üstünü aşılama çalışmaları başlatılırken, hedefin bu ay sonuna kadar 20 yaş üstünü aşılamak olduğu duyuruldu.
Vaka sayılarındaki düşüş ve aşılama hızındaki artışla birlikte Kovid servisleriyle yoğun bakımların da birer birer kapanmaya başladığı belirtildi.
Türkiye'de sonbaharda toplumsal bağışıklığın sağlanıp Kovid'siz günlere ulaşılması yönündeki beklenti de büyüdü.

"Acil durum hastaneleri dışındaki sağlık kuruluşları normale dönüyor"
Independent Türkçe'ye konuşan İstanbul İl Sağlık Müdürü Prof. Dr. Kemal Memişoğlu, "Hem aşılıyoruz hem de vaka sayıları azalıyor. Kovid-19 servisleri ve yoğun bakım sayıları çok azaldı. Acil durum hastaneleri dışındaki sağlık kuruluşları normale dönüyor. Güzel günler yaşamaya başladık. Hep beraber uyum gösterip aşımızı olursak Kovid'siz günler yakın" şeklinde konuştu.
Toplumsal bağışıklığın sağlanması için net bir tarih veremese de "İnşallah birkaç ay içinde kazanılır" yorumunu yapan Dr. Memişoğlu, bu süreçte Türk toplumunun uyumlu olduğunun görüldüğünü belirterek toplumun her kesimine teşekkür etti.

"Tedbiri elden bırakmazsak sonbaharda maskeleri çıkarabiliriz" 
Radyoloji Uzmanı Prof. Dr. Güner Sönmez de Kemal Memişoğlu ile benzer görüşleri paylaştı.
Kendi branşından örnek veren Prof. Dr. Sönmez, vakalardaki artış ya da azalışı takip ettikleri akciğer tomografilerinde hem sayı bakımından yüzde 70 azalış kaydedildiğini hem de çekilen filmlerde görülen Kovid zatürresinde de büyük düşüş yaşandığını ifade etti. 
Göğüs hastalıkları ve enfeksiyon hastalıkları uzmanlarının da hasta sayısının azaldığı yönünde bilgi verdiğini belirten Sönmez, "Kovid servisi ve yoğun bakımları teker teker kapanıyor" şeklinde konuştu.
Tedbirlerin elden bırakılmaması yönünde uyarıda da bulunan Prof. Dr. Güner Sönmez, Birleşik Krallık örneğini vererek şunları kaydetti:
"Aşıda belli bir orana ulaşmadan gevşememekte fayda var. Tek doz olanlar ya da hiç aşı olmayanlar, kendilerini korumak zorundalar. Yeni delta varyantının iki kattan daha bulaşıcı olduğunu ve daha ağır seyrettiğini görüyoruz. İngiltere'de de aşılama oranı yüksek olmasına rağmen vakarın artmasını delta varyantına, özellikle de tek doz aşı olmuş ya da hiç olmamışların artmasına bağlıyorlar."
Sönmez, Türkiye'de nüfusun yüzde 80-85'inin aşılanması halinde toplumsal bağışıklığın kazanılacağı aktardı.
Biontech'le aşılama yapan İsrail'de bu durumun yüzde 60-62'lerde sağlandığını diye getiren Sönmez, "Bizde aşılama hızı özellikle son bir haftada çok arttı. Bugün Sputnik aşıları da geldi. Günde 700-800 binlere ulaşırsak ve üç ay boyunca bu hızla devam eder, tedbiri elden bırakmazsak sonbaharda maskeleri çıkarabilir, tamamen normalleşebiliriz" değerlendirmesinde bulundu. 
Independent Türkçe
 



The Bear hayranlarına sürpriz: Final sezonu öncesi özel bölüm

İlk üç sezonuyla tam 21 Emmy kazanan The Bear, Türkiye'de Disney+ üzerinden izlenebiliyor (FX / Hulu)
İlk üç sezonuyla tam 21 Emmy kazanan The Bear, Türkiye'de Disney+ üzerinden izlenebiliyor (FX / Hulu)
TT

The Bear hayranlarına sürpriz: Final sezonu öncesi özel bölüm

İlk üç sezonuyla tam 21 Emmy kazanan The Bear, Türkiye'de Disney+ üzerinden izlenebiliyor (FX / Hulu)
İlk üç sezonuyla tam 21 Emmy kazanan The Bear, Türkiye'de Disney+ üzerinden izlenebiliyor (FX / Hulu)

Gelecek ay izleyiciyle buluşacak final sezonu öncesinde The Bear, hayranlarının karşısına beklenmedik bir özel bölümle çıktı. Gary adlı bu sürpriz bölüm, dizinin favori karakterlerinden Richie ve Mikey'nin geçmişine ışık tutuyor.

ABD'nin Indiana eyaletindeki Gary'ye yapılan bir iş gezisini konu alan bölüm, "kuzenler" Richie (Ebon Moss-Bachrach) ve Mikey'nin (Jon Bernthal) geçmişteki karmaşık ilişkisine odaklanıyor.

Resmi açıklamaya göre bu özel bölüm, Mikey'nin ruhsal durumuna dair yeni katmanlar ortaya çıkarırken, Richie'nin ilk sezonda gördüğümüz halinin temellerini anlamamızı sağlayan kritik ipuçları veriyor. 

Hikayeyi en baştan itibaren duygusal bir çerçeveye oturtan bölüm, karakterlerin bugünkü hallerine nasıl geldiklerini daha iyi görmemizi sağlıyor.

Oyuncuların kaleminden çıkan hikaye

Bu özel bölümün bir diğer dikkat çekici özelliği ise senaryosunun, Moss-Bachrach ve Bernthal'ın bizzat kaleme alması. Yönetmen koltuğunda ise dizinin yaratıcısı Christopher Storer oturuyor.

Ebon Moss-Bachrach, sürpriz gelişmeyi sosyal medya hesabından, "KUZENLER! Sonunda Richie ve Mikey'yle çıktığımız bu küçük macerayı sizinle paylaştığımız için çok heyecanlıyız" sözleriyle duyurdu. 

Final sezonu kapıda

Dizinin 5. sezonu geçen temmuzda onaylanmıştı ve haziranda prömiyer yapması bekleniyor. Kesin bir tarih henüz açıklanmasa da dizinin tüm önceki sezonlarının haziranda yayımlanmış olması bu ihtimali güçlendiriyor.

Her ne kadar FX veya yaratıcı Christopher Storer henüz resmi bir açıklama yapmasa da The Bear'ın yıldızlarından Jamie Lee Curtis'in dile getirdiği üzere, 5. sezonun dizinin finali olacağına kesin gözüyle bakılıyor.

The Bear'ın bu sürpriz ara bölümü, hayranlar için final sezonuna uzanan duygusal bir köprü işlevi görüyor.

Independent Türkçe, Deadline, Variety


Yapay zeka sektörünün özel kredi iştahı geri tepebilir

Özel kredi fonları, yapay zeka sektöründeki büyümenin önemli bileşenlerinden biri (Reuters)
Özel kredi fonları, yapay zeka sektöründeki büyümenin önemli bileşenlerinden biri (Reuters)
TT

Yapay zeka sektörünün özel kredi iştahı geri tepebilir

Özel kredi fonları, yapay zeka sektöründeki büyümenin önemli bileşenlerinden biri (Reuters)
Özel kredi fonları, yapay zeka sektöründeki büyümenin önemli bileşenlerinden biri (Reuters)

Finansal İstikrar Kurulu (FSB), bankacılık dışı kredi sektörünün yapay zeka patlamasındaki rolünün geri tepebileceği uyarısında bulundu.

Geleneksel bankacılık sisteminin dışında bir borç verme biçimi olan özel krediye (private credit) ilgi son dönemde önemli sektörlerde artmış durumda.

Küresel finans sistemini izleyip tavsiyelerde bulunan FSB'nin son raporunda sağlık, hizmet ve teknoloji sektörlerinin özel kredinin en büyük alıcıları haline geldiğine dikkat çekildi.

Özel kredi sektörünün yapay zeka patlamasını beslediği vurgulanırken, keskin bir düzeltme ihtimalinin önemli kayıplara yol açabileceği belirtildi.

Çalışmaya göre 2025'teki özel kredi işlemlerinin üçte birinden fazlası yapay zeka sektörüyle bağlantılıydı. Sözkonusu oran, 2025 öncesindeki 5 yılda yüzde 17 civarındaydı.

FSB, "hızla artan varlık değerlemelerinde yaşanacak keskin bir düzeltmenin, özel kredi yatırımcıları için önemli kayıplara yol açabileceği" uyarısında bulundu.

Böyle bir senaryonun yapay zeka veri merkezlerinin inşası ve bunların elektrik arzında yaşanabilecek kesintilerle patlak verebileceğine işaret edildi. Bu durum projelerin gecikmesine veya iptaline yol açabilir.

Diğer yandan yoğun yatırımların veri merkezlerinde arz fazlası yaratması halinde yapay zeka şirketlerinin değerlemeleri de olumsuz etkilenebilir. Bu da yatırımcılar açısından beklenenden daha düşük getirilere yol açabilir.

Raporda, yatırımların belirli sektörlerde bu kadar yoğunlaşmasının, "özel kredi fonlarının sektöre özgü şoklara maruz kalma riskini artırabileceği" ifade edildi.

Özel sektör kredileri, alıcılara alternatif kredi çözümleri sunarak, hizmetlerden yeterince yararlanamayan sektörlere finansman sağlayarak ve kredi portföyünü çeşitlendirerek ekonomik büyümeyi destekleme potansiyeline sahip.

Ancak Financial Times'ın analizinde, bu faydaların yanı sıra muhtemel risklere karşı da dikkatli olunması çağrısı yapılıyor.

Geleneksel bankacılık dışı kredi sektörünün ciddi ve uzun süreli bir ekonomik durgunlukta nasıl tepki vereceğinin henüz bilinmediği vurgulanıyor.

Independent Türkçe, Guardian, Financial Times


75 milyon yıllık fosil, tiranozorların karanlık sırrını ortaya çıkardı

Daha büyük bir akrabasının kalıntılarını yiyen tiranozorun illüstrasyonu (Josephine Nielsen / Aarhus Üniversitesi)
Daha büyük bir akrabasının kalıntılarını yiyen tiranozorun illüstrasyonu (Josephine Nielsen / Aarhus Üniversitesi)
TT

75 milyon yıllık fosil, tiranozorların karanlık sırrını ortaya çıkardı

Daha büyük bir akrabasının kalıntılarını yiyen tiranozorun illüstrasyonu (Josephine Nielsen / Aarhus Üniversitesi)
Daha büyük bir akrabasının kalıntılarını yiyen tiranozorun illüstrasyonu (Josephine Nielsen / Aarhus Üniversitesi)

Şaşırtıcı bir fosil keşfine göre bazı tiranozor türleri fırsatçı leşçillerdi ve kendilerinden çok daha büyük T-rex akrabalarının kalıntılarını bile mideye indiriyorlardı.

Zorba kertenkele anlamına gelen "Tyrannosaurus" (tiranozor) ismi, dinozorun büyük boyutu ve süper avcı rolü nedeniyle 1905'te Amerikalı paleontolog Henry Fairfield Osborn tarafından verildi.

Jurassic Park gibi filmlerde güçlü ve acımasız avcılar olarak tasvir edilen ikonik T-rex de dahil 3 ila 5 tiranozor türü vardı.

Yeni keşif, tiranozorların leşçilik fırsatlarından da yararlandığını ve bazen daha büyük akrabalarının leşleriyle beslendiğini ortaya çıkardı.

Danimarka'daki Aarhus Üniversitesi'nden araştırmacılar, devasa bir ayak kemiği üzerindeki net ısırık izlerini tespit ederek yaklaşık 75 milyon yıl önce daha küçük bir tiranozorun daha büyük bir akrabasının leşini yediğini gösterdi.

Fosil kemiği üzerinde 16 farklı ısırık izi bulmaları, leşçil hayvanın leşi son kırıntısına kadar yediğini gösteriyor.

Hakemli dergi Evolving Earth'te yayımlanan çalışmanın yazarlarından Josephine Nielsen, "Üç boyutlu sanal bir ortamda izlerin derinliğini, açısını ve konumunu analiz ettim ve bu ısırık izlerinin tesadüfen oluşmadığını belgeleyebilirim" diyor.

Bu belirgin izler, daha büyük bir akrabasının leşiyle beslenen daha küçük bir tiranozorun dişleri tarafından bırakılmış.

Kemikte herhangi bir iyileşme izi bulunmaması, ısırık izlerinin leşin son aşamalarında meydana geldiğini gösteriyor. Çalışmada, "İzlerin küçük boyutu ve aralıkları, bunların küçük bir tyrannosaurid tarafından bırakıldığını ve hayvanın yüksek ihtimalle kendisinden çok daha büyük bir türdeşinin ya da yakın akraba bir taksonun leşini yediğini gösteriyor" ifadelerine yer veriliyor.

Aarhus Üniversitesi'nden jeoloji yüksek lisans öğrencisi Nielsen bu bulguların, tiranozorların kaynakları israf etmediğini ve üzerinde çürümüş çok az et bulunan sert kemikleri bile tükettiğini kanıtladığını belirtiyor.

Nielsen "İzler çok az et bulunan ayak kısmında yer aldığı için bu durum, dinozorun eski bir leşin son kalıntılarını 'temizleyip' yediğini gösteriyor" diye açıklıyor.

xdcvfegt
Seegraben'deki Sauriermuseum Aathal müzesinde "Trinity" adlı Tyrannosaurus rex'in iskeleti (AFP)

10 santimetre uzunluğundaki orijinal fosil kemiği, muhtemelen 10-12 metre uzunluğa ve birkaç ton ağırlığa ulaşan bir tiranozora aitti.

Kemik, 75 milyon yıllık bir ekosistemin zengin kayıtlarını muhafaza etmesiyle bilinen, ABD'nin Montana eyaletindeki Judith River Formasyonu'nda amatör bir koleksiyoncu tarafından keşfedildi.

Nielsen, fosil kemiğin dijital bir modelini oluşturarak Aarhus Üniversitesi'nde üç boyutlu basılmış versiyonunu analiz etti.

"Dijital versiyonunu yaratarak çok küçük detayları yakından inceleyebildim" diyen Nielsen, gerçek kemiği postayla Danimarka'ya göndermenin "fazlasıyla riskli" olacağını da ekliyor.

Adeta antik bir cinayetin gizemini çözmek gibiydi.

Çalışma, modern tekniklerin fosillerde korunmuş küçük izlerden bile dinozorların davranışları hakkında kritik bilgileri ortaya çıkarabileceğini gösteriyor.

Independent Türkçe