Irak Hizbullahı Suriye’de etkinliklerini arttırıyor

Irak Hizbullahı, Suriye'de ölen milislerinin anısına 2018'de Bağdat'ta yürürken (Getty)
Irak Hizbullahı, Suriye'de ölen milislerinin anısına 2018'de Bağdat'ta yürürken (Getty)
TT

Irak Hizbullahı Suriye’de etkinliklerini arttırıyor

Irak Hizbullahı, Suriye'de ölen milislerinin anısına 2018'de Bağdat'ta yürürken (Getty)
Irak Hizbullahı, Suriye'de ölen milislerinin anısına 2018'de Bağdat'ta yürürken (Getty)

Irak Hizbullahı, Suriye’deki uzantılarıyla koordineli olarak Rakka'nın doğusunda yeni bir kamp kurmaya başladı. İnşaatı yaklaşık bir ay sürmesi beklenen kampa tünel kazmak için ağır makinalar ve yüzden fazla işçi getirildi.
Muhalif Aynel Fırat haber ağının askeri bir kaynağa dayandırdığı habere göre, İran destekli Irak Hizbullahı örgütü son iki gün içerisinde Sabkha tepelerine yakın ez-Zeym Çiftliklerinde kamplar inşa etmeye başladı. Örgüt inşaat ve tünel kazma konusunda uzman yaklaşık 120 işçiyi de bölgeye taşındı. Kaynağa göre, Irak Hizbullahı’na mensup milisler, “Suriye rejiminin herhangi bir müdahalesi olmadan” bölgede hendek kazarak kamplarını ve karargahlarını genişletme çalışmalarını artırdı.
Irak Hizbullahı 2007 yılında o dönem İran Devrim Muhafızları Ordusu Kudüs Gücü Komutanı General Kasım Süleymani’nin yardımcısı olan Mehdi el-Mühendis tarafından kuruldu. İkili 2020 yılında suikasta uğradı. 140 bin mensubu olan Irak Hizbullahı, 2014 yılında İran tarafından Irak’ta DEAŞ’a karşı savaşmak bahanesiyle kuruldu. Irak Hizbullahı öte yandan Suriye’deki İran nüfuzunu sağlayan örgütlerden birine dönüştü.
Irak Hizbullahı’nın Suriye topraklarında iki ana karargahı bulunuyor; Birincisi Safyan bölgesinde, ikincisi ise Rakka'nın güneybatısındaki İnbaj'da. Örgütün bölgede herhangi bir askeri kontrol noktası ise bulunmuyor. Yerel kaynaklara göre, örgüt birkaç gün önce Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) kontrol ettiği bölgelerde temas hatları boyunca Safyan bölgesinde askeri tüneller ve hendekler kazmaya başladı. Irak Hizbullahı geçtiğimiz ay Rakka ve Deyr-i Zor arasındaki idari sınırın güneyine askeri takviye gönderdi.
Kaynaklar, İran Devrim Muhafızları Ordusu ve Nuceba Hareketi tarafından desteklenen Irak Hizbullahı’nın, yakın zamanda Suriye-Irak uluslararası karayolunun yakınında askeri karargah kurmasının ardından Deyr-i Zor’un batısında İran ve rejim tarafından kontrol edilen bölgelerdeki Tebni kasabasında yeni finans ve üyelik ofisi açtı. Deyr-i Zor’un batı kırsalında Midan Atik kasabasından et-Tabani çölüne kadar uzanan bölgelerde Nuceba Hareketi’nden Suriye yerel askeri kanadının kurulmasına hazırlık olarak 40 kişi görevlendirildi.
Nuceba Hareketi Sözcüsü Nasr eş-Şammari geçtiğimiz hafta, “İran'ın 2017'de kurduğu Golan Kurtuluş Tugayı’nın İsrail'in derinliklerine saldırmak için uygun silahlarla donatıldığını” iddia etti. Şammari, “Nuceba Tugayları’nın Suriye hükümetinin talebiyle savaşa girmeye hazır olduğunu” da bildirdi.
Buna karşılık medya kaynakları, Rakka'nın kuzeyindeki Ayn İsa bölgesinde SDG ile temas hatlarında bulunan rejim güçlerine ait 93. Tugay mensupları arasında bir gerginlik yaşandığını ve endişe halinin hakim olduğunu ve bu endişenin ağır askeri yaşam koşulları altında iki aydır üst üste maaş almadaki gecikmeden kaynaklandığı kaydedildi. Bu durum aylık 30 ila 40 dolar arasında maaş alan rejim askerlerinin, üyelerine 150 dolara kadar maaş ödeyen İran destekli milislere katılmalarının habercisi olabilir.



Hamas’ın ‘koşullu yanıtı’, Kahire görüşmelerini ‘zorlu bir sınava’ tabi tutuyor

Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus’ta bulunan bir mülteci kampında su kabı taşıyan Filistinli kız çocuğu (AFP)
Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus’ta bulunan bir mülteci kampında su kabı taşıyan Filistinli kız çocuğu (AFP)
TT

Hamas’ın ‘koşullu yanıtı’, Kahire görüşmelerini ‘zorlu bir sınava’ tabi tutuyor

Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus’ta bulunan bir mülteci kampında su kabı taşıyan Filistinli kız çocuğu (AFP)
Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus’ta bulunan bir mülteci kampında su kabı taşıyan Filistinli kız çocuğu (AFP)

Mısır’ın başkenti Kahire’de, Gazze Şeridi’nde geçen yıl ekim ayında varılan ateşkes anlaşmasının uygulanmasının tamamlanmasına yönelik yürütülen görüşmeler, Hamas’ın ve diğer grupların silahlarının geleceği ile İsrail’in bölgeden tam çekilme maddesini geciktirmesi gibi kritik başlıkların tartışılacağı önemli bir aşamaya geldi. İsrail’in, anlaşmanın ilk aşamasındaki yükümlülükleri de tam olarak yerine getirmediği belirtiliyor.

Uzmanlara göre söz konusu başlıklar, Kahire görüşmelerini ‘zorlu bir sınavla’ karşı karşıya bırakıyor. Şarku’l Avsat’a konuşan uzmanlar, Hamas’ın anlaşmada ilerleme sağlanması ve İsrail’in taahhütlerini yerine getirmesine bağlı şartlı bir tutum benimsediğini ifade etti. Aynı uzmanlar, arabulucuların barış planını ilerletebilmek için gerçek tavizler elde etmeye ve güçlü güvenceler oluşturmaya çalışacağını öngörüyor.

Hamas’a yakın bir kaynak ise dün Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, heyetin Kahire’ye varmasının ardından Mısırlı yetkililerle gerçekleştirilen görüşmelerde İsrail’in ihlallerinin durdurulmasının gerekliliğinin vurgulandığını aktardı. Kaynak ayrıca, anlaşmanın ilk aşamasında yer alan diğer maddelerin uygulanmasının, özellikle saldırıların ve ihlallerin sona erdirilmesi, insani yardımların girişine izin verilmesi ve Hamas’a bağlı çalışanların teknokratlar komitesi yönetimine entegre edilmesi konularının ele alındığını belirtti.

rfbfrgb
Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi Başkanı Ali Şaas, komitenin görev tanımını imzalarken (X)

Kaynak, ‘heyetin silahların teslimine tamamen karşı olmadığını, ancak bunun, anlaşmanın tüm maddelerinin eksiksiz uygulanması, Filistin meselesine kapsamlı bir çözüm bulunması ve Batı Şeria ile Kudüs’ün günlük ihlaller karşısında korunmasına yönelik güvencelerin sağlanması şartına bağlı olduğunu’ belirtti. Aynı kaynak, ‘sunulan yanıtın ne tam bir kabul ne de kesin bir ret anlamına geldiğini’ ifade etti.

Öte yandan AFP tarafından aktarılan bilgilere göre, hareketten bir yetkili, Hamas’ın tüm İsrail saldırı ve ihlallerinin durdurulması gerektiğini vurguladığını söyledi. Yetkili ayrıca, işgal güçlerinin ‘sarı hattın’ batısında kurduğu tüm askeri noktaların kaldırılması, sınır kapılarının açılması, yolcu ve mal geçişlerinin artırılması ve Gazze Şeridi’ni yönetmek üzere kurulan ulusal komitenin görevine başlaması gerektiğini dile getirdi. Söz konusu komitenin, ABD Başkanı Donald Trump başkanlığındaki Barış Kurulu gözetiminde, Gazze Şeridi’nin geçici yönetimini üstlenmek üzere oluşturulan 15 Filistinli uzmandan meydana geldiği ifade edildi.

Gruplarla istişareler

Bilgili bir Hamas kaynağı da AFP’ye yaptığı açıklamada, hareket heyetinin Kahire’de bulunan çeşitli Filistinli grupların temsilci ve liderleriyle görüşmeler gerçekleştireceğini, ayrıca aynı konuları ele almak üzere Gazze Barış Kurulu Yüksek Temsilcisi Nikolay Mladenov ile bir araya geleceğini belirtti.

Hamas’ın silahsızlandırılması, Mladenov’un geçtiğimiz mart ayı sonunda Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi’nde açıkladığı planın en önemli maddeleri arasında yer alıyor. Söz konusu plan, Filistinli hareketin tünel ağını imha etmesini ve sekiz ay içinde kademeli olarak silah bırakmasını öngörürken, Gazze’nin tamamen silahsız olduğunun nihai olarak doğrulanmasının ardından İsrail güçlerinin tamamen çekilmesini içeriyor. İsrail ise Hamas silahsızlandırılmadan Gazze Şeridi’nden çekilmeyeceğini belirtiyor.

trhtr
Han Yunus’taki yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici kampta çadırlar arasında yürüyen Filistinliler (AFP)

Mısır Stratejik Düşünce ve Araştırmalar Merkezi Genel Müdür Yardımcısı Tümgeneral Muhammed İbrahim ed-Duveyri, ABD Başkanı’nın planının gecikmeden uygulanmaya başlanmasının önemli olduğunu belirtti. Duveyri, özellikle İran’a yönelik savaşın sona ermesinin ardından bu adımın daha da kritik hale geldiğini vurgulayarak, “Mısır, ikinci aşamanın başlatılması için güçlü bir şekilde hareket ediyor ve bu nedenle Hamas, diğer gruplar ve Mladenov dahil tüm taraflarla koordinasyon sağlıyor” dedi.

Duveyri, Hamas’ın silahsızlandırılması konusunun önümüzdeki dönemde geniş yer tutacağını ve Mısır’ın bu konuda Hamas ile bir uzlaşı sağlamaya çalışacağını ifade etti. Mısırlı uzmana göre Kahire, İsrail’in Hamas’ın tutumunu gerekçe göstererek yeniden savaşa başlama ihtimalinden endişe ediyor.

Mevcut görüşmelerin tüm taraflar için zorlu bir sınav olduğunu belirten Duveyri, Mısır’ın İran savaşı sonrasında Gazze’de çatışmaları sürdürmeye hazır görünen İsrail’in önüne geçmek için tüm gerekçeleri ortadan kaldırmaya çalıştığını söyledi. Duveyri, ana güvencenin ise istisnasız tüm tarafların planın ikinci aşamasını uygulamaya bağlı kalması olduğunu, böylece siyasi sürece ilişkin adımların da hayata geçirilebileceğini kaydetti.

Netanyahu’nun istediği şey ‘kriz’

Filistinli siyaset analisti Dr. Abdulmehdi Mutava ise Hamas’ın beklenen şartlı yanıtlarının ‘bir kriz yarattığını’ ve bunun da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yaklaşan seçim yılı bağlamında istediği bir durum olduğunu savundu. Mutava, bu durumun kimsenin arzu etmediği bir tırmanma senaryosuna kapı aralayabileceğini ve anlaşmanın tamamını tehdit edebileceğini ifade etti.

Kahire görüşmelerinden yeni sonuçlar beklenirken, Gazze Şeridi’ndeki Sivil Savunma Müdürlüğü yetkilileri cumartesi günü, Gazze Şeridi’nin orta kesiminde yer alan el-Bureyc Mülteci Kampı yakınındaki bir polis noktasına düzenlenen İsrail hava saldırısında 7 Filistinlinin hayatını kaybettiğini açıkladı.

Duveyri, Hamas’a, ‘yalnızca hareketin değil, Filistin halkının çıkarlarına odaklanması ve İsrail’e savaşı yeniden başlatma gerekçesi vermemesi’ çağrısında bulundu. Duveyri, Gazze’deki insani durumun son derece ağır olduğuna dikkat çekti.

Mutava, Kahire’deki mevcut görüşmelerin başarı şansının Hamas’ın atacağı adımlara bağlı olduğunu belirterek, hareket içindeki ‘İran kanadı’ olarak nitelendirdiği kesimin ABD ile İran arasındaki müzakerelerde ilerleme sağlanmasına bel bağladığını ifade etti. Mutava, gerçek tavizler ve güçlü güvenceler görülmediği sürece yakın vadede bir çözüm ihtimalinin şüpheli kalacağını sözlerine ekledi.


Barzani'nin partisi Irak’ın yeni cumhurbaşkanıyla iletişim kurmayacak

Kürdistan Demokrat Partisi Başkanı Mesud Barzani’nin ile Kürdistan Yurtseverler Birliği Başkanı Bafel Talabani (Arşiv – Rudaw)
Kürdistan Demokrat Partisi Başkanı Mesud Barzani’nin ile Kürdistan Yurtseverler Birliği Başkanı Bafel Talabani (Arşiv – Rudaw)
TT

Barzani'nin partisi Irak’ın yeni cumhurbaşkanıyla iletişim kurmayacak

Kürdistan Demokrat Partisi Başkanı Mesud Barzani’nin ile Kürdistan Yurtseverler Birliği Başkanı Bafel Talabani (Arşiv – Rudaw)
Kürdistan Demokrat Partisi Başkanı Mesud Barzani’nin ile Kürdistan Yurtseverler Birliği Başkanı Bafel Talabani (Arşiv – Rudaw)

Mesud Barzani liderliğindeki Kürdistan Demokrat Partisi’nin (KDP), Nizar Amidi’nin Irak’ın cumhurbaşkanı olarak seçilmesine itiraz etmesi, özellikle Kürt siyasi sahnesinde ve genel olarak Irak siyasetinde daha fazla kaosa ve belirsizliğe yol açtı. Parti, hükümet ve federal meclisteki temsilcilerini ‘istişare’ amacıyla Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ne (IKBY) çağırdı.

Amidi'nin meclis tarafından cumhurbaşkanı seçilmesinin ardından cumartesi akşamı bu kararı tanımayacağını açıklayan KDP, meclisteki ve federal hükümetteki temsilcilerine istişare amacıyla IKBY’ye dönmeleri talimatı verdi. Parti tarafından yapılan açıklamada, seçim sürecinin ‘Meclis'in onaylanmış iç tüzüğüne aykırı bir şekilde yürütüldüğü’ belirtildi.

Irak meclisi, başlıca iki Kürt partisi arasındaki uzlaşmazlığın yanı sıra IKBY hükümetinin oluşumu konusunda ortaya çıkan çok sayıda anlaşmazlık nedeniyle 4 aydan fazla süren bir çıkmazın ardından, üçte iki çoğunlukla Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) adayı Nizar Amidi'yi cumhurbaşkanı olarak seçti.


Selam: Lübnan, İsrail'in bütün topraklarından çekilmesini sağlamak için çalışıyor

Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam (DPA)
Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam (DPA)
TT

Selam: Lübnan, İsrail'in bütün topraklarından çekilmesini sağlamak için çalışıyor

Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam (DPA)
Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam (DPA)

Lübnan Başbakanı Nevvaf Salam, dün yaptığı açıklamada, salı günü Washington'da yapılması planlanan iki ülke temsilcilerinin görüşmesi öncesinde, Lübnan'ın müzakereler yoluyla savaşı durdurmak ve İsrail'in topraklarından tamamen çekilmesini sağlamak için çalıştığını belirtti.

Lübnan iç savaşının başlamasının yıldönümünün arifesinde televizyonda yayınlanan konuşmasında Selam, “Bu savaşı durdurmak ve İsrail’in bütün topraklarımızdan çekilmesini sağlamak için çalışmaya devam edeceğiz” dedi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ülkenin güneyine ilerleyen güçlerini ziyaret ettiği bir dönemde Selam, “bunların başında Sayın Cumhurbaşkanımızın ateşkes müzakereleri için sunduğu girişim geliyor” diyerek, çabaların devam ettiğini ifade etti.