Yemen Merkez Bankası, para biriminin bölünmesiyle mücadelede alınacak önlemleri onayladı

Bir döviz çalışanı, müşteriye vereceği nakitleri hazırlıyor (Reuters)

Dün Aden'deki Yemen Merkez Bankası, Yemen riyalinin yabancı para birimleri karşısındaki düşüşünün kontrol altına alınması ve kurtarılan bölgelerdeki riyal değerinin Husi milislerin kontrolü altındaki bölgelerdeki değeri ile birleştirilmesi çabaları kapsamında bir dizi önleme onay verdi.
Bu yönde banka, büyük miktardaki bin riyallik yerel para biriminin piyasaya ve ülkenin tüm bölgelerine pompalanmasına, piyasadaki ve nakit alım satım işlemlerindeki tedavülünün yoğunlaştırılması onay verdi.
Banka aynı zamanda nakit arzı boyutunu küçülterek bu arzı piyasa ihtiyacıyla uyumlu kabul edilebilen seviyelerde tutma yönünde organize önlemler alınmasına onay verdi. Bu kararlar, herhangi bir enflasyonun yerel para biriminin değeri üzerindeki olumsuz etkisini sınırlı tutma yönünde banka uzmanları tarafından hazırlanan çalışmalara dayanıyor.
Aynı yerel para birimleri arasında fiyat farklılığı gerekçesiyle, önümüzdeki dönemde bankaların, döviz ve havale kuruluşlarının farklı bölgeler arasındaki transferlere keyfi ve gerekçesiz komisyonlar koymaya son vermelerinin zorunlu kılınmasına karar veren Yemen Merkez Bankası, bu direktifleri ihlal edenlerin ağır cezalara tabi tutulacağını belirtti.
Banka tarafından yapılan açıklamada, “Ulusal para birimindeki fiyat çarpıklıklarının giderilmesi, Yemen Merkez Bankası Yönetim Kurulu’nun piyasadaki bölünme durumuna, meşru otoritenin kontrolü altındaki alanlar ve diğerlerinde aynı kategorideki yerel para biriminde görülen kur farkının neden olduğu bozulmalara dair kararı kapsamında geliyor. Yasaların gerektirdiği şekilde alınan bu önlemler, Merkez Bankası’nın 2000 tarihli ve 14 sayılı kanunundan hareketle piyasa birliğinin en önemli sembollerinden birini kurcalamayı reddeden genel eğilimi desteklemeyi amaçlıyor” ifadelerine başvuruldu. Açıklamada aynı zamanda bu bölünme ve bozulmaya yol açan sebeplerin incelendiği, yerel para birimi değerlerindeki bozulmaları sona erdirmek için bir dizi çözüm ve işlemin gözden geçirildiği belirtildi.
Yasaya göre tedavüle sokulan para birimlerindeki tüm banknotların, Yemen Cumhuriyeti'ndeki tüm iç işlemlerde ödeme aracı niteliğindeki değerlerine göre yasal olarak bağlayıcı para birimi kabul edildiğini de vurgulayan Merkez Bankası, ulusal para biriminin değerini korumak amacıyla para borsası piyasası faaliyetlerini kontrol etmeye ve disiplin prosedürlerini artırmaya devam edeceğini hatırlattı.
Alınan önlemlerin yerel para biriminin devalüasyonu krizine bir çözüm olmadığını, ancak bu krize yönelik adımları kapsamında alınacak önlemler paketinin önemli bir kısmını oluşturduğunu da ekledi.
Açıklamada, devletin kamu maliyesindeki dengesizliklerine ek olarak yerel para birimi değerindeki fiyat çarpıklığı ve Yemen piyasasındaki bölünmenin Merkez Bankası'nın iş sektörü performansını artırma ve ekonomik faaliyetleri iyileştirme yönünde bankacılık sisteminde toparlanma çarkını ilerletmeyi amaçladığı reformlara engel teşkil ettiği de belirtildi.
Yemen riyalinin değeri son günlerde rekor seviyelere geriledi; bir doların bin riyali aştığı kaydedildi. Emtia fiyatlarındaki artışa yansıyan bu durum, Yemen nüfusunun çektiği acıları ikiye katladı.
Yemen krizinin son zamanlarda siyasi bir çıkmaza girmesiyle birlikte, darbe karşıtı güçler arasındaki anlaşmazlığa ek olarak, darbeyle mücadele yedi yıldır devam ediyor. Dünyanın en ciddi insani krizinin yaşandığı ülkede darbeye bir son verilerek istikrarın yeniden sağlanması için meşruiyet saflarında radikal reformların hızlandırılması yönünde siyasi ve halk düzeyinde birçok çağrı yapıldı.