Arap Birliği’nden, Moskova ile bölgesel dosyalar konusunda iş birliğini geliştirme adımı

Arap Birliği, Rusya Merkezi Seçim Kurulu ile iş birliği protokolü imzalandı

Rusya Merkezi Seçim Kurulu ile iş birliği protokolünün imzalandığı toplantıdan bir kare (Arap Birliği)
Rusya Merkezi Seçim Kurulu ile iş birliği protokolünün imzalandığı toplantıdan bir kare (Arap Birliği)
TT

Arap Birliği’nden, Moskova ile bölgesel dosyalar konusunda iş birliğini geliştirme adımı

Rusya Merkezi Seçim Kurulu ile iş birliği protokolünün imzalandığı toplantıdan bir kare (Arap Birliği)
Rusya Merkezi Seçim Kurulu ile iş birliği protokolünün imzalandığı toplantıdan bir kare (Arap Birliği)

Arap Birliği Genel Sekreter Yardımcısı Hüsam Zeki, Moskova’da Rusya Dışişleri Bakanlığı yetkilileriyle bir dizi görüşme gerçekleştirdi. Görüşmelerde Ortadoğu’daki gelişmelerin yanı sıra bölgesel krizlerin çözümüne katkıda bulunmak amacıyla Arap Birliği (AL) ile Rusya arasındaki koordinasyonu artırma mekanizmaları ele alındı.
Zeki, Moskova’daki gündemine, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Ortadoğu Özel Temsilcisi ve Dışişleri Bakan Yardımcısı Mihail Bogdanov ile uzun bir görüşme yaparak başladı. Toplantının planlanandan iki kat daha uzun sürmesi dikkat çekerken Rusya Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, Zeki ve Bogdanov’un Rusya ve AL arasındaki iş birliğini artırma mekanizmalarıyla ilgili bir dizi konunun ele alındığı ‘derin ve kapsamlı bir diyalog’ gerçekleştirdikleri belirtildi. Açıklamada, tarafların önümüzdeki Ekim ayında bakanlar düzeyinde yapılması planlanan 6. Rus-Arap Forumu'nun devam eden hazırlıklarına özel önem verdikleri vurgulandı.
Başkanlık açıklamasına göre görüşmeler sırasında Ortadoğu’daki son durum, başlıca endişe kaynakları, Rusya ile AL arasındaki koordinasyonun sürdürülmesine yönelik mekanizmaların incelenmesi ve Birleşmiş Milletler Sözleşmesi’yle birlikte uluslararası hukukun temel ilkelerine dayalı olarak mevcut krizlerin çözümüne katkıda bulunmaya yönelik çabalara odaklanıldı.
AL Genel Sekreteri Zeki, Bogdanov ile görüşmesinin ardından uluslararası kuruluşlarla ilişkilerden ve Arap bölgesi ile ilgili bazı dosyalardan sorumlu Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Verşinin ile bir araya geldi. Bakanlık açıklamasında, toplantı sırasında BM gündeminde yer alan çok çeşitli ortak çıkar konuları hakkında ayrıntılı görüş alışverişinde bulunulduğu belirtildi.
Zeki-Verşinin görüşmesinde Ortadoğu ve Kuzey Afrika'daki anlaşmazlıkların çözümlerin ve İran'ın nükleer programıyla ilgili gelişmelerin ele alındığı aktarılan açıklamaya göre, iki taraf Rusya ve AL arasındaki iş birliğini, çeşitli BM platformları çerçevesinde güçlendirmeye devam etmek istediklerini dile getirdiler.
Zeki, Rusya Merkezi Seçim Kurulu Başkanı Ella Pamfilova ile de bir araya geldi. Görüşmede, Zeki ve Pamfilova, seçimleri denetlemeye yönelik iş birliği mekanizmaları ve bu alanda çalışanların eğitimlerini ve verimliliklerini artırma gibi çeşitli konularda fikir alışverişinde bulundular.
Görüşmelerin sonunda, AL ile Rusya Merkezi Seçim Kurulu arasında bir ilki temsil eden iş birliği protokolü imzaladı. Rusya’daki genel seçimlerden iki hafta önce imzalanan protokol, özellikle zamanlaması bakımından büyük önem taşıyor.
Şarku'l Avsat'ın bir kopyasına ulaştığı protokol, deneyim alışverişinde bulunulması, seçim alanında çalışanların eğitimi ve özellikle dijital seçim izleme alanındaki deneyimlerden yararlanılması alanında geniş iş birliğinin başlatılması için yasal bir temel oluşturuyor.
AL tarafından yapılan açıklamada ise Genel Sekreter Zeki'nin Rusya Dışişleri Bakanlığı'ndaki üst düzey yetkililerle yaptığı görüşmelerde, özellikle bakanlar düzeyindeki 6. Rus-Arap Forumu'nun yakında yapılacak olması çerçevesinde iş birliğinin ele alındığı ve Filistin sorunu, Suriye krizi, Libya'daki durum, İran nükleer dosyasındaki gelişmeler ve diğer ortak çıkar sorunları hakkında derin ve kapsamlı diyaloglar gerçekleştiği vurgulandı.
Zeki, Moskova ziyaretinin sonunda yaptığı değerlendirmede, görüşmelerin ‘mükemmel ve her zaman olduğu gibi dürüst bir ortamda geçtiğini, ayrıca her iki tarafın diğerinin tutumları hakkındaki vizyonlarını netleştirmeye katkıda bulunduklarını’ vurguladı.
AL Genel Sekreteri, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, Moskova ziyaretinin temel amacının Arap bölgesini ilgilendiren dosyalarla ilgili AL ve Rusya'nın vizyonları arasında karşılıklı anlayışı geliştirmek olduğunu söyledi.
Filistin meselesinin Rusya’nın Uluslararası Dörtlü’nün rolünü canlandırma çabaları çerçevesinde görüşmelerinin önemli günden maddelerinden biri olduğuna dikkati çeken Zeki, AL’nin Rus tarafıyla tutumlarının uyuşmasının, Uluslararası Dörtlü'nün çalışmalarını genişletmedeki ve yeni üyelerin katılımıyla rolünü etkinleştirmedeki önemine işaret etti. Zeki, Moskova'nın daha önce AL, Ürdün, Mısır ve bölgedeki diğer tarafların Uluslararası Dörtlü’ye dahil olmalarını teklif ettiğinin de altını çizdi.
Asıl sorunun Washington'ın Uluslararası Dörtlü'nün çalışmalarının canlandırılmasına karşı çıkmasında yattığını söyleyen Zeki, Uluslararası Dörtlü’nün heyetler düzeyinde birkaç toplantı gerçekleştirdiğini ve bu konuda herhangi bir ilerleme kaydedilemediğini, Washington’ın da çözüme yönelik çabaları canlandıracak mekanizmaların tartışılması için bakanlar düzeyinde bir toplantı düzenlenmesi fikrini engellediğini kaydetti.
Filistin meselesi Zeki’nin Rusya Ortodoks Kilisesi Dış İlişkiler Başkanı Metropolit Hilarion Alfeyev ile olan görüşmesinde de ele alındı. Zeki, görüşmede, Rusya Ortodoks Kilisesi’nin Kudüs'ün korunması ve İsrail’in işgal altındaki topraklardaki yasadışı yerleşim politikalarına karşı koyma konularındaki tutumunun önemli olduğunu vurguladı.
Ziyaret sırasında ele alınan gündem maddelerinden biri olan Rönesans (Nahda) Barajı dosyasıyla ilgili olarak ise Zeki, Rusya’nın bu konudaki tarafsızlığının Moskova tarafından teyit edildiğini belirtti. Rusya'nın tüm taraflarla çıkarları olduğunu ve diyalog yoluyla anlaşmaya varmayı teşvik ettiğini de sözlerine ekleyen Zeki, Rus yetkililerin kendisine söylediklerinin faydalı olduğunu ve Rus tarafının bölgedeki önemli sorunların çözümü için çabalarını sürdürmesini her zaman umduğunu ifade etti.



Suudi Arabistan ve Türkiye’den bölgesel ve küresel gelişmeler üzerine görüşme

Suudi Arabistan Veliaht Prensi, Salı günü Riyad’daki El-Yemame Sarayı’nda Cumhurbaşkanı Erdoğan’la bir araya geldi (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi, Salı günü Riyad’daki El-Yemame Sarayı’nda Cumhurbaşkanı Erdoğan’la bir araya geldi (SPA)
TT

Suudi Arabistan ve Türkiye’den bölgesel ve küresel gelişmeler üzerine görüşme

Suudi Arabistan Veliaht Prensi, Salı günü Riyad’daki El-Yemame Sarayı’nda Cumhurbaşkanı Erdoğan’la bir araya geldi (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi, Salı günü Riyad’daki El-Yemame Sarayı’nda Cumhurbaşkanı Erdoğan’la bir araya geldi (SPA)

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bugün (Salı) Riyad’daki El-Yemame Sarayı’nda bir araya geldi. Görüşmede bölgesel ve küresel gelişmeler ile bu konularda yürütülen çalışmalar ele alındı. Ayrıca liderler, iki ülke arasındaki ikili ilişkilerin durumu ve iş birliği fırsatlarını değerlendirdi.

Veliaht Prens Muhammed bin Selman, görüşmenin başında Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı karşılarken, Erdoğan da ziyaretten ve Suudi yetkililerle bir araya gelmekten duyduğu memnuniyeti ifade etti. Erdoğan, Riyad’a gelişinde El-Yemame Sarayı’nda resmi törenle karşılandı.

fedvfedv
Suudi Arabistan Veliaht Prensi, Salı günü Riyad’daki El-Yemame Sarayı’nda Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı (SPA)

Görüşmeye Suudi tarafında Enerji Bakanı Prens Abdülaziz bin Selman, Devlet Bakanı ve Bakanlar Kurulu Üyesi Prens Turki bin Muhammed bin Fahd, Riyad Bölge Valisi Prens Muhammed bin Abdulrahman bin Abdulaziz, Spor Bakanı Prens Abdülaziz bin Turki bin Faysal, Ulusal Muhafızlar Bakanı Prens Abdullah bin Bandar, Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman, Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Farhan, Kültür Bakanı Prens Badr bin Abdullah bin Farhan, Devlet Bakanı ve Güvenlik Danışmanı Dr. Musaad el-‘Aiban, Ticaret Bakanı Dr. Macid el-Kasbi, Maliye Bakanı Muhammed el-Ced’an, Yatırım Bakanı Müh. Halid el-Falih, Ulaştırma ve Lojistik Hizmetler Bakanı Müh. Saleh el-Casser ile Türkiye Büyükelçisi Fahd Ebü’n-Nasr katıldı.

bgtbhgt
Suudi Arabistan Veliaht Prensi, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın huzurunda tokalaştı. (SPA)

Türk tarafında ise Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Adalet ve Kalkınma Partisi Başkan Yardımcısı Efkan Ala, milletvekili İsmet Büyükataman, Türkiye’nin Riyad  Büyükelçisi Emrullah İşler, Milli İstihbarat Başkanı İbrahim Kalın, Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanlığı Ofisi Müdürü Hasan Doğan ve Cumhurbaşkanlığı Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç hazır bulundu.

dcdc
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Riyad’a ulaştığında bölge valisi yardımcısı tarafından karşılandı. (SPA)

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Riyad’a resmi ziyaret kapsamında bugün (Salı) geldi. Havalimanında kendisini Riyad Bölge Valisi Prens Muhammed bin Abdulrahman, Riyad Belediye Başkanı Prens Faysal bin Abdulaziz bin Ayaf, Ticaret Bakanı Dr. Macid el-Kasbi, Türkiye Büyükelçisi Emrullah İşler  ve Suudi yetkililer karşıladı.


Şarku'l Avsat'a konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan: Türkiye-Suudi Arabistan ilişkileri bölgesel barış ve istikrar için stratejik öneme sahip

Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cidde’de gerçekleştirilen önceki bir görüşmeden bir kare (Arşiv - SPA)
Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cidde’de gerçekleştirilen önceki bir görüşmeden bir kare (Arşiv - SPA)
TT

Şarku'l Avsat'a konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan: Türkiye-Suudi Arabistan ilişkileri bölgesel barış ve istikrar için stratejik öneme sahip

Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cidde’de gerçekleştirilen önceki bir görüşmeden bir kare (Arşiv - SPA)
Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cidde’de gerçekleştirilen önceki bir görüşmeden bir kare (Arşiv - SPA)

Suudi Arabistan’a resmi ziyaret gerçekleştiren Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye-Suudi Arabistan ilişkilerinin bölgesel barış, istikrar ve refah açısından stratejik öneme sahip olduğunu vurguladı. Erdoğan, İran ve ABD arasında arabuluculuk yapmaya hazır olduklarını belirterek, gerilimi artıracak adımlardan kaçınılması gerektiğini ifade etti.

Bölgesel güvenlik mekanizmaları önerisi

Erdoğan, krizlerin önlenmesine yönelik bölgesel güvenlik mekanizmalarının kurulması çağrısında bulundu. Ziyaretinin gündeminde, başta Gazze’deki ateşkes ve Suriye’deki durum olmak üzere bölgesel meselelerin görüşülmesi, ikili ilişkilerin güçlendirilmesi ve somut adımlar atılması hedeflerinin bulunduğunu aktardı.

Türkiye-Suudi Arabistan İşbirliği

Şarku'l Avsat'a konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan Türkiye ve Suudi Arabistan’ın tarihi ve köklü ilişkilere sahip iki dost ülke olduğunu belirterek, savunma sanayii işbirliğinin güven tesis etmeyi, kapasiteyi artırmayı ve teknolojiyi geliştirmeyi amaçladığını söyledi. Erdoğan, “Bu ilişkiyi yalnızca ikili gündemle sınırlı görmedik; bu değerli dostluk, bölgemizde barış, istikrar ve refah için stratejik öneme sahiptir” dedi.

fergb
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Haziran 2022’de Ankara’daki görüşmeleri sırasında (SPA)

Erdoğan, ekonomik ilişkilerin ötesinde, koordinasyon ve ortak akılla istikrar sağlayacak bir yaklaşımın benimsendiğini ifade ederek, Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile önceki görüşmelerde bölgesel ve uluslararası meselelerin ele alındığını ve ortak çalışmanın artırılmasına yönelik kararlılığın teyit edildiğini söyledi.

İkili ve bölgesel gündem

Cumhurbaşkanı, ziyaretin temel amacının bölgesel konularla ilgili istişareleri derinleştirmek ve ikili ilişkileri ileriye taşımak olduğunu belirtti. Ziyaret kapsamında iş dünyasıyla toplantıların da yapılacağı, ekonomik işbirliğinin güçlendirilmesinin hedeflendiği vurgulandı.

Gazze’de kalıcı ateşkesin sağlanması, sivillerin korunması, insani yardımların kesintisiz ulaştırılması ve zorunlu göçlerin sona erdirilmesi gerektiğini ifade eden Erdoğan, ikinci aşama barış planının başarısının ateşkesin güçlendirilmesine ve yeniden imar çalışmalarına bağlı olduğunu söyledi. Türkiye’nin BM Güvenlik Konseyi üyesi olarak bu süreçte aktif rol oynayacağını belirtti.

efgthju
Erdoğan, geçen ekim ayında Gazze’de barış için Şarm El-Şeyh Anlaşması’na katılmıştı (Mısır Cumhurbaşkanlığı)

Erdoğan, İsrail’in Gazze’deki saldırıları ve yerinden edilmeleri sona erdirmeden herhangi bir çözümün mümkün olamayacağını vurguladı. Ateşkesin güçlendirilmesi, insani yardımların ulaştırılması ve yeniden imarın acilen başlatılması gerektiğini söyledi. BM Güvenlik Konseyi kararına uygun olarak İsrail’in Gazze’den kademeli şekilde çekilmesi gerektiğini belirten Erdoğan, Türkiye’nin bu süreçte aktif rol oynayacağını ifade etti.

Güvenlik ve insanî önlemler

Erdoğan, barış gücü veya uluslararası misyon tartışmalarına ilişkin olarak, bu tür mekanizmaların yalnızca sivilleri koruma, insani yardımları ulaştırma ve kalıcı barışı sağlama amacıyla anlamlı olacağını ifade etti. Türkiye’nin gerekli koşullar sağlandığında, Gazze’de barışı sağlamak için askerî katkı da dahil olmak üzere her türlü desteğe hazır olduğunu söyledi.

Cumhurbaşkanı, çözümün tek bir ülkenin veya tarafın varlığıyla sınırlandırılamayacağını belirterek, barış planının doğru koşullar, doğru otorite ve doğru hedefler üzerine kurulması gerektiğini vurguladı. Erdoğan, çözümün meşruiyet kaynağının yalnızca Filistin halkının iradesi olduğunu ifade etti.

Türkiye’nin rolünün, kalıcı ateşkes, adil barış, insani yardımlara erişim ve yeniden imar ile siyasi çözümü desteklemek olduğunu söyledi.

Suriye’de barış ve birlik

Erdoğan, Suriye’de hükümet ile “Suriye Demokratik Güçleri” arasındaki uzlaşma çabalarına değinerek, ülkenin savaş ve bölünme yıllarının ağır bedellerini ödediğini belirtti. Türkiye’nin önceliğinin Suriye’nin toprak bütünlüğünü korumak, ulusal birliği güçlendirmek ve devlet otoritesini tüm ülkeye yaymak olduğunu vurguladı.

evfedrv
Erdoğan, 24 Mayıs 2025’te Dolmabahçe Sarayı’nda Şara’yi kabul ederken (Türkiye Cumhurbaşkanlığı)

Cumhurbaşkanı, çatışma bölgelerinin daraltılması ve sağlanan anlaşmaların ilerleme kaydettiğini, ancak saha gelişmelerinin tek başına kalıcı kazanımlar için yeterli olmadığını ifade etti. Toplumsal uzlaşının sağlanması ve merkezi hükümete destek verilmesinin önemine işaret eden Erdoğan, bunun kuzeydoğu Suriye’den güneyine, sahil bölgelerinden tüm ülkeye uygulanması gerektiğini söyledi.

Erdoğan, Suriye’nin komşularına tehdit oluşturmayan, terör örgütlerine alan açmayan ve tüm toplumsal bileşenlerini eşit vatandaşlık temelinde kucaklayan bir ülke olmasının bölgesel istikrar açısından kritik önemde olduğunu vurguladı. Türkiye’nin bu sürece Suudi Arabistan ve diğer dost ülkelerle birlikte aktif destek sağlayacağını belirtti.

Sudan’da barış çabaları

Sudan’daki savaşın bininci gününe yaklaşılırken Erdoğan, Türkiye’nin diplomatik çabalarla barış ve istikrarın sağlanmasına katkıda bulunduğunu söyledi. Türkiye’nin Sudan’da güvenilir bir dış aktör olarak mevcut çabaları güçlendirdiğini belirten Erdoğan, TİKA ofisinin ve Türk Ziraat Bankası şubesinin açılması, THY seferleri ile bölgesel bağlantının artırıldığını ifade etti.

Türkiye’nin insani yardımlar kapsamında Sudan’a 12 bin 600 ton malzeme ve 30 bin çadır gönderdiğini hatırlatan Erdoğan, tarım, madencilik ve enerji alanlarındaki iş birliğinin sürdüğünü ve yeniden imar çalışmalarının değerlendirildiğini söyledi. Erdoğan, Türkiye’nin Suudi Arabistan, ABD ve Mısır ile iş birliğine de önem verdiğini belirtti.

Somali ve İsrail’in tanıma kararı

Erdoğan, İsrail’in Somaliland’ı tanıma kararının meşruiyetinin olmadığını ve Türkiye’nin Somali’nin toprak bütünlüğünü savunmaya devam edeceğini vurguladı. Erdoğan, Netanyahu hükümetinin eylemlerinin Afrika Boynuzu’nda istikrarı tehdit ettiğini ve bu adımların tüm Afrika kıtasına risk oluşturduğunu belirtti. Erdoğan, bölgesel aktörlerin ve uluslararası kuruluşların bu karara karşı tavır almasını desteklediklerini ifade etti.

İran ve bölgesel arabuluculuk

Erdoğan, ABD-İran geriliminin önlenmesine yönelik olarak Türkiye’nin, Suudi Arabistan ve Pakistan gibi bölge ülkeleriyle yürüttüğü istişare ve koordinasyon girişimlerine değindi. Türkiye’nin herhangi bir savaşın çıkmasına izin vermeyeceğini, diplomasi ve ortak akılla çözüm üretme ilkesini benimsediğini vurguladı. Erdoğan, Türkiye’nin İran’daki gelişmeleri yakından takip ettiğini ve istikrarın sağlanmasına önem verdiğini belirtti.


Cumhurbaşkanı Erdoğan, resmi ziyaret kapsamında Riyad’a ulaştı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, resmi ziyaret kapsamında Riyad’a ulaştı
TT

Cumhurbaşkanı Erdoğan, resmi ziyaret kapsamında Riyad’a ulaştı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, resmi ziyaret kapsamında Riyad’a ulaştı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, beraberindeki heyetle birlikte Salı günü Suudi Arabistan’a resmi bir ziyaret kapsamında Riyad’a geldi.

Erdoğan’ı Kral Halid Uluslararası Havalimanı’nda Riyad Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Muhammed bin Abdurrahman bin Abdülaziz, Riyad Belediye Başkanı Prens Faysal bin Abdülaziz bin Ayyaf, refakatçi bakan sıfatıyla Ticaret Bakanı Dr. Macid el-Kasabi, Suudi Arabistan’ın Türkiye Ankara Fehd Ebu’n-Nasr, Türkiye’nin Riyad Büyükelçisi Emrullah İşler ile bölge polis müdür vekili Tümgeneral Mansur bin Nasır el-Uteybi karşıladı.