"Gölge CIA" Stratfor raporu: Yerlicilik Türkiye'nin siyasi sistemini ele geçirdi

Türkiye'de en az 4 milyon sığınmacı var (AFP)
Türkiye'de en az 4 milyon sığınmacı var (AFP)
TT

"Gölge CIA" Stratfor raporu: Yerlicilik Türkiye'nin siyasi sistemini ele geçirdi

Türkiye'de en az 4 milyon sığınmacı var (AFP)
Türkiye'de en az 4 milyon sığınmacı var (AFP)

ABD'li küresel istihbarat ve araştırma kuruluşu Stratfor, 2021'in son çeyreğine dair tahminlerini yayımladı.
27 Eylül'de yayımlanan raporda, Türkiye'de yükselen siyasi dalga "yerlicilik" (nativism) olarak görüldü.
En basit tanımıyla yerlicilik, bir ülkedeki yerlilerin, göçmenlere karşı olumsuz bir tavır takınmasına ve göçmen karşıtı politikaları desteklemesine deniyor.
Stratfor, "Türkiye duvar inşa ediyor" başlığında son çeyrekte AK Parti'nin Afganistan'dan gelecek mülteci dalgasını önlemek için politikalar uygulayacağını öne sürdü. Zira yerliciliğin, Türkiye'nin siyasi sistemini ele geçirdiği yazıldı.
Sınırlarda duvar ve kule gibi "fiziksel engellerin" inşasına devam edileceği düşünülüyor.
Gelecek mültecileri caydırmak için AK Parti'nin yerel politikacıları kendi önlemlerini almaya teşvik etmesini bekleyen Stratfor, mültecilerin İran ve Irak'ta mahsur kalabileceğini ve belki de Afganistan'a geri gönderilebileceğini yazdı.
Kuruluş, diğer siyasi partilerin de 2023 seçimlerinden önce destek kazanmak için yerlicilik rüzgarından yararlanmaya çalışacağını kaydetti.
Yazıda, AK Parti'nin dış politikada daha temkinli olacağı; Suriye, Libya ve Azerbaycan gibi bölgelerde askeri çatışmalardan kaçınmaya çalışacağı öne sürüldü.
Ancak "Gölge CIA" diye anılan  kuruluşa göre Ankara'nın mevcut çatışmalardan geri adım atması zor.
Raporda, Mısır ve Türkiye ilişkisine de değinildi:
"İki ülkenin son çeyrekte deniz sınırları üzerinde anlaşmaya varması pek muhtemel değil. Ancak Mısır ve Türkiye, müzakereler yoluyla aralarındaki siyasi çekişmeyi yumuşatacak gibi görünüyor."

Avrupa'da finansal kriz tehlikesi
Stratfor, pandemiye karşı mücadelenin süreceğini ve dolayısıyla küresel ekonomideki belirsizliğin yıl sonuna kadar devam edeceğini düşünüyor.
Raporda, Avrupa Birliği genelinde çeyrek boyunca bütçe açığının artacağı, bunun ekonomiyi iyileştireceği ancak ileride finansal krize riskini artırdığı iddia edildi.
ABD'nin, Çin'le sık sık gerilim yaşadığı Pasifik Okyanusu'na dikkatini vermeye devam edeceği öngörülen raporda şu ifadeler yer aldı:
"Önceliklerini Asya'ya kaydırmaya devam edecek olsa da ABD'nin Ortadoğu'daki rolü devam edecek. ABD, Kapsamlı Ortak Eylem Planı çerçevesinde İran'la mevcut müzakereleri devam edecek."
ABD ve Rusya arasındaki gerilimin devam edeceği; siber güvenlik ve silahlanma gibi iki ülkenin anlaşamadığı konularda çok az ilerleme kaydedileceği düşünülüyor.
Stratfor, Taliban'ın yönetimini sağlamlaştırmaya çalışacağını ve muhalefet üzerindeki baskının süreceğini de yazdı. Yazıya göre ülkedeki dengesizlik, komşu ülkelere sıçrayabilir:
"Bu durum, son çeyrekte Orta Asya devletlerinde kalıcı bir güvenlik tehdidi meydana getirebilir."
Kuruluş ayrıca iklim değişikliğinin, pek çok hükümetin gelecek aylarda odak noktası olacağını düşünüyor.
Independent Türkçe, Stratfor, Oxford Reference



ABD'nin Ukrayna'daki geçici büyükelçisi görevinden ayrılıyor

ABD Maslahatgüzarı Ukrayna'da Julie Davis (Arşiv- Reuters)
ABD Maslahatgüzarı Ukrayna'da Julie Davis (Arşiv- Reuters)
TT

ABD'nin Ukrayna'daki geçici büyükelçisi görevinden ayrılıyor

ABD Maslahatgüzarı Ukrayna'da Julie Davis (Arşiv- Reuters)
ABD Maslahatgüzarı Ukrayna'da Julie Davis (Arşiv- Reuters)

ABD Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna’daki ABD maslahatgüzarı olarak bir yıldan kısa süre önce atanan Julie Davis’in görevinden ayrılacağını dün açıkladı. Bu gelişme, ABD Başkanı Donald Trump’ın Rusya ile bir anlaşmaya varılması için Kiev’e baskı yaptığı dönemde geldi.

Financial Times, ismi açıklanmayan kaynaklara dayandırdığı haberinde Davis’in, Trump yönetiminin Ukrayna’ya verdiği desteğin yetersiz kalmasından giderek daha fazla rahatsızlık duyduğunu yazdı. Ancak ABD Dışişleri Bakanlığı bu iddiaları reddederek, Davis’in emekli olacağını belirtti.

Bakanlık Sözcüsü Tammy Bruce, Davis’in Trump ile görüş ayrılığı nedeniyle istifa edeceği yönündeki iddiaların “yanlış” olduğunu söyledi. Bruce, Davis’in görev süresi boyunca Trump’ın politikalarını “gururla desteklemeye devam edeceğini” ve Haziran 2026’da Kiev’den ayrılarak emekli olacağını ifade etti.

Davis, geçtiğimiz yıl Mayıs ayında ABD yönetimi tarafından atanmıştı. Ancak Senato onayıyla “büyükelçi” unvanı taşımıyordu.Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Davis’ten önce görev yapan Bridget Brink, Trump’ın Rusya’ya yönelik “yatıştırma politikası” olarak değerlendirdiği yaklaşımına tepki göstererek istifa etmişti.

Trump, 2022’de Rusya’nın işgaliyle başlayan Ukrayna savaşını hızlı bir şekilde sona erdirme sözü vermiş, ancak bugüne kadar taraflar arasında bir anlaşma sağlanamamıştı.


ABD’liler vatandaşlıktan çıkıyor: Diktatörlükte yaşamak istemiyoruz

ABD'nin vatandaşlıktan ayrılma ücretlerini düşürmesi de bazıları için süreci hızlandırdı (Reuters)
ABD'nin vatandaşlıktan ayrılma ücretlerini düşürmesi de bazıları için süreci hızlandırdı (Reuters)
TT

ABD’liler vatandaşlıktan çıkıyor: Diktatörlükte yaşamak istemiyoruz

ABD'nin vatandaşlıktan ayrılma ücretlerini düşürmesi de bazıları için süreci hızlandırdı (Reuters)
ABD'nin vatandaşlıktan ayrılma ücretlerini düşürmesi de bazıları için süreci hızlandırdı (Reuters)

Donald Trump'ın politikalarından rahatsızlık duyan bazı ABD'liler vatandaşlıktan çıkmaya başladı.

Yurtdışında yaşayan ABD'lilerin, ülkelerinin vatandaşlığından çıkma taleplerinde ciddi artış yaşanıyor.

Guardian'ın haberine göre bunda hem politik gelişmeler hem de vergi sistemi önemli rol oynuyor.

2000'lerde yalnızca yüzlerle ifade edilen vatandaşlıktan çıkma sayısı, 2014'ten itibaren binlerle ölçülmeye başladı. 2020'de 6 binin üzerine çıkan sayının, bu yıl da benzer seviyelere ulaşması bekleniyor.

ABD yönetimi uzun süren hukuki süreçlerin ardından martta vatandaşlıktan çıkma ücretini 2 bin 350 dolardan 450 dolara indirmişti. Ancak uzmanlara göre bu sadece resmi ücret; avukatlık ve danışmanlık masraflarıyla toplam maliyet 7 bin ila 10 bin doları bulabiliyor.

Vatandaşlıktan vazgeçenlerin önemli bir kısmı kararlarının arkasında siyasi gelişmelerin olduğunu da söylüyor.

Kanada'da yaşayan 73 yaşındaki Mary için kırılma noktası 2016 başkanlık seçimleri olmuş. Seçim gecesini "şoke edici" diye tanımlayan Mary, bu tarihten sonra ABD'yle bağlarını koparmaya karar verdiğini belirtiyor.

Finlandiya'da yaşayan Paul ise 2020'de Yüksek Mahkeme'deki atama sürecinin ardından bu kararı vermiş.

Norveç'te yaşayan Joseph de ABD'de demokrasinin geleceğine dair ciddi şüpheler taşıdığını dile getiriyor:

Bir diktatörlük altında yaşamak istemiyorum.

ABD, dünyada Eritre'yle birlikte vatandaşlık temelli vergilendirme uygulayan tek ülke. Bu sistem kapsamında yurtdışında yaşayan ABD'lilerin, başka ülkede kazanç elde etseler bile ABD'ye vergi bildiriminde bulunması zorunlu tutuluyor.

İran savaşı, Venezuela baskını, NATO'dan ayrılmaya yönelik açıklamalar ve Grönland'ı ilhak etme tehditleri nedeniyle Trump, son dönemde dünya gündeminden düşmüyor.

NBC News Decision Desk'in 20 Nisan'daki anketine göre, ABD'lilerin yalnızca yüzde 37'si Trump'ın başkanlık performansını onaylarken, yüzde 63'ü aksi yönde düşünüyor.

Ayrıca AP-NORC anketine göre de Trump'ın ekonomi politikaları hakkındaki onay oranı bu ay neredeyse yüzde 10 azalarak marttaki yüzde 38'den yüzde 30'a düştü.

Independent Türkçe, Guardian, News Ukraine, Boundless


Venezuela'nın geçici cumhurbaşkanının taktığı broş, tartışmaların odağı haline geldi

Venezuela'nın geçici başkanı Delcy Rodriguez ve Barbados'un başkanı Geoffrey Bosstick dün Bridgetown'a yaptıkları resmi ziyarette (AFP)
Venezuela'nın geçici başkanı Delcy Rodriguez ve Barbados'un başkanı Geoffrey Bosstick dün Bridgetown'a yaptıkları resmi ziyarette (AFP)
TT

Venezuela'nın geçici cumhurbaşkanının taktığı broş, tartışmaların odağı haline geldi

Venezuela'nın geçici başkanı Delcy Rodriguez ve Barbados'un başkanı Geoffrey Bosstick dün Bridgetown'a yaptıkları resmi ziyarette (AFP)
Venezuela'nın geçici başkanı Delcy Rodriguez ve Barbados'un başkanı Geoffrey Bosstick dün Bridgetown'a yaptıkları resmi ziyarette (AFP)

Venezuela’nın geçici devlet başkanı Delcy Rodríguez tarafından takılan ve Guyana’nın itiraz ettiği Esequibo bölgesini de kapsayan Venezuela haritasını gösteren altın rozet, diplomatik tartışmaya yol açtı.

Guyana Devlet Başkanı Irfaan Ali, Karayipler’de gerçekleştirdiği resmi ziyaretler sırasında Rodríguez’in bu sembol kullanımını eleştirerek, söz konusu “sembol gösterisinin” Venezuela’nın bölgesel iddialarını yansıtmasının “son derece üzücü” olduğunu söyledi. 

Rodríguez ise gün sonunda yaptığı açıklamada, eleştirilerin abartıldığını belirterek, Venezuela haritasını her zaman ülkesinin tamamını kapsayacak şekilde kullandığını ve bunun hayatı boyunca gördüğü tek harita olduğunu ifade etti. Ayrıca, ülkesinin Esequibo üzerindeki haklarının “tarihî ve tartışmasız” olduğunu savundu ve bu iddiaların yok sayılmasına izin vermeyeceklerini dile getirdi.

Her iki ülke de Guyana’nın yaklaşık üçte ikisini oluşturan ve yaklaşık 125 bin kişinin yaşadığı Esequibo bölgesi üzerinde egemenlik iddiasında bulunuyor. Guyana, bölgeyi uzun yıllardır yönetiyor ve sınırların 19. yüzyıl sonunda Paris’teki bir tahkim heyeti tarafından belirlendiğini savunuyor. Venezuela ise Esequibo Nehri’nin doğal sınır olduğunu ve 1777’den beri bu durumun tanındığını öne sürüyor.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre gerilim, 2015 yılında ExxonMobil’in bölgede büyük petrol rezervleri keşfetmesiyle arttı ve 2023’te Guyana’nın bölgedeki petrol sahalarını ihaleye çıkarmasıyla ise zirveye ulaştı.

Aynı yıl Venezuela, bölgede egemenliğini teyit eden bir referandum düzenledi ve Esequibo’nun büyük kısmını ülkeye bağlamayı ya da yeni bir eyalet haline getirmeyi gündeme aldı.

Guyana Devlet Başkanı, Karayip Topluluğu (CARICOM) toplantılarının bölgesel iddiaların meşrulaştırılması için kullanılmaması gerektiğini belirterek uyarıda bulundu.

Karayip Topluluğu ise yaptığı açıklamada, platformlarının doğrudan veya dolaylı şekilde toprak iddialarını desteklemek veya meşruiyet izlenimi yaratmak için kullanılmaması gerektiğini vurguladı.