Mısır-Hamas müzakerelerinde ilerleme yok

Gazze Şeridi'ndeki Cebaliye kampından Filistinliler dün İsrail'de çalışma izni için başvuruda bulundu (AFP)
Gazze Şeridi'ndeki Cebaliye kampından Filistinliler dün İsrail'de çalışma izni için başvuruda bulundu (AFP)
TT

Mısır-Hamas müzakerelerinde ilerleme yok

Gazze Şeridi'ndeki Cebaliye kampından Filistinliler dün İsrail'de çalışma izni için başvuruda bulundu (AFP)
Gazze Şeridi'ndeki Cebaliye kampından Filistinliler dün İsrail'de çalışma izni için başvuruda bulundu (AFP)

Mısırlı yetkililerle Hamas liderleri arasında Kahire’de yapılan görüşmeler hakkında Filistinli kaynaklar, kayda değer bir ilerleme kaydedilmediğini ancak çabaların ilerletilmesi konusunda anlaşmaya varıldığını aktardı.
Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklar, “Esir takası ve uzun bir ateşkes üzerine anlaşma yok. Yeniden yapılanma konusunda nihai bir anlaşma yok. Proje ve Katar’ın Hamas hükümeti çalışanlarına verdiği hibe ile ilgili anlaşma yok. Ancak Mısır birçok karışıklık ve İsraillilerin bazı konularda uzlaşmaması sebebiyle bunların yavaş yavaş bir çözüm yolunda olduğuna söz verdi” ifadelerini kullandı. Hamas liderleri Mısırlı yetkililerle ateşkes ve uzlaşmanın yanı sıra Gazze'nin yeniden inşası, takas anlaşması, ticari hareket, Refah geçişi ve Kudüs'teki durumla ilgili birçok dosyayı ele aldı. Kaynaklar, Mısırlıların Hamas’ın Gazze’deki durumla ilgili taleplerini tam olarak anladıklarını ancak daha fazla sabır talep ettiklerini belirterek, toplantıların olumlu geçtiğini kaydetti.
Kaynaklara göre, Mısır, üzerinde anlaşmaya varılanların en önemlisini, bir şeyler başarmak için İsrail'e devredecek. Yakında bir dönemde İsrail güvenlik heyetinin Kahire'ye gitmesi beklenirken. Genellikle  teamüllere göre bir güvenlik heyeti ateşkes müzakerelerini, takas anlaşmasını ve diğer güvenlik konularını takip etmek amacıyla Kahire’ye ziyaret edecek.
Geçtiğimiz Pazar günü Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Heniyye başkanlığındaki bir heyet, Kahire'ye gitti. Bölge başkanları ve üst düzey yetkililer dahil bu yılın başlarında başlayan ve geçtiğimiz Temmuz ayında sona eren görüşmeler yüz yüze gerçekleşti. Heyet, Mısır İstihbarat Müdürlüğü (GID) Başkanı Abbas Kamil ile görüştü.
Hamas, Kahire'deki toplantılarının ardından İsrail'in uzlaşmazlığı suçlamalarını içeren iki açıklama yaptı.
Hamas Sözcüsü Hazım Kasım dün yaptığı açıklamada, hareketin konuyla ilgili basında çıkan haberlerini reddederek İsrail ile uzun bir süreli anlaşmaya varılmadığını söyledi. Kasım, Hamas heyetinin Kahire ziyareti hakkında ayrıntı vermezken Hamas bir açıklama yayınladı. Açıklamada, Hamas heyetinin Abbas Kamil ile bir araya gelerek iki taraf arasındaki siyasi gelişmeler ve ikili ilişkileri masaya yatırılmasının yanı sıra Filistin halkının birliğini sağlamanın yollarını ele aldığı aktarıldı.
Hamas, toplantıda Filistin davası ve genel olarak bölgedeki gelişmelerin ele alındığını ve hareketin liderliğinin ulusal kurtuluş projesi çerçevesinde net ve sağlam duruşlarını teyit ettiğini doğruladı. Açıklamada ayrıca, görüşme sırasında başta Kudüs ve Mescid-i Aksa olmak üzere işgalcilerin uygulama ve planlarının yanı sıra, sıcak gelişmeler, işgal davranışları ve Kudüs ile Mescid-i Aksa’da işgal prosedürlerinin dizginlenmesinin ele alındığı belirtildi. Görüşmede, işgal cezaevlerindeki tutukluların durumu, idari tutuklular ve yaşanılan acılar da masaya yatırıldı. Ayrıca, İsrail uzlaşmazlığı ve mahkum takası anlaşmasına varılması adına Mısır’ın rolü vurgulandı.
Hamas  heyeti, Mısır'ın Refah geçişi konusunda Gazze Şeridi'ne yönelik attığı adımlardan ya da kuşatmayı hafifletmeye ve işgal tarafından tahrip edilenlerin yeniden inşasına katılmaya yönelik tedbirlerden duyduğu memnuniyeti dile getirirken, özellikle Filistinlilerin seyahatleri ve ticari trafikle ilgili adımların daha fazlası için çağrıda bulundu. Taraflar Filistin ulusal birliğin yeniden kurulmasının da masaya yatırıldığı görüşmede, Hamas heyeti bölünmeyi sona erdirme konusunda istediğini onayladı ve Mısır’ın bu konuda gösterdiği çabalara övgüde bulundu.
Heyet, geçmiş yıllardaki deneyimle ulusal birliğe ulaşmak için doğru yaklaşımın tüm güçlerin yanı sıra Filistin halkını yurt dışında ve yırt içinde temsil edecek Filistin Kurtuluş Örgütü’nün yeniden inşa etmek olduğunu vurguladı. Mısır, Gazze'de nihai bir anlaşmaya varmak için Birleşmiş Milletler (BM) ve diğerleri ile birlikte çalışıyor.
BM ve Avrupa Birliği'nden iki delegasyon, Erez kontrol noktasından Gazze Şeridi'ne girdi. BM İnsani Yardım Koordinatörü Lynn Hastings, BM Ortadoğu Barış Süreci Koordinatörlüğü'nde çalışan BM yetkililerinden oluşan geniş bir heyet eşliğinde Filistin’e gitti.
Hastings birkaç saat süren ziyareti sırasında, durumu gözden geçirmek için BM yetkilileri ve insan hakları ve sivil yetkililerle görüşmeden önce Gazze Şeridi'ndeki insani ve yaşam durumunu inceledi. Avrupa Birliği'nin işgal altındaki Filistin topraklarındaki Temsilcisi Sven Kühn Von Burgsdorff da Avrupalı yetkililerden oluşan bir heyetle bölgedeki AB projelerini denetledi.



Şera, Suriyelilere karşı ihlallerde bulunanlar hariç, çeşitli suçlardan hüküm giymiş kişilere af çıkardı

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)
TT

Şera, Suriyelilere karşı ihlallerde bulunanlar hariç, çeşitli suçlardan hüküm giymiş kişilere af çıkardı

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera dün çeşitli suçlardan hüküm giymiş kişiler ile 70 yaşını aşmış mahkûmları kapsayan genel af kararı yayımladı. Ancak karar, Suriyelilere yönelik ihlallerde bulunanları kapsam dışı bırakıyor.

Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre söz konusu kararname, Aralık 2024’te Beşşar Esed’in devrilmesinin ardından göreve gelen Şera’nın yayımladığı ilk af niteliğini taşıyor. Esed, görev süresi boyunca zaman zaman benzer af kararnameleri çıkarmıştı.

Suriye devlet televizyonunda yayımlanan kararnameye göre, ‘müebbet hapis cezası’ 20 yıla indiriliyor. Ayrıca kabahat ve ihlallerde verilen cezaların tamamı kaldırılıyor. Uyuşturucuyla Mücadele Kanunu, Suriye lirası dışında işlem yapılmasının yasaklanmasına ilişkin yasa ve devlet destekli malların kaçakçılığına dair kanunda yer alan bazı ağır suçlara ilişkin cezalar da affediliyor.

Af kapsamında ayrıca Askerî Ceza Kanunu ve Bilişim Suçları Kanunu’nda düzenlenen bazı ağır suçlara ilişkin cezalar da kaldırılıyor.

Silah ve mühimmat yasasında yer alan suçlardan hüküm giyenler de kararın yayımlanmasından itibaren üç ay içinde silahlarını yetkili makamlara teslim etmeleri şartıyla cezalarının tamamından muaf tutulacak.

Kararname, ‘tedavisi mümkün olmayan ağır bir hastalığa’ sahip olanlar ile 70 yaşını doldurmuş hükümlülerin de, metinde belirtilen istisnalar dışında, cezalarının tamamından muaf tutulmasını öngörüyor.

Buna karşılık, ‘Suriye halkına karşı ağır ihlaller içeren suçlar’ ile İşkencenin Suç Sayılmasına Dair Kanun’da düzenlenen suçlar af kapsamı dışında bırakıldı.

Yeni yönetimin göreve gelmesinden bu yana, eski yönetimle bağlantılı oldukları ve Suriyelilere karşı ihlallerde bulundukları iddiasıyla onlarca kişinin gözaltına alındığı açıklanmış, bazıları hakkında yargı süreci başlatılmıştı.


Washington'da düzenlenen "Gazze Barış Konseyi"nin ilk toplantısının gündeminde 4 dosya yer alıyor

Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)
Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)
TT

Washington'da düzenlenen "Gazze Barış Konseyi"nin ilk toplantısının gündeminde 4 dosya yer alıyor

Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)
Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump'ın başkanlık ettiği “Barış Konseyi”nin ilk toplantısı bugün yapılacak. Toplantıda, İsrail'in saldırılarının devam etmesi ve ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının askıya alınmasıyla birlikte, Hamas'ın silahsızlandırılması, İsrail'in Gazze Şeridi'nden çekilmesi ve istikrar güçlerinin konuşlandırılması ile Gazze Şeridi'ndeki durum ele alınacak.

Bu toplantı, yeniden yapılanma dosyası ve “Gazze Yönetim Komitesi”nin çalışmalarıyla birlikte çözülmemiş meselelere yoğunlaşıyor. Şarku’l Avsat'a konuşan uzmanlara göre İsrail'in Batı Şeria'daki Filistin topraklarını yağmalaması konusunun gündeme getirilmesi olasılığı var. Uzmanlar, İsrail'in toplantıya katılımının, Meksika'nın sınırlı katılım açıklamasında olduğu gibi, İsrail'e karşı çıkanların katılımını azaltabileceğini değerlendiriyor.

Gündemdeki dosyalar

Barış Konseyi Yüksek Temsilcisi Nikolay Mladenov’un CNN'e yaptığı açıklamaya göre bugünkü toplantıda, Gazze Komisyonu'nun Şerid'e girmesini, ateşkes ihlallerinin sona ermesini sağlamak ve insani yardımı hızlı bir şekilde ulaştırmak için izlenecek süreç tartışılacak. Ayrıca “Gazze'de silahsızlanma süreci, İsrail güçlerinin sınır hattından çekilmesi ve Gazze'nin yeniden inşası ve Batı Şeria'nın Filistin Yönetimi'ne ilhakı da dahil olmak üzere Trump'ın 20 maddelik planının uygulanması” da ele alınacak.

Mladenov, “tüm tarafların bu konularda anlaşmaya varması ve çabalarını birleştirmesi”nin alternatifi olarak “savaşın yeniden başlaması” ve “savaşın yeniden başlamasından daha da tehlikeli olan, Hamas'ın Gazze'nin yaklaşık yüzde 50'sini kontrol ettiği ve geri kalanının İsrail kontrolü altında olduğu statükonun pekiştirilmesi” olacağı uyarısında bulundu.

İsrail güvenlik kaynakları, Trump'ın “Barış Konseyi” toplantısında uluslararası güçlerin Gazze Şeridi'ne girmesini ve Hamas'ın silahsızlandırılması ile yeniden inşa sürecinin başlatılmasını duyuracağını tahmin ediyor. Bu bilgi, dün İbranice web sitesi Walla'ya konuşan bir kaynak tarafından verildi.

Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden akrabasının yasını tutuyor (AFP)Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden akrabasının yasını tutuyor (AFP)

Endonezya, şu ana kadar Gazze'ye asker gönderme niyetini açıklayan tek ülke olurken, İsrail ise Gazze Şeridi'nde Türkiye'nin varlığını reddediyor. Endonezya ordu sözcüsü Dony Pramono pazartesi günü yaptığı açıklamada, Cakarta'nın önerilen çokuluslu gücün bir parçası olarak nisan ayı başlarında Gazze'ye gönderilmek üzere 1.000 asker hazırladığını belirtti.

Siyaset bilimi profesörü ve Filistin ve İsrail meseleleri uzmanı Dr. Tarık Fahmi, ilk toplantının konseyi kurup, çalışmalarına başlamak için fon toplamaya odaklanacağını ve ilgili ve etkili ülkelerin çoğunu kapsayacağını düşünüyor. En önemli konular, istikrar güçlerinin konuşlandırılması ve silahsızlanma olacak, ancak bazı zorluklar olduğunu da belirtiyor. Ancak anlaşmaya varmaktan başka bir alternatifin olmadığı da ifade ediyor.

Filistinli siyasi analist Dr. Ayman el-Raqab da onunla aynı fikirde ve Hamas'ın silahsızlandırılması, Filistin polis güçlerinin yanı sıra istikrar güçlerinin konuşlandırılması ve teknokrat komitenin çalışmaları ile Batı Şeria sorunu ile İsrail'in toprak gaspı konularının toplantının ana gündem maddeleri olacağını belirtiyor. Trump'ın, başkanlığını yaptığı konseyin başarısını vurgulamak için bu sorunların bazılarının çözülmesi için çaba göstereceğini değerlendiriyor.

Katılımcılar için engel

Katılımcı düzeyinde Kahire, Başbakan Mustafa Medbuli'nin Cumhurbaşkanı Abdulfettah el-Sisi adına toplantıya katılacağını duyurdu. Bakanlar Kurulu tarafından dün yapılan açıklamaya göre bu katılım, “Mısır'ın kapsamlı ve adil barış çabalarını destekleme rolü ve Trump'ın Filistin halkının Gazze'den sürülmesini reddeden tutumunu ve çabalarını onaylama rolü çerçevesinde” gerçekleşecek.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, dün yaptığı açıklamada, “Barış Konseyi”nin Gazze Şeridi'nde kalıcı istikrar, ateşkes ve arzu edilen barışın sağlanmasına katkıda bulunacağını umduğunu belirterek, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın toplantıda ülkesini temsil edeceğini kaydetti.

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar'ın Başbakan Binyamin Netanyahu adına toplantıya katılmak üzere ABD'ye gitmesinden bir gün sonra, Meksika Cumhurbaşkanı Claudia Sheinbaum dün yaptığı açıklamada, toplantıya her iki tarafın da tam katılımının olmadığını (Filistin'in Filistin'in yokluğuna atıfta bulunarak) AFP’ye göre bu nedenle Meksika'nın katılımının sınırlı olacağını belirtti

Fehmi, Mısır'ın bölgedeki ağırlığı ve önemi göz önüne alındığında, Mısır'ın katılımına alternatif olmadığını düşünüyor. İsrail'in katılımının, Trump'ın isteklerine aykırı görünmemek için yarı çözüm çerçevesinde olduğunu, ancak aynı zamanda Konsey'in kararlarını etkili bir şekilde engellemek ve ihlallerine ve saldırılarına devam etmek için çalışacağını açıklıyor.

El-Raqab, Mısır'ın hem sahada hem de Gazze meselesine ilişkin müzakerelerde sahip olduğu uluslararası deneyim nedeniyle katılımının son derece önemli olduğunu ve bunun durum üzerinde olumlu bir etki yaratacağına dair umutlar olduğunu değerlendiriyor.


Amerika Birleşik Devletleri, Suriye'deki tüm güçlerini geri çekmeye hazırlanıyor

Suriye'nin Kamışlı kentinde bir ABD devriyesi (Arşiv- Reuters)
Suriye'nin Kamışlı kentinde bir ABD devriyesi (Arşiv- Reuters)
TT

Amerika Birleşik Devletleri, Suriye'deki tüm güçlerini geri çekmeye hazırlanıyor

Suriye'nin Kamışlı kentinde bir ABD devriyesi (Arşiv- Reuters)
Suriye'nin Kamışlı kentinde bir ABD devriyesi (Arşiv- Reuters)

Wall Street Journal (WSJ), üç ABD'li yetkiliye atıfta bulunarak, Amerika Birleşik Devletleri'nin Suriye'deki yaklaşık 1.000 askerinin tamamını geri çekmeye hazırlandığını bildirdi.

ABD ordusu geçen hafta Suriye'deki stratejik üssünden çekilme işlemini tamamladığını ve üssü Suriye güçlerine devrettiğini duyurdu. Bu, ABD-Suriye ilişkilerinin güçlendiğinin son işareti olup, daha geniş kapsamlı bir ABD çekilmesinin yolunu açabilir. WSJ’de dün yer alan habere göre, birlikler önümüzdeki iki ay içinde Suriye'deki kalan ABD mevzilerinden de çekilecek.

Suriye Savunma Bakanlığı geçen perşembe günü yaptığı açıklamada, ABD güçlerinin ayrılmasının ardından ordu birliklerinin Tanf askeri üssünü devraldığını belirtti.

Bakanlık şu açıklamayı yaptı: “Suriye ve Amerika Birleşik Devletleri tarafları arasındaki koordinasyon sayesinde, Suriye Arap Ordusu birlikleri el-Tanf üssünün kontrolünü ele geçirdi, üssü ve çevresini güvence altına aldı ve el-Tanf çölündeki Suriye-Irak-Ürdün sınırına konuşlanmaya başladı.” Açıklamada ayrıca, “Bakanlığın sınır koruma güçleri önümüzdeki günlerde görevlerine başlayacak ve bölgede konuşlanacak” denildi.

El-Tanf üssü, Suriye, Ürdün ve Irak arasındaki sınır üçgeni bölgesinde stratejik bir konuma sahiptir. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre üs, 2014 yılında Suriye ve Irak'ın büyük bir bölümünde DEAŞ'a karşı yürütülen savaşta çok önemli rol oynamıştır. Örgüt, 2017'de Irak'ta ve iki yıl sonra da Suriye'de yenilgiye uğratıldı.

Beşşar Esed rejiminin 8 Aralık 2024'te devrilmesinden önce, üsse insansız hava araçlarıyla (İHA) birkaç kez saldırı düzenlenmiş ve bu saldırıların sorumluluğunu Irak'taki gruplar üstlenmiştir.