Ula’daki İkma Dağı: Eski Arap medeniyetlerinin sanat arşivi

Tarihçi Emel Cuhani, İkma Dağı’nın sırlarını anlatıyor (Sanat Arşivleri)

Suudi Arabistan’ın El-Ula şehrinde bulunan İkma Dağı, birkaç yüzyıl önce şehirde yaşayan eski Arapların sanatsal arşivi olarak tanımlanabilir.
Dağ’daki yazıtlar, Dadan, Lehyan ve Nebatiler gibi Arap medeniyetlerinde müzik ve sanatın varlığını yansıtıyor.
İkma Dağı’nın ev sahipliğinde Ocak ayında düzenlenecek Cavalry Show (Süvarı Modası) ile eski Arapların zarafet, müzik ve sanat zevkine tanık olunacak.
Şarku’l Avsat’a konuşan tarihçi Emel Cuhani, İkma Dağı’nın eski Arapları anlatan en büyük kütüphane olduğunu söyleyerek şöyle devam etti;
“Buradaki yazıtlar eski Arap dilinin kökenlerini ifade ediyor. Bu yazıtların bazıları tercüme edildi. Çoğu Dadan ve Lehyan toplumunun dini ve sosyal hayatını konu alıyor. Dağda çizilen müzik aletleri ise, o dönemde sanata olan ilgilerini gösteriyor. Bu çizimler, hepsi bir gitara benzeyen telli beş müzik aletini içeriyor.”
Bu dağ dışında hiçbir yerde müzik aletlerini içeren yazıtlar olmadığını dile getiren Cuhani, yazıtların anlamı sorulduğunda ise şu yanıtı verdi;
“O dönemdeki sosyal hayatın doğasını ve Dadan ile Lehyan toplumunun çok medeni halklar olduğunu simgeliyor.”
Cuhani, bu yazıtların birçoğunun, zekat ve adak yoluyla Allah’a yaklaşma gibi dini ritüelleri anlattığını da ekledi.
Tarihçiler, farklı kavimlerin Ula’dan geçtiğini veya orayı vatan bellediklerini, orada parmak izlerini bıraktıklarını ve binlerce yazıt yazdıklarını ortaya koyuyor.
Bu yazıtların en eskisi M.Ö. 9. ve 10. yüzyıllara ait. Yazıtlardan bazıları bu konuda usta olan kişilerce, bazıları da sıradan insanlar tarafından yazıldı.
Bu yazıtlar, Aramice, Semudi, Dadani, Mina, Nebatice, Yunanca, Latince ve Arapça dillerinde kazındı.
İkma Dağı ve genel olarak Ula’daki bu yazıt zenginliği, ziyaretçilere Arap dilinin kökenleri ve gelişim aşamaları hakkında ender bir görüş sağlıyor.
Bu yazıtların sahipleri, ayrıca ekonomik, siyasi, dini ve sosyal hayatlarından sahneleri de tasvir ediyor.
Bu yazıtların çoğu sağdan sola yazılan ve 28 harften oluşan Dadani dilinde yazıldı ve kelimeleri ayırmak için dikey bir çizgi veya iki dikey nokta kullanıldı.
Geçmişin diline ait tüm bu harfler, araştırmacılara modern Arapça’nın kökenlerinin izini sürme konusunda ilham verdi.
Antik çağda manevi bir öneme sahip olan İkma Dağı’nı ziyaret edecek olanlar, tarihin sırlarını ve dönemin refahını hissedebilecek.