Tunus’ta muhalefet mitingleri yasaklayan hükümete karşı meydanlarda

Tunus’ta siyasi partiler, Yasemin Devrimi’ni kutlamak için Cumhurbaşkanı’nın toplanma yasağına meydan okuyor

Tunus’ta kötüleşen yaşam koşullarını protesto eden önceki gösterilerden bir kare (EPA)
Tunus’ta kötüleşen yaşam koşullarını protesto eden önceki gösterilerden bir kare (EPA)
TT

Tunus’ta muhalefet mitingleri yasaklayan hükümete karşı meydanlarda

Tunus’ta kötüleşen yaşam koşullarını protesto eden önceki gösterilerden bir kare (EPA)
Tunus’ta kötüleşen yaşam koşullarını protesto eden önceki gösterilerden bir kare (EPA)

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said’in 25 Temmuz 2020’de Meclis’i askıya alarak seçilmiş hükümeti lağvetmesinin ardından bu kararları “darbe” olarak tanımlayan siyasi partiler Yasemin Devrimi’nin yıldönümünde Said karşıtı gösteriler düzenlemeyi hedefliyor.
Said’e karşı farklı ittifaklar içerisinde muhalefet eden siyasi oluşumlar arasında; Darbeye Karşı Vatandaşlar Hareketi, İslamcı “Nahda Hareketi”, Demokratik Güçler İttifakı (Sosyal Demokrat "Demokratik Akım Partisi" Liberal "Afak Tunus Partisi", Sosyal Demokrat "Emek ve Özgürlük için Demokratik Blok Partisi" (Tekattul) Liberal "Cumhuriyetçi Parti") yer alıyor.
Muhalif siyasi oluşumlar ve partiler yaptıkları ortak basın açıklamasında “sağlık koşullarının, siyasi açılardan istismar edildiğini” belirterek, hükümetin gösterileri ve mitingleri iki haftalığına yasaklama kararını eleştirdiler.
Nahda Hareketi, yetkililerin kararlarını açık bir şekilde hiçe sayarak, kutlama tarihi Said rejimi tarafından 17 Aralık olarak değiştirilen, 14 Ocak Yasemin Devrimi kutlamaları için vatandaşları başkentteki es-Sevra caddesine çağırdı. Bu kutlamanın, başta gösteri ve ifade özgürlüğü olmak üzere, halkın temel hak ve özgürlükler açısından elde ettiği kazanımların kutlanması için olduğu belirtildi. Ayrıca, “Kovid-19 pandemisinin siyasal açıdan suistimal edilmesine, pandeminin yayılma tehlikelerinin geri kalan özgürlükleri sınırlandırmak için kullanılmasına ve Yasemin Devrimi’nin kutlama çağrılarının görmezden gelinmesine karşı olduğunu” vurguladı. 
Aynı bağlamda, et-Tekattul’e bağlı siyasi partiler dün, devrik lider Zeynel Abidin bin Ali rejimine karşı çıkan en önemli gazetelerden biri olan “el-Mevkif” gazetesi binasında ortak bir basın toplantısı düzenleyerek, sosyal mesafenin korunması ve maske kullanılması şartına riayet edilmesi şartı ile gösteri yapma hakları konusunda kararlı olduklarını ve “susturma politikasına” karşı olduklarını duyurdular.
Tekattul Partisi Genel Başkanı Halil ez-Zaviye Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamalarda, “Salgınla Mücadele Bilim Kurulu tavsiyesine göre, sağlık konusunda alınan kararların sonuç vermesi için 3 hafta kadar beklenmesi gerekiyor, ancak hükümet sadece iki haftalık bir süre için mitingleri yasakladı, bu da söz konusu kararın yalnızca Tunusluların Yasemin Devrimi kutlamasını engellemeye yönelik olduğu anlamına geliyor” ifadelerine yer verdi.
Zaviye, hükümetin sağlık önlemlerinin uzun bir süre uzatılmasına yönelik niyetlerinin bulunduğunu, önlemlerin Şubat ayında düzenlenmesi planlanan Tunus Genel İşçi Sendikaları Konfederasyonu, (UGTT) Kongresi’ne kadar uzayabileceğini, bunun UGTT liderlerinin toplantı yapmalarının engellemesi ve ertelenmesi anlamına geldiğini ve son derece tehlikeli bir adım olduğunu söyledi.
Cumhurbaşkanı Said’in muhalifleri, hükümetin Eğitim kurumları, ibadethaneler, pazarlar ve benzeri alanları toplanma ve tüm gösteri biçimlerini sınırlamadan hariç tutmasında, hükümetin niyetinin muhalif hareketleri hedef almak olduğunu düşünüyor.
Demokratik Akım Partisi Genel Başkanı Gazi eş-Şuvaşi ise, destekçilerini “yetkililerin alacağı karar ne olursa olsun" bugün sokaklara çıkmaya çağrısında bulundu. Cumhurbaşkanı Said’in Tunuslulara hizmet etmesi ve beklentilerini karşılaması gerektiğini söyleyen Şuvaşi, Said’in sadece hükümet üyeleriyle görüşüp “demokratik yola hizmet etmeyen, tek taraflı yolu seçtiğini” vurgulayarak, ulusal örgütler, sivil toplum örgütleri ve siyasi partilerle görüşmemesi karşısındaki şaşkınlığını dile getirdi.
Sosyalist çizgideki Tunus İşçi Partisi Genel Başkanı Hamma Hammami, düzenlediği basın toplantısında, sokağa çıkma yasağı ilan edilmesinin ve halka açık gösterilerin engellenmesinin zamanlaması ile ilgili olarak “Siyasi zamanlama, sağlık koşulları tarafından belirlenmedi, Cumhurbaşkanı Said ve hükümetinin kararı daha ziyade, Said’in tek taraflı bir karar alarak anma tarihini 17 Aralık olarak değiştirmiş olduğu Yasemin Devrimi yıldönümü kutlamalarında, kendilerine karşı programlanan gösterileri engelleme niyetiyle geldi” açıklamasında bulundu.
Diğer yandan, Raşid Gannuşi liderliğindeki Nahda Hareketi, tutuklanan Nureddin el-Bahiri’nin sağlık durumunun kritik bir aşamaya girdiğini ve “ölümün kıyısında” olduğunu söyledi. Nahda, Cumhurbaşkanı Said’e atıfta bulunarak, mevcut yönetimi el-Bahiri’nin hayatından sorumlu tuttu. Ayrıca, “yetkili makamların uzlaşmaya yanaşmaması ve yasaların gerekliliklerine uymayı reddederek el-Bahiri’yi serbest bırakmaması” sebebiyle, el-Bahiri’nin sağlığının daha kritik bir duruma gelmesinin ardından, hayatının artık her zamankinden daha fazla risk altında olduğunu belirtti.



Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açıldığı ilk günde Gazze’den 12 kişi Mısır’a geçti

Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)
Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)
TT

Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açıldığı ilk günde Gazze’den 12 kişi Mısır’a geçti

Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)
Gazze Şeridi ile Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında, tıbbi tedavi görmek üzere Mısır’a geçen Filistinlileri taşıyan ambulanslar, dün sınır hattında ilerledi. (AFP)

Gazze Şeridi’nden 12 kişi, yaklaşık iki yıllık kapanmanın ardından Refah Sınır Kapısı’nın yeniden faaliyete geçmesinin ilk gününde, Mısır’a giriş yaptı. Sınırdaki kaynaklar, bugün (Salı) Fransız Haber Ajansı AFP’ye yaptığı açıklamada, geçiş yapanların yaralılar ve refakatçilerden oluştuğunu bildirdi.

Beş yaralı ve yedi refakatçinin sınır kapısından Mısır’a geçtiğini belirten kaynaklar Gazze’den Mısır’a kabul edilecek hasta sayısının günlük en fazla 50 kişi olarak belirlendiğini, her hastaya iki refakatçi eşlik edebileceğini aktardı.

Mısır medyası, pazartesi günü Gazze Şeridi’nden gelen Filistinli yaralıların Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında kabul edilmeye başlandığını duyurmuştu. El-Kahire el-İhbariye televizyon kanalı, Sağlık Bakanlığı’na dayandırdığı haberinde, Kahire yönetiminin Gazze’den gelecek hastalar için 150 hastane, 300 ambulans, 12 bin doktor ve 30 hızlı müdahale ekibi hazırladığını bildirdi.

Gazze’deki en büyük sağlık kuruluşu olan Şifa Tıp Kompleksi’nin Müdürü Muhammed Ebu Selmiye ise yaklaşık 20 bin hastanın, bunların 4 bin 500’ünün çocuk olduğunu ve acil tıbbi bakıma ihtiyaç duyduğunu söyledi.

Refah Sınır Kapısı üzerinden Gazze’ye geri dönenlerin sayısına ilişkin ise henüz resmî bir açıklama yapılmadı.

“Bir umut penceresi”

Mısır ile Gazze Şeridi arasındaki sınırda yer alan Refah Sınır Kapısı, nüfusu iki milyonu aşan Gazze halkı için neredeyse dünyaya açılan tek çıkış noktası olma özelliğini taşıyor. Kapı, savaşın başlamasından bu yana uzun süre kapalı kalmıştı.

Kapının yeniden açılması, ABD’nin arabuluculuğunda sağlanan ve Ekim ayında yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasının ilk aşamasında öngörülen temel adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.


Sudan ordusu, stratejik Kadugli kentindeki kuşatmayı kırdı

Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)
Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)
TT

Sudan ordusu, stratejik Kadugli kentindeki kuşatmayı kırdı

Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)
Sudan ordusuna bağlı unsurlar (Arşiv – Reuters)

Sudan ordusu bugün (Salı), Güney Kordofan Eyaleti’nin başkenti olan stratejik Kadugli kentinde, Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) tarafından uygulanan kuşatmayı kırmayı başardığını açıkladı.

Kimliğinin açıklanmaması kaydıyla Fransız Haber Ajansı AFP’ye konuşan bir kaynak, “Güçlerimiz Kadugli’ye girdi ve kuşatmayı kaldırdı” dedi.

İnsani koşulların ağırlaştığı ve kıtlık tehdidiyle karşı karşıya bulunan Kadugli, Nisan 2023’ten bu yana Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasında süren savaş kapsamında, HDK ve yerel müttefikleri tarafından uzun süredir kuşatma altında tutuluyordu.


Refah Sınır Kapısı, Gazze sakinlerinin giriş ve çıkışına açıldı

TT

Refah Sınır Kapısı, Gazze sakinlerinin giriş ve çıkışına açıldı

Refah Sınır Kapısı, Gazze sakinlerinin giriş ve çıkışına açıldı

İsrail dün Gazze Şeridi ile Mısır arasındaki Refah Sınır Kapısı’nı sivil geçişlerine yeniden açtı. Bu adımın, Filistinlilerin Gazze Şeridi’nden ayrılmasına ve İsrail’in yürüttüğü savaştan kaçarak bölge dışına çıkanların geri dönmesine imkân tanıyacağı belirtildi. Şarku’l Avsat’ın Reuters’tan aktardığına göre İsrail, Refah Sınır Kapısı’ndan giriş ve çıkış yapan Filistinlilerin güvenlik kontrolünden geçirilmesini talep ediyor.

İsrail, Gazze Şeridi’ne yönelik savaşın başlamasından yaklaşık dokuz ay sonra, Mayıs 2024’te sınır kapısının kontrolünü ele geçirmişti. Savaş, ABD Başkanı Donald Trump’ın arabuluculuğunda ekim ayında yürürlüğe giren ateşkesle kırılgan bir şekilde durmuştu. Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılması, Trump’ın İsrail ile Hamas arasındaki çatışmaları durdurmaya yönelik daha geniş kapsamlı planının ilk aşamasında yer alan önemli şartlardan biri olarak görülüyor.

cdfgt
Filistinli hastalar, Han Yunus'taki Kızılay Hastanesi'nin avlusunda tekerlekli sandalyelerinde oturarak, yurtdışında tedavi görmek üzere Refah Sınır Kapısı’ndan tahliye edilmeyi bekliyor. (AFP)

Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre, İsrailli bir güvenlik yetkilisi, “Avrupa Birliği (AB) adına sınır desteği sağlamak üzere AB Refah Sınır Yardım Misyonu (EUBAM) ekiplerinin gelmesinin ardından, Refah Sınır Kapısı, giriş ve çıkışlar için halkın kullanımına açılmıştır” dedi. İsrail Kamu Yayın Kuruluşu KAN’ın bildirdiğine göre, Gazze Şeridi’nden 150 kişinin ayrılması bekleniyor; bunların 50’si hasta. Karşılık olarak, 50 kişinin Gazze Şeridi’ne girişine izin verilecek.

Yabancı gazetecilerin Gazze Şeridi'ne girişi yasaklandı

Genel olarak Filistinliler, 7 Ekim 2023’teki saldırının ardından patlak veren İsrail’in Gazze operasyonlarının ilk dokuz ayında Refah Sınır Kapısı üzerinden Mısır’a geçebiliyordu.

cdfgrt
İnsani yardım malzemesi taşıyan kamyonlar dün Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'a ulaştı. (DPA)

Filistinli yetkililer, savaşın başlamasından bu yana yaklaşık 100 bin Filistinlinin Gazze Şeridi’nden ayrıldığını, bunların çoğunun ilk dokuz ay içinde çıkış yaptığını belirtiyor.

Uluslararası sesler

Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılmasına yönelik uluslararası sesler gelmeye devam etti; açıklamalar arasında adımı memnuniyetle karşılayanlar ve daha fazla yardımın Gazze Şeridi’ne ulaştırılması talebinde bulunanlar oldu.

AB Komisyonu’nun Akdeniz’den Sorumlu Üyesi Dubravka Suica dün, Refah Sınır Kapısı’nın açılmasının ardından Gazze Şeridi’ne daha fazla insani yardımın girişine izin verilmesi çağrısında bulundu.

sfr
Mısır ambulansları Refah Sınır Kapısı önünde bekliyor. (Reuters)

Suica, X platformundaki paylaşımında, “Yaklaşık iki yıl aradan sonra, Gazze Şeridi ile Mısır arasındaki Refah Sınır Kapısı, sivil geçişleri için yeniden açıldı. Bu adım, uzun süredir beklenen bir barış planı aşamasını temsil ediyor ve birçok kişi için bir nebze rahatlama ve umut getirecek” ifadelerini kullandı.

Suica, “Şimdi daha fazla yardımın girişine izin verilmesi şart; halk hâlâ acı çekiyor ve kayıpların sayısı kabul edilemeyecek kadar yüksek” dedi.

Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı Yvette Cooper da dün, Gazze Şeridi’ndeki ana sınır kapısı Refah’ın yeniden açılmasını memnuniyetle karşıladığını açıkladı. Cooper, kapının Filistinlilerin her iki yönde yaya olarak geçişine imkân tanıdığını belirtirken, daha fazla çaba gösterilmesi gerektiğini vurguladı.

Cooper, X platformundaki paylaşımında, “Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılmasını, insanların her iki yönde yaya olarak geçiş yapabilmesi açısından memnuniyetle karşılıyorum. Bu, bazı ciddi şekilde yardıma muhtaç kişilerin Mısır’da tıbbi hizmet almasına olanak tanıyor. Ancak hâlâ yapılması gereken çok şey var. Yardımlar akmalı, temel ihtiyaç malzemelerine uygulanan kısıtlamalar hafifletilmeli ve yardım çalışanlarının görev yapmasına izin verilmeli” ifadelerini kullandı.

İsrail, güçlerinin bölgeyi işgal etmesinin ardından Refah Sınır Kapısı’nı kapatmış, ayrıca Gazze Şeridi ile Mısır arasındaki Philadelphia Koridoru’nu da kapalı tutmuştu.

Bu adım, yaralı ve hastalıklı Filistinlilerin bölgeden çıkarak tedavi görmesine imkân tanıyan hayati bir geçidi işlevsiz hale getirmişti. Geçen yıl, birkaç bin kişinin üçüncü ülkelerde tedavi görmesine izin verilirken, Birleşmiş Milletler’e (BM) göre hâlâ binlerce kişi yurt dışında sağlık hizmetine ihtiyaç duyuyor.

Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılmasına rağmen, İsrail yabancı gazetecilerin Gazze Şeridi’ne girişine izin vermeyi hâlâ reddediyor. Gazeteciler, savaşın başından bu yana bölgeye girişleri yasaklanan ve savaşın yol açtığı geniş yıkımla karşı karşıya kalan Gazze Şeridi’ndeki durumu aktaramıyor.

Gazze Şeridi’nde yaklaşık iki milyon Filistinli, yıkılmış şehirlerinin enkazı arasında geçici çadırlarda ve hasarlı evlerde yaşamını sürdürüyor.

İsrail Yüksek Mahkemesi, yabancı gazetecilerin İsrail üzerinden Gazze Şeridi’ne girişine izin verilmesi talebiyle Yabancı Gazeteciler Derneği tarafından açılan davayı inceliyor. Hükümetin avukatları, gazetecilerin girişinin İsrail askerleri için risk oluşturabileceğini öne sürerek, olası tehlikelere dikkat çekiyor.

Dernek ise bu iddiaları reddediyor ve halkın bağımsız, hayati bir bilgi kaynağından mahrum bırakıldığını vurguluyor. Dernek ayrıca, savaşın başından itibaren birçok BM ve yardım görevlisinin Gazze Şeridi’ne girişine izin verildiğine işaret ediyor.

Trump’ın Gazze planı, ikinci aşamasına girerken, yönetimin Filistinli teknokratlardan oluşan bir komiteye devredilmesini, Hamas’ın silah bırakmasını ve İsrail güçlerinin bölgeden çekilmesini öngörüyor; ardından yeniden imar çalışmaları yapılması planlanıyor.

İsrail, Hamas’ın silah bırakma olasılığı konusunda şüphelerini koruyor ve bazı yetkililer, ordunun yeniden savaşa hazırlık yaptığını belirtiyor. Gazze Şeridi’ndeki sağlık yetkilileri, ekim ayında yapılan ateşkes anlaşmasından bu yana İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik saldırılarında 500’den fazla Filistinlinin hayatını kaybettiğini, İsrail tarafında ise 4 askerin öldüğünü aktardı.

Geçtiğimiz cumartesi günü, İsrail ateşkesten bu yana gerçekleştirdiği en şiddetli hava saldırılarından birini düzenledi. Saldırılarda en az 30 kişi hayatını kaybederken, İsrail bunu, Hamas’ın cuma günü ateşkesi ihlal etmesine karşı bir yanıt olarak nitelendirdi.