Tunus’ta ‘anayasanın onaylanması yıldönümünde’ meclis oturumu çağrısı

Gannuşi anayasanın onaylanmasının sekizinci yıldönümü dolayısıyla ‘meclis oturumu’ çağrısı yaptı

Tunus’ta ‘anayasanın onaylanması yıldönümünde’ meclis oturumu çağrısı
TT

Tunus’ta ‘anayasanın onaylanması yıldönümünde’ meclis oturumu çağrısı

Tunus’ta ‘anayasanın onaylanması yıldönümünde’ meclis oturumu çağrısı

Tunus Nahda partisi başkanı Raşid Gannuşi, yeni anayasanın onaylanmasının sekizinci yıldönümünü kutlamak amacıyla ‘meclis oturumu’ düzenlenmesi çağrısında bulundu.  
 Gözlemciler Gannuşi’nin çağrısını Cumhurbaşkanı Kays Said’e meydan okuma olarak değerlendirdi.  
Gannuşi’nin yardımcısı Mahir Mezyub, Alman Haber Ajansı DPA’ya yaptığı açıklamada, anayasayı kutlama oturumunun yerel saatle 11’de başlayacağını ve ‘video konferans’ yöntemiyle yapılacağını belirtti.  
 2011 devriminden sonra seçilen Ulusal Kurucu Meclis, 2014 yılında Tunus'un yeni anayasasını onaylamıştı. Tunus Cumhurbaşkanı, 13 Aralık 2021’de açıkladığı "siyasi krizden çıkış yol haritası" ile ülkede 17 Aralık 2022'de erken genel seçime gidileceğini ve o zamana kadar Meclisin kapalı kalacağını duyurmuştu.
 Dondurulmuş meclisin son başkanı Raşid Gannuşi’nin yardımcısı Mahir Mezyub, Tunus’un ikinci anayasasının kabul edilişinin sekizinci yıldönümünü için gerçekleştirilecek ‘oturuma’ uluslararası temsilcileri de davet etti. Mezyub, BM İnsan Hakları Yüksek Komiser Yardımcısı Nada el-Naşif, Arap Parlamentolar Birliği Genel Sekreteri Fayiz Şevabike ile Parlamentolar Arası Birlik (PAB) Genel Sekreteri Martin Chungong’a birer davetiye iletti.  
 Davetiyede: ‘’Yeni anayasa kutlamaları, Tunus’la ilgilenenlere ve tüm dünyaya, anayasaya ve hukukun üstünlüğüne olan bağlılığımızı göstermek ve istisnai kararlarla anayasal olmayan icraatları reddettiğimizi vurgulamak için bir mesajdır’’ denildi.  
 Gannuşi’nin bu hamlesi, 25 Temmuz'dan bu yana istisnai önlemler çerçevesinde anayasanın birçok maddesini askıya alan, meclisi donduran ve milletvekillerinin dokunulmazlıklarını kaldıran Cumhurbaşkanı Kays Said’e meydan okuma olarak değerlendirildi. Gözlemciler bu kutlamanın 2014 anayasasının ‘geçerli ve meşru’ olmadığını savunan cumhurbaşkanı destekçileri ile karşıtları arasındaki çatışmayı derinleştireceğine inanıyor.  
 Ulusal Reform bloğu temsilcisi Nisrin el-Amari, Gannuşi’den ‘anayasanın imzalanmasının sekizinci yıldönümü kutlamaları’ için yapılacak ‘uzaktan oturum’ için davet aldığını doğruladı ancak iştirak edip etmeyeceğini açıklamadı.
Bu arada, milletvekillerinin dokunulmazlıklarının ve ayrıcalıklarının kaldırılması, maaş ve harcırahlarının kesilmesiyle ilgili cumhurbaşkanı kararnamesinin iptali için açılan dava reddedildi. Milletvekili Hatem el-Meliki, meclisin durumunun belirsizliğini koruduğunu, Cumhurbaşkanı Said’in meclisle ilgili nihai bir karar almasının gerektiğini söyledi. 
 Demokratik Akım, Cumhuriyetçi Parti ile Emek ve Özgürlükler için Demokratik Blok, yeni anayasanın onaylanmasının sekizinci yıldönümünde bir basın toplantısı düzenleyerek, ülkenin içinde bulunduğu ‘kriz ortamından’ çıkış için çözüm önerilerini duyuracak. 
Bahsi geçen partiler daha önce yaptıkları ortak açıklamada, Cumhurbaşkanı Said ve Nahda Hareketinin içinde yer almayacağı bir yol haritası üzerinde çalıştıklarını ifade etmişti. Cumhurbaşkanı ve Nahda hareketinin dışlandığı bir ‘ulusal diyalog’ girişiminin başarılı olup olmayacağı merak konusu iken, bu partilerin Tunus İşçi Sendikası tarafından desteklendiği iddia ediliyor. İşçi Sendikasının geniş bir toplumsal desteği bulunuyor.  
İki gün önce yayınlanan resmi gazetede, Cumhurbaşkanı Kays Said’in, Cumhurbaşkanlığı İletişim Ofisi Direktörü Nadya Akkaşe'nin istifasını kabul ettiği yer aldı. Kays Said’e yakın isimlerden olan Akkaşe’nin istifası, cumhurbaşkanlığı içindeki çekişmeleri gündeme getirmişti.  



Irak parlamentosu cumhurbaşkanı seçimi oturumunu erteledi

Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
TT

Irak parlamentosu cumhurbaşkanı seçimi oturumunu erteledi

Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)

Irak parlamentosu, cumhurbaşkanlığı seçimi için yapılması planlanan oturumu erteledi. Bu karar, Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi’nin Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ve Kürdistan Yurtseverler Birliği’nden (KYB) gelen ‘oturumun ertelenmesine’ yönelik talebi almasının ardından alındı.

Temsilciler Meclisi Başkanlığı Basın Ofisi, Irak resmi haber ajansı INA’ya yaptığı açıklamada, Halbusi’nin 27 Ocak Salı günü gerçekleşmesi planlanan ve cumhurbaşkanının seçilmesi için düzenlenen oturumun ertelenmesi talebini aldığını bildirdi. Açıklamada, erteleme talebinin iki parti arasında daha fazla görüşme ve anlaşma sağlanması amacıyla yapıldığı ifade edildi.

Cumhurbaşkanlığı için aday olan 19 kişi, Irak Anayasası’na uygun şekilde adaylık şartlarını yerine getirdikten sonra hem Irak Temsilciler Meclisi hem de Federal Yüksek Mahkeme’den onay aldı.

Adaylar arasındaki yarış, özellikle iki isim üzerinde yoğunlaşıyor: KDP adayı Fuad Hüseyin ve KYB adayı Nizar Amidi.

Diğer yandan Şii Koordinasyon Çerçevesi dün KDP ve KYB heyetlerini ayrı ayrı toplantıya çağırdı. Toplantının amacı, heyetlerin görüşlerini tartışmak ve cumhurbaşkanlığı seçimini anayasal süresi içinde gerçekleştirecek bir anlaşmaya varılmasını sağlamaktı; böylece anayasal takvim ve ulusal yükümlülükler de korunacaktı.

Iraklı siyasi kaynaklara göre, KDP lideri Mesud Barzani ve KYB lideri Bafel Talabani’nin, Kürt bileşeni için yüksek makamların dağıtımı mekanizmasına uygun olarak tek bir uzlaşı adayı belirleme konusunda anlaşamadıkları bildirildi. Bu nedenle her iki partinin adayı, doğrudan oylama yoluyla parlamentoda birbirleriyle yarışacak.

Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklar, tüm Kürt partileri ve parlamentodaki bloklar arasında bir uzlaşı sağlanamaması nedeniyle cumhurbaşkanlığı adayının seçimi sürecinin birçok engelle karşılaşacağını belirtti. Diğer bir zorluk ise parlamentodaki diğer blokların hangi adayı destekleyecekleri konusunda kararsız olması. Bu durum, özellikle toplam 329 milletvekilinin üçte ikisinin sağlanması gereken parlamentoda oturum açılması gerektiğinden, seçim sürecinin uzamasına yol açabilir.


Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
TT

Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)

Financial Times bugün yayımladığı haberde, İsrail’in ABD Başkanı Donald Trump yönetimiyle yeni bir 10 yıllık güvenlik anlaşması görüşmelerine hazırlanmakta olduğunu bildirdi. Amaç, İsrail’in milyarlarca dolarlık nakit yardımlar olmadan da Amerikan askeri desteğini sürdürmesini sağlamak olarak aktarılıyor.

İsrail Savunma Bakanlığı’nda mali danışman olarak görev yaparken istifa eden Gil Pinhas Financial Times’a verdiği demeçte, önümüzdeki haftalarda yapılması beklenen görüşmelerde İsrail’in nakit yardımlar yerine ortak savunma projelerini önceliklendirmeyi planladığını belirtti. Pinhas, “Bu bağlamda ortaklık, sadece finansman meselesinden daha önemli… Parayla ölçülemeyecek birçok husus var. Konuya daha geniş bir bakış açısıyla yaklaşılmalı” dedi.

Pinhas, İsrail’in Amerikan silahlarını satın almak için kullanabileceği yıllık yaklaşık 3,3 milyar dolarlık doğrudan mali desteğin ‘müzakere edilebilecek ve kademeli olarak azaltılabilecek bir unsur’ olduğunu ifade etti. ABD ve İsrail hükümetleri, 2016 yılında imzalanan 10 yıllık bir mutabakat zaptıyla 38 milyar dolarlık askeri yardım taahhüdünde bulunmuştu; bunun 33 milyar doları askeri teçhizat alımı için hibe, 5 milyar doları ise füze savunma sistemleri için ayrılmıştı. Bu anlaşmanın süresi Eylül 2028’de sona eriyor.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, iki hafta önce Reuters’a yaptığı açıklamada, önümüzdeki on yıl içinde İsrail’in Amerikan askeri yardımlarına olan bağımlılığını ‘kademeli olarak azaltmayı’ umduğunu söylemişti. Netanyahu, ülkesinin yabancı askeri yardımlara bağımlı olmaması gerektiğini vurgularken, tam bağımsızlık için net bir takvim açıklamadı.

Economist dergisine verdiği bir röportajda ise Netanyahu, “Önümüzdeki on yıl içinde askeri yardımları kademeli olarak azaltmak istiyorum” dedi ve söz konusu azaltımın sıfıra inip inmeyeceği sorusuna “Evet” yanıtını verdi.

gtyh
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)

Netanyahu, ABD’ye yaptığı son ziyarette Başkan Donald Trump’a İsrail’in “Washington’un yıllar boyunca sağladığı askeri yardımları büyük ölçüde takdir ettiğini, ancak artık güçlü bir ülke haline geldiğini ve olağanüstü yetenekler geliştirdiğini” söylediğini açıkladı.

Geçtiğimiz aralık ayında Netanyahu, İsrail’in diğer ülkelere bağımlılığı azaltmak amacıyla bağımsız bir silah endüstrisi geliştirmek için 350 milyar şekel (110 milyar dolar) harcayacağını duyurmuştu.


Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.