Mısır'da bulunan ilk hamile mumya: Karnındaki fetüsün "turşu" gibi korunduğu ortaya çıktı

Jan Węzyk-Rudzki tarafından bulunan tabut, kartonaj kalıp ve mumya (Varşova Mumya Projesi)
Jan Węzyk-Rudzki tarafından bulunan tabut, kartonaj kalıp ve mumya (Varşova Mumya Projesi)
TT

Mısır'da bulunan ilk hamile mumya: Karnındaki fetüsün "turşu" gibi korunduğu ortaya çıktı

Jan Węzyk-Rudzki tarafından bulunan tabut, kartonaj kalıp ve mumya (Varşova Mumya Projesi)
Jan Węzyk-Rudzki tarafından bulunan tabut, kartonaj kalıp ve mumya (Varşova Mumya Projesi)

Bilim insanları mumyalanmış, hamile bir Mısır mumyasına ait ilk örnekte keşfedilen fetüsün çürüyen kadının içinde "turşuya dönüşmeye başlayarak" korunduğunu söyledi.
Geçen yıl nisanda Polonya'nın Varşova kentinde araştırmacılar, bilinen ilk ve tek hamile antik Mısır mumyasını buldu. Onlarca yıl boyunca, bu mumyanın M.Ö. birinci yüzyıldan kalma erkek bir rahip olduğu zannedilmişti.
Journal of Archaeological Science'da yayımlanan ve doğmamış çocuğun dokularının mumyada nasıl korunduğuna ve dünya genelinde müze koleksiyonlarında daha fazla sayıda bu türden korunmuş fetüs örneğine rastlanıp rastalanamayacağına dair daha çok soruyu gündeme getiren araştırmaya göre, kadın muhtemelen hamileliğinin 26. ve 30. haftaları arasında hayatını kaybetmişti.
Yeni makalede bilim insanları, rahmin içinde dokunulmadan kalan fetüsün "turşuya dönüşmeye" başlayarak korunduğunu dile getiriyor.
Yazdıkları blog gönderisinde bilim insanları, "Yapılan en estetik karşılaştırma değil ama ana fikri aktarıyor. "Cesetlerde kanın pH'ı, rahmin içeriği de dahil olmak üzere, önemli ölçüde düşer, daha asidik hale gelir. Amonyak ve formik asit yoğunluğu zamanla artar" dedi.
Araştırmacılara göre mumyalama süreci, "rahmi neredeyse hava geçirmez şekilde kapattı" ve fetüse hava ve oksijen erişimini önemli ölçüde sınırlandırdı. Böylece fetüsü eski bedenlerin bugüne kadar korunmasını sağlayan, bataklıklardaki ortama benzer bir ortama yerleştirdi.
Bilim insanları bunun, birbirinden farklı iki mumyalama işleminden geçen, biri kadın biri de doğmamış çocuk olmak üzere iki farklı mumyayla sonuçlandığını söyledi.
Araştırmacılar fetüsün asidik, "bataklık benzeri" bir ortamda olduğunu ve bu ortamın daha sonra annenin mumyalanması sırasında kuruduğunu belirtti.
Ölen kadının natronla kaplı olduğu aktarıldı. Natron, mumyalama sürecinde vücudu kurutmak için kullanılan ve akabinde rahmi ve fetüsü de kurutan, Mısır sodyumunda doğal olarak ortaya çıkan bir madde.
Fakat araştırmacılar mumyalanmış bedenlerde bu şekilde korunan fetüslerin kemiklerin iyi korunmayabileceğini, dolayısıyla röntgen ve bilgisayarlı tomografi görüntülerinde görünmeyebileceğini belirtiyor.
Bu vakadaysa alkali ortamdan asidik ortama geçişin fetüs kemiklerinin kısmen ayrışmasına yol açtığı ama yumuşak doku şeklinin korunduğu ifade ediliyor.
Bu durum asidik bir ortamdaki demineralizasyon sebebiyle kemiklerin nadiren bulunduğu bataklık cesetlerinde görülene benziyor.
Mineralizasyon hamileliğin ilk iki üç aylık döneminde çok zayıf olduğu ve ancak daha sonra hızlandığı için, bilim insanları fetüsteki neredeyse tüm kemiklerin ve diğer minerallerin erozyona uğradığını söyledi.
Bilim insanları, yeni bulgulara dayanarak, radyologların mumyaları incelediğinde pelvik bölgedeki yumuşak dokuların şekline dikkat etmesinin önemini vurguladı.
Dünyadaki başka müze koleksiyonlarında henüz bu açıdan analiz edilmemiş çok sayıda hamile kadın mumyası bulunma ihtimalinin yüksek olduğu düşünülüyor.
Blog yazısında "Artık, bulgularımızı göz önüne alırsak, bir sonraki mumyalanmış hamile kadının keşfedilmesi an meselesi" ifadeleri yer alıyor.
Independent Türkçe



iPhone 18 bu yıl çıkmayacak mı?

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters
TT

iPhone 18 bu yıl çıkmayacak mı?

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters

Çeşitli haberlere göre bu yıl yeni iPhone 18 çıkmayabilir.

Apple'ın eylüldeki klasik tanıtım etkinliğini 2026'da da düzenleyeceği yönünde güçlü bir beklenti var. Ancak söylentilere göre bu etkinlikte şirket, üst düzey Pro modellerinin güncellemeleri ve daha da pahalı olan Ultra versiyonuna odaklanacak.

Bu durumda telefonun temel modelinin güncellenmiş versiyonu (yani standart iPhone 18) gelecek yıl ilkbahardan önce piyasaya çıkmayabilir.

Apple'ın, cihazlarını piyasaya sürme takvimini değiştireceği söylentileri uzun süredir dolaşıyor. Ancak Tayvan merkezli Economic Daily News'ta yayımlanan yeni bir haber, bu spesifik takvime yeni bir inandırıcılık kazandırdı.

Haberde, Apple tedarikçisi ve Tayvanlı elektronik üreticisi Pegatron'un bilanço toplantısına atıf yapılıyor. Yöneticilerin, iPhone 18 Pro serisinin sonbaharda güncelleneceğini ancak temel modelin gelecek yılın ilk çeyreğine kadar piyasaya çıkmayacağını söylediği bildiriliyor.

Aynı dönemde iPhone Air'ın güncellenmiş bir versiyonu da yeni iPhone 18e'yle birlikte piyasaya çıkacak. Apple'ın bu yıl martta 17e'yi (daha yavaş bir işlemci ve daha basit bir kamera sistemi gibi kısıtlamalarıyla telefonun daha ucuz bir versiyonu) çıkarması, telefonlar için yeni ve kademeli bir piyasaya sürme stratejisinin önizlemesi olarak değerlendirilmişti.

Apple'ın, eylüldeki lansman etkinliğinde bu daha ucuz modeller yerine iPhone 18 Pro ve iPhone'un ilk "Ultra" versiyonunu tanıtacağı düşünülüyor. Ultra'nın, Apple'ın ilk katlanabilir cihazı olacağı geniş çapta söylenirken, daha önce üretilen herhangi bir iPhone'dan çok daha pahalı olabilir.

Apple'ın, temel modellerin piyasaya sürülmesini yılın ilerleyen aylarına ertelemek için iPhone lansman takvimini değiştirdiği söylentileri uzun süredir dolaşıyordu. Ancak son aylarda sektörü etkisi altına alan çip kıtlığı nedeniyle bu plan daha da faydalı hale gelmiş olabilir.

Şirket, en son kazanç açıklamasında mevcut telefon serisine yönelik talebi karşılamak için yeterli miktarda çip satın almakta zorlandığını belirtmişti. Yapay zeka sektörünün aynı çiplere yönelik talebi nedeniyle çip fiyatlarında görülen artış sonucu şirket, iPad'ler ve Mac'ler gibi cihazlarının fiyatını önceki aylarda artırmıştı.

Independent Türkçe


Rusya, Starlink'e rakip olacak projeyi hızlandırıyor

Rusya'nın Rassvet uyduları, ülkede kullanımı yasak olan SpaceX'in Starlink internet ağına alternatif sunuyor (Bureau 1440)
Rusya'nın Rassvet uyduları, ülkede kullanımı yasak olan SpaceX'in Starlink internet ağına alternatif sunuyor (Bureau 1440)
TT

Rusya, Starlink'e rakip olacak projeyi hızlandırıyor

Rusya'nın Rassvet uyduları, ülkede kullanımı yasak olan SpaceX'in Starlink internet ağına alternatif sunuyor (Bureau 1440)
Rusya'nın Rassvet uyduları, ülkede kullanımı yasak olan SpaceX'in Starlink internet ağına alternatif sunuyor (Bureau 1440)

Ukraynalı yetkililere göre Rusya, SpaceX'in Starlink ağına rakip olacak bir uydu internet sisteminin kurulumunu hızlandırıyor.

Yerdeki insanlara yüksek hızlı geniş bant internet sağlayan Rassvet ağı halihazırda 16 uyduyla faaliyet gösteriyor ancak gelecek yıl itibarıyla yaklaşık 300 uyduya ulaşması bekleniyor.

Starlink, Rusya'da yasaklı olsa da Ukrayna'da yaygın kullanılıyor ve drone operasyonlarıyla savaş alanı iletişiminde Kiev'e büyük avantaj sağlıyor.

SpaceX patronu Elon Musk, Kiev'in Starlink hizmetini Rusya içine drone saldırıları için kullanma çabalarını, bunun çatışmanın tırmanmasına yol açabileceği gerekçesiyle engellemişti.

Rus güçleri, Ukrayna'da resmi olmayan kanallardan temin edilen Starlink terminallerini kullanıyordu. Ancak Kiev, bu yıl SpaceX'i bu terminalleri devre dışı bırakmaya ikna etmeyi başardı. Bu gelişme, savaş alanındaki ivmenin Ukrayna lehine dönmesini sağlayan faktörlerden biri oldu.

Ukrayna medya kuruluşu RBC-Ukrayna'ya verdiği bir röportajda, Ukrayna GUR askeri istihbarat servisinin başkan yardımcısı Tümgeneral Vadym Skibitskyi, Rusya'nın Rassvet ağını daha önce düşünüldüğünden çok daha hızlı kurduğunu söyledi.

Tümgeneral Skibitskyi, "Başlangıçta planlanandan çok daha hızlı bir şekilde fırlatmaya başladılar bile" dedi.

2027'de 292 uydudan oluşan bir uydu takımı oluşturmak ve 2035'e kadar 924 uyduya genişletmek için daha fazla uydu fırlatmaya devam edecekler. Rusya tam bir uydu takımı kurduğunda, sistem Starlink gibi çalışacak. Buna karşı nasıl önlem alınacağına dair görüşmeler şimdiden başladı.

Rus havacılık ve uzay şirketi Bureau 1440 tarafından geliştirilen sistem, Ukrayna istihbaratına göre, halihazırda yalnızca uydulardan biri Ukrayna toprakları üzerinden geçtiğinde aralıklı olarak çalışabiliyor.

SpaceX'in Starlink ağı, alçak Dünya yörüngesinde 10 binden fazla faal uyduya sahip ve mevcut boyutunun 4 katına çıkarılması planlanıyor.

Diğer ticari uzay internet girişimleri arasında Eutelsat'ın OneWeb'i ve Amazon Leo yer alıyor; her ikisi de halihazırda birkaç yüz uydu fırlattı.

Ajanslardan da yararlanılmıştır

Independent Türkçe


Anthropic'in yapay zekası kullanıcılar adına karar vermeye başlayacak

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters
TT

Anthropic'in yapay zekası kullanıcılar adına karar vermeye başlayacak

Fotoğraf: Reuters
Fotoğraf: Reuters

Anthropic, Claude'un kullanıcı adına işlem yapmasına artık varsayılan ayar olarak izin verecek.

Şirket, sohbet botunun kullanıcısı adına işlem yapmasına izin veren "otomatik" modunu varsayılan olarak etkinleştiriyor. Anthropic, bir eylem "geri döndürülemez veya yıkıcı olmadığı ya da kullanıcının çalışma ortamı dışındaki sistemleri hedeflemediği" sürece Claude'un bunu otomatik olarak gerçekleştireceğini söylüyor

Bu güncelleme, "kontrolden çıkabilecek" yapay zeka sistemleri ve bunların kendi başlarına hareket etmelerine izin verilmesi halinde doğurabilecekleri riskler hakkında yaygın endişelerin yaşandığı bir dönemde geliyor. Bu endişeleri, aralarında Claude'un da bulunduğu yapay zeka sistemlerinin çeşitli kuruluşlara ve kişilere yönelik siber saldırılarda kullanıldığına ilişkin haberler körüklüyor.

Ancak Anthropic, Claude'un bir eylemin tehlikeli olup olmadığını belirlemede genellikle insanlardan daha iyi olduğunu söyledi. Şirket, 1053 ücretli kullanıcının katıldığı deneyler de dahil son birkaç ay boyunca, otomatik modun ortalama bir kullanıcıdan daha iyi performans gösterip göstermediğini test etti. Sonuçlar, otomatik modun test edilen bütün ölçütlerde "manuel incelemeyle aynı düzeyde veya ondan daha iyi performans gösterdiğini" ortaya koydu.

Bu özellik, Claude Code'da yalnızca "Pro", "Max" veya "Team" ücretli aboneliklerine sahip kullanıcılar için varsayılan olarak etkinleştirilecek. Dolayısıyla otomatik mod, kullanıcıların sohbet botuna mesaj gönderirken karşılaştığı standart Claude sürümünü değil, yalnızca program yazma veya yazılım mühendisliğinde kullanılan sürümleri etkileyecek.

Anthropic'te Claude Code'un başındaki Boris Cherny, X'te yaptığı paylaşımda, kendisinin ve ekibinin "aylardır yalnızca otomatik modu kullandığını" söyledi. "Sürekli onay istenen sisteme dönmeyi hayal bile edemiyorum!" diye yazdı.

Anthropic, otomatik modun kullanıcıların onay talepleriyle kesintiye uğramadan çalışmasını sağladığını belirtti. Ancak mod, "zararlı eylemlerden kaçınmak" için tasarlandı ve bir eylemin "geri döndürülemez, yıkıcı veya kullanıcının çalışma ortamı dışındaki sistemleri hedefleyen" bir işlem olabileceği gerekçesiyle defalarca engellenmesi halinde kullanıcıdan manuel onay istemeye geri dönecek.

Anthropic, bu özelliğin Claude'un daha uzun süreler boyunca kendi başına çalışmasına da olanak sağlayacağını söyledi. Şirketin iddiasına göre bu, yazılımcıların yapay zekayı "büyük görevler üzerinde saatlerce çalışır durumda bırakabilmeleri" ve böylece kullanıcı girdisine ihtiyaç duymadan daha fazla iş yapabilmeleri anlamına geliyor.

Independent Türkçe