Libya’da iki hükümete bağlı milis grupların Trablus’taki askeri hareketliliği üzerine BM’den provokasyonları durdurma çağrısı

Washington askeri gerginliğin tırmanmasını engelleme çağrısını yineledi.

Trablus’taki askeri hareketlilik Libyalıların endişelerini artırıyor (AP)
Trablus’taki askeri hareketlilik Libyalıların endişelerini artırıyor (AP)
TT

Libya’da iki hükümete bağlı milis grupların Trablus’taki askeri hareketliliği üzerine BM’den provokasyonları durdurma çağrısı

Trablus’taki askeri hareketlilik Libyalıların endişelerini artırıyor (AP)
Trablus’taki askeri hareketlilik Libyalıların endişelerini artırıyor (AP)

Birleşmiş Milletler (BM) ve ABD, Libya’da sükuneti koruma ve askeri gerginliğin tırmanmasını engelleme çağrılarını sürekli yinelerken, başkent Trablus’ta iki hükümete bağlı silahlı milislerin dün Trablus’ta askeri hareketlilik içinde oldukları gözlemlendi.
Başağa hükümetinin Savunma ve İçişleri Bakanlıklarına bağlı askeri konvoy ve sürpriz bir biçimde konvoya eşlik eden Başkanlık Konseyi güçleri dün Trablus’a ulaştı ve kentin batı tarafına güvenlik ablukası uyguladı. Söz konusu bakanlıklara bağlı başka güçler ise Trablus’a yakın birkaç kentten harekete geçti. Görünüşe göre hükümet binalarını teslim almaya hazırlanıyorlardı. Yerel medyada yer alan haberlerde, Ulusal Birlik Hükümeti’nin (UBH) Savunma Bakanlığı’na bağlı Anayasa ve Seçimleri Destekleme Gücü Komutanı Mahmud ez-Zakal’ın beklenmedik bir şekilde Trablus’tan ayrılarak Misrata kentine döndüğü iddia edildi. Bu iddia, bazı silahlı unsurların Trablus’un doğusundaki En-Nakaza-Msallata girişini toprak bariyerle kapatmasından kısa süre sonra gündeme geldi.
Trablus’ta askeri gerginliğin tırmanmasıyla birlikte BM Libya’yı Destekleme Misyonu (UNSMIL) dün yaptığı açıklamada, tüm tarafları silahlı çatışmalara yol açabilecek her türlü eylemden kaçınma çağrısında bulundu. UNSMIL, BM Genel Sekreteri’nin Libya Özel Danışmanı Stephanie Williams’ın müzakere yoluyla ülkedeki siyasi tıkanıklığı açmak için bir yol bulma çabalarını desteklemeye teşvik etti.
UNSMIL yaptığı açıklamada, “Trablus ve çevresinde gerilimi arttıran büyük silahlı askeri konvoyların hareketlerine ve güçlerin toplanmasına dair haberleri endişe ile yakından takip ediyoruz” ifadesini kullandı ve ülkede sükunet ve istikrarı koruma çağrısında bulundu. Williams ise istisnasız herkesi sağduyulu olma, silahlı güçlerin hareketleri de dahil olmak üzere sözlü ve fiili olarak her türlü provokatif eylemlerden kaçınma, BM’nin iyi niyetli arabuluculuk çabalarından faydalanma ve Libyalıların uzlaşıya dayalı bir yol bulmasına yardımcı olmaya davet etti.
Williams önceki gün Reuters’a verdiği röportajda, BM’nin şu anda Libya’da hangi hükümeti tanıdığını açıklamaktan kaçınarak, “Hükümetleri destekleme veya tanımamakla ilgilenmiyoruz” dedi. Seçimlerin düzenlenmesi için baskı yapmaya odaklandığını belirten Williams, bu ay içinde seçim yasaları ve anayasal düzenlemelerle ilgili bir anlaşmaya varmak için çabaladığını söyledi.
ABD’nin Trablus Büyükelçisi Richard Norald, Libyalı taraflara gerginliği tırmandırma riski yerine siyasi bir çözüm bulma fırsatını değerlendirme çağrısında bulundu.
Öte yandan Başkanlık Konseyi Başkan Yardımcısı Abdullah el-Lafi’nin, Başsavcı Sıddık es-Sur’dan, bazı milletvekillerinin Başağa hükümetini destekledikleri için aldıkları tehditleri incelemesini talep etmesi dikkati çekti. Lafi, açıklamasında, Başkanlık Konseyi’nin bu tehditleri ‘düşünce özgürlüğüne zarar verilmesi’ şeklinde nitelendirdiğini belirterek, Konsey’in bu durumdan rahatsız olduğunu dile getirdi. Lafi ülkedeki iç barışı tehdit etmekten uzak durma çağrısı yaptı.
Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed el-Menfi dün İngiltere’nin Trablus Büyükelçisi Caroline Hurndall ve Hollanda’nın Trablus Büyükelçisi Dolf Hogewoning ile bir araya geldi. Görüşmede seçim Komisyonu’nda seçmen kütüğüne adını yazdıran 2 milyon 800 binden fazla Libyalının arzusunu gerçekleştirerek seçimlerin yapılmasının önemi ve gerekliliği dile getirildi. Görüşmede ayrıca Williams’ın seçim için anayasal bir zemin hazırlama konusundaki girişiminin seçimin başarılı olması amacıyla uzlaşı yolunda atılmış önemli bir adım olduğu ifade edildi.
Menfi, iki büyükelçinin, ülkelerinin Başkanlık Konseyi’nin istikrarı destekleme çabalarını desteklemeye devam edeceğini ifade ettiklerini aktardı. Menfi, büyükelçilerin, Konseyin devlet kurumlarını birleştirme ve siyasi sürecin tarafları arasında bakış açılarını yakınlaştırmada oynadığı rolden övgüyle söz ettiklerini ifade etti.
Stephanie Williams, önceki gün Menfi ile yaptığı toplantıda, sükunetin korunmasının ve seçimlerin bir an önce yapılması amacıyla oy verme işlemi için kayıt yaptıran 2.8 milyon Libyalının beklentilerine saygı duymanın önemi konusunda anlaştıklarını bildirdi. Williams ayrıca seçimlerin anayasal zeminin hazırlanması noktasında BM’nin Libya Temsilciler Meclisi ve Devlet Yüksek Konseyi üyelerinin katılımıyla ortak bir komite kurma girişimi hakkında Menfi’ye bilgi verdiğini kaydetti.
Ramazan ayından önce Temsilciler Meclisi ve Devlet Yüksek Konseyi ile görüşmek istediğini söyleyen Williams, “Her iki meclisin de önümüzdeki birkaç gün içinde komiteye katılmaları için altı isim sunması gerekiyor. Ramazan ayından önce bu görüşmelerin sürdürülmesine ihtiyacımız var. Anayasa’nın temelini oluşturmak için iki hafta ayırdık. Bu süre zarfında Seçim Yasası üzerinde çalışmayı umuyoruz” dedi. Williams ayrıca Libya hava sahasının yeniden açılması çağrısında bulundu. Başağa’nın ekibi daha önce Dibeybe hükümetini hava sahasını kapatmakla suçlamıştı. Libya iç hat uçuşları beş gündür askıya alınmış durumda.
UBH’nin Sivil Hizmet Bakanı ve Yasadışı Göç İşlerinden Sorumlu Devlet Bakanı önceki gün Temsilciler Meclisi’nin Başağa hükümetine güvenoyu vermesine saygı duyduklarını ve ülkedeki siyasi bölünmüşlüğün tekrarlanmamasını önlemek için çalışma yetkilerini devretmeye hazır olduklarını dile getirdiler. Bu açıklamalar, yeni İstikrar Hükümeti Başbakanı Fethi Başağa’nın UBH bakanlarını kendi safına çekme girişimi olarak değerlendiriliyor.
UBH, Dışişleri Bakanı Necla Menguş’un istifa ettiği haberini yalanlayarak, Menguş’un görevine devam ettiğini belirtti. Başağa hükümetinin Dışişleri Bakanı Hafız Kadur da istifa ettiği yönündeki söylentileri yalanlayarak, önümüzdeki hafta salı günü Temsilciler Meclisi Başkanı Akile Salih’in huzurunda Anayasa’daki yemin metnini okuyarak görevine başlayacağını söyledi.



"Barış Kurulu”, İsrail’in bir hastaneyi hedef alan saldırısının ardından Trump’ın Gazze planının derhâl uygulanması çağrısında bulundu

12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)
12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)
TT

"Barış Kurulu”, İsrail’in bir hastaneyi hedef alan saldırısının ardından Trump’ın Gazze planının derhâl uygulanması çağrısında bulundu

12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)
12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)

Gazze’deki ateşkes planının uygulanmasını denetlemekle görevli Barış Kurulu, dün ABD Başkanı Donald Trump’ın girişiminin derhâl hayata geçirilmesi çağrısında bulundu. Şarku’l Avsat'ın AFP’den aktardığına göre çağrı, İsrail’in Han Yunus’ta bir hastaneye düzenlediği ve 6 kişinin hayatını kaybettiği hava saldırısının sonrasında yapıldı.

Kurul tarafından yapılan açıklamada, “İsrail’in Han Yunus’taki Nasır Hastanesi’ne düzenlediği hava saldırısının ardından yaşanan trajik can kaybı, Başkan Trump’ın kapsamlı barış planının neden derhâl ve daha fazla gecikmeye mahal verilmeksizin uygulanması gerektiğini açıkça ortaya koymaktadır” ifadelerine yer verildi.


İsrailliler, ordunun iki yerleşimci ileri karakolunu dağıtmasının ardından Filistin’in Attara köyüne saldırdı

İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)
İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)
TT

İsrailliler, ordunun iki yerleşimci ileri karakolunu dağıtmasının ardından Filistin’in Attara köyüne saldırdı

İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)
İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)

İsrail ordusunun ruhsatsız iki yerleşimci karakolunu dağıtmasının ardından, İsrailli yerleşimcilerin işgal altındaki Batı Şeria’nın orta kesiminde, Ramallah yakınlarında bulunan Attara beldesine düzenlediği saldırıda dün 5 Filistinli yaralandı. Açıklama, bir insan hakları örgütü tarafından yapıldı.

Yerleşimci şiddeti nedeniyle uluslararası eleştirilere maruz kalan İsrail ordusu, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından izinsiz kurulan iki yerleşimci karakoluna müdahale ederek bunları dağıttığını bildirdi.

İsrailli insan hakları örgütü Yeş Din yaptığı açıklamada, “İsrail ordu birliklerinin bölgeden ayrılmasının ardından, ellerinde sopa, göz yaşartıcı gaz ve taşlar bulunan onlarca yerleşimci Attara beldesine baskın düzenledi” ifadelerini kullandı.

Örgüt, saldırıda 5 kişinin yaralandığını ve hastaneye kaldırıldığını, yaralılardan birinin beyin kanaması nedeniyle durumunun ağır olduğunu belirtti.

Filistin Kızılayı da ekiplerinin, yerleşimciler tarafından darbedilen 67 yaşındaki bir erkeği hastaneye naklettiğini açıkladı.

İsrail ordusu, yerleşimcilerin iki ayrı noktada kurduğu çadırları, araçları ve “geçici yapıları” kaldırdığını bildirdi. Bu noktalardan birinin Attara yakınlarında bulunduğu belirtildi. Ordu açıklamasında, “Attara yakınlarında yürütülen kanun uygulama faaliyeti sırasında İsrailli kışkırtıcılar yapıların içine sığındı ve dağıtıldılar” denildi.

Şarku’l Avsat'ın AFP’den aktardığına göre yerel gazeteci ve belde sakini Abdülhadi Attari yaptığı açıklamada, İsrail ordusunun bölgeye ulaşmasının ardından yerleşimcilerin Filistinlilerin evlerine girerek tahrip ettiğini söyledi.

Ordunun yerleşimci karakolunu dağıtma operasyonundan önce beldenin girişlerini kapattığını belirten Attari, bunun “yerleşimcilerin saldırıyı gerçekleştirmesine ve köy içinde serbestçe hareket etmesine yardımcı olduğunu” ifade etti.

Attari, “Çocuklar büyük korku yaşadı. Yerleşimciler evlerin kapılarını söktü. Bazı evlerin kapıları tamamen yerinden çıkarıldı, bütün pencereleri kırıldı” ifadelerini kullandı.

Doğu Kudüs hariç yaklaşık 3 milyon Filistinli, İsrail’in 1967’den bu yana işgal altında tuttuğu Batı Şeria’da yaşıyor. Bölgede ayrıca uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul edilen yerleşimlerde veya İsrail makamlarının onayı olmadan kurulan ruhsatsız yerleşimci karakollarında 500 binden fazla İsrailli bulunuyor. Bu karakollar genellikle çadırlar ya da taşınabilir konutlardan oluşuyor.

İsrailli yerleşimcilerin Batı Şeria’daki Filistinlilere yönelik saldırıları son aylarda artış gösterdi. Saldırganlar, yıllardır büyük ölçüde İsrail makamlarının hukuki takibinden uzak kalıyor.

Eylül ayında İngiltere ve Fransa’nın da aralarında bulunduğu bazı ülkeler, şiddet olayları nedeniyle yerleşim ürünlerine ticari yaptırımlar uygulama kararı aldıklarını duyurdu.

Fransa, geçen hafta Batı Şeria’nın kuzeyindeki yerleşimlerin bölgesel konsey başkanı Yossi Dagan’ın ülkeye girişini yasakladı. Dagan’ın ofisi bu bilgiyi doğruladı.

İsrail Dışişleri Bakanlığı ise iki gün içinde dört yerleşimci karakolunun kaldırıldığını açıklayarak, “Hukuk herkes için geçerlidir” ifadesini kullandı.

Taybe’de de saldırı

Dün yaşanan ayrı bir olayda, yerleşimciler Ramallah’ın doğusunda, nüfusunun çoğunluğu Hristiyanlardan oluşan Taybe beldesinde bir aracı ateşe verdi ve bir evin duvarlarına İbranice sloganlar yazdı. Bilgi, Kutsal Topraklar’daki Hristiyan Varlığını İzleme Gözlemevi tarafından paylaşıldı.

Beldedeki saldırıları belgeleyen gözlemevi, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Bu saldırı yalnızca özel mülke yönelik bir vandalizm eylemi değil; insan onuruna, evlerin dokunulmazlığına, ailelerin güvenliğine ve kendi topraklarında barış ve emniyet içinde yaşama yönündeki temel haklarına yönelik bir saldırıdır.”

İsrail’in 1967’den bu yana işgal altında tuttuğu Batı Şeria’da şiddet olayları, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te İsrail’in güneyine düzenlediği eşi benzeri görülmemiş saldırının ardından Gazze Şeridi’nde başlayan savaşla birlikte tırmanışa geçti.

AFP’nin Filistin Yönetimi verilerine dayandırdığı bilançoya göre, Gazze savaşının başlamasından bu yana aralarında silahlı kişilerin de bulunduğu en az bin116 Filistinli, İsrail askerlerinin veya yerleşimcilerin açtığı ateş sonucu hayatını kaybetti.

Buna karşılık İsrail’in resmî verileri, Filistinlilerin düzenlediği saldırılarda veya İsrail güçleriyle yaşanan çatışmalarda asker ve sivillerden oluşan en az 51 İsraillinin öldüğünü gösteriyor.


Talabani, Barzani ile gerilimi artırıyor

Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)
Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)
TT

Talabani, Barzani ile gerilimi artırıyor

Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)
Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)

Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) lideri Bafel Talabani, Kürdistan Demokrat Partisi’ne (KDP) yönelik eleştirilerinin dozunu artırdı. Bu açıklamalar, KDP lideri Mesud Barzani’nin Irak Kürdistan Bölgesi’ndeki anlaşmazlıkların çözümü için Kürt siyasi güçlerine diyalog çağrısı yapmasından iki gün sonra geldi.

Talabani, dün Süleymaniye Stratejik Forumu’na katılımı sırasında, KDP’nin Kürdistan Bölgesi Parlamentosu’nda yaptıklarını “Kürdistan tarihindeki siyasi çöküş” olarak nitelendirdi. Parlamentonun kapılarının kapatılmasının KYB’yi mevcut parlamentonun varlığını tanımamaya ittiğini söyledi.

Bölgenin fiilen iki ayrı hükümet tarafından yönetildiğini savunan Talabani, KDP içerisindeki bir azınlığı ise her türlü uzlaşma girişimini reddetmekle suçladı. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Talabani, bu grubun yalnızca fotoğraf çekilmesi amacıyla yapılacak bir toplantının düzenlenmesini bile engellediğini belirtti.

Talabani ayrıca, ABD’nin özel temsilcisi Tom Barrack’ın Kürtler arasındaki anlaşmazlıklara müdahalesini eleştirdi. Bu müdahalelerin kendi görüşleriyle örtüşmediğini belirten Talabani, ABD Başkanı Donald Trump yönetimine Kürdistan Bölgesi’ndeki durumun niteliğini anlama çağrısında bulundu. Aksi hâlde Washington’un geri durarak Kürdistan ve Irak’taki siyasi güçlerin kendi aralarındaki anlaşmazlıkları kendilerinin çözmesine izin vermesi gerektiğini ifade etti.