Fahiş fiyatlar Yemenlilerin bayram sevincini kursaklarında bırakıyor

Yemenliler, önceki gün Sana'da Ramazan Bayramı'nı kutluyor (EPA)

Yemen’in başkenti Sana’da vatandaşlar bu yıl mübarek Ramazan Bayramı'nı sevinçleri kursaklarında kalarak kutluyor. Sanalılar yaşam koşullarının kötüleşmesi nedeniyle yaşanan endişe ve sıkıntılarla boğuşuyor. Husi milislerinin maaşlara el koyması, fiyatlardaki artış, baskının tırmanması ve vergilerin dayatılmasıyla Sanalılar için yaşam şartları daha da kötüleşti.
Bu kapsamda Sana sakinleri, Ramazan Bayramı'nda temel gıda, giyim ve tüm bayram ihtiyaçlarının fiyatlarındaki eşi benzeri görülmemiş artış karşısında duydukları memnuniyetsizliği Şarku'l-Avsat'a anlattılar.
Sanalılar Husilerin darbe, savaş, yolsuzluk ve yağma politikaları sonucunda maddi ve manevi durumlarının ve yaşam koşullarının kötüleştiğini, bu yıl da diğer Arap ve İslam ülkeleri gibi bayramı tam anlamıyla yaşayamadıklarını söylüyorlar.
Sana’daki vatandaşların ifadesine göre, son sekiz yılda milislerin tetiklediği savaş, başkentte ve grubun kontrolündeki diğer şehirlerde bayram sevincine engel oldu. Vatandaşlar bu yıl da her yıl olduğu gibi bayramı tüm insani, güvenlik ve ekonomik koşulların daha da kötüleştiği bir tablo ile karşıladıklarını belirttiler.
Sana’da bir devlet çalışanı olan Ahmed el-Komani, bu yıl Sana ve diğer şehirlerde binlerce çalışanın aileleriyle birlikte zor koşullarda yaşadığı bir zaman diliminde bayramını karşıladıklarını söylüyor. Komani, fahiş fiyat dalgası, maaşların kesintiye uğraması ve grubun kendilerine ve fakir ve muhtaç büyük bir kesime nakdi ve ayni yardımın ulaşmasını önlemek için tüccarlara ve hayırseverlere karşı şiddetli savaşının devam ettiği bir ortamda Ramazan Bayramı'na girdiklerini belirtti.
Husi hırsızlığından sonra yıllarca bu tatili maaşsız geçirmenin Yemenli çalışanlar için ne kadar zor olduğunu anlatan Komani, darbeden bu yana milislerin Sana ve bazı illere baskın düzenleyerek kurumların kontrolünü ele geçirdiğine işaret ederek, bayram sevincinin tüm yönlerinin ortadan kalktığını belirtti. Komani’nin ifadesine göre daha önce şehir halkı yeni kıyafetler giyerek, akraba ziyaretleri yaparak, bahçelere ve parklara gidip, çeşitli tatlılar ve kuruyemişler yiyerek bu bayramı kutlarlardı.
Dört çocuk babası Salih el-Harazi ise çocuklarına bayram kıyafeti alabilmek için Sana'daki bazı camilerde namazdan sonra dilencilik yapmak zorunda kaldığını söyledi. Harazi, Şarku'l-Avsat'a yaptığı açıklamada, Ramazan'ın son on gününde camilerin önünde namazlardan sonra dilenerek küçük bir miktar para topladığını ancak bu paranın çocuklarının kıyafetlerini ve bayram masraflarını karşılamaya yetmediğini dile getirdi.
Sana'daki birçok ebeveyn, bu yıl, yeterince iş fırsatı olmaması ve yaygın işsizlik ve yoksulluğun eşlik ettiği kritik mali koşullar nedeniyle çocuklarının ihtiyaçlarını karşılayamadıklarını söylüyor. Öte yandan Sana'da ve Husilerin kontrolündeki diğer bölgelerde çok sayıda vatandaş, giyim ve bayram ihtiyaçlarında bu yıl benzeri görülmemiş zamların yapıldığından bahsediyor.
Bayram alışverişi yapanlar Şarku'l Avsat'a, Sana'daki bazı pazarlarda en küçük çocuk takım elbisesinin fiyatının 15 ila 20 bin Yemen riyali (bir dolar yaklaşık 550 riyal) arasında değiştiğini söyledi. Gömlekler 4 bin ila 6 bin riyal arasında değişirken, bir elbisenin fiyatı 13 bin riyali buluyor. Bu fiyatların artık satın alma güçlerini aştığını belirten vatandaşlar, başkent pazarlarının çoğunda bayram şekeri ve kuruyemiş fiyatlarının da arttığına dikkati çekti. Sana'daki kuruyemiş satıcılarından biri, bayram için kuruyemiş, şeker ve diğer bayram ürünleri alan vatandaşların bu yıl yaklaşık yüzde 70 oranında azaldığını kaydetti.
Yapılan tahminler Yemenlilerin satın alma gücünün bu yıl yüzde 82 oranında düştüğünü gösteriyor. Yemenli bir fındık satıcısı, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada darbecilerin yıllardır maaşlarına el koyması, sürekli daha fazla vergi dayatması ve tekrar tekrar kriz başlatmaları nedeniyle halkın mali durumunun kötüleştiğini ve kötü koşullarda yaşadığını söyledi.
Yakın tarihli BM raporları ve istatistikleri bugün Yemenlilerin yaklaşık yüzde 80'inin insani yardıma ihtiyacı olduğunu belirtiyor. Dünya Gıda Programı'nın son raporunda, Ukrayna savaşının yansımaları nedeniyle Yemen'de temel gıda ürünlerinin yüksek fiyatlarının milyonlarca Yemenliyi açlığa ittiği belirtildi. Dünya Gıda Programı tarafından Twitter'da yapılan açıklamada, “Güvenlik savaştan korunmak anlamına gelmiyor, aksine, çocukları korumak ve evlerde yiyecek alabilecek paraya sahip olmak anlamına geliyor” ifadelerine yer verildi.
Birleşmiş Milletler, yedi yıldan uzun bir süredir ölümcül bir çatışmaya tanıklık eden ülkede dünyanın en kötü insani krizinin yaşanmasının ışığında, milyonlarca Yemenlinin Ramazan ayı boyunca yeterli gıdaya sahip olmadığını söyledi. Yemen'de 30 milyonluk toplam nüfusun yaklaşık 25,5 milyonunun yoksulluk sınırının altında olduğunu ve her zamankinden daha fazla desteğe ihtiyacı olduğunu vurgulayan BM, savaşın 4 milyondan fazla insanı yerinden ettiğine ve 2 milyon çocuğun ise okula gitmesine engel olduğuna dikkati çekti.