Katar-Mısır baharı başladı: Temim ve Sisi'den iş birliği mesajları

Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ve Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamad Âl Sâni, Kahire'de ikili ve bölgesel meseleleri görüştü

Sisi ve Şeyh Temim'in Kahire'deki görüşmelerinde ikili ilişkiler ve bölgesel gelişmeler ele alındı (Mısır Cumhurbaşkanlığı)
Sisi ve Şeyh Temim'in Kahire'deki görüşmelerinde ikili ilişkiler ve bölgesel gelişmeler ele alındı (Mısır Cumhurbaşkanlığı)
TT

Katar-Mısır baharı başladı: Temim ve Sisi'den iş birliği mesajları

Sisi ve Şeyh Temim'in Kahire'deki görüşmelerinde ikili ilişkiler ve bölgesel gelişmeler ele alındı (Mısır Cumhurbaşkanlığı)
Sisi ve Şeyh Temim'in Kahire'deki görüşmelerinde ikili ilişkiler ve bölgesel gelişmeler ele alındı (Mısır Cumhurbaşkanlığı)

Mısır ve Katar, Suudi Arabistan'daki Körfez-Arap-ABD zirvesini memnuniyetle karşıladığını açıkladı.
Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ve Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamad Âl Sâni, ikili ve bölgesel meseleleri görüşmek için bir araya geldi.
Sisi, 7 yıl aradan sonra ilk defa Mısır’a gelen Katar Emiri Temim bin Hamad Âl Sâni ile ikili ilişkileri görüştü.
Mısır Cumhurbaşkanlığı Ofisi'nden yapılan yazılı açıklamaya göre Sisi, resmi temaslarda bulunmak üzere ülkeyi ziyaret eden Katar Emiri Âl Sâni ile başkent Kahire’deki İttihadiye Sarayı’nda bir araya geldi. Ortak öneme sahip uluslararası ve bölgesel meselelerin yanı sıra ikili ilişkilerin ele alındığı belirtilen açıklamada, görüşmenin detaylarına yer verilmedi.
Sisi ve Temim, "Filistin sorununda adil ve kapsamlı bir çözüme ulaşmak için barış sürecini canlandırmanın ve uluslararası toplumun terörizme karşı mücadele çabalarını yoğunlaştırmanın önemi" üzerinde fikir birliğine vardılar.
Cumhurbaşkanı Sisi dün başkent Kahire’deki İttihadiye Sarayı’nda Şeyh Temim bin Hamad Âl Sâni'yi ağırladı. Resmi kabul törenleri yapıldı ve iki ülkenin milli marşları okundu. Ardından Şeyh Temim üst düzey Mısırlı yetkililerin huzurunda Cumhurbaşkanı Sisi de Katar Emiri'ne eşlik eden heyetle el sıkıştı.
Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Bessam Radi'nin yaptığı açıklamaya göre, toplantı bireysel görüşmelere ve iki ülke delegasyonlarının da dahil olduğu geniş kapsamlı müzakerelere sahne oldu.
Şeyh Temim’i Mısır'da sıcak şekilde karşılayan Sisi, Katar Emiri'ni iktidara gelişinin yıl dönümü vesilesiyle tebrik etti. Bu ziyaret, Mısır-Katar ilişkilerinin tanık olduğu ilerlemeyi somutlaştırıyor ve önümüzdeki dönemde her alanda ikili ilişkilerin geliştirilmesinin yolunu pekiştiriyor. Görüşmeler, iki kardeş ülke ve halkların çıkarları çerçevesinde ve taraflar arasındaki samimi niyetler ışığında yapılıyor.

Katar Emiri 30 Haziran Devrimi'ni kutladı
Diğer yandan Emir Temim, Cumhurbaşkanı Sisi'ye sıcak karşılaması ve misafirperverliği için teşekkür etti ve 30 Haziran Devrimi'nin yıldönümü vesilesiyle mevkidaşını kutladı.
Şeyh Temim "ülkesinin, Sisi liderliğinde Mısır'da, Orta Doğu'da ve dünya çapında izlediği akıllıca politikanın yanı sıra özellikle Arap davasına hizmet etmedeki önemli rolü ve Arap dayanışmasını her düzeyde güçlendirme çabaları ışığında Mısır'ın liderliğine ve halkına şükranlarını ifade etti.
Katar Emiri, ülkesinin önümüzdeki dönemde iki kardeş ülke arasındaki çeşitli ikili iş birliği mekanizmalarını ilerletmek ve güçlendirmek amacıyla karşılıklı adımları sürdürme konusundaki istekliliğini vurguladı.
Temim'in Kahire ziyaretinin sonucunda Mısır'daki Katar yatırımlarının en üst düzeye çıkarılması ve mevcut geniş yatırım fırsatlarından yararlanılması hedefleniyor. Bu bağlamda Şeyh Temim, Mısırlı işçilerin Katar Devleti'nin çeşitli alanlardaki inşaat ve kalkınma sürecine katkısını övdü.
Mısır Cumhurbaşkanlığı Ofisi tarafından yapılan açıklamaya göre görüşme çerçevesinde başta yatırım, enerji, savunma, kültür ve spor olmak üzere çeşitli alanlarda ikili ilişkilerin geliştirilmesinin yolları masaya yatırıldı. İki kardeş ülkenin ortak çıkarlarına hizmet ışığında, özellikle tüm Katar yatırımlarının Mısır'a akışının arttırılmasıyla ilgili olarak, yatırım iş birliği ve ticaret alışverişinin yeniden canlandırılması konusu da masada.
Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü, toplantıda bölgesel gelişmelerin tartışıldığını ve iki liderin, bölge ülkelerinin yaşadığı çeşitli krizlerle başa çıkmak için iki ülke arasındaki koordinasyonu güçlendirmenin yanı sıra "Arap ülkelerinin birlik olması ve uyumlu çabalarının gerekliliği üzerinde mutabakata vardığını" da sözlerine ekledi.

Filistin konusunda ortak tutum
Filistin davasındaki gelişmelerle ilgili olarak Katar Emiri, "Mısır'ın Gazze Şeridi'ni yeniden inşa etme çabalarını" takdirle karşıladığını belirtti.
Sisi ve Temim arasındaki görüşmelerde ayrıca, “kardeş Filistin halkının meşru haklarını garanti altına alacak şekilde Filistin meselesinde adil ve kapsamlı bir çözüme ulaşmak için barış sürecini canlandırmak adına çalışmanın önemi” konusunda ortak tutum beyan edildi.
Mısır cumhurbaşkanlığı tarafından yapılan açıklamada, "toplantıda Rusya-Ukrayna krizinin küresel ekonomi üzerindeki olumsuz yansımalarıyla başa çıkma yollarının, terörizm ve radikalizmle mücadele için ortak iş birliğinin gözden geçirildiği" ifade edildi. Bu olguyla yüzleşmek için entelektüel ve gelişimsel yönlerin yanı sıra ortak strateji çerçevesinde uluslararası toplumun çabalarının yoğunlaştırılmasının önemi vurgulandı.



İran neden Körfez’deki enerji tesislerine yönelik saldırılarını yoğunlaştırıyor?

İnsansız hava aracıyla gerçekleştirilen ve bir yakıt deposunu hedef alan hava saldırısının ardından Kuveyt Uluslararası Havalimanı bölgesinden yükselen dumanlar (AFP)
İnsansız hava aracıyla gerçekleştirilen ve bir yakıt deposunu hedef alan hava saldırısının ardından Kuveyt Uluslararası Havalimanı bölgesinden yükselen dumanlar (AFP)
TT

İran neden Körfez’deki enerji tesislerine yönelik saldırılarını yoğunlaştırıyor?

İnsansız hava aracıyla gerçekleştirilen ve bir yakıt deposunu hedef alan hava saldırısının ardından Kuveyt Uluslararası Havalimanı bölgesinden yükselen dumanlar (AFP)
İnsansız hava aracıyla gerçekleştirilen ve bir yakıt deposunu hedef alan hava saldırısının ardından Kuveyt Uluslararası Havalimanı bölgesinden yükselen dumanlar (AFP)

İran’ın Bahreyn, Kuveyt ve Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ülkelerindeki petrol tesislerine yönelik saldırıları, Tahran’ın bölgede onlarca yıldır süregelen istikrarı bozucu ve saldırgan tutumunu yansıttı. Şarku’l Avsat’a konuşan gözlemciler, özellikle enerji tesislerinin hedef alınmasının, bölgesel ve uluslararası güvenlik açısından ciddi bir tehdit oluşturduğunu vurguladı.

Şarku’l Avsat’ın yaptığı incelemeye göre, şubat ayı sonunda başlayan savaşın ardından İran yaklaşık 20 saldırı düzenleyerek KİK üyesi ülkelerin enerji tesislerini hedef aldı. Bu saldırıların 8’inin geçtiğimiz cuma, cumartesi ve pazar günleri gerçekleştiği belirtildi.

Bahreyn resmi haber ajansı BNA dün, Körfez Petrokimya Sanayi Şirketi’ne (GPIC) ait bazı işletme ünitelerinin İran’a ait insansız hava araçlarıyla (İHA) hedef alındığını bildirdi. Saldırı sonucu bazı ünitelerde yangın çıktığı, ancak yetkililerin kısa sürede yangını tamamen kontrol altına aldığı ve can kaybı yaşanmadığı ifade edildi.

Öte yandan Bapco Energies, depolama tesislerinden birinin benzer bir saldırıya maruz kaldığını açıkladı. Şirket, saldırı sonucu tanklardan birinde yangın çıktığını, ancak bunun kısa sürede kontrol altına alındığını ve herhangi bir yaralanma yaşanmadığını duyurdu. Açıklamada, acil durum ekiplerinin ilgili kurumlarla koordinasyon içinde hızlı şekilde müdahale ettiği, hasar tespit çalışmalarının sürdüğü ve çalışanların güvenliğinin öncelik olmaya devam ettiği vurgulandı.

 Kuveyt’teki el-Ahmedi Limanı Rafinerisi (QNA)Kuveyt’teki el-Ahmedi Limanı Rafinerisi (QNA)

Kuveyt Petrol Kurumu dün erken saatlerde yaptığı açıklamada, Şuveyh’te Petrol Bakanlığı ile kurumun merkezinin bulunduğu alanda İHA’larla düzenlenen saldırı sonucu yangın çıktığını duyurdu. Kuveyt Elektrik, Su ve Yenilenebilir Enerji Bakanlığı ise iki elektrik üretim ve su arıtma tesisinin İHA’lar tarafından hedef alındığını, saldırı sonucu ciddi maddi hasar oluştuğunu ve iki elektrik üretim ünitesinin devre dışı kaldığını, ancak can kaybı yaşanmadığını açıkladı.

Cumartesi günü de Kuveyt’teki petrol tesisleri, Kuveyt Petrol Kurumu’na bağlı çeşitli operasyonel sahaları hedef alan İran’a ait İHA’ların saldırıları sonucu ciddi maddi hasar gördü. Kurum, saldırıların Kuveyt Ulusal Petrol Şirketi ile Kuveyt Petrokimya Endüstrileri Şirketi tesislerini hedef aldığını, birçok noktada yangın çıktığını ancak herhangi bir can kaybı yaşanmadığını bildirdi.

Abu Dabi Medya Ofisi ise emirlikteki yetkili birimlerin, hava savunma sistemleri tarafından başarılı şekilde engellenen saldırının ardından düşen şarapneller nedeniyle Borouge petrokimya tesisinde çıkan birden fazla yangına müdahale ettiğini açıkladı. Açıklamada, hasar tespit çalışmaları tamamlanana kadar üretimin durdurulduğu ve şu ana kadar herhangi bir yaralanma bildirilmediği kaydedildi.

İran’ın Körfez ülkelerindeki petrol tesislerine yönelik son saldırıları, ABD Başkanı’nın savaşı sona erdirmek amacıyla İran’a verdiği 10 günlük sürenin dolmasına kısa bir süre kala gerçekleşti. Gözlemciler, bu durumun İran’ın gerilimi artırma ve Körfez ülkelerini hedef almaya devam etme niyetine işaret ettiğini belirterek, bunun ‘sonuçlarına aldırış edilmeyen bir askeri gerilim’ olduğunu ifade etti.

Akademisyen ve siyaset araştırmacısı Dr. Ayed el-Munna, Körfez ülkelerindeki petrol tesislerine yönelik artan İran saldırılarının, ABD ve İsrail’in İran’ı hedef alan hamleleriyle eş zamanlı olarak geliştiğini belirtti. El-Munna, bu saldırıların aynı zamanda Körfez ülkelerinin ekonomik kaynaklarını ve altyapısını hedef alarak ‘zayıflatmayı’ amaçladığını, bunun da bölgede kaos, korku ve yıkım ortamı oluşturma hedefiyle örtüştüğünü ifade etti.

Emirates Global Alüminyum Şirketi’ne ait bir üretim tesisi (WAM)Emirates Global Alüminyum Şirketi’ne ait bir üretim tesisi (WAM)

El-Munna, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, geçmişte yaşanan benzer olaylara da atıfta bulunarak, 1980’lerde Kuveyt Havalimanı’nın, Şuaybe Rafinerisi’nin, ABD ve Fransa büyükelçiliklerinin 90 dakika içinde gerçekleştirilen bir dizi patlamayla hedef alındığını hatırlattı. Ayrıca merhum Kuveyt Emiri Şeyh Cabir el-Ahmed es-Sabah’a yönelik suikast girişimi ile Kuveyt’teki ekonomik merkezlere düzenlenen saldırılara da değinen el-Munna, bu eylemlerin doğrudan İran tarafından değil, zaman zaman onun bağlantılı unsurları aracılığıyla gerçekleştirildiğini ifade etti.

Siyasi analist Abdullah el-Cuneyd ise Körfez ülkelerindeki petrol altyapısı ve depolama tesislerinin hedef alınmasının, İran’ın askeri stratejisinin bir parçası olduğunu belirtti. El-Cuneyd’e göre bu strateji, öncelikle Körfez ülkeleri ve ABD yönetimi üzerindeki baskıyı artırarak tarafları eşit şartlarda müzakere masasına çekmeyi amaçlıyor. İkinci olarak, özellikle savaş dönemlerinde kritik öneme sahip olan ‘toplumların liderlik etrafında kenetlenmesi’ gibi yüksek moral durumunu kırmayı hedefliyor. Üçüncü olarak ise İran’ın, deniz ve hava gücünün yanı sıra füze kapasitesinin önemli bir kısmı etkisiz hale getirilmiş olsa dahi askeri caydırıcılığını koruduğunu göstermeye çalıştığını savundu.

Siyasi yazar Abdullatif el-Mulhim ise İran’ın Körfez ülkelerini hedef almaya devam etmesinin, KİK ülkelerini tarafı olmadıkları bir savaşa çekme ısrarını ortaya koyduğunu ifade etti. El-Mulhim, Kuveyt ve Bahreyn’deki petrol tesislerinin hedef alınmasının ‘gerekçesiz bir gerilim’ olduğunu ve çatışmanın kapsamını genişletmeyi amaçladığını belirterek, bunun bölgesel istikrarı tehdit ettiğini ve krizi daha da karmaşık hale getirdiğini vurguladı. İran’ın balistik füzeler ve İHA’larla enerji tesisleri başta olmak üzere sivil altyapıyı hedef almasının, Körfez ülkelerine yönelik düşmanca yaklaşımını pekiştirdiğini kaydeden el-Mulhim, kullanılan füze ve İHA sayısının, İsrail’e karşı kullanılanlardan çok daha fazla olduğuna dikkat çekti.

 İran saldırıları sonucu Kuveyt’teki bir binadan yükselen duman (Arşiv – AFP)İran saldırıları sonucu Kuveyt’teki bir binadan yükselen duman (Arşiv – AFP)

Uluslararası uzman raporları, İran’ın Körfez ülkelerindeki enerji tesislerine yönelik saldırılarının ve Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasının, küresel ekonomiyi doğrudan hedef aldığını ortaya koydu. Raporlara göre, bu saldırılar petrol ve gaz üretim kapasitesinde düşüşe yol açarken, enerji arzının dünya genelindeki tüketicilere ulaşmasını da engelliyor. El-Mulhim, İran rejiminin Körfez’deki enerji tesislerini hedef almasının gerçek mağdurlarının ABD veya İsrail olmadığını, asıl etkilenenin hedef alınan KİK ülkeleri ile enerji maliyetlerinin artışından etkilenen gelişmekte olan ve yoksul ülkeler olduğunu vurguladı. El-Mulhim, bu saldırıların gerekçesiz ve uluslararası hukuka aykırı olduğunu belirtti.


Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı telefon görüşmelerinde bölgesel gelişmeleri ele aldı.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan
TT

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı telefon görüşmelerinde bölgesel gelişmeleri ele aldı.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan, dün Kuveytli mevkidaşı Şeyh Cerrah Câbir el-Ahmed el-Sabah ve Letonyalı mevkidaşı Baiba Braze ile yaptığı iki telefon görüşmesinde bölgedeki son gelişmeleri ele aldı.

Prens Faysal bin Ferhan, Bakan Baiba Braze ile yaptığı telefon görüşmesinde, Krallık ile Letonya arasındaki ikili ilişkileri gözden geçirdi.

Ferhan, daha sonra Pakistan Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Muhammed İshak Dar ile yaptığı telefon görüşmesinde, bölgesel gelişmeleri ele aldı ve her iki taraf da bu konularda sürekli koordinasyon ve istişarenin önemini vurguladı.


Muhammed bin Zayid ve Suriye Cumhurbaşkanı, ilişkilerin güçlendirilmesi ve bölgesel gelişmeler hakkında görüştüler

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ve Birleşik Arap Emirlikleri Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid el Nahyan (WAM)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ve Birleşik Arap Emirlikleri Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid el Nahyan (WAM)
TT

Muhammed bin Zayid ve Suriye Cumhurbaşkanı, ilişkilerin güçlendirilmesi ve bölgesel gelişmeler hakkında görüştüler

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ve Birleşik Arap Emirlikleri Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid el Nahyan (WAM)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ve Birleşik Arap Emirlikleri Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid el Nahyan (WAM)

Birleşik Arap Emirlikleri Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid el Nahyan, Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ile iki ülke arasındaki ikili ilişkileri ve karşılıklı çıkarlarına hizmet edecek şekilde iş birliğini ve ortak eylem geliştirme yollarını görüştü.

Suriye Cumhurbaşkanı, telefon görüşmesi sırasında BAE ve Suriye arasındaki köklü ilişkilerden duyduğu gururu dile getirerek, her iki ülkede de istikrar ve kalkınmayı artırmak için bu ilişkilerin çeşitli alanlarda geliştirilmesinin önemini vurguladı.

Görüşmede ayrıca, İran'ın devlet egemenliğini, uluslararası hukuku ve BM Şartı'nı ihlal ederek BAE ve bölgedeki ülkeleri, sivilleri, tesisleri ve altyapıyı hedef alan devam eden saldırıları çerçevesinde, bölgedeki gelişmeler ve bunların bölgesel güvenlik ve istikrar üzerindeki etkileri ele alındı.