Lübnan Meclisi’nde kadın milletvekillerine sözlü taciz ülke gündeminde: ‘Meclis ofislerinde porno dergiler ve prezervatifler var’

Uluslararası Af Örgütü Lübnanlı parlamenterlere parlamentodaki kadınlara yönelik tacizlere son verme çağrısında bulundu

Lübnan Parlamentosu’nun dünkü oturumundan bir kesit (Reuters)
Lübnan Parlamentosu’nun dünkü oturumundan bir kesit (Reuters)
TT

Lübnan Meclisi’nde kadın milletvekillerine sözlü taciz ülke gündeminde: ‘Meclis ofislerinde porno dergiler ve prezervatifler var’

Lübnan Parlamentosu’nun dünkü oturumundan bir kesit (Reuters)
Lübnan Parlamentosu’nun dünkü oturumundan bir kesit (Reuters)

Uluslararası Af Örgütü (Amnesty), Lübnanlı milletvekilleri ve Meclis Başkanı Nebih Berri'ye Meclis'te kadınlara yapılan sözlü tacizlere son verme çağrısında bulundu.
Amnesty, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, “Milletvekilleri ve özellikle Meclis Başkanı Nebih Berri, kadınlara karşı bu davranış biçimini sona erdirme ve kadınlar için düşmanca bir ortam hazırlamayı bırakma sorumluluğunu taşıyor” ifadelerini kullandı.
Uluslararası Af Örgütü, açıklamalarına şöyle devam etti: “Lübnan Parlamentosundaki kadın milletvekillerinin, özellikle de yetkilileri eleştirenlerin, erkeklerin egemen olduğu bir parlamentoda sırf kadın oldukları için erkek milletvekilleri ve Meclis Başkanı tarafından sözlü tacize uğraması utanç verici. Temsilciler Meclisi insan haklarına saygı göstermeli ve tacizi suç sayan 2020 yasasını uygulamalı.”

Sözlü tacizler
Meclis’teki ReLübnan Yürütme Komitesi Üyesi ve Değişim Bloğu’ndan Bağımsız Milletvekili Cynthia Fadi Zarazir parlamentonun dünkü oturumunun bitiminden sonra, Temsilciler Meclisi’ne girdiğinden beri hiçbir şekilde saygı görmediğini ana akım medya ve sosyal medya aracılığıyla duyurdu. Zarazir, oysa bu saygının 4 yıl birlikte olacağı kişilerin önce insan, sonra saygın insanlar olduğuna işaret edeceğini söyledi.
Zarazir, konuyla ilgili açıklamasında, “Erkeklikleri, şahsiyetlerinden üstün olan milletvekillerinin karalamalarına” maruz kaldığını, ayrıca “soyadı yüzünden zorbalığa uğradığını” kaydetti.
Temsilciler Meclisi Genel Sekreterliği dün yaptığı açıklamada, Zarazir'in medya ve sosyal medya aracılığıyla yaptığı açıklamaların “tamamen yanlış” olduğunu vurgulayarak suçlamaları yalanladı.
Sekreterlik yaptığı açıklamada, "Zarazir de dahil hiçbir milletvekili arasında ayrım yapılmadığını” kaydetti. Ayrıca sekreterlik, Zarazir'in "Sekreterliğin konuyla ilgili açıklaması dışındaki tüm sözlerinin iftira ve gerçeği inkar" olduğunu vurgulayarak, kendisini "tahrik, kamuoyu oluşturma ve popülizmden" uzak durmaya çağırdı.
Zarazir, Parlamentonun ilk yasama oturumu sonrası Meclis’teki cinsiyetçiliği ve tacizi eleştirmek için bir dizi açıklama yapmıştı.

‘Meclis ofislerinde porno dergiler ve prezervatifler var’
Kadın Milletvekili ayrıca kendisine Playboy dergilerinin olduğu kirli bir ofis verildiğini ve yerde ve çekmecelerde prezervatif kullanıldığını söyledi. 
Ayrıca park yerinin reddedildiğini ve soyadı nedeniyle zorbalığa uğradığını söyledi.
Cynthia, bir tweette alaycı bir şekilde "Onların görgü kuralları(!)" dediği bazı örnekler verdi. “Bana kirli bir ofis, çekmecelerinde ve zemininde kullanılmış prezervatifler ve playboy dergileriyle dolu bir ofis teslim ettiler; Statüko yanlısı milletvekilleri tarafından soyadım yüzünden zorbalığa maruz kaldım ayrıca park yeri verilmedi. Toksik erkekliğin tezahürüdür” ifadelerini kullanan Milletvekili ayrıca "Seçilmiş bir milletvekiliyle bu şekilde anlaşabilirlerse, sesini duyuramayan vatandaşla nasıl baş edecekler!" dedi.
Zarazir, MTV'ye, ofiste “Hacc Muhammed” adını taşıyan dosyalar bulduğunu ve daha önce ofisi işgal eden milletvekilinin veya eski milletvekilinin “tam kimliğini” henüz belirlemediğini söyledi.
Beyrut merkezli MTV kanalına konuşan Zarazir, “Taşındığım ofiste tam bir kaos vardı. Erotik dergiler masalarda, dosyalar yerdeydi. Çürük yiyecekler bile masanın üzerinde kalmış ve çekmecelerde ve masada kullanılmış ve kullanılmamış prezervatifler bulundu" ifadelerini kullandı.
Salı günü parlamentoya geldiğinde bir gazetecinin kendisine Beyrut Limanı’ndaki patlama kurbanlarının posterini verdiğini, ancak onları parlamento polisine teslim etmek zorunda kaldığını belirten Zarazir, “Parlamento Polisi hemen geldi ve Meclis Başkanı Nebih Berri'nin talimatı uyarınca afişi teslim etmedikçe arabadan çıkmamı engelledi ve ardından sözlü bir atışma yaşandı” dedi.
"Ben oturuma girdiğimde, (Şii Emel Hareketi) Milletvekili Ali Hasan Halil'in yanında oturan iki milletvekili, soyadım yüzünden bana zorbalık yapmaya başladı" diyen Zarazir, meclisteki meslektaşlarından sık sık “cinsel gevezeliklere maruz kaldığını” kaydetti.
Söz konusu Milletvekillerine cevaben “Artık mahalle haydutları değilsiniz; milletin vekilleri oldunuz! Kendinizden utanmalısınız!” dediğini ifade etti.
Şarku’l Avsat’ın MTV’den aktardığına göre Zarazir sözlerine şöyle devam etti:
“Arabam için park yeri bulmak için her gün parlamento çalışanlarıyla iletişim kuruyorum. İlk iki oturumda park edebilmek için bir arkadaşımın küçük arabasını kullanmak zorunda kaldım ve bunu onlardan birkaç kez istediğimde, Milletvekili Ali Hasan Halil bana şöyle dedi: ‘Git küçük bir araba al. Paran var."
Milletvekili Halime Kaakour'un Kanun Tasarısı için oylama talep etmesi üzerine Temsilciler Meclisi’nde bir başka olay daha yaşandı ve (Şii) Emel Hareketi lideri ve Meclis Başkanı Nebih Berri, Kaakour’a “Oy verirken konuşmamız caiz değildir. Otur ve sus!" diyerek bağırdı.
Lübnan'da muhalefet cephesinde bulunan ve bağımsız milletvekillerinden oluşan "Değişim Bloğu", 17 Ekim 2019'da ülke çapında patlak veren protestoların sonucu doğan Halk Hareketinin öncüsü 17 genç aktivisti Temsilciler Meclisi’ne taşıdı.



Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
TT

Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)

Gazze'de Filistinli gruplar içindeki kaynaklar Şarku’l Avsat'a, Hamas ile silah meselesi konusunda "genel istişarelerin" devam ettiğini doğruladı. Bir kaynak, "özellikle Gazze Şeridi'ndeki hükümet operasyonlarının (Gazze İdari Komitesi'ne) devredilmesiyle birlikte, grupların silahları konusunda arabulucularla daha ciddi görüşmelerin önümüzdeki günlerde başlayacağını" ifade etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılmasını ateşkesin ikinci aşamasının uygulanması için temel bir koşul olarak görürken, Filistin hareketi silahlarının akıbetini bu konuda "ulusal bir uzlaşmaya" bağlıyor.

Hamas'tan bir kaynak Şarku’l Avsat'a, silahların akıbeti konusunun "kamuoyu istişareleri" aşamasında olduğunu söyledi.

Kaynaklar, "kapsamlı ve kapsayıcı bir ulusal çerçeve" oluşturulmasının gerekliliğini vurguladı. Ayrıca, "Filistinli gruplarla bazı istişarelerin yapıldığını ve bu konuyu ele alacak ciddi görüşmeler sırasında arabuluculara sunulmak üzere bir önerinin hazırlandığını" vurguladılar.


Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
TT

Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)

Suriye'nin Halep şehri, savaş ve depremin tozunu üzerinden atıyor ve özellikle iddialı projelerle tarihi çarşısında yavaş yavaş eski canlılığını ve ruhunu yeniden kazanıyor.

UNESCO tarafından koruma altına alınan bu tarihi çarşı, Bab Antakya'dan Halep Kalesi civarına kadar uzanan onlarca çarşıyı içerir. Memlük, Zengi ve Osmanlı dönemlerine ait hamamlar ve kervansaraylara ev sahipliği yapar; her bir çarşının belirli bir zanaat veya emtia konusunda uzmanlaşmış olmasıyla öne çıkar.

Kültür Bakanlığı ve uluslararası ortaklar, 2018'den bu yana restorasyon projeleri başlattı; bu projeler arasında 40 çarşıdan 13'ünün yeniden açılması ve yüzlerce dükkanın sahiplerine iade edilmesi yer alıyor. Bu çalışmalarda orijinal taşlar ve yetenekli el işçiliği kullanılıyor.

Mimar Fatima Hulendi Şarku’l Avsat'a verdiği demeçte, Halep'in tarihi çarşısının estetiği ve benzersizliği hakkında coşku ve gururla konuşuyor ve "El-Sakatiyye 1" çarşısrının, Bab Antakya'dan Suk el-Zerb'e uzanan düz bir hat üzerinde yer alması nedeniyle Halep'teki eski çarşılar için hayati bir damar olduğunu belirtiyor.


İran ile ABD arasında tırmanan gerilimde Irak nerede duruyor?

Bağdat’ta Yeşil Bölge dışında, 28 Ocak Çarşamba akşamı Nuri el-Maliki destekçileri, ABD Başkanı Donald Trump’ın açıklamalarını protesto etti (AFP)
Bağdat’ta Yeşil Bölge dışında, 28 Ocak Çarşamba akşamı Nuri el-Maliki destekçileri, ABD Başkanı Donald Trump’ın açıklamalarını protesto etti (AFP)
TT

İran ile ABD arasında tırmanan gerilimde Irak nerede duruyor?

Bağdat’ta Yeşil Bölge dışında, 28 Ocak Çarşamba akşamı Nuri el-Maliki destekçileri, ABD Başkanı Donald Trump’ın açıklamalarını protesto etti (AFP)
Bağdat’ta Yeşil Bölge dışında, 28 Ocak Çarşamba akşamı Nuri el-Maliki destekçileri, ABD Başkanı Donald Trump’ın açıklamalarını protesto etti (AFP)

Irak sahnesinde derin bir siyasi kriz, ülkenin iç işlerine yönelik açık bir ABD müdahalesi ve komşu İran’da olası bir savaş riski bulunuyor. Bu tablo karşısında, Irak’ın geçmişte yaşadığı ve ancak kısmen toparlanabildiği yeni bir istikrarsızlık sürecine yeniden sürüklenip sürüklenmeyeceği sorusu gündeme geliyor.

Yıllar boyunca ülkeyi yıkım ve kaosa sürükleyen çatışmaların ardından Irak son dönemde görece bir istikrar yaşamaya başladı. Ancak siyasi alandaki derin görüş ayrılıkları ve İran ile ABD arasındaki ilişkilerde denge kurmanın zorluğu, bu kırılgan istikrarı tehdit etmeyi sürdürüyor.

Bağdat’ta hükümet kurma süreci, çoğu zaman Tahran ve Washington’un çıkarları ile siyasi nüfuzundan etkilenen karmaşık bir süreç olarak öne çıkıyor. ABD Başkanı Donald Trump, bu hafta yaptığı açıklamada, eski Başbakan Nuri el-Maliki’nin yeniden iktidara gelmesi hâlinde Washington’un Bağdat’a yönelik tüm desteğini keseceğini dile getirdi. ABD yönetiminden bazı temsilcilerin de kulislerde Iraklı siyasetçiler üzerinde aynı yönde baskı kurduğu belirtiliyor.

erregt
ABD Başkanı Donald Trump (AP)

Siyaset analisti İhsan eş-Şemmeri’ye göre“Başkan Trump’ın yönetimi İran ile Irak arasında bir ayrım yapmıyor; iki ülkeyi tek bir dosya olarak ele alıyor ve aralarında net bir çizgi çekmiyor.”

Kasım ayında yapılan parlamento seçimlerinin ardından yaşanan uzun siyasi çekişmeler sonrasında, Tahran’a yakın Şii partileri bünyesinde barındıran ve parlamentodaki en büyük blok konumundaki Koordinasyon Çerçevesi, cumartesi günü Nuri el-Maliki’yi yeni hükümetin başbakanlığına aday gösterdiğini duyurdu.

75 yaşındaki Maliki, 2006-2014 yılları arasında iki dönem başbakanlık yapmış; bu süreçte ABD askerlerinin Irak’tan çekilmesi, mezhep temelli şiddetin tırmanması ve DEAŞ’ın ülkenin geniş kesimlerini ele geçirmesi gibi kritik gelişmeler yaşanmıştı. İkinci döneminde Washington ile ilişkileri soğurken, İran ile bağları güçlenmişti.

Trump, salı günü Truth Social platformundan yaptığı paylaşımda Maliki’yi “son derece kötü bir seçenek” olarak nitelendirerek, “çılgın politikaları ve ideolojisi” nedeniyle seçilmesi hâlinde ABD’nin Irak’a gelecekte hiçbir yardım sağlamayacağını söyledi.

dwfrgty6
Nuri el-Maliki (Reuters)

AFP’nin Koordinasyon Çerçevesi’ne yakın bir kaynağa dayandırdığı habere göre Trump’ın açıklamalarının ardından ittifak içinde önümüzdeki döneme ilişkin yoğun görüşmeler yürütülüyor. Siyasi kaynaklar, ittifak içinde bir bölünme yaşandığını; bazı liderlerin Irak’ı Trump’ın tehditlerinden korumak için Maliki’ye geri çekilme çağrısı yaptığını, bazılarının ise ABD müdahalesini reddederek tutumlarını sürdürmekte ısrar ettiğini aktarıyor.

Maliki’ye yakın bir Iraklı yetkili ise, Maliki’nin ABD yönetimiyle “çatışma arayışında olmadığını”, ekibinin Washington ile “uzlaşı yolları bulmaya çalıştığını” söyledi. Yetkili, “Durum zor ama imkânsız değil; bunun için zamana ihtiyaç var” dedi.

ABD’nin nüfuzu

ABD, Irak üzerinde önemli bir nüfuza sahip. Özellikle Irak’ın petrol ihracatından elde edilen gelirlerin, 2003’te Saddam Hüseyin rejimini deviren ABD işgalinin ardından yapılan bir düzenleme uyarınca New York’taki ABD Merkez Bankası’nda tutulması bu etkinin başlıca unsurlarından biri olarak öne çıkıyor.

Son yıllarda birçok ABD’li şirket Irak’ta büyük ölçekli yatırımlara imza atarken, Washington ile iyi ilişkilere sahip olan Başbakan Muhammed Şiya es-Sudani hükümeti de özellikle ülke gelirlerinin yaklaşık yüzde 90’ını sağlayan petrol sektöründe yeni yatırımlar çağrısı yapıyor.

fgt
Muhammed Şiya es-Sudani (DPA)

Koordinasyon Çerçevesi’ne yakın kaynak, Maliki’nin yeniden başbakan olması hâlinde Trump’ın Irak’a yönelik yaptırımlar uygulamasından ciddi endişe duyulduğunu belirtti. Ekonomik büyümede zorluklar yaşayan Irak için, daha önce İran’a yaptırımları delmeye yardımcı olmakla suçlanan Iraklı kuruluşlara yaptırım uygulayan ABD’nin yeni cezai adımlar atması büyük bir risk olarak görülüyor.

Şemmeri, Irak’ın bir sonraki hükümette “İran merkezli bir çizgide ilerlemesi” durumunda ülkenin “büyük bir kırılma noktasına” sürükleneceğini, bunun da Trump’ın uyguladığı “azami baskı politikası” kapsamında ekonomik ve mali alanları kapsayan bir izolasyona yol açabileceğini ifade ediyor.

İran’da savaş ihtimali

Irak için komşu İran’ı denklemin dışında tutmak zor görünüyor. Özellikle Tahran’ın, son yirmi yılda bölgesel nüfuzunu genişletmede kilit rol oynayan Irak’taki kazanımlarını koruma çabası ve Gazze savaşı sonrası bölgedeki müttefiklerinin ağır kayıplar vermesi bu durumu daha da karmaşık hâle getiriyor.

Tahran, yıllardır Irak’ta; başbakanların belirlenmesinde etkili olan Şii partiler veya direniş ekseninin bir parçası olan ve ABD ile İsrail karşıtı silahlı gruplar aracılığıyla belirleyici bir etkiye sahip. Bu gruplar, İran’ı savunmak için müdahalede bulunacaklarını sık sık dile getirmiş olsa da, örneğin haziran ayında 12 gün süren İsrail-İran çatışmasında fiilen devreye girmediler.

Trump’ın İran’a yönelik askeri müdahale tehdidini yinelemesi ve Tahran’ın “ezici bir karşılık” sözü vermesi üzerine, bu hafta Irak’taki iki önde gelen silahlı grup olan “Hizbullah Tugayları” ve “Nüceba Hareketi”, İran’a destek amacıyla “kapsamlı savaşa” hazır olduklarını açıkladı ve “düşmanlara” karşı “intihar operasyonları” için gönüllü başvuru merkezleri kurduklarını duyurdu.

Şemmeri, ABD’nin İran’a yönelik olası bir savaşının Irak’ı “bir savaş alanına, bir misilleme platformuna ya da askeri baskı sahasına” dönüştürebileceği uyarısında bulunuyor. Washington’un “İran rejimini devirmek, dini lider Ali Hamaney’i hedef almak ve askeri saldırı düzenlemek” yönündeki tehditlerinin Irak iç siyasetinde her düzeyde güçlü yankılar uyandıracağını belirtiyor.

Şemmeri’ye göre İran’da rejimin çökmesi hâlinde Irak’taki müttefik güçler askeri ve siyasi düzeyde “varoluşsal bir mücadeleye” girmek zorunda kalacak. Bu durumun ise Irak’ta siyasi sistemin yeniden şekillendiği yeni bir senaryonun önünü açabileceği ifade ediliyor.