عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
DÜNYA Asya

Afganistan yakınlarında askeri üssü bulunmayan ABD, Zevahiri'yi nasıl öldürdü?

El Kaide liderine saldırıyı gerçekleştiren insansız hava aracının (İHA) fırlatıldığı yer merak konusu.

El Kaide lideri Eymen ez-Zevahiri’yi öldürmek için kullanılanlara benzer füzelerle donatılmış bir İHA. (AP)
El Kaide lideri Eymen ez-Zevahiri’yi öldürmek için kullanılanlara benzer füzelerle donatılmış bir İHA. (AP)
TT
TT

Afganistan yakınlarında askeri üssü bulunmayan ABD, Zevahiri'yi nasıl öldürdü?

El Kaide lideri Eymen ez-Zevahiri’yi öldürmek için kullanılanlara benzer füzelerle donatılmış bir İHA. (AP)
El Kaide lideri Eymen ez-Zevahiri’yi öldürmek için kullanılanlara benzer füzelerle donatılmış bir İHA. (AP)

ABD’nin El Kaide lideri Eymen ez-Zevahiri’yi öldürmek için insansız hava aracı (İHA) ile düzenlediği saldırıya ve İHA’yı fırlatmada kullanılan olası üslere ilişkin spekülasyonlar artarken İslamabad'daki uzmanların ve yetkililerin hemen hemen hepsi, İHA saldırısının önceden planlandığı ve Afgan topraklarının içinden gerçekleştirildiği konusunda hemfikir.
Pakistanlı bir uzmana göre, ABD’lilerin uzun süredir Afganistan sınırındaki bölgelerde operasyonel üsleri yok. Zira ABD, 2005'te Orta Asya'daki askeri üslerini kapattı, 2018'de de Pakistan'daki askeri üsleri boşaltmaları istendi. Bu nedenle ABD’nin söz konusu dönemden bu yana Afganistan yakınlarında askeri üsleri bulunmuyor.
Zevahiri'yi öldüren İHA saldırısı, ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı'nın (CIA) Afganistan'da güçlü bir varlığı olduğunu açıkça gösterdi. Kimliğinin açıklanmasını istemeyen Pakistanlı bir uzman “Böyle bir operasyon bir günlük emeğin meyvesi olamaz. Aylarca El Kaide liderinin yerini ve günlük hareketlerini izlemiş olmalılar” değerlendirmesinde bulundu.
ABD’li bir uzmana göre de istihbarat servisleri, Mayıs 2011'de Usame bin Ladin'i hedef alan saldırıdan önceki hazırlıklara oldukça benzer bir senaryo ile Zevahiri’yi aylarca takip etti ve günlük rutinine ilişkin inceleme yaptı.
İslamabad merkezli bir araştırma kuruluşunda askeri ve güvenlik konularında çalışmalar yürüten Pakistanlı istihbarat ve askeri uzman Şehid Rıza, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada bölgede İHA’nın kalktığı yerle ilgili iki ihtimal olduğunu belirtti. “Zevahiri'yi öldüren uçak ya Orta Asya'da bir yerden ya da Afganistan'daki toprak bir yoldan kalktı” dedi.
ABD’nin Orta Asya'daki askeri üslerinin varlığını sürdürmesine 2005'ten sonra izin verilmedi. Rusya ve Çin, Orta Asya yönetimlerine, ABD'lilerin ülkelerinde üslerini bulundurmasına izin vermemeleri için baskı yaptı. Şehid, konuya ilişkin açıklamasında “Bazı İHA'lar toprak yollardan ve asfaltsız pistlerden havalanabiliyor" diyerek Predator İHA türlerinin boyutlarının küçük olduğuna dikkat çekti. Pakistanlı yetkililer ise ABD İHA'larının Pakistan'ın herhangi bir yerinden havalanmasının mümkün olmadığını söylediler. Üst düzey bir askeri yetkili, "Artık topraklarımızda bu tür faaliyetlere izin vermiyoruz" açıklamasında bulundu.
Pakistanlı uzman, Zevahiri'yi öldüren hava saldırısının bir günde, hatta bir haftada planlanmış olamayacağına dikkat çektiği açıklamasının devamında “Bu operasyon, uzun süreli bir istihbarat faaliyeti ve İHA’lar tarafından gözetleme sürecini gerektiriyor” dedi.
Pakistan istihbaratı, 2008'den bu yana Pakistan Talibanı’nın (TTP) üst düzey liderlerine yönelik İHA saldırılarında CIA ile iş birliği yapıyor. Pakistanlı üst düzey istihbarat yetkilisi “Olay sadece İHA’lar aracılığıyla gözetlemekle sınırlı kalmadı. Aynı zamanda karadan istihbarat unsurları da katıldı” ifadelerini kullandı.
ABD 2018 yılına kadar Pakistan topraklarındaki üslerinden İHA'ları havalandırmaya devam etti. Ancak Pakistan hükümeti daha sonra, ABD'lilerden üsleri tahliye etmelerini ve Sind ve Belucistan'daki askeri üslerdeki tüm İHA faaliyetlerini durdurmalarını istedi.

Daha fazlasını oku

 
 
DÜNYA Asya

ABD, İran savaşı nedeniyle Güney Kore Deniz Piyadeleri ile yapılacak tatbikatları iptal etti

2024 yılında Güney Kore ile ABD arasında düzenlenen yıllık ortak tatbikatında Apache helikopterleri (Arşiv- EPA)
2024 yılında Güney Kore ile ABD arasında düzenlenen yıllık ortak tatbikatında Apache helikopterleri (Arşiv- EPA)
TT
TT

ABD, İran savaşı nedeniyle Güney Kore Deniz Piyadeleri ile yapılacak tatbikatları iptal etti

2024 yılında Güney Kore ile ABD arasında düzenlenen yıllık ortak tatbikatında Apache helikopterleri (Arşiv- EPA)
2024 yılında Güney Kore ile ABD arasında düzenlenen yıllık ortak tatbikatında Apache helikopterleri (Arşiv- EPA)

Güney Kore Deniz Piyadeleri, ABD’nin İran savaşı nedeniyle bölgedeki Amerikan askerlerinin mevcudiyetinin sınırlı olması gerekçesiyle, gelecek ay Güney Kore ile gerçekleştirilmesi planlanan ortak amfibi çıkarma tatbikatını iptal ettiğini bugün açıkladı. 

Güney Kore Deniz Piyadeleri Sözcüsü, basın toplantısında yaptığı açıklamada, ABD’li mevkidaşlarının kendilerine geçen haziran ayında, tümen seviyesinde gerçekleştirilmesi planlanan “Ssangyong” tatbikatı için gerekli ABD askerlerinin sayısının sınırlı olacağını resmen bildirdiğini söyledi.

Sözcü, iki müttefikin tatbikatların yeniden başlatılması konusunda görüşmelerini sürdürdüğünü belirtti. Ancak gelecekte tatbikatların iptal edilmesini önlemek veya yapılamayan eğitimlerin telafi edilmesini sağlamak için hangi adımların atılacağı konusunda ayrıntı vermedi. 

ABD’nin Güney Kore’deki kuvvetlerinden ise konuya ilişkin yorum talebine henüz cevap gelmedi.

İptal kararı, ABD Başkanı Donald Trump’ın geçen hafta cuma günü sona eren ayrı bir yıllık ortak askeri tatbikatın kapsamının daraltılması yönündeki sürpriz kararının ardından geldi. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Trump, kararını tatbikatların yüksek maliyeti ve Seul’ün İran’a karşı yürütülen savaşa katılmayı reddetmesiyle gerekçelendirdi. 

Tatbikatların kapsamı daraltılmış olmasına rağmen, Kuzey Kore geçen hafta 10 füze fırlattı.

DÜNYA Asya

Çin ve Ürdün, Amerika ve İran arasındaki ateşkesin sürdürülmesi çağrısında bulundu

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Ürdün Kralı II. Abdullah, Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda düzenlenen imza töreninin ardından el sıkışırken, (AP)
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Ürdün Kralı II. Abdullah, Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda düzenlenen imza töreninin ardından el sıkışırken, (AP)
TT
TT

Çin ve Ürdün, Amerika ve İran arasındaki ateşkesin sürdürülmesi çağrısında bulundu

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Ürdün Kralı II. Abdullah, Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda düzenlenen imza töreninin ardından el sıkışırken, (AP)
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Ürdün Kralı II. Abdullah, Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda düzenlenen imza töreninin ardından el sıkışırken, (AP)

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, bugün Pekin’de Ürdün Kralı II. Abdullah ile görüşmesinde, Filistin meselesinin “Ortadoğu’daki sorunların merkezinde yer aldığını” söyledi. İki lider ayrıca ABD ile İran arasındaki ateşkesin korunması gerektiğini vurguladı.

Çin devlet televizyonunun yayımladığı görüşme özetine göre Şi, Filistin ile İsrail arasındaki barış görüşmelerinin yeniden başlatılması ve siyasi çözüm bulunması çağrısında bulundu. Şi ayrıca “bağımsız Filistin devletinin mümkün olan en kısa sürede kurulmasının” sağlanması gerektiğini belirtti. Şarku’l Avsat’ın Reuters’ten aktardığına göre Şi, bölgesel barış ve istikrarın sağlanması için siyasi diyaloğun önemine dikkat çekti.

Ürdün Kralı II. Abdullah ise iki ülkenin, Ortadoğu’da sükûnet ve istikrarın tesis edilmesi gerektiği konusunda görüş birliği içinde olduğunu söyledi.

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping (solda) ve Ürdün Kralı II. Abdullah, Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda düzenlenen resepsiyonda onur kıtasını denetledi (AP).
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping (solda) ve Ürdün Kralı II. Abdullah, Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda düzenlenen resepsiyonda onur kıtasını denetledi (AP).

Çin ile Ürdün tarafından yayımlanan ortak bildiride, iki ülkenin ABD ile İran arasındaki ateşkesin korunması çağrısında bulunduğu belirtildi.

Bildiride, “Diyalog ve müzakere yoluyla gerilimin temel nedenlerini ortadan kaldıracak kapsamlı bir çözüme ulaşılmalıdır. Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ulaşımı da normal şekilde yeniden başlatılmalıdır” ifadelerine yer verildi.

DÜNYA Asya

Kazakistan, yeni anayasanın kabul edilmesinin ardından ilk parlamentosunu seçiyor

Bir kadın, bugün Almatı'da yapılan erken parlamento seçimlerinde oy kullanıyor (Reuters)
Bir kadın, bugün Almatı'da yapılan erken parlamento seçimlerinde oy kullanıyor (Reuters)
TT
TT

Kazakistan, yeni anayasanın kabul edilmesinin ardından ilk parlamentosunu seçiyor

Bir kadın, bugün Almatı'da yapılan erken parlamento seçimlerinde oy kullanıyor (Reuters)
Bir kadın, bugün Almatı'da yapılan erken parlamento seçimlerinde oy kullanıyor (Reuters)

Kazakistan’da seçmenler, Orta Asya’nın en büyük ekonomisinde demokrasiyi güçlendireceğini savunan ancak eleştirmenlerin cumhurbaşkanının iktidarını pekiştirdiğini söylediği anayasal reformların ardından, tek meclisli yeni parlamentonun üyelerini belirlemek üzere bugün sandık başına gidiyor.

Kazakistan, Rusya’nın müttefiki ve Çin’le yakın ilişkilere sahip olmasına rağmen, sahip olduğu zengin doğal kaynaklar ve Avrupa ile Asya arasındaki stratejik konumu nedeniyle Avrupa Birliği açısından da önemli bir ortak konumunda bulunuyor.

Yaklaşık 20 milyon nüfuslu ülkede 12,6 milyon kişinin oy kullanma hakkı bulunuyor.

Ülke, mart ayında yeni bir anayasa kabul ederek Senato’yu kaldırmış ve yerine “Kurultay” adı verilen tek meclisli bir parlamento oluşturmuştu. “Kurultay” adı, Orta Çağ’da Orta Asya’daki kabilelerin siyasi ve askerî meclisleri için kullanılıyordu.

Yetkililer, bu değişikliğin, daha önce yetkilerin cumhurbaşkanlığında toplandığı sistemde ikincil konumda kalan parlamentonun karar alma sürecindeki ağırlığını artıracağını savunuyor.

2019’da iktidara gelen Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, 2022’de hayat pahalılığına yönelik protestoların büyümesiyle başlayan ve 238 kişinin hayatını kaybettiği olayların ardından “Adil Kazakistan” adını verdiği reform programını hayata geçirdi.

73 yaşındaki cumhurbaşkanı, Sovyetler Birliği’nin dağılmasının ardından ülkeyi 30 yıl boyunca yöneten otoriter selefi Nursultan Nazarbayev dönemini geride bırakmayı hedefliyor.

Bununla birlikte, bugün yapılacak seçimlerde yalnızca Tokayev’e farklı düzeylerde bağlılık gösteren 7 partinin aday göstermesine izin verildi. Muhalefet partileri ise seçimlere katılmaktan men edildi.

Şarku’l Avsat’ın aldığıı bilgiye göre Tokayev yanlısı Adalet Partisi’nin, 145 sandalyeli yeni parlamentoda büyük çoğunluğu elde etmesi bekleniyor.

Söz konusu parti, mevcut iktidar partisi Amanat’ın yeniden yapılandırılmış bir versiyonu olarak öne çıkıyor ve özellikle Tokayev’i desteklemek amacıyla kuruldu.