Suriye’nin güneyindeki güvenlik açığı büyüyor

Suriye: Suveyda’deki yerel bir grup, cinayetlerin en önde gelen şüphelilerinden Selim Hamid’i serbest bıraktı

Suveyda'daki Çita Kuvvetleri (Şarku’l Avsat Arşiv)
Suveyda'daki Çita Kuvvetleri (Şarku’l Avsat Arşiv)
TT

Suriye’nin güneyindeki güvenlik açığı büyüyor

Suveyda'daki Çita Kuvvetleri (Şarku’l Avsat Arşiv)
Suveyda'daki Çita Kuvvetleri (Şarku’l Avsat Arşiv)

Suriye’nin güneydoğusunda yer alan ve yoğunlukla Dürzi nüfusun yaşadığı Suveyda'daki yerel bir grup, hırsızlık, cinayet ve adam kaçırma saldırılarının en önde gelen şüphelilerinden olan ve Raci Felhut güvenlik grubuna yakın bir ismi serbest bıraktı.
Yerel kaynaklar, "Cebel Tugayı" fraksiyonunun lideri Marhec el-Cermani'ni, El-Fecr Güvenlik Güçleri'ne bağlı El-Fehd Kuvvetleri Komutanı Selim Hamid’i serbest bıraktı.
Hamid iki hafta önce Suveyda kırsalındaki Kanavat kasabasında yerel Suveyda gruplarının kendi grubuna karşı yürüttüğü askeri bir operasyonda gözaltına alınmıştı.
Cermani, Suveyda'de yerel basına verdiği demeçte, sanığın serbest bırakılmasında ailesi ve Kanavat kasabasından sosyal figürlerle anlaşmaya vardığını söyledi. Anlaşma, Selim Hamid'in tüm orta ve hafif silahlarını ve grubuna ait arabaları teslim etmesi ve valilikten uzaklaşması karşılığında serbest bırakılmasını öngörüyor.
El-Fehd Kuvvetleri Komutanı Selim Hamid’in serbest bırakılması kararı halktan kınama ile karşılandı. Halk Kanavat kasabasındaki dini ve sosyal faaliyetler, adam kaçırma, soygun ve cinayetle suçlandığı için zanlının serbest bırakılmasını reddediyor.
Selim Hamid'in serbest bırakılması için yapılan anlaşmaya dahil olanlar, Kanavat kentinde yaşananlara ilişkin açıklamayı görmezden geldi ve zanlı ailesine teslim edildi. Kanavat, kasabada gerilimin geri döneceği korkusuna tanık oldu.
Kanavat kasabasında Cumartesi gecesi, kaynağı bilinmeyen mermilerin ateşlenmesiyle eş zamanlı bir patlama meydana geldi. Aktivistler bunu, Hamid'in serbest bırakılmasıyla aynı zamana denk gelen belirli bir tarafa bir mesaj olarak yorumladı. Kasaba bu olaydan önce sakindi.
Suveyda’daki yerel gruplar Hamid’in serbest bırakılmasını kınadı. Bununla birlikte, Suveyda’daki en önde gelen yerel silahlı grup Rical al-Kerame hareketi daha önce Ceramani'ye sanık Salim Hamid'i harekete teslim etmesi ve onu sorumlu tutması talimatını vermişti. Ancak Ceramani, hareketin taleplerine uymayı reddetti.
Suveyda'daki aktivistlere göre, Selim Hamid, "Fehd Kuvvetleri" adını taşıyan yerel grupların en önde gelen liderlerinden biri olarak kabul ediliyor. Geçen ayın başlarında yerel grupların karargahlarına ve üyelerine saldırmasıyla varlığı sona eren Raci Falhut güvenlik grubuna yakın olan Hamid, işlenen suçlara katılmakla itham ediliyor. Hamid’in ayrıca hakkında çok sayıda ceza soruşturması emri var.
Selim Hamid, kendisine yöneltilen suçlamaları reddederek, sosyal medyadaki resmi hesabından kendisini "rejim güçlerinin yaptığı ihlallere muhalif kişi" olarak tanıtıyor. Hamid, Raci Falhut güvenlik grubuyla olan ilişkisini de doğruluyor.
Fehd Kuvvetleri lideri Hamid, orta ve ağır tüm silahlarını Rical el-Kerama hareketine teslim etti, ancak hafif silahları teslim etmeyi reddetti. Bu, grupları Ağustos ayı başlarında Kanavat kasabasındaki karargahına bir saldırı başlatmaya sevk etti. O zaman Selim Hamid Grubu'nun (Fehd Kuvvetleri) evlerine ve karargahlarına direniş göstermeden girildi ve bu süre zarfında, Selim Hamid dahil olmak üzere bu grubun bazı üyeleri gözaltına alındı.



Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.


ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
TT

ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)

Teksas Valisi dün yaptığı açıklamada, eyaletin çalışanlarının Shein, Alibaba ve TP-Link gibi şirketlerin ürünlerini kullanmasını yasaklayacağını ve bu kararın Teksas sakinlerinin mahremiyetini Çin hükümetinden korumak için alındığını belirtti.

Reuters'a göre, Teksas Valisi Greg Abbott tarafından yapılan açıklamada, listeye e-ticaret platformu Temu ve pil şirketi Cattle'ın da dahil olduğu ifade edildi.

Abbott'ın yasağı, çalışanların devlet cihazlarında ve ağlarında bu şirketlerin “cihazlarını, yapay zekasını ve yazılımlarını” kullanmasını engelliyor.

Abbott'un yasağı, Çinli drone üreticisi UETech ve Çinli yapay zeka şirketi iFlytek'in ürünlerini de kapsamaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri ve Çin, uzun süredir devam eden ticaret ve teknoloji savaşında ekim ayında bir atılım gerçekleştirdi.


Suriye Kürt Ulusal Konseyi: Şam ile savaş felaketle sonuçlanacak bir seçenek ve biz bunu desteklemeyeceğiz

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
TT

Suriye Kürt Ulusal Konseyi: Şam ile savaş felaketle sonuçlanacak bir seçenek ve biz bunu desteklemeyeceğiz

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) birlikleri, Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke bölgesine çekilme işlemlerini tamamladı. (Reuters)

Suriye TV’ye konuşan bilgi sahibi bir kaynak, Suriye Kürt Ulusal Konseyi’nin (ENKS), Suriye Demokratik Güçleri (SDG) lideri Mazlum Abdi’yi Suriye hükümetiyle askeri çatışma yoluna gitmemesi konusunda uyardığını ve bu seçeneğin Suriyeli Kürtler açısından ‘felaket’ olacağını vurguladığını açıkladı.

Kaynak, ENKS’nin bu seçeneği desteklemediğini SDG liderine açıkça ilettiğini, taraflar arasında pazar günü Haseke’de yapılan toplantıda son siyasi gelişmelerin ele alındığını belirtti.

Toplantıda ENKS, Suriye hükümetiyle askeri çatışmaya başvurulmasını reddettiğini yineleyerek, 18 Ocak 2026 tarihli anlaşmanın başarıya ulaşması için yerel, bölgesel ve uluslararası tüm çabaların SDG tarafından desteklenmesi ve anlaşmazlıkların müzakere ve diyalog yoluyla çözülmesi gerektiğini vurguladı.

Kaynağa göre ENKS, ülkedeki doğu bölgelerinde gelinen noktadan SDG ile PYD’yi sorumlu tutarak, Kürtleri ilgilendiren hayati kararların bu iki yapı tarafından tek taraflı alınmasının mevcut duruma yol açtığını ifade etti.

xscdfvgh
Kamışlı'da Suriye Demokratik Güçleri (SDG) milislerinin resmedildiği duvar resminin önünden geçen bir adam (Arşiv – AFP)

Kaynak, Mazlum Abdi’nin toplantı sırasında Şam ile varılan anlaşmanın başarıya ulaşmasını desteklediğini, anlaşmazlıkların diyalog yoluyla çözülmesi amacıyla Washington, Paris ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin (IKBY) çabalarına destek verdiğini söyledi.

Diğer yandan Abdi’ye göre, ateşkesin korunması ve anlaşma maddelerinin uygulanmasında ilerleme sağlanması amacıyla Şam ile günün her saatinde temas sürdürülüyor.

Abdi, anlaşmanın bazı ayrıntılarının netleştirilmesi ve doğru şekilde anlaşılmasına ihtiyaç olduğunu belirterek, bunun Suriye’deki Kürt bölgelerinde SDG’nin elde ettiği kazanımların korunmasını güvence altına alacağını ifade etti. Kaynağa göre bu bölgeler Afrin ve Ayn el-Arab’dan (Kobani) Haseke’ye kadar uzanıyor.

Abdi dün Kürtçe yayın yapan Ronahi televizyonuna verdiği röportajda, Suriye hükümetiyle varılan ateşkes anlaşmasının ABD himayesinde gerçekleştiğini belirterek, Şam ile diyaloğun sürdüğünü ve başka ayrıntıların da görüşüleceğini söyledi.

Abdi, bu sürenin sona ermesinin ardından entegrasyon yönünde ciddi adımlar atılacağını ve anlaşma kapsamında Suriye ordusunun bölgeye girmeyeceğini dile getirdi.

Tüm tarafların askerileşmeden uzak, siyasi çözümler istediğini belirten Abdi, uluslararası gözetim altında Suriye hükümetiyle diyalog ve müzakere kanallarının halen açık olduğunu kaydetti.

Öte yandan Suriye Savunma Bakanlığı cumartesi günü, geçtiğimiz salı günü ilan edilen ve Suriye hükümeti ile SDG arasında yeni mutabakatlara varılmasının ardından yürürlüğe giren kuzeydoğu Suriye’deki ateşkesin süresinin uzatıldığını duyurdu. SDG, söz konusu mutabakatlara bağlı kalacağını açıklamıştı.

Bakanlık, resmi hesapları üzerinden yaptığı açıklamada, Suriye ordusunun tüm operasyon bölgelerinde ateşkesin 24 Ocak tarihinden itibaren 15 gün süreyle uzatılacağını bildirdi.