9,5 milyonluk İsrail nüfusunun 185 bini 2021 doğumlu

İsrail 1948'den beri 3 milyon 300 bin göçmeni kabul etti

Dindar Yahudiler İsrail nüfusunun yüzde 35'ini oluşturuyor (AFP)
Dindar Yahudiler İsrail nüfusunun yüzde 35'ini oluşturuyor (AFP)
TT

9,5 milyonluk İsrail nüfusunun 185 bini 2021 doğumlu

Dindar Yahudiler İsrail nüfusunun yüzde 35'ini oluşturuyor (AFP)
Dindar Yahudiler İsrail nüfusunun yüzde 35'ini oluşturuyor (AFP)

İsrail Merkez İstatistik Bürosu Salı günü Yahudi Yeni Yılı Roş Haşanah (25 - 27 Eylül) vesilesiyle yıllık nüfus sayımını yayınladı. İstatistikler bu yıl nüfusun 9 milyon 593 bine ulaştığını ortaya koydu. İstatistiklere göre nüfusun yüzde 45'inin laik, yüzde 35'inin dindar ve yüzde 19'unun geleneksel olduğu anlaşılıyor.
İstatistikler, 1948'de kurulduğunda İsrail nüfusunun, anavatanında kalan ve Nekbe sırasında ayrılmayan 154 bin Arap (yüzde 19) da dahil olmak üzere yaklaşık 806 bin olduğunu gösterdi.
Nüfus istatistikleri, işgal altındaki Doğu Kudüs'te 333 bin Filistinli ve yine işgal altında olan Golan Tepeleri'nde  25 bin Suriyeli olmak üzere İsrail vatandaşlığına sahip olmayan yaklaşık 355 bin Arabı da kapsıyor.
Verilere göre nüfusun yüzde 73,9'u büyük şehirlerde yaşarken, geri kalanı işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs ile kırsal alanlara (Gazze Şeridi, Celile ve Müselles civarı) dağılmış durumda. Geçen yıl nüfus yüzde 2'lik bir büyüme oranıyla 187 bin kişi arttı ve göçmen sayısı yaklaşık 60 bine ulaştı. İstatistiklere göre, İsraillilerin yaklaşık yüzde 74'ü şehirlerde, yüzde 15'i yerel meclisli köylerde yaşıyor. Bunların yüzde 10'u bölgesel meclisler ve yüzde 5'i ise hiçbir ülke tarafından tanınmayan bölgeler.
Ayrıca İsrail Merkez İstatistik Bürosu’ndan aktardığı istatistiklere göre nüfusun yüzde 67'sinin ekonomik durumundan memnun olduğunu, yüzde 12'sinin yoksulluktan şikayet ettiğini ve İsraillilerin yüzde 65'inin kendi evlerinde yaşadığını, geri kalanının kiralık evlerde yaşadığını ve  aylık ortalama bin 200 dolar kira ödediğini belirtiyor.
Bu nüfus sayımında, İsraillilere dini inançlarıyla ilgili fikirleri soruldu ve yüzde 45'i laik olduklarını ve din ile devletin tamamen ayrılmasını desteklediklerini söyledi. Yüzde 19'u ise gelenek ve göreneklerini sürdüren gelenekçiler (Yahudiler ve Araplar) olduklarını söyledi. Yüzde 14'ü geleneksel olarak dindar olduklarını belirtirken, yüzde 10,5'i ise koyu dindar olduklarını ifade etti.
Geçen yıl İsrail'de 185 bin çocuk doğdu ve evlenenlerin sayısı 40 bine, boşananların sayısı ise 15 bine vardı. Kadınlar için ortalama yaşam beklentisi 84,6 yıl ve erkekler için 80,5'a çıktı. İstatistikler, 21 yaş ve üzerindeki kişilerin yüzde 56'sının obeziteden muzdarip olduğunu ve sadece yüzde 29'unun egzersiz yaptığını belirtti. Öte yandan Şarku’l Avsat’ın istatistiklerden elde ettiği verilere göre, bu yıl 37 film çekildi, 10 bin kitap yayınlandı, çeşitli uluslararası ve bölgesel yarışmalarda spor dallarında madalyalar kazanıldı ve aktif sporcu sayısı 120 bine ulaştı. İstatistikler ayrıca, yaklaşık 300 bin İsrail vatandaşının geçen yıl üniversite diploması aldığını gösteriyor.



Guterres: Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya arasındaki yeni START anlaşmasının sona ermesi "kritik bir an"

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres (AFP)
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres (AFP)
TT

Guterres: Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya arasındaki yeni START anlaşmasının sona ermesi "kritik bir an"

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres (AFP)
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres (AFP)

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres dün, mevcut anlaşmanın sona ermesinin arifesinde, "uluslararası barış ve güvenlik için kritik bir anda", ABD ve Rusya'yı yeni bir nükleer silah kontrol anlaşmasını hızla imzalamaya çağırdı.

Yeni START anlaşması bugün sona eriyor, bu da hem Moskova'yı hem de Washington'u nükleer cephanelikleri üzerindeki kısıtlamalardan resmen kurtarıyor.

Guterres yaptığı açıklamada, “Yarım yüzyıldan fazla bir süredir ilk kez, Rusya Federasyonu ve Amerika Birleşik Devletleri'nin stratejik nükleer cephaneliklerine ilişkin bağlayıcı sınırlamaların olmadığı bir dünyayla karşı karşıyayız” dedi.

NPO START anlaşması ve diğer silah kontrol anlaşmalarının "tüm halkların güvenliğini kökten iyileştirdiğini" ifade etti.

"On yıllarca süren kazanımların bu şekilde sona ermesi, nükleer silah kullanım riskinin son on yılların en yüksek seviyesinde olduğu bir dönemde, daha kötü bir zamana denk gelemezdi," diye devam etti.

Guterres, Washington ve Moskova'yı "gecikmeden müzakere masasına dönmeye ve alternatif bir çerçeve üzerinde anlaşmaya" çağırdı.

Rusya ve Amerika Birleşik Devletleri, dünyanın nükleer savaş başlıklarının yüzde 80'inden fazlasını kontrol ediyor, ancak silah kontrol anlaşmaları giderek aşınıyor.

İlk olarak 2010'da imzalanan Yeni START anlaşması, her bir tarafın 1.550 stratejik savaş başlığı konuşlandırmasıyla sınırlandırılmıştı; bu, 2002'de getirilen önceki sınıra göre yaklaşık yüzde 30'luk bir azalmaydı.

Anlaşma ayrıca her iki tarafın da diğer tarafın nükleer cephaneliğinde yerinde incelemeler yapmasına izin veriyordu, ancak bu işlemler COVID-19 pandemisi sırasında askıya alındı ​​ve o zamandan beri yeniden başlatılmadı.


Amerika kıtasında görülen kızamık salgını, PAHO'nun salgın uyarısı yayınlamasına neden oldu

Meksika'da bir kişiye kızamık aşısı yapılıyor (Reuters)
Meksika'da bir kişiye kızamık aşısı yapılıyor (Reuters)
TT

Amerika kıtasında görülen kızamık salgını, PAHO'nun salgın uyarısı yayınlamasına neden oldu

Meksika'da bir kişiye kızamık aşısı yapılıyor (Reuters)
Meksika'da bir kişiye kızamık aşısı yapılıyor (Reuters)

Pan Amerikan Sağlık Örgütü (PAHO), Meksika'nın en yüksek vaka sayısını bildirmesiyle birlikte, Amerika kıtasında kızamık vakalarında yaşanan artışın ardından dün yeni bir epidemiyolojik uyarı yayınladı. Örgüt, son vakaların %78'inin aşılanmamış kişiler arasında olduğunu belirterek, acil aşılama kampanyaları çağrısında bulundu.

Bu uyarı, Kanada'nın geçen kasım ayında kızamıktan arınmış ülke statüsünü kaybetmesinin ardından geldi; bu durumun ABD ve Meksika için de yakında yaşanabileceği öngörülüyor.

Her iki hükümet de ülkelerindeki salgını kontrol altına almak için iki aylık bir uzatma talep etmiş olsa da durum Trump yönetiminin ocak ayında Dünya Sağlık Örgütü'nden (PAHO'nun ana kuruluşu) çekilmesiyle daha da karmaşık hale geldi.

Mevcut veriler, Kuzey Amerika'daki üç ev sahibi ülkede 2026 Dünya Kupası'nın başlamasına sadece birkaç ay kala, artış eğiliminin devam ettiğini gösteriyor.

2026 yılının ilk üç haftasında, Pan Amerikan Kızamık Örgütü (PAHO), yedi ülkede bin 31 yeni kızamık vakası doğruladı; bu, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla 43 katlık şaşırtıcı bir artış anlamına geliyor.

Şu ana kadar ölüm vakası kaydedilmemiş olsa da vaka yoğunluğu yüksek kalmaya devam ediyor; Meksika 740 vakayla başı çekerken, onu 171 vaka ile Amerika Birleşik Devletleri ve 67 vaka ile Kanada takip ediyor.

Geçen yıl komşu Chihuahua ve Teksas eyaletlerinde yaşanan büyük salgınların ardından, Meksika'nın batısındaki Jalisco eyaleti bu yıl ülkedeki en yüksek vaka sayısını kaydetti.

Amerika Birleşik Devletleri'nde halk sağlığı çalışmaları, vakaların hızla arttığı Güney Carolina'ya kaydı.

Buna karşılık, Meksika hükümeti haftalarca halkı iki dozluk aşıyı yaptırmaya çağırdı.

Yetkililer, havaalanları ve otobüs terminalleri gibi yoğun trafik merkezlerinde seyyar aşı klinikleri kurarken, başkentin belediye başkanı Clara Brugada bu hafta 2 bin yeni aşı ünitesini hizmete açtı.


ABD istihbaratı, yayınlanmasının üzerinden 60 yıl geçtikten sonra "Dünya Gerçekleri Kitabı"nın yayımını durdurdu

"Dünya Gerçekler Kitabı" o kadar faydalı olduğunu kanıtladı ki, diğer federal kurumlar da onu kullanmaya başladı (Amazon)
"Dünya Gerçekler Kitabı" o kadar faydalı olduğunu kanıtladı ki, diğer federal kurumlar da onu kullanmaya başladı (Amazon)
TT

ABD istihbaratı, yayınlanmasının üzerinden 60 yıl geçtikten sonra "Dünya Gerçekleri Kitabı"nın yayımını durdurdu

"Dünya Gerçekler Kitabı" o kadar faydalı olduğunu kanıtladı ki, diğer federal kurumlar da onu kullanmaya başladı (Amazon)
"Dünya Gerçekler Kitabı" o kadar faydalı olduğunu kanıtladı ki, diğer federal kurumlar da onu kullanmaya başladı (Amazon)

CIA, 60 yılı aşkın bir sürenin ardından dün, popüler referans kılavuzu olan Dünya Bilgi Kitabı'nın (World Factbook) yayınını durduracağını açıkladı.

Kurumun internet sitesinde yayınlanan açıklamada, bilgi kitabının sona erdirilmesinin belirli bir nedeni açıklanmadı, ancak karar, Direktör John Ratcliffe'in kurumun temel misyonlarına hizmet etmeyen programları sona erdirme sözünün ardından geldi.

Dünya Bilgi Kitabı (World Factbook), ilk olarak 1962'de istihbarat görevlileri için gizli bir basılı kılavuz olarak yayınlandı. Kitap, ekonomileri, orduları, kaynakları ve toplumları da dahil olmak üzere yabancı ülkelerin ayrıntılı, sayısal bir profilini sunuyordu. Faydası o kadar büyüktü ki, diğer federal kurumlar da kullanmaya başladı ve on yıl içinde gizliliği kaldırılmış bir versiyonu halka sunuldu.

1997'de çevrimiçi ortama geçtikten sonra, The Factbook hızla gazeteciler, genel kültür meraklıları ve akademik araştırmacılar için popüler bir kaynak haline geldi ve yıllık milyonlarca ziyaretçi çekti. Beyaz Saray, Başkan Donald Trump'ın ikinci döneminin başlarında CIA ve NSA'deki personel sayısını azaltmaya yönelmişti; bu da iki kurumun daha az kaynakla daha fazla iş yapmasına neden olmuştu.

CIA, "Dünya Gerçekleri Kitabı"nın yayımının durdurulması kararıyla ilgili olarak dün gönderilen yorum talebine yanıt vermedi.