İranlı sporculardan kadınların protestosuna tam destek

İran Devrim Muhafızları medyasının lincine karşı Asya'nın Maradonası Ali Kerimi’ye halk desteği artıyor

Ali Kerimi (Getty)
Ali Kerimi (Getty)
TT

İranlı sporculardan kadınların protestosuna tam destek

Ali Kerimi (Getty)
Ali Kerimi (Getty)

İran’daki protestolara desteğini açıklayan ünlülerden dikkatlerini üzerine çeken “Asya’nın Maradonası” lakaplı Ali Kerimi’nin davası yeniden gündeme geldi. İran yargısı, Devrim Muhafızları Ordusu’na (DMO) bağlı medyanın kendisine yönelik medya linci başlatmasının ardından eski milli takım oyuncusunun gayrimenkullerine el konulduğu haberlerini yalanladı.
İran’ın en popüler sporcuları arasında yer alan Kerimi, protestoların genişletilmesi ve birlik olma çağrısında bulunduğu tweetleri nedeniyle İranlı yetkilileri kızdırdı. İranlı eski milletvekili Hamid Rasai, Kerimi’nin mal varlığına el konulmasını talep etti.
Twitter’da Kerimi’nin başkent Tahran'ın kuzeyindeki Lavasan semtindeki evinin önüne dikilen bir pankart ve evinin adli emirlerle ele geçirildiğini anlatan bir video yayınlandı.
DMO'ya bağlı Fars Haber Ajansı, Kerimi’nin ülkeden ayrılmadan önce gayrimenkullerinin çoğunu sattığını bildirdi. İran yargısından alıntı yapan ajans, Kerimi’ye ait bir villaya el konulmasına ilişkin kararname çıkarılmadığını aktardı.
DMO’ya bağlı internet siteleri, İran'ın Birleşik Arap Emirlikleri'nde (BAE) ikamet ettiği bildirilen Kerimi'yi tutuklamak için Uluslararası Suç Polisi (İnterpol) aracılığıyla kırmızı bülten yayınladığını iddia etti. Ancak hükümete ait Mehr Haber Ajansı, İran yargı yetkililerinin, İnterpol’ün İran polisine Kerimi'ye karşı kırmızı bülten çıkarması yönünde bir talepte bulunmadığını bildirdiğine dair haber yayınladı.
Mülke el konulmasına ilişkin videoya yanıt olarak Kerimi, Twitter'dan bir anket yaptı. Fars Haber Ajansı tarafından kendisine karşı başlatılan bir imza kampanyasına atıfta bulunan Kerimi, “Fars Haber Ajansı'nın bana karşı yürüttüğü kampanya ve hakkımda 97 bin kişinin imzası ile ilgili olarak buradan size soruyorum. Ülkemdeki insanları desteklemek yanlış mı? Ankete 704 bini aşkın hesap katıldı. Sonuçlar, yüzde 8'i "Evet, yanlıştı" dediğini ve yüzde 92'sinin "Hayır, doğruydu" seçeneğine oy verdiğini gösteriyor” ifadelerini kullandı.
Ali Kerimi, gelmiş geçmiş en iyi İranlı futbolcular arasında yer alıyor. İranlı bir Türk olan Kerimi, Bayern Münih, Schalke 04, Perspolis, Tractor, el Ehli Dubai ve Katar Spor Kulübü'nde forma giydi. 2004 yılında Asya kıtasının en iyi oyuncusu ödülünü kazandı. 18 yıl süren bir kariyerin ardından 2014 yılında emekli oldu. Kerimi, İran milli takımını 127 maçta temsil etti ve 38 gol attı.
İranlı eski milli takım oyuncusu Kerim Bakıri ise, Kerimi'nin peşine düşme tehditlerini reddederek, “Ali Kerimi vatan haini değil, onurlu bir vatanseverdir” dedi. Bakıri, “Bu saçma edebiyat toplumun her kesimini rahatsız ediyor. Her geçen gün daha da kabalaşıyor. Hepimiz sizin gibilere gitmek için sokağa çıktık” ifadelerini kullanarak Beyaz Saray’ı Hüseyniye’ye çevirmek isteyen akıllara atıfta bulundu.
İran milli futbol takımının kaptanı Ali Dayi ise Mahsa Amini’nin öldürülmesi sonrası yaşanan protestolara devletin sert müdahalesini kınadı. Dayi, “Bu ülkeye ne yaptınız?, Kızım ne olduğunu merak ediyor. Cevabım yok. Hangi suçtan dolayı öldürüldü?” ifadelerini kullandı.
İranlı yıldız futbolcu Mehdi Mehdevikiya ise İnstagram hesabından yetkililere hitaben, “Siz İran halkının kuru ekmek yemesini, yıpranmış elbiseler giymesini isterken, çocuklarınız dünyanın öbür ucunda lüks içinde yaşayamaz” ifadelerini kullandı.
Şarku’l Avsat’ın sosyal medyadan derlediği bilgilere göre protestoları destekleyerek yetkililere meydan okuyanlar sadece eski futbolcular değil. Bayer Leverkusen’de forma giyen İranlı oyuncu Serdar Azmoun İnstagram hesabından, “Milli takım kuralları nedeniyle konuşamadım ama daha fazla dayanamadım. Sonuç olarak İranlı kadınların saçlarını kesmelerine destek olduğum için milli takım dışında bırakılacağım” ifadelerini kullandı.
Azmoun açıklamasına, “İnsanları bu kadar kolay öldürdüğünüz için yazıklar olsun. Yaşasın İranlı kadınlar” şeklinde devam etti.
Ancak saatler sonra, Azmoun'un dört milyon takipçisi olan "Instagram" hesabındaki tüm gönderiler silindi ve bazı oyuncular onu takipten çıkardı.
Aktör Kambiz Dirbaz, İran milli takım oyuncularını Serdar Azmoun'un protestosuna katılmaya çağırdı ve Instagram'da şunları yazdı: "Eleniyor musunuz? Sizin yerinize silahlı kuvvetler timi gönderilecek. Ondan sonra ABD ve İngiltere'den kaç gol alıp döneceklerini göreceğiz”



İsrail ordusu, Suriye’nin Kuneytra ilindeki birkaç köyü işgal etti

İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
TT

İsrail ordusu, Suriye’nin Kuneytra ilindeki birkaç köyü işgal etti

İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)
İsrail ordusuna ait tanklar ve buldozerler, 19 Mart'ta Suriye'nin Kuneytra kentinin güneyindeki Ebu Diyab Askeri Üssü’nden geçerken (AFP)

Suriye ve İsrail'in Paris'te, askeri gerilimi azaltmak ve diplomasiye girişmek için ABD gözetiminde ortak bir iletişim mekanizması kurma konusunda anlaşmaya varmış olmalarına rağmen, İsrail Suriye topraklarını ihlal etmeye devam etti. İsrail ordusu dün, Suriye'nin Golan Tepeleri'ndeki Kuneytra ilinde birkaç köye girdi, es-Samedaniye eş-Şarkiye köyünde askeri kontrol noktası kurdu ve yoldan geçenlerin üstünü aradı.

Yerel kaynaklara göre iki Hilux ve Hummer aracından oluşan bir İsrail gücü, Berika köyü yönünde Bir Acim beldesine girdi, Bir el-Kabbas'ta yaklaşık on dakika durdu ve ardından bölgeden çekildi. Bu arada Suriye'nin resmi yayın kuruluşu El-İhbariyye, İsrail güçlerinin ‘Kuneytra kırsalındaki es-Samedaniye eş-Şarkiye köyünde üç araçtan oluşan bir askeri kontrol noktası kurduğunu ve yoldan geçenleri aradığını’ bildirdi.

Bu olay, İsrail ordusunun Kuneytra'nın doğusundaki el-Ahmer tepesinde mevzilenip İsrail bayrağını göndere çekerek, eski rejimin düşüşüne kadar Suriye'nin kontrolünde olan gözetleme noktaları ve siperler içeren ileri çatışma merkezleri olarak kabul edilen batı ve doğu el-Ahmar tepelerinin kontrolünü ele geçirmesinden birkaç gün sonra meydana geldi.

İsrail basını dün, ABD'nin himayesinde Paris'te düzenlenen Suriye-İsrail müzakerelerinin, ‘ABD'nin etkin katılımıyla sahada çatışmaları önlemeye yönelik bir koordinasyon mekanizması kurulması konusunda sınırlı bir mutabakat’ ile sonuçsuz kaldığını bildirdi. O tarihten bu yana önemli bir ilerleme kaydedilmedi.

İsrail gazetesi Ma'ariv, üst düzey bir İsrailli yetkilinin, İsrail'in pozisyonunun net ve tartışmaya kapalı olduğunu, Hermon (Şeyh) Dağı'ndan çekilmeyeceklerini söylediğini aktardı.

Yetkili, Suriye'nin güvenlik anlaşmasını İsrail'in çekilmesiyle ilişkilendirme talebinin, müzakerelerin teknik koordinasyon aşamasından öteye geçememesinin nedeni olduğunu vurguladı.

dfgrty
Kuneytra'nın batısındaki Tel el-Ahmer'deki İsrail askeri üssü (Facebook)

Araştırmacı ve siyasi analist Muhammed es-Süleyman, Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, Paris'te yapılan son müzakere turunun, iki taraf arasındaki gerilimi azaltmayı ve İran destekli milislerin sınırdan geri dönmesini engelleyerek bölgedeki istikrara katkıda bulunacak bilgilerin paylaşılmasını amaçladığını söyledi.

Süleyman, müzakerelerin tıkanmasının nedeninin, İsrail'in Suriye topraklarında ihlallerinin yanı sıra Suriye’nin güneyi ve el-Cezire bölgesindeki devlet dışı aktörlere desteğini sürdürmesi olduğunu vurguladı.

Süleyman’a göre İsrail'in bu politikaları müzakerelerde baskı aracı olarak izlediğini, ancak bunun müzakerelerin başlaması konusunda anlaşma olasılığını zayıflatıyor.

İsrail ayrıca 8 Aralık 2024 tarihinden sonra işgal ettiği bölgelerden çekilmeyi reddediyor. Bu durum, ‘İsrail'in 8 Aralık öncesi sınırlarına tamamen çekilmesini’ ısrarla talep eden ve ‘bu sınırlar içinde bir tampon bölge kurulmasını ulusal egemenliğin ihlali’ olarak nitelendirerek reddeden Şam için kabul edilemez.

Suriyeli araştırmacı Süleyman, Şam'ın ‘bölgedeki gerilimi azaltmanın ve ihlalleri durdurmak amacıyla sınırlı bir güvenlik anlaşması yapmanın yanı sıra İsrail ile Suriye'nin güneyindeki ve Suriye'nin El-Cezire bölgesindeki devlet dışı aktörler arasındaki iletişimi durdurmak istediğini söyledi.

İsrail'in bu bağlantıları, Suriye devletinin istikrarını bozan aktörleri desteklemek için kullandığı göz önüne alındığında bu talebin doğal olduğuna işaret eden Süleyman, İsrail'in, ‘gerçek bir caydırıcı unsur olmaksızın’ ihlallerine devam etmek için ABD'nin desteğini kullandığının altını çizdi.

dfrgty
Hermon (Şeyh) Dağı'ndaki bir kontrol noktasının yanında duran bir İsrail askeri, 8 Ocak 2025 (AFP)

İsrail ordusu bir yılı aşkın bir süredir, neredeyse her gün Suriye topraklarını işgal etmeye devam ediyor. Özellikle Kuneytra vilayetinin kırsal kesiminde sınır hattı üzerinde bulunan köylerde kontrol noktaları kuruyor, yoldan geçenleri tutuklayıp sorguluyor, tarım arazilerini buldozerlerle yıkıyor ve ekinleri tahrip ediyorlar.

6 Ocak'ta, bilgi alışverişini koordine etmek, askeri gerilimi azaltmak ve diplomasi ve ticaret fırsatlarını değerlendirmek için ABD gözetiminde ortak bir iletişim mekanizması oluşturulması konusunda anlaşmaya varılmasına rağmen, İsrail'in uygulamaları azalmadı. Geçtiğimiz hafta Fransa'nın başkenti Paris’te Suriye, İsrail ve ABD temsilcilerinin katıldığı iki günlük yoğun görüşmelerin ardından yayınlanan üçlü bildiride böyle belirtildi.

Araştırmacı Muhammed Süleyman'a göre İsrail'in askeri kuleler ve karakollar inşa etmesi, bölgenin parçalanmasına katkıda bulunrken sınırların kontrolünü kolaylaştırıyor ve bölgeyi tek taraflı bir askeri bölgeye dönüştürüyor. Süleyman, İsrail'in sivillere ve Suriye'nin egemenliğine yönelik uygulamalarının şüphesiz ‘orta ve uzun vadede genişleme ve yerleşim korkularını artırdığını’ belirtti.

Öte yandan Suriye hükümetinden bir kaynak, bu ayın 5'inde İsrail ile müzakerelerin yeniden başlamasının ‘Suriye'nin müzakere edilemez ulusal haklarını geri kazanma konusundaki sarsılmaz kararlılığını teyit ettiğini’ açıkladı.

fgthyu
Suriye'nin güneyinde, İsrail sınırına yakın Kuneytra şehrindeki bir gözlem noktasında Birleşmiş Milletler Ateşkes Gözlemci Gücü (UNDOF) mensubu bir asker (AFP)

Görüşmelerde Suriye, İsrail ile arasında 1974'te imzalanan ‘Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşmasının’ yeniden yürürlüğe konmasını talep etti. Böylece Suriye'nin egemenliğini diğer tüm hususların üzerinde tutan ve Suriye'nin iç işlerine herhangi bir müdahalenin önlenmesini garanti eden adil bir güvenlik anlaşması çerçevesinde İsrail güçlerinin 8 Aralık 2024 tarihinden önceki konumlarına çekilmesi garanti edilecekti.

Suriye yetkilileri, Beşşar Esed rejiminin düşmesinden bu yana, ABD'nin arabuluculuğunda İsrailli yetkililerle bazı müzakereler gerçekleştirdi, ancak herhangi bir ilerleme kaydedilemedi. İsrail, Suriye topraklarında silahsız bir tampon bölge kurulmasında ısrar ederken, Şam bunu reddediyor.


Uluslararası toplum Lübnan'ın silahların devlet kontrolünde olması için başlattığı girişimi destekliyor

Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
TT

Uluslararası toplum Lübnan'ın silahların devlet kontrolünde olması için başlattığı girişimi destekliyor

Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)
Bağlılık yemini eden Hizbullah üyeleri. (AP /Huseyin Malla)

Fransa'nın başkenti Paris'te 5 Mart'ta Lübnan ordusunu desteklemek için bir konferansın düzenleneceğinin duyurulması, meşru kurumların silahların devletle sınırlandırılması kararını uygulamaya koyma yönündeki uluslararası iradeyi yansıtıyordu.

Dün yapılan duyuru, Suudi Arabistan, ABD, Fransa, Mısır ve Katar temsilcilerinden oluşan beşli grubun desteğiyle uluslararası bir ivme kazandı. Bu adım, ordunun görevlerini, özellikle de Hizbullah'ın silahsızlandırılmasını tamamlamasını sağlamak için atılan bir adım olarak görüldü.

Konferans öncesinde, ihtiyaç ve gereklilikleri belirlemek üzere Lübnan ordusu komuta kademesi ile bağışçı ülkeler arasında toplantılar düzenlenmesi planlanıyor.

Buna karşın Hizbullah iç savaşla tehdit etti. Hizbullah Siyasi Konseyi Başkan Yardımcısı Mahmud Kamati yaptığı açıklamada, yetkililerin Litani Nehri’nin kuzeyi hakkındaki açıklamalarının ‘hükümetin kaos ve istikrarsızlığa, kimsenin memnun olmayacağı bir iç duruma ve belki de iç savaşa doğru gittiği anlamına geldiğini’ söyledi.


Şara: SDG, Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş mücadelesini engellemeye çalıştı

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
TT

Şara: SDG, Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş mücadelesini engellemeye çalıştı

Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)
Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş Şara (Arşiv- Reuters)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara dün yaptığı açıklamada, “SDG (Suriye Demokratik Güçleri) Halep'te bize saldırdı ve kurtuluş savaşını engellemeye çalıştı, ardından şehrin stratejik bölgelerine yayıldı” dedi.

Eş-Şara, haber kanallarında yayınlanan bir televizyon röportajında, "Kürt unsuru Suriye'deki durumla bütünleşmiş durumda ve Kürtlerin orduda, güvenlikte ve parlamentoda yer almasını istiyoruz, ancak PKK (Kürdistan İşçi Partisi) onları kalkınma fırsatlarından mahrum bırakmak istiyor" ifadelerini kullandı.

Suriye Devlet Başkanı, “SDG örgütünün sorunu, birden fazla lideri olması ve askeri kararlarının PKK örgütüyle bağlantılı olmasıdır” diyerek, “(SDG) Halep'te sivil ve ekonomik hayatı engelledi ve Nisan anlaşmasının şartlarına uymadı” şeklinde konuştu.