Türkiye-İsrail Komitesi ‘ilişkilerin bozulmasını önlemek’ için çalışacak

İsrail'in Türkiye Büyükelçisi Irit Lillian. (İsrail Dışişleri Bakanlığı)

İsrail'in Ankara Büyükelçisi Irit Lillian, iki ülkenin dışişleri bakanlıklarının anlaşmazlıkları gidermek ve bir krize dönüşmesini önlemek için üst düzey bir komite oluşturmak için çalıştıklarını açıkladı.
Hem Türkiye hem de İsrail’deki siyasi liderlikler, Filistin meselesinde iki ülke arasında derin bir anlaşmazlık olduğu konusunda ortak bir görüşe sahipler ve bu konuda konumlarını korumaya karar verdiler.
İsrail, Türkiye'deki Hamas ofislerini kapatma çabalarını sürdürürken Ankara, Hamas'ın seçimleri kazanan meşru bir siyasi hareket olduğu ve başkentinde kendisini temsil eden bir ofise sahip olmayı hak ettiğini vurguluyor.
Lillian, İsrail hükümetinin Pazar günü düzenlenen haftalık oturumunda resmi olarak Türkiye'ye büyükelçi olarak atanması vesilesiyle pazartesi günü radyo röportajlarında konuştu. Ocak 2021'den bu yana Anakara Büyükelçiliği Malahatgüzarı olarak görev yapan Lillian'ın büyükelçi olarak atanması, İsrail Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Yair Lapid'e göre Türkiye ile ilişkilerin geliştirilmesi açısından önemli adım.
Lapid açıklamasında “Geçen hafta New York'ta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüştüm. Bize iki ülke arasındaki diplomatik, ekonomik ve turizm ilişkilerinin ilerlemesini sürdürmenin gerekliliğinden bahsetti” dedi.
Büyükelçi olarak atanan 60 yaşındaki Lillian'ın 1989 yılında diplomatik birimlerde çalışmaya başladığı biliniyor. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre Askerliğini İsrail Savunma Kuvvetleri radyo istasyonunda (Gali Tsahal) yapımcı ve editör olarak yaptıktan sonra lisans eğitimini Tel Aviv Üniversitesi'nde Arkeoloji ve Mısır bilimi alanında, yüksek lisans eğitimini ise Doğu ve Batı Çalışmaları alanında tamamladı. Bulgaristan Büyükelçiliği (2015-2019) ve Dışişleri Bakanlığı'nda daire başkanlığı da dâhil olmak üzere birçok önemli görevde bulundu. Kendisi üst düzey bir diplomat olarak kabul ediliyor.
İsrail diplomasisi, 18 ay önce Lillian'ın acilen Ankara'daki diplomatik misyon başkanlığına atanmasıyla önem kazandı.  İlişkileri geliştirmek ve iki ülke arasında uzlaşmayı sağlamakla görevlendirilen Lillian, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ofisiyle, özellikle de ‘İsrail ile uzlaşmanın mimarı’ olan İbrahim Kalın ile görüştü. Türkiye Dışişleri Bakanlığı ile de iyi ilişkiler sürdürdü.
Lillian bir radyo röportajında şunları söyledi:
“İki ülkenin siyasi liderlikleri aralarındaki gerilimli ilişkinin normal olmadığını ve fayda vermediğini düşünüyor. İki ülke arasında, Osmanlı İmparatorluğu ile Yahudiler arasındaki tarihsel ilişkilerden ve hatta Nazi Holokost'undan sağ kurtulan Yahudi mültecilerin kabulünden bu yana çok daha fazla ortak nokta var.”
Lillian, İsrail'e tekrar sırt çevrilme ihtimaline ilişkin bir soruya şu yanıtı verdi:
“Cumhurbaşkanı Erdoğan metodik ve pragmatik olduğunu kanıtladı. İlişkilerimizi geliştirmek için ülkesinin çıkarını gözettiğini açıkça belirtti. Gelecekte de birçok kez birbirimizle aynı fikirde olmayacağımızı biliyoruz. Bu nedenle farklılıkların da bulunduğu, krize dönüşmesini engelleyecek bir çerçeve bulma konusunda mutabık kaldık.”
Lillian, Filistin meselesi ile ilgi bir soruya da iki ülke arasında bu konuda derin bir tarihi ihtilaf olduğu cevabını verdi. Her iki tarafın da diğerinin durumunu anladığı ve bunu değiştirmeye çalışmadığını vurguladı.